II OSK 338/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę J. D. i T. D. na postanowienie Inspektora Sanitarnego nakładające grzywnę w celu przymuszenia za niewykonanie obowiązku zaszczepienia dziecka. Sąd uznał, że obowiązek szczepienia wynika wprost z ustawy i może być egzekwowany administracyjnie. Rodzice w skardze kasacyjnej zarzucili m.in. naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, kwestionując prawny obowiązek szczepienia oraz właściwość organów inspekcji sanitarnej do egzekucji. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał ją za zasadną w części dotyczącej niewłaściwości organów inspekcji sanitarnej do prowadzenia egzekucji administracyjnej obowiązku wynikającego bezpośrednio z przepisów prawa. NSA stwierdził, że właściwym organem egzekucyjnym w tym zakresie jest wojewoda, a nie organy inspekcji sanitarnej. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność uwzględnienia przedstawionych poglądów prawnych, zwłaszcza w kwestii właściwości rzeczowej do prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie właściwości organów do prowadzenia egzekucji administracyjnej w sprawach dotyczących obowiązkowych szczepień ochronnych.
Dotyczy sytuacji, gdy obowiązek szczepienia wynika bezpośrednio z przepisów prawa, a nie z indywidualnej decyzji administracyjnej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organy inspekcji sanitarnej są właściwe do prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji w celu przymuszenia do wykonania obowiązku szczepienia ochronnego, który wynika bezpośrednio z przepisów prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy inspekcji sanitarnej nie są właściwe do prowadzenia egzekucji administracyjnej obowiązku szczepienia ochronnego wynikającego bezpośrednio z przepisów prawa. Właściwym organem egzekucyjnym w tym zakresie jest wojewoda.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że organy inspekcji sanitarnej są organami egzekucyjnymi w zakresie obowiązków wynikających z wydawanych przez nie decyzji i postanowień, ale nie w zakresie obowiązków wynikających bezpośrednio z przepisów prawa. Obowiązek szczepienia ochronnego jest obowiązkiem wynikającym bezpośrednio z przepisów prawa, a nie z decyzji administracyjnej, dlatego właściwym organem egzekucyjnym jest wojewoda.
Czy obowiązek poddania się szczepieniom ochronnym wynika bezpośrednio z przepisów prawa i czy może być egzekwowany administracyjnie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, obowiązek poddania się szczepieniom ochronnym wynika bezpośrednio z przepisów prawa (ustawy i rozporządzeń wykonawczych) i może być egzekwowany administracyjnie, jednakże przez właściwy organ.
Uzasadnienie
NSA uznał, że obowiązek szczepienia wynika wprost z przepisów prawa, a nie wymaga konkretyzacji w drodze decyzji administracyjnej. Podkreślono, że jest to element ochrony zdrowia publicznego, zgodny z Konstytucją.
Czy naruszenie art. 16 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (prawo do odmowy zgody na świadczenie zdrowotne) wyłącza obowiązek szczepienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy dotyczące obowiązkowych szczepień ochronnych są przepisami szczególnymi w stosunku do przepisów uzależniających udzielenie świadczeń zdrowotnych od zgody pacjenta.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że obowiązek szczepienia jest przepisem szczególnym, który ma pierwszeństwo przed ogólną zasadą prawa pacjenta do wyrażenia zgody lub odmowy.
Przepisy (16)
Główne
p.e.a. art. 119
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.e.a. art. 121
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.e.a. art. 122
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.e.a. art. 20 § 1 pkt 1, 2, 3, 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Określa organy egzekucyjne w zakresie obowiązków niepieniężnych. Wojewoda jest organem ogólnym, a kierownicy służb, inspekcji lub straży są organami w zakresie obowiązków wynikających z ich decyzji i postanowień.
u.z.z.c.z.l. art. 5 § ust. 1 pkt 2 lit b, ust. 2
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.z.z.c.z.l. art. 17 § ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 4
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 119
Dz.U. 2012 poz 1015 art. 119
Pomocnicze
u.p.p. art. 16
Ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta
Przepisy dotyczące obowiązkowych szczepień ochronnych są przepisami szczególnymi w stosunku do art. 16 u.p.p.
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 5
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.i.s. art. 10 § ust. 1 pkt 2 i 3
Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
u.p.i.s. art. 1
Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
u.p.i.s. art. 5 § pkt 3
Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy inspekcji sanitarnej nie były właściwe do prowadzenia egzekucji administracyjnej obowiązku szczepienia ochronnego wynikającego bezpośrednio z przepisów prawa.
Odrzucone argumenty
Obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu wynika bezpośrednio z przepisów prawa i może być egzekwowany przez organy inspekcji sanitarnej. • Brak aktualnych badań kwalifikacyjnych nie wyklucza obowiązku szczepienia ani możliwości jego egzekwowania.
Godne uwagi sformułowania
organy państwowej inspekcji sanitarnej nie były właściwe do przeprowadzenia egzekucji administracyjnej • obowiązek poddania się szczepieniu ochronnemu nie podlega (...) konkretyzacji poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Jest to obowiązek wynikający bezpośrednio z przepisów prawa.
Skład orzekający
Andrzej Gliniecki
przewodniczący
Dorota Jadwiszczok
sprawozdawca
Leszek Kamiński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości organów do prowadzenia egzekucji administracyjnej w sprawach dotyczących obowiązkowych szczepień ochronnych."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy obowiązek szczepienia wynika bezpośrednio z przepisów prawa, a nie z indywidualnej decyzji administracyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu obowiązkowych szczepień i porusza kwestię właściwości organów administracji, co jest istotne dla prawników procesowych i administracyjnych.
“Kto ma prawo egzekwować obowiązkowe szczepienia? NSA rozstrzyga spór o właściwość organów.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.