II OSK 3542/19

Naczelny Sąd Administracyjny2022-10-11
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanepozwolenie na budowęwspółwłasnośćczynność zwykłego zarząduprzyłącze energetyczneochrona drzewostanuprojekt budowlanypostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą pozwolenia na budowę garażu, uznając, że budowa przyłącza energetycznego przez działkę współwłasnościową jest czynnością zwykłego zarządu, a projekt nie zagraża drzewostanowi.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej J. S. S. i E. R. G. od wyroku WSA w Białymstoku, który oddalił ich skargę na decyzję Wojewody Podlaskiego o pozwoleniu na budowę garażu. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące m.in. braku zgody wszystkich współwłaścicieli na przeprowadzenie przyłącza przez działkę, zagrożenia dla drzewostanu oraz naruszenia procedury administracyjnej. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA i organów administracji, że budowa przyłącza jest czynnością zwykłego zarządu, a projekt budowlany spełnia wymogi prawne.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. S. S. i E. R. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który utrzymał w mocy decyzję Wojewody Podlaskiego o pozwoleniu na budowę garażu. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów Prawa budowlanego i Kodeksu cywilnego, wskazując na brak zgody wszystkich współwłaścicieli na przeprowadzenie przyłącza energetycznego przez działkę współwłasnościową, co ich zdaniem stanowiło czynność przekraczającą zwykły zarząd. Podnosili również zarzuty dotyczące braku szczegółowego odniesienia w projekcie do wpływu inwestycji na drzewostan sąsiednich działek oraz naruszenia procedury administracyjnej, w tym przedwczesnego zakończenia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając za zasadne stanowisko WSA i organów administracji. Sąd podkreślił, że budowa przyłącza energetycznego przez działkę współwłasnościową jest czynnością zwykłego zarządu, nie wymagającą zgody wszystkich współwłaścicieli. Ponadto, sąd stwierdził, że projekt budowlany zawierał wystarczające zabezpieczenia dla drzewostanu, a zarzucane naruszenia proceduralne nie miały wpływu na wynik sprawy. W konsekwencji, NSA uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, mimo ewentualnych błędów w uzasadnieniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Przeprowadzenie przyłącza energetycznego przez działkę będącą współwłasnością jest czynnością zwykłego zarządu, nie wymagającą zgody wszystkich współwłaścicieli.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organów administracji i Sądu I instancji, że budowa przyłącza energetycznego jest czynnością zwykłego zarządu, do której wystarcza zgoda większości współwłaścicieli, zgodnie z art. 201 k.c. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że budowa sieci, w tym elektrycznej, na nieruchomości stanowi czynność zwykłego zarządu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (20)

Pomocnicze

P.b. art. 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 5 § ust. 1 pkt 8

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 33 § ust. 2 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 35 § ust. 1 pkt 1 i 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 35 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 35 § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.p.s.a. art. 134 § par. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 141 § par. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § par. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c. art. 199

Kodeks cywilny

k.c. art. 201

Kodeks cywilny

K.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 10 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego art. 11 § ust. 2 pkt 11 lit. e

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § ust. 1 pkt 2

Konstytucja RP art. 8

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budowa przyłącza energetycznego przez działkę współwłasnościową jest czynnością zwykłego zarządu. Projekt budowlany zawierał wystarczające zabezpieczenia dla drzewostanu. Naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. nie miało wpływu na wynik sprawy. Organ administracji nie był uprawniony do badania rzeczywistego przeznaczenia garażu.

Odrzucone argumenty

Przeprowadzenie przyłącza energetycznego przez działkę współwłasnościową jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd i wymaga zgody wszystkich współwłaścicieli. Projekt zagospodarowania działki nie zawierał szczegółowego odniesienia do wpływu obiektu budowlanego na istniejący drzewostan. Lokalizacja budynku na działce jest nieodpowiednia i zagraża drzewom rosnącym na sąsiedniej działce. Przedwczesne zakończenie postępowania administracyjnego naruszyło prawo strony do wypowiedzenia się. Brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego i należytego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym rzeczywistego przeznaczenia garażu.

Godne uwagi sformułowania

nie każde wykorzystanie części nieruchomości wspólnej na potrzeby przeprowadzanej inwestycji budowlanej, winno być kwalifikowane jako czynność wykraczająca poza zwykły zarząd rzeczą uchybienie art. 10 § 1 K.p.a. może stanowić podstawę uchylenia decyzji jedynie wówczas, gdy wykaże się, że naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy twierdzenie skarżącego kasacyjnie, że takie niebezpieczeństwo istnieje jest twierdzeniem dowolnym i nieuzasadnionym

Skład orzekający

Grzegorz Czerwiński

przewodniczący sprawozdawca

Marta Laskowska - Pietrzak

sędzia del. WSA

Tomasz Zbrojewski

sędzia NSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'czynność zwykłego zarządu' w kontekście budowy przyłączy na nieruchomościach współwłasnych oraz ocena wpływu inwestycji budowlanej na drzewostan."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów Prawa budowlanego oraz Kodeksu cywilnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii praktycznych związanych z budową na nieruchomościach współwłasnych oraz wpływem inwestycji na środowisko, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i nieruchomości.

Budowa przyłącza przez działkę sąsiada – czy zgoda wszystkich jest konieczna?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 3542/19 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-10-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-11-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński /przewodniczący sprawozdawca/
Marta Laskowska - Pietrzak
Tomasz Zbrojewski
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II SA/Bk 126/19 - Wyrok WSA w Białymstoku z 2019-06-27
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1202
art. 4,5 ust. 1 pkt 8, art. 33 ust. 2 pkt 2, art. 35 ust. 1pkt 1 i 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 134 par. 1, art. 141 par. 4, art. 145 par. 1, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędzia del. WSA Marta Laskowska - Pietrzak po rozpoznaniu w dniu 11 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. S. S. i E. R. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 27 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/Bk 126/19 w sprawie ze skargi J. S. S. i E. R. G. na decyzję Wojewody Podlaskiego z dnia 5 grudnia 2018 r. nr AB-II.7840.2.3.2018.AK w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 27 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Bk 126/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę J. S. S. i E. R. G. na decyzję Wojewody Podlaskiego z dnia 5 grudnia 2018 r., nr AB-II.7840.2.3.2018.AK w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Decyzją z dnia 14 czerwca 2018 r., nr 172/2018 Prezydent Miasta Suwałk zatwierdził projekt budowlany i udzielił C. M. i T. M. pozwolenia na budowę budynku kategorii III wraz z instalacją zewnętrzną eNN na działkach o nr ew. [...], [...] i [...] położonych przy ul. [...] w S..
Od powyższej decyzji odwołanie złożyli J. S. S. i E. R. G..
Decyzją z dnia 5 grudnia 2018 r., nr AB-II.7840.2.3.2018.AK Wojewoda Podlaski utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Suwałk z dnia 5 grudnia 2018 r. o pozwoleniu na budowę.
Na powyższą decyzje Wojewody Podlaskiego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli J. S. S. i E. R. G. podnosząc zarzuty naruszenia:
1. art. 4 w zw. z art. 33 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 199 k.c. poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, w sytuacji gdy inwestor nie dysponował zgodą wszystkich współwłaścicieli na realizację inwestycji na działce nr [...] ponieważ poprowadzenie przyłącza przez tę działkę w celu doprowadzenia energii elektrycznej do innej działki nie jest czynnością zwykłego zarządu, jeżeli nie służy realizacji potrzeb współwłaścicieli, a jedynie właścicieli sąsiadującej działki, a wobec tego zgoda jedynie większości współwłaścicieli jest niewystarczająca do dokonania zamierzonej czynności;
2. § 11 ust. 2 pkt 11 lit. e rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, podczas gdy projekt zagospodarowania działki nie zawierał szczegółowego odniesienia do wpływu obiektu budowlanego na istniejący, sąsiedni drzewostan;
3. art. 5 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, pomimo, że lokalizacja budynku na działce jest nieodpowiednia, gdyż zagraża drzewom rosnącym na sąsiedniej działce, gdy jednocześnie inwestor ma możliwość wybudować taki obiekt w innej lokalizacji na tej samej działce, bez negatywnego oddziaływania na sąsiedni drzewostan i bez uszczerbku dla swojego interesu;
4. art. 10 § 1 w zw. z art. 8 § 1 w zw. z art. 7 K.p.a. w zw. z art. 8 Konstytucji RP poprzez przedwczesne zakończenie postępowania administracyjnego i wydanie decyzji dnia 14 czerwca 2018 r. nr 172/2018, podczas gdy w tym dniu nie upłynął jeszcze 7-dniowy termin wyznaczony stronie postępowania do końcowego zapoznania się z aktami sprawy i możliwości wypowiedzenia się co do tych materiałów, bowiem zawiadomienie zostało przez stronę odebrane dnia 13 czerwca 2018 r.;
5. art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. wobec braku wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego i bez należytego wyjaśnienia stanu faktycznego, chociażby w zakresie rozstrzygnięcia, czy rzeczywistym przeznaczeniem garażu o powierzchni aż 112 m2 jest deklarowane przez inwestora garażowanie dwóch aut osobowych, czy jednak zdecydowanie innym celom gospodarczym.
Wyrokiem z dnia 27 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Bk 126/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę J. S. S. i E. R. G. na decyzję Wojewody Podlaskiego z dnia 5 grudnia 2018 r., nr AB-II.7840.2.3.2018.AK w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1202; dalej: P.b.) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 1422; dalej: rozporządzenie).
Organy administracji architektoniczno-budowlanej zatwierdzając projekt budowlany i udzielając inwestorom pozwolenia na budowę stwierdziły, że przedłożony projekt budowlany spełnia wymogi określone w art. 32 i 35 P.b., prawidłowo udzieliły pozwolenia na budowę planowanej inwestycji.
W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, iż projektowana inwestycja jest zgodna z wymaganiami ochrony środowiska oraz z wymaganiami określonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Teren inwestycji znajduje się na obszarze oznaczonym w uchwale symbolem 34MN, dla którego w § 50 ust. 2 uchwały przewidziano w zakresie przeznaczenia podstawowego funkcję mieszkaniową jednorodzinną, zaś w ust. 5 tego przepisu ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania terenów: (1) obowiązuje przeznaczenie minimum 25 % terenu pod powierzchnie biologicznie czynne; (2) obowiązują nieprzekraczalne linie zabudowy określone na rysunku planu; (3) wysokość zabudowy do 3 kondygnacji naziemnych, lecz nie wyżej niż 10 m; (4) dachy dwuspadowe o kącie nachylenia połaci dachowych 27÷40°; (5) dopuszcza się stosowanie innej geometrii dachu w wypadkach uzasadnionych warunkami wynikającymi z istniejącego zagospodarowania i zabudowy na działkach sąsiednich.
Nadto zdaniem Sądu, organy obu instancji w sposób prawidłowy ustaliły i wykazały zgodność projektu z przepisami techniczno-budowlanymi, a także kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia.
W ocenie Sądu, analiza postępowania przeprowadzonego przez organy administracji architektoniczno-budowlanej w przedmiotowej sprawie pozwala na stwierdzenie, że organy zgodnie ze swoimi kompetencjami i w wyznaczonym przez ustawę zakresie oceniły projektowaną inwestycję, a uznając, że spełnia ona wszystkie wymogi przewidziane prawem, nie mogły odmówić zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Decyzja Wojewody, jak i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Suwałk, są zgodne z prawem, nie naruszają przepisów materialnoprawnych, ani przepisów postępowania.
Legalności decyzji o pozwoleniu na budowę nie podważają również zarzuty podniesione w skardze.
Zdaniem Sądu, niezasadne są wszystkie zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. W szczególności dotyczy to zarzucanego naruszenia art. 7 K.p.a. i art. 77 § 1 K.p.a. Wskazane przepisy oraz art. 8, art. 80 i 107 § 3 K.p.a. nakazują organom wyjaśnienie istotnych kwestii po wyczerpującym zebraniu, rozpatrzeniu i ocenie całego materiału dowodowego oraz kierowanie się przy tym zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, a ponadto elementy powyższe mają znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.
Zdaniem Sądu, zasadnie organy administracji stwierdziły, że nie są uprawione do badania rzeczywistego przeznaczenia garażu. Skoro zarówno z wniosku, jak i z dołączonego projektu budowlanego wynika, że przedmiotem inwestycji jest garaż dwustanowiskowy, to niezależnie od faktu, że obiekt ten ma powierzchnię 112 m2, może on mieć tylko przeznaczenie jako garaż. Kwestia zaś ewentualnej zmiany tego przeznaczenia nie mogła być przedmiotem badania w niniejszym postępowaniu. Gdyby rzeczywiście inwestorzy zechcieli owe przeznaczenie zmienić po wybudowaniu obiektu i to bez stosownej decyzji, to byłaby to kwestia do badania przez organy nadzoru budowlanego. Orzekające w sprawie organy nie były też uprawnione do nakazania inwestorom zmniejszenia powierzchni projektowanego budynku z uwagi na obiekcje skarżących, że obiekt jest zbyt duży jak na garaże dla dwóch pojazdów. Nadto, zdaniem Sądu, powierzchnie poszczególnych stanowisk garażowych, jak widać z rysunku projektu, nie są aż takie duże, gdyż wynoszą po 31,82 m2 każdy.
Jako częściowo zasadny, pozostający jednak poza wpływem na prawidłowość rozstrzygnięcia, Sąd uznał zarzut dotyczący naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. w zw. z art. 8 § 1 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. i w zw. z art. 8 Konstytucji RP. Skarżący dopatrują się tego naruszenia w związku z niedochowaniem terminu z art. 10 § 1 K.p.a. W tej mierze, w ocenie Sądu, zauważyć należy, że oczywiście stronom należało zapewnić siedmiodniowy termin w celu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Podkreślić jednak należy, że w okolicznościach sprawy naruszenie to pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. Jak trafnie bowiem wskazano w wyroku NSA z dnia 24 stycznia 2019 r., sygn. akt I OSK 1691/18, uchybienie art. 10 § 1 K.p.a. może stanowić podstawę uchylenia decyzji jedynie wówczas, gdy wykaże się, że naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Innymi słowy strona musi wykazać, że gdyby do takiego uchybienia nie doszło, wynik sprawy byłby odmienny. Tymczasem w stanie faktycznym niniejszej sprawy skarżący nie wykazują, aby fakt wydania decyzji już następnego dnia po powiadomieniu skarżącej w trybie art. 10 § 1 K.p.a., ograniczył ją w dokonaniu jakichś konkretnych czynności procesowych albo, że miało to jakiś wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu niezasadne są wszystkie zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego. I tak niezasadny jest zarzut naruszenia art. 4 w zw. z art. 33 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 4 P.b. w zw. z art. 199 k.c. polegający na braku posiadania przez inwestorów prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Mają racje organy, że w stanie faktycznym sprawy, czyli realizacji zamierzenia inwestycyjnego polegającego na przeprowadzeniu instalacji zewnętrznej eNN (doziemnej linii energetycznej) m.in. przez działkę nr [...], realizacja ta winna być zakwalifikowana jako czynność zwykłego zarządu rzeczą wspólną, do której, zgodnie z art. 201 k.c., potrzebna jest zgoda większości współwłaścicieli. Jak trafnie bowiem wskazano w wyroku NSA z dnia 30 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 1513/17, nie każde wykorzystanie części nieruchomości wspólnej na potrzeby przeprowadzanej inwestycji budowlanej, winno być kwalifikowane jako czynność wykraczająca poza zwykły zarząd rzeczą. Ocena zaś, czy dane zamierzenie inwestycyjne jest zamierzeniem przekraczającym zakres zwykłego zarządu, dokonywana jest wstępnie przez inwestora, a następnie jest ona weryfikowana przez organ administracji. Organ administracji uprawniony jest natomiast do dokonania takiej oceny samodzielnie (por. wyrok NSA z dnia 26 października 2016 r., sygn. akt II OSK 131/15). W sytuacji ustalenia, że realizacja zamierzenia budowlanego nie stanowi czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu, to inwestor ma uprawnienie do dysponowania nieruchomością wspólną na cele budowlane bez konieczności uzyskiwania zgody wszystkich współwłaścicieli.
W orzecznictwie zarówno sądów administracyjnych jak też i Sądu Najwyższego ugruntowany jest pogląd, że budowa sieci wodociągowej, kanalizacji sanitarnej itp. na nieruchomości stanowi czynność zwykłego zarządu i w związku z tym nie wymaga zgody wszystkich jej współwłaścicieli, a jedynie ich większości (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 16 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 733/15, uchwałę SN z dnia 19 kwietnia 2002 r., sygn. akt III CZP 18/02 oraz postanowienie SN z dnia 21 listopada 1980 r., sygn. akt III CRN 166/80). To samo dotyczy budowy sieci elektrycznej. W wyroku z dnia 19 czerwca 2012 r., sygn. II OSK 511/11, NSA jednoznacznie stwierdził, że brak jest podstaw aby przyjąć, iż budowa podziemnej linii kablowej służącej zaopatrzeniu w energię elektryczną na nieruchomości stanowiącej działkę drogową, będącą przedmiotem współwłasności, jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu.
Zdaniem Sądu, jako niezasadny należy również uznać zarzut dotyczący naruszenia § 11 ust. 2 pkt 11 lit. e rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz.1935) ze względu na brak w projekcie zagospodarowania działki szczegółowego odniesienia się do wpływu obiektu budowlanego na istniejący sąsiedni drzewostan. W ocenie Sądu, trafnie wskazał organ odwoławczy, na jego żądanie inżynier posiadający uprawnienia budowlane, uzupełnił we wrześniu 2018 r. cztery projekty zagospodarowania terenu inwestycyjnego o szczegółowe nakazy w zakresie prowadzenia prac, pośród których zawarł m.in. nakaz wykonania wykopów pod ławy fundamentowe w sąsiedztwie drzew rosnących na granicy działki inwestycyjnej i działki nr [...] ręcznie z zachowaniem ostrożności oraz ograniczeniem do minimum ewentualnych uszkodzeń systemów korzeniowych i koron drzew. Nakazano też, aby prace były wykonane w okresie od października do kwietnia, w czasie nie dłuższym niż dwa tygodnie, poza okresem mrozów. Dokładnie zakreślono zakres obciętych korzeni do 20 % całości systemu korzeniowego i wskazano sposoby zabezpieczenia korzeni pozostałych. Także stosowne nakazy zostały określone w stosunku do ochrony koron drzew. Co więcej wskazano, że odległość projektowanego obiektu od granicy działki wynosząca 3 m nie spowoduje istotnych uszkodzeń zarówno systemu korzeniowego jak również głównych konarów i grubszych gałęzi. Powyższe nakazy zatem, w ocenie Sądu, w pełni realizują obowiązek nałożony w § 11 ust. 2 pkt 11 lit. e wskazanego rozporządzenia.
Również jako niezasadny, zdaniem Sądu, ocenić należy zarzut dotyczący naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. w zakresie usytuowania projektowanego garażu na działce inwestycyjnej. Skarżący dopatrują się nieprawidłowej lokalizacji ze względu na zbyt bliską odległość budynku od granicy z działką nr [...]. W tej kwestii wypowiedział się już inżynier stwierdzając, że wpływu takiego nie będzie. Ponadto odległość projektowanego garażu od granicy z działką nr [...] wynosząca 3 m ze ścianą bez okien i drzwi, jest zgodna z § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, zgodnie z którym, jeżeli z przepisów § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż 3 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy. Ponadto, jak trafnie wskazano w wyroku WSA w Łodzi z dnia 24 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 861/12, w postępowaniu administracyjnym o udzielenie pozwolenia na budowę ocenie podlega badanie, czy dochodzi, względnie czy może dojść do naruszenia interesów osób trzecich, a więc i interesu właścicieli sąsiednich nieruchomości, jednakże wyłącznie w aspekcie ewentualnego naruszenia norm z zakresu Prawa budowlanego i warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. W tym zakresie, w ocenie Sądu, odległość od granicy działki projektowanego budynku należało niewątpliwie zaliczyć do norm wynikających z rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W kontekście powyższego organy rozważyły, że posadowienie budynku inwestorów w odległości 3 m od granicy z niezabudowaną działką nr [...] nie narusza uzasadnionego interesu właściciela tej działki. Sąd przychylił się do tego stanowiska i dodatkowo wyjaśnił, że analizując mapę do celów projektowych z zaznaczonym rysunkiem projektowanego garażu i mającego powstać w przyszłości domu mieszkalnego na działce nr [...] a także biorąc pod uwagę wymiary tej działki, stwierdzić trzeba, że celowym było z punktu widzenia inwestorów przesunięcie garażu w kierunku działki nr [...] do dopuszczalnych 3 m od granicy, celem zapewnienia łatwiejszego dojazdu i wjazdu do tego garażu. Przedmiotowa działka inwestycyjna ma tylko ok. 23 m szerokości, a zatem od czoła garażu, zważywszy na szerokość garażu wynoszącą 7 m, pozostanie tylko ok. 13 m do manewrowania pojazdami w celu wjazdu po łuku do garaży. Powyższe rozwiązanie ułatwi inwestorom korzystanie z garaży a ponadto w żadnym razie nie narusza uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym właściciela działki nr [...]. W szczególności ze względu na wysokość budynku garażowego wynoszącą 6,13 m, inwestycja nie wpłynie na możliwości przyszłego zagospodarowania działki sąsiedniej.
Zdaniem Sądu, podniesione w skardze zarzuty, mimo ich częściowej trafności, nie podważyły legalności zaskarżonej decyzji. Organ mimo wskazanego powyżej naruszenia przepisów postępowania, przeprowadził je w sposób na tyle wyczerpujący, że sprawa została wyjaśniona do merytorycznego rozstrzygnięcia, zaś zgromadzony w sprawie materiał oceniono właściwie. Zostały także prawidłowo zinterpretowane, mające zastosowanie w sprawie, przepisy. W ocenie Sądu nie doszło też do innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę kasacyjną wnieśli J. S. S. i E. R. G. podnosząc zarzuty naruszenia:
1. art. 4 w zw. z art. 33 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 199 k.c. wobec błędnej wykładni prawa i przyjęcia, że czynność poprowadzenia przyłącza w celu doprowadzenia energii elektrycznej przez działkę będącą współwłasnością właścicieli sąsiednich nieruchomości jest czynnością zwykłego zarządu i przez to nie wymaga zgody wszystkich współwłaścicieli, pomimo, że wzniesienie obiektu budowlanego na nieruchomości wspólnej stanowi czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu;
2. art. 5 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane oraz § 11 ust. 2 pkt 11 lit. e rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (dalej: rozporządzenie) wobec błędnej wykładni prawa i przyjęcia, że projektowana inwestycja jest zgodna z wymaganiami ochrony środowiska, podczas gdy projekt zagospodarowania działki nie zawiera szczegółowego odniesienia do wpływu obiektu budowlanego na istniejący już drzewostan na sąsiadujących działkach, pomimo, że lokalizacja budynku na działce jest nieodpowiednia, gdyż zagraża drzewom rosnącym na sąsiedniej działce, gdy jednocześnie inwestor ma możliwość wybudować taki obiekt w innej lokalizacji na tej samej działce, bez negatywnego oddziaływania na sąsiedni drzewostan i bez uszczerbku dla swojego interesu;
3. art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a. wobec braku pełnego rozstrzygnięcia w granicach sprawy oraz braku w uzasadnieniu orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego kompletnego odniesienia do stanu faktycznego przyjętego za postawę podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, a w konsekwencji braku uchylenia zaskarżonego wyroku oraz oddalenia skargi, pomimo uznania słuszności co najmniej części zarzutów, co winno stanowić przesłankę do uchylenia zaskarżonej decyzji, z więc pominięcie w ocenie przy rozstrzygnięciu sprawy, że na etapie postępowania administracyjnego doszło do naruszenia:
─ art. 10 § 1 w zw. z art. 8 § 1 w zw. z art. 7 K.p.a. w zw. z art. 8 Konstytucji RP wobec przedwczesnego zakończenia postępowania administracyjnego i wydania decyzji dnia 14 czerwca 2018 r. nr 172/2018, pomimo, że nie upłynął jeszcze siedmiodniowy termin wyznaczony stronie postępowania do końcowego zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zgormadzonych materiałów,
─ art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. wobec braku wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego i bez należytego wyjaśnienia stanu faktycznego, chociażby w zakresie rozstrzygnięcia, czy rzeczywistym przeznaczeniem garażu o powierzchni aż 112 m2 jest deklarowane przez inwestora garażowanie dwóch aut osobowych, czy jednak zdecydowanie innym celom gospodarczym.
Na podstawie tak sformułowanych zarzutów skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawione zostały argumenty mające, zdaniem skarżących kasacyjnie, potwierdzać zasadność podniesionych zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
NSA rozpatrywał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), uznając, że ze względu na intensyfikację rozwoju epidemii przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można było przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.
Zgodnie z treścią art. 193 P.p.s.a. zdanie drugie uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego oddalającego skargę kasacyjną ogranicza się do oceny zarzutów skargi kasacyjnej.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez J. S. S. i E. R. G. nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 4 w zw. z art. 33 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 199 k.c. Zarzut ten jest w istocie powtórzeniem zarzutu podniesionego w skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasadnie organy administracji oraz Sąd I instancji uznały, że przeprowadzenie przyłącza w celu doprowadzenia energii elektrycznej przez działkę będącą współwłasnością jest czynnością zwykłego zarządu. Wojewódzki Sąd Administracyjny przedstawił w uzasadnieniu wyroku szczegółową argumentację na poparcie tego stanowiska. Argumentację tę, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy w pełni podzielić i powtarzanie tej argumentacji jest zbędne.
Analogicznie ocenić należy zarzut art. 5 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane oraz § 11 ust. 2 pkt 11 lit. e rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku należycie wyjaśnił, że brak jest podstaw do przyjęcia, że realizacja inwestycji stanowić będzie zagrożenie dla drzewostanu znajdującego się na sąsiednich działkach. Twierdzenie skarżącego kasacyjnie, że takie niebezpieczeństwo istnieje jest twierdzeniem dowolnym i nieuzasadnionym. Na poparcie tego twierdzenia skarżący kasacyjnie nie przedstawiają jakiegokolwiek dowodu, który chociażby twierdzenie to uprawdopodabniał.
Nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a. Zasadnie Sąd I instancji uznał, że naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. w realiach niniejszej sprawy nie miało wpływu na treść zaskarżonej decyzji. Brak jest również podstaw do przyjęcia, że Sąd I instancji zaakceptował decyzję wydaną z naruszeniem art. 7, art. 8, art. 77 § 1 K.p.a. Wszystkie okoliczności niezbędne do wydania rozstrzygnięcia sprawy zostały wyjaśnione. Zasadnie Sąd I instancji stwierdził, że brak było podstaw do przyjęcia, że w istocie inwestor nie zamierza zrealizować garażu, tylko innego rodzaju obiekt budowlany. Z projektu budowlanego jednoznacznie wynika, że inwestor zamierza zbudować garaż. Także w tym przypadku twierdzenia skarżących kasacyjnie, że w rzeczywistości inwestor pod pozorem budowy garażu zamierza zbudować obiekt służący innym celom gospodarczym są twierdzeniami nieuzasadnionymi, nie popartymi żadnymi dowodami.
Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI