II OSK 350/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że samoistny posiadacz sąsiedniej nieruchomości ma interes prawny w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA, który uchylił decyzję SKO umarzającą postępowanie w sprawie warunków zabudowy. WSA uznał, że J.S., samoistny posiadacz sąsiedniej działki, ma interes prawny w postępowaniu, mimo że nie jest jej właścicielem. Skarżący kasacyjnie zarzucili naruszenie art. 28 K.p.a., twierdząc, że interes prawny musi wynikać z przepisu prawa materialnego. NSA oddalił skargę, uznając, że interes prawny może być wywodzony również z prawa cywilnego (samoistne posiadanie) i że w sprawach o warunki zabudowy interpretacja ta jest szeroka.
Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie II OSK 350/07 dotyczył skargi kasacyjnej wniesionej przez R. D. i R. Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sąd pierwszej instancji uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która umorzyła postępowanie odwoławcze w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie trzech budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Kluczowym elementem sprawy było ustalenie, czy J. S., który nie był właścicielem działki bezpośrednio sąsiadującej z terenem inwestycji, ale był jej samoistnym posiadaczem od wielu lat i poczynił na nią nakłady, posiadał interes prawny w rozumieniu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd pierwszej instancji uznał, że taki interes prawny istnieje, ponieważ posiadacz samoistny nieruchomości sąsiedniej, która stanowi jedną całość gospodarczą z inną nieruchomością należącą do niego, może być stroną postępowania. Skarżący kasacyjnie zarzucili Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 28 K.p.a., argumentując, że interes prawny musi wynikać z przepisu prawa materialnego, a J. S. takiego przepisu nie wskazał. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko Sądu pierwszej instancji. NSA podkreślił, że interes prawny może być wywodzony nie tylko z przepisów prawa administracyjnego, ale także z prawa cywilnego, w tym z instytucji samoistnego posiadania. Sąd wskazał, że w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy przymiot strony traktowany jest szeroko, obejmując również właścicieli działek niekoniecznie bezpośrednio sąsiednich. W związku z tym, NSA uznał, że zarzut naruszenia art. 28 K.p.a. jest niezasadny, a skarga kasacyjna, ze względu na brak innych skutecznych zarzutów i związanie sądu granicami skargi, musiała zostać oddalona.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, samoistny posiadacz nieruchomości sąsiedniej, która stanowi jedną całość gospodarczą z inną nieruchomością należącą do niego, posiada interes prawny w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy.
Uzasadnienie
Interes prawny może być wywodzony nie tylko z przepisów prawa administracyjnego, ale także z prawa cywilnego, w tym z instytucji samoistnego posiadania. W sprawach o warunki zabudowy interpretacja przymiotu strony jest szeroka.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (3)
Główne
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy jest traktowany szeroko, obejmując również posiadaczy samoistnych nieruchomości sąsiednich, a interes prawny może być wywodzony z prawa cywilnego.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 204 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Samoistny posiadacz nieruchomości sąsiedniej, która stanowi jedną całość gospodarczą z inną nieruchomością należącą do niego, posiada interes prawny w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Interes prawny może być wywodzony z przepisów prawa cywilnego (samoistne posiadanie).
Odrzucone argumenty
Interes prawny musi wynikać wyłącznie z przepisu prawa materialnego. Sąd pierwszej instancji pominął dominujący w orzecznictwie pogląd, że legitymacja procesowa strony wynika wyłącznie z przepisu prawa materialnego.
Godne uwagi sformułowania
podmiotem mającym interes prawny w rozumieniu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego może być również wieloletni posiadacz samoistny nieruchomości stanowisko organu odwoławczego, że podmiot nie będący właścicielem nieruchomości graniczącej z terenem inwestycji nie ma interesu prawnego w postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy, jest zbyt daleko idące interes prawny może być wywodzony nie tylko z przepisów prawa administracyjnego, ale także prawa cywilnego przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania traktowany jest szeroko
Skład orzekający
Anna Żak
sędzia
Maria Czapska - Górnikiewicz
sędzia
Zygmunt Niewiadomski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że samoistny posiadacz nieruchomości sąsiedniej ma interes prawny w postępowaniu o warunki zabudowy, nawet jeśli nie jest właścicielem działki bezpośrednio sąsiadującej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji posiadania samoistnego i faktu, że nieruchomość stanowi jedną całość gospodarczą z inną nieruchomością należącą do posiadacza. Interpretacja szerokiego kręgu stron może być różnie stosowana w zależności od konkretnych okoliczności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego - kręgu stron w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje ewolucję interpretacji pojęcia 'interesu prawnego'.
“Czy samoistny posiadacz sąsiedniej działki ma prawo głosu w sprawie warunków zabudowy?”
Dane finansowe
WPS: 200 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 350/07 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2008-04-03 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2007-02-28 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Anna Żak Maria Czapska - Górnikiewicz Zygmunt Niewiadomski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6153 Warunki zabudowy terenu Sygn. powiązane IV SA/Wa 916/06 - Wyrok WSA w Warszawie z 2006-10-20 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski (spr.) Sędziowie NSA Maria Czapska - Górnikiewicz NSA Anna Żak Protokolant Anna Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. D. i R. Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 października 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 916/06 w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. oddala skargę kasacyjną , 2. zasądza od R. D. i R. Ł. solidarnie na rzecz J. S. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 20 października 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 916/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi J. S., uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...], nr [...] umarzającą postępowanie odwoławcze wszczęte w następstwie odwołania J. S. od decyzji Prezydenta miasta [...] W. z dnia [...] ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie trzech budynków mieszkalnych jednorodzinnych przy ul. [...] na działce oznaczonej nr ewid. [...] w obrębie [...] na terenie [...] w W. Z akt sprawy wynika, że J. S. jest właścicielem działki o numerze [...] położonej w pobliżu terenu inwestycji przy ul. [...], ale nie graniczącej z działką nr [...] objętą wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy. W skardze do sądu administracyjnego J. S. podniósł, że wprawdzie właścicielką działki nr [...] sąsiadującej z terenem inwestycji jest B. L., to jednak działka ta jest od 1958 r. w nieprzerwanym samoistnym posiadaniu jego rodziny (w dobrej wierze). Ponadto działka ta jest ogrodzona jednym murowanym ogrodzeniem razem z działką nr [...] i stanowi faktycznie jedną całość. Obecnie toczy się postępowanie w sprawie z wniosku o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości o nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę J. S., bowiem uznał, że podmiotem mającym interes prawny w rozumieniu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego może być również wieloletni posiadacz samoistny nieruchomości, który poczynił na nią nakłady i która stanowi jedną całość gospodarczą i faktyczną z inną nieruchomością z nią sąsiadującą, a będącą przedmiotem własności posiadacza. W ocenie Sądu pierwszej instancji J. S. jako posiadacz samoistny nieruchomości graniczącej z nieruchomością, na której planowana jest inwestycja budowlana, jest stroną toczącego się postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla tej inwestycji. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, stanowisko organu odwoławczego, że podmiot nie będący właścicielem nieruchomości graniczącej z terenem inwestycji nie ma interesu prawnego w postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy, jest zbyt daleko idące, a w okolicznościach rozpoznawanej sprawy – niezasadne i niedopuszczalne. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożyli R. D. i R. Ł., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. W skardze kasacyjnej podniesiono zarzut naruszenia przez Sąd przepisu art. 28 K.p.a., bowiem Sąd pominął dominujący w orzecznictwie pogląd, że wyłącznie przepis prawa materialnego stanowiący podstawę interesu prawnego stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową strony. J. S. przepisu takiego nie wskazał, jak również nie wskazał takich okoliczności faktycznych, które pozwalałyby na ustalenie, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu zagraża jego interesowi osobistemu lub majątkowemu. W skardze kasacyjnej wskazano, że nietrafnie Sąd pierwszej instancji uznał J. S. za stronę postępowania i niewłaściwie powołał się na okoliczności uznania go za stronę przez organ I instancji oraz uznania go za stronę w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 784/04. Ustalenia poczynione w innym postępowaniu nie powinny bowiem podważać konieczności dokonywania samodzielnych ustaleń w tej kwestii w rozpoznawanej sprawie, tym bardziej, że za odmiennymi ustaleniami przemawia zgromadzony materiał dowodowy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie może odnieść zamierzonego skutku, jako że wbrew jej twierdzeniom Sąd pierwszej instancji zasadnie stanął na stanowisku, że J. S. ma przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. Sąd wyprowadził interes prawny J. S. z faktu, iż jest on posiadaczem samoistnym nieruchomości sąsiedniej, na którą poczynił określone nakłady, stanowiącej jedną całość gospodarczą z należącą do niego nieruchomością obok położoną, a nie wyłącznie z subiektywnego przeświadczenia zainteresowanego o tym interesie, jak twierdzi się w skardze kasacyjnej. Ma rację Sąd pierwszej instancji przyjmując, że interes prawny może być wywodzony nie tylko z przepisów prawa administracyjnego, ale także prawa cywilnego. Jeżeli zatem Sąd wywiódł interes prawny J. S. z przepisów prawa cywilnego (samoistne posiadanie, a dziś już prawo własności) i to w sytuacji gdy na gruncie prawa administracyjnego przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania traktowany jest szeroko, obejmując właścicieli działek niekoniecznie bezpośrednio sąsiednich (zob. np. wyrok NSA z 8 września 2004 r., OSK 394/04, niepubl.) to nie można mu skutecznie zarzucić naruszenia art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, co w połączeniu z brakiem innych zarzutów skargi kasacyjnej i związaniu Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej, zobowiązywało do oddalenia skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), o kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 tej ustawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI