II OSK 3353/20

Naczelny Sąd Administracyjny2023-10-10
NSAAdministracyjneŚredniansa
obywatelstwoprzywrócenie obywatelstwabezpieczeństwo państwainformacje niejawnepostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSA

NSA oddalił skargę kasacyjną W.L. w sprawie odmowy przywrócenia obywatelstwa polskiego, uznając, że nie można było ujawnić dokumentów stanowiących podstawę decyzji z uwagi na ich tajny charakter.

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę W.L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odmawiającą przywrócenia obywatelstwa polskiego. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie przepisów o uzasadnieniu decyzji, twierdząc, że nie mógł polemizować z organem z powodu tajności dokumentów stanowiących podstawę odmowy. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że organ prawidłowo postąpił, nie ujawniając treści tajnego dokumentu ABW, co było zgodne z przepisami o ochronie informacji niejawnych i ustawy o obywatelstwie polskim.

Sprawa dotyczy skargi kasacyjnej W.L. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odmawiającą przywrócenia obywatelstwa polskiego. Głównym zarzutem skarżącego było naruszenie przepisów dotyczących uzasadnienia decyzji (art. 124 § 2 i art. 107 § 3 k.p.a.), ponieważ organ nie przedstawił wystarczającego uzasadnienia faktycznego, co uniemożliwiło mu polemikę z przesłankami odmowy przywrócenia obywatelstwa, opartymi na art. 38 ust. 3 ustawy o obywatelstwie polskim. Podstawą odmowy był tajny dokument ABW. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za nieuzasadnioną. Sąd wyjaśnił, że w sytuacji, gdy podstawą odmowy przywrócenia obywatelstwa jest dokument niejawny, organ nie może ujawnić jego treści w uzasadnieniu decyzji, gdyż naruszyłoby to przepisy o ochronie informacji niejawnych. Odmowa dostępu do dokumentu była zgodna z prawem, a wskazanie w decyzji, że przywrócenie obywatelstwa stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa na podstawie tajnego dokumentu, było wystarczające. Sąd podkreślił, że WSA prawidłowo ocenił, iż organ nie naruszył przepisów, a ustalenie o zagrożeniu dla bezpieczeństwa i porządku publicznego było prawidłowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie naruszył przepisów o uzasadnieniu decyzji, ponieważ ujawnienie treści tajnego dokumentu stanowiłoby naruszenie przepisów o ochronie informacji niejawnych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że w sytuacji, gdy podstawą odmowy przywrócenia obywatelstwa jest dokument niejawny, organ nie może ujawnić jego treści w uzasadnieniu decyzji, gdyż naruszyłoby to przepisy o ochronie informacji niejawnych. Wskazanie w decyzji, że przywrócenie obywatelstwa stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa na podstawie tajnego dokumentu, było wystarczające.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.o.p. art. 38 § ust. 3

Ustawa z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim

Pomocnicze

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 124 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.o.p. art. 11

Ustawa z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim

Organ odstąpił od uzasadnienia decyzji w zakresie dotyczącym pisma ABW z dnia 24 stycznia 2017 r. na podstawie tego przepisu.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.i.n. art. 4 § ust. 1

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych

u.o.i.n. art. 6 § ust. 2

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych

u.o.i.n. art. 8

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych

u.o.i.n. art. 74 § § 2

Ustawa z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy organ naruszył przepisy postępowania, tj. art. 124 § 2 oraz art. 107 § 3 k.p.a., tj. zaniechał sporządzenia dostatecznego uzasadnienia faktycznego decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 maja 2017 r., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skarżący nie mając nawet ogólnych informacji na temat dokumentu oznaczonego klauzulą "tajne", nie mógł w żaden sposób polemizować z organem w kwestii przesłanek art. 38 ust. 3 ustawy o obywatelstwie polskim.

Godne uwagi sformułowania

w sytuacji, gdy przyczyną odmowy przywrócenia obywatelstwa polskiego była treść dokumentu niejawnego, nie było możliwe sporządzenie przez organ uzasadnienia decyzji w taki sposób, by skarżący mógł polemizować z organem w kwestii przesłanek art. 38 ust. 3 ustawy o obywatelstwie polskim. uczynienie zadość oczekiwaniom skarżącego oznaczałoby konieczność przytoczenia przez organ treści utajnionego dokumentu, co stanowiłoby naruszenie przepisów ustawy o ochronie informacji niejawnych.

Skład orzekający

Arkadiusz Despot - Mładanowicz

przewodniczący sprawozdawca

Robert Sawuła

sędzia

Jerzy Stankowski

sędzia del. NSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uzasadniania decyzji administracyjnych w przypadku istnienia tajnych dokumentów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, a także stosowanie art. 38 ust. 3 ustawy o obywatelstwie polskim."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której podstawą odmowy przywrócenia obywatelstwa jest dokument niejawny. Konieczność zachowania tajemnicy państwowej ogranicza możliwość pełnej polemiki strony z organem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii konfliktu między prawem strony do informacji a koniecznością ochrony bezpieczeństwa państwa i informacji niejawnych, co jest interesujące dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i obywatelstwem.

Czy tajne dokumenty mogą uniemożliwić przywrócenie obywatelstwa polskiego?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 3353/20 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-10-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-12-30
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Arkadiusz Despot - Mładanowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Jerzy Stankowski
Robert Sawuła
Symbol z opisem
6053 Obywatelstwo
Hasła tematyczne
Obywatelstwo
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2012 poz 161
art. 38 ust.3
Ustawa z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot – Mładanowicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Robert Sawuła Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski Protokolant starszy inspektor sądowy Monika Dworakowska po rozpoznaniu w dniu 10 października 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lipca 2020 r. sygn. akt IV SA/Wa 1808/17 w sprawie ze skargi W. L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 maja 2017 r. nr DOiR-I-6250-152/2017/PO w przedmiocie odmowy przywrócenia obywatelstwa polskiego oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 lipca
2020 r., sygn. akt IV SA/Wa 1808/17 oddalił skargę W. L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 maja 2017 r. nr DOiR-I-6250-152/2017/PO w przedmiocie odmowy przywrócenia obywatelstwa polskiego.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył W. L., zaskarżając wyrok w całości, zarzucając naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej "p.p.s.a.") poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy organ naruszył przepisy postępowania, tj. art. 124 § 2 oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm., dalej "k.p.a."), tj. zaniechał sporządzenia dostatecznego uzasadnienia faktycznego postanowienia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 maja 2017 r. (nr DOiR-I-6250-152/2017/PO) utrzymującego w mocy postanowienie z dnia 21 kwietnia 2017 r. (nr DOiR-l-6250-434/2016/TZ) w przedmiocie odmowy przywrócenia obywatelstwa polskiego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skarżący nie mając nawet ogólnych informacji na temat dokumentu oznaczonego klauzulą "tajne", nie mógł w żaden sposób polemizować z organem w kwestii przesłanek art. 38 ust. 3 ustawy z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim (Dz. U. z 2012 r., poz. 161 ze zm.), stanowiącym podstawę prawną decyzji organu.
Mając powyższe na uwadze, skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a ponadto rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy organ naruszył przepisy postępowania, tj. art. 124 § 2 oraz art. 107 § 3 k.p.a., tj. zaniechał sporządzenia dostatecznego uzasadnienia faktycznego decyzji (w skardze kasacyjnej błędnie wskazano "postanowienia") Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 maja 2017 r., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skarżący nie mając nawet ogólnych informacji na temat dokumentu oznaczonego klauzulą "tajne", nie mógł w żaden sposób polemizować z organem w kwestii przesłanek art. 38 ust. 3 ustawy o obywatelstwie polskim.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji był art. 38 ust. 3 ustawy o obywatelstwie polskim, zgodnie z którym nie przywraca się obywatelstwa polskiego cudzoziemcowi, jeżeli stanowi to zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Organ stwierdził, że przywrócenie skarżącemu obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego w Polsce (str. 5 zaskarżonej decyzji).
Powyższego ustalenia organ dokonał na podstawie dokumentu oznaczonego klauzulą "tajne" (pismo ABW z dnia 24 stycznia 2017 r., nr [...]). Wobec tego, w sytuacji, gdy przyczyną odmowy przywrócenia obywatelstwa polskiego była treść dokumentu niejawnego, nie było możliwe sporządzenie przez organ uzasadnienia decyzji w taki sposób, by skarżący mógł polemizować z organem w kwestii przesłanek z art. 38 ust. 3 ustawy o obywatelstwie polskim. Należy zauważyć, że organ postanowieniem z dnia 3 lutego 2017 r., nr DOiR-l-6250-434/2016/TZ - na podstawie art. 74 § 2 k.p.a. w związku z art. 4 ust. 1, art. 6 ust. 2 oraz art. 8 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1167) - odmówił skarżącemu dostępu do dokumentu oznaczonego klauzulą "tajne", a po wniesieniu środka zaskarżenia przez skarżącego, postanowieniem z dnia 8 marca 2017 r. nr DOiR-l-6250-62/2017/PO utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Wskazać należy, że uczynienie zadość oczekiwaniom skarżącego oznaczałoby konieczność przytoczenia przez organ treści utajnionego dokumentu, co stanowiłoby naruszenie przepisów ustawy o ochronie informacji niejawnych. W okolicznościach niniejszej sprawy wystarczające było zatem wskazanie w decyzji, że na podstawie dokumentu oznaczonego klauzulą "tajne" ustalono, że przywrócenie wnioskodawcy obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Ponadto, organ w uzasadnieniu decyzji wskazał, że odstąpił od uzasadnienia decyzji w zakresie dotyczącym pisma ABW z dnia 24 stycznia 2017 r., nr [...] na podstawie art. 11 ustawy o obywatelstwie polskim.
Stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie prawidłowo Sąd I instancji uznał, że organ nie naruszył art. 107 § 3 k.p.a., jak i art. 38 ust. 3 ustawy o obywatelstwie polskim. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że prawidłowa była ocena organu, że przywrócenie skarżącemu obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Przepis art. 38 ust. 3 ustawy o obywatelstwie polskim ma charakter związany, więc wystąpienie tej przesłanki obligowało organ do wydania decyzji o odmowie przywrócenia obywatelstwa polskiego.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI