II OSK 357/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która umorzyła postępowanie w sprawie ustalenia jednorazowej opłaty planistycznej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Wójt ustalił opłatę po uchwaleniu planu zagospodarowania przestrzennego i zbyciu nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie, uznając, że darowizna nie jest zbyciem w rozumieniu ustawy. Sąd pierwszej instancji uznał, że nowelizacja ustawy z 2003 r. poszerzyła pojęcie 'zbycia' o darowiznę, a przepis art. 37 ust. 1, mimo że mówi o 'sprzedaży', należy interpretować celowościowo. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną SKO, uznał zarzuty naruszenia prawa materialnego za zasadne. Sąd podkreślił, że Sąd pierwszej instancji wadliwie zinterpretował art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie przywiązując wagi do nieodpłatnego charakteru zbycia (darowizny między osobami bliskimi). NSA powołał się na uchwałę siedmiu sędziów NSA z dnia 10 grudnia 2009 r. (sygn. II OPS 3/09), która jednoznacznie stwierdza, że opłata planistyczna nie obejmuje sytuacji darowizny między osobami bliskimi. Sąd wskazał, że opłata planistyczna jest wymagalna dopiero wtedy, gdy przysporzenie majątkowe staje się przedmiotem obrotu, a darowizna między bliskimi nie stanowi takiego obrotu. W związku z tym NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę Prokuratora Okręgowego, uznając decyzję SKO za prawidłową.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że darowizna nieruchomości między osobami bliskimi nie podlega opłacie planistycznej, mimo uchwalenia planu miejscowego zwiększającego wartość nieruchomości.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji darowizny między osobami bliskimi i opłaty planistycznej. Nie wyklucza opłaty w przypadku odpłatnego zbycia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy darowizna nieruchomości między osobami bliskimi, dokonana po uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, skutkuje obowiązkiem zapłaty jednorazowej opłaty planistycznej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, opłata planistyczna nie obejmuje sytuacji darowizny między osobami bliskimi.
Uzasadnienie
Opłata planistyczna jest wymagalna, gdy przysporzenie majątkowe staje się przedmiotem obrotu. Darowizna między osobami bliskimi nie stanowi takiego obrotu, a zatem nie zachodzą przesłanki do naliczenia opłaty.
Jak należy interpretować pojęcie 'zbycia nieruchomości' w kontekście art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Pojęcie 'zbycia nieruchomości' w kontekście art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie obejmuje nieodpłatnego przeniesienia własności w drodze darowizny między osobami bliskimi.
Uzasadnienie
Choć nowelizacja z 2003 r. wprowadziła definicję 'zbycia nieruchomości' obejmującą przeniesienie własności, to uchwała NSA z 2009 r. doprecyzowała, że opłata planistyczna jest wymagalna tylko w przypadku obrotu nieruchomością, a darowizna między bliskimi tym obrotem nie jest.
Czy przepis art. 37 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który stanowi o ustalaniu opłaty na dzień 'sprzedaży', wyklucza możliwość ustalenia opłaty w przypadku innych form zbycia, takich jak darowizna?
Odpowiedź sądu
Nie, przepis ten należy interpretować celowościowo i systemowo, a uchwała NSA z 2009 r. rozstrzygnęła, że opłata nie jest należna w przypadku darowizny między bliskimi.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji próbował interpretować art. 37 ust. 1 celowościowo, jednak NSA oparł swoje rozstrzygnięcie na uchwale siedmiu sędziów, która wykluczyła pobieranie opłaty w przypadku darowizny między osobami bliskimi, niezależnie od brzmienia art. 37 ust. 1.
Przepisy (5)
Główne
u.p.z.p. art. 36 § ust. 4
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Pojęcie 'zbycia nieruchomości' w tym przepisie nie obejmuje darowizny między osobami bliskimi, co oznacza, że opłata planistyczna nie jest w takich przypadkach wymagalna.
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 37 § ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Choć przepis mówi o ustalaniu opłaty na dzień 'sprzedaży', NSA uznał, że kluczowe jest to, czy nastąpił obrót nieruchomością skutkujący przysporzeniem majątkowym, co nie ma miejsca w przypadku darowizny między bliskimi.
p.p.s.a. art. 183 § par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, będąc związany jej zarzutami.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA po uchyleniu wyroku sądu pierwszej instancji może rozpoznać skargę.
p.p.s.a. art. 207 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Darowizna nieruchomości między osobami bliskimi nie jest zbyciem w rozumieniu art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, skutkującym obowiązkiem zapłaty opłaty planistycznej. • Opłata planistyczna jest wymagalna tylko wtedy, gdy przysporzenie majątkowe staje się przedmiotem obrotu.
Odrzucone argumenty
Wykładnia art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym dokonana przez WSA, zgodnie z którą darowizna jest formą zbycia podlegającą opłacie planistycznej. • Argumentacja WSA, że przepis art. 37 ust. 1 należy interpretować celowościowo, a nowelizacja z 2003 r. poszerzyła pojęcie zbycia.
Godne uwagi sformułowania
opłata planistyczna nie obejmuje sytuacji, gdy nieruchomość została darowana osobie bliskiej • opłata planistyczna jest wymagalna dopiero wówczas, gdy to przysporzenie majątkowe staje się przedmiotem obrotu
Skład orzekający
Barbara Adamiak
przewodniczący
Bożena Walentynowicz
sprawozdawca
Jacek Hyla
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że darowizna nieruchomości między osobami bliskimi nie podlega opłacie planistycznej, mimo uchwalenia planu miejscowego zwiększającego wartość nieruchomości."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji darowizny między osobami bliskimi i opłaty planistycznej. Nie wyklucza opłaty w przypadku odpłatnego zbycia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia opłaty planistycznej i jej stosowania w nietypowych sytuacjach, jakimi są darowizny między członkami rodziny, co może być interesujące dla właścicieli nieruchomości i prawników.
“Darowizna nieruchomości a opłata planistyczna: czy zawsze trzeba płacić?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.