II OSK 332/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od postanowienia WSA odrzucającego skargę na postanowienie organu współdziałającego w sprawie uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań.
Skarżąca wniosła skargę kasacyjną od postanowienia WSA w Olsztynie, które odrzuciło jej skargę na postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska dotyczące uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację farmy wiatrowej. WSA uznał, że postanowienie organu współdziałającego nie jest zaskarżalne do sądu administracyjnego, ponieważ nie rozstrzyga o istocie sprawy, a jedynie stanowi etap postępowania głównego. NSA podzielił to stanowisko, oddalając skargę kasacyjną.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez D. N. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, które odrzuciło skargę skarżącej na postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Olsztynie. Postanowienie RDOŚ dotyczyło uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy 30 elektrowni wiatrowych. WSA odrzucił skargę, uznając, że postanowienie organu współdziałającego, wydane w tzw. 'postępowaniu wpadkowym', nie jest przedmiotem kontroli sądowej na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ nie rozstrzyga o istocie sprawy, a jedynie stanowi pomocnicze stadium postępowania głównego prowadzonego przez inny organ. Skarżąca zarzuciła naruszenie tego przepisu, argumentując, że postanowienie organu współdziałającego ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy głównej. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola sądowa obejmuje określone rodzaje aktów, a postanowienia organów współdziałających w trybie uzgodnieniowym (art. 106 k.p.a.) nie są zaskarżalne, gdyż nie mają samodzielnego bytu prawnego i nie rozstrzygają o istocie sprawy. Dopiero decyzja wydana w postępowaniu głównym podlega kontroli sądowej. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną jako bezzasadną. Sąd odmówił również zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego, wskazując, że art. 204 pkt 1 p.p.s.a. dotyczy zwrotu kosztów w przypadku zaskarżenia wyroku sądu pierwszej instancji oddalającego skargę, a nie postanowienia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie organu współdziałającego wydane w trybie uzgodnienia nie podlega kontroli sądowej na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., ponieważ nie rozstrzyga o istocie sprawy administracyjnej i nie jest postanowieniem, na które służy zażalenie lub które kończy postępowanie.
Uzasadnienie
Postanowienie organu współdziałającego ma charakter pomocniczy i nie posiada samodzielnego bytu prawnego. Kontroli sądowej podlegają jedynie ściśle określone akty i czynności, a postanowienia wydane w trybie uzgodnieniowym nie mieszczą się w tej kategorii, co wynika z konstrukcji środków prawnych i zasady zaskarżalności tylko określonych postanowień i decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Postanowienie organu współdziałającego w trybie uzgodnienia nie spełnia tych kryteriów.
p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd odrzuca skargę jako niedopuszczalną, jeżeli z mocy prawa lub okoliczności wynika, że skarga jest niedopuszczalna.
Pomocnicze
u.p.o.ś. art. 48 § ust. 2 pkt 3 lit. a
Ustawa Prawo ochrony środowiska
u.o.p. art. 33
Ustawa o ochronie przyrody
k.p.a. art. 106
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis regulujący tryb uzgodnienia z innymi organami.
u.i.ś.o. art. 153 § ust. 2
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Wskazuje, że na postanowienia wydane w postępowaniu prowadzonym przez organ współdziałający w wydaniu decyzji, a więc w trybie uzgodnieniowym na podstawie art. 106 k.p.a., nie przysługuje zażalenie.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania NSA w przedmiocie oddalenia skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 182 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania NSA w przedmiocie oddalenia skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje zwrot kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz organu w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej, ale tylko gdy zaskarżono wyrok sądu pierwszej instancji oddalający skargę, a nie postanowienie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie organu współdziałającego wydane w trybie uzgodnienia nie jest postanowieniem kończącym postępowanie ani rozstrzygającym sprawę co do istoty, ani też postanowieniem, na które służy zażalenie, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., a zatem nie podlega kontroli sądu administracyjnego.
Odrzucone argumenty
Postanowienie organu współdziałającego, mimo że nie rozstrzyga o istocie sprawy, wywiera istotny wpływ na rozstrzygnięcie w postępowaniu głównym i powinno podlegać nadzorowi instancyjnemu.
Godne uwagi sformułowania
Postępowanie przed organem współdziałającym ma w zasadzie charakter pomocniczego stadium postępowania w sprawie załatwianej przez innym organ w drodze decyzji administracyjnej, co oznacza, że ani przedmiot tego postępowania, ani rozstrzygnięcia w nim podjęte nie mają samodzielnego bytu prawnego. Zaskarżone postanowienie wydane zostało w tzw. 'postępowaniu wpadkowym'.
Skład orzekający
Małgorzata Stahl
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady niedopuszczalności zaskarżania do sądu administracyjnego postanowień organów współdziałających w postępowaniu głównym, które nie rozstrzygają o istocie sprawy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji postanowień organów współdziałających w postępowaniach uzgodnieniowych, a nie innych postanowień procesowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą zaskarżalności postanowień organów współdziałających, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.
“Kiedy postanowienie organu współdziałającego nie jest zaskarżalne? NSA wyjaśnia.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 332/10 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2010-03-03 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2010-02-12 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Małgorzata Stahl /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6139 Inne o symbolu podstawowym 613 Hasła tematyczne Odrzucenie skargi Sygn. powiązane II OSK 1842/09 - Wyrok NSA z 2010-12-08 II SA/Ol 998/09 - Postanowienie WSA w Olsztynie z 2009-12-17 II SA/Rz 623/08 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2009-06-03 Skarżony organ Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 58 par. 1 pkt. 6 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Stahl po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. N. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 17 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Ol 998/09 o odrzuceniu skargi D. N. na postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Olsztynie z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Ol 998/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), odrzucił jako niedopuszczalną skargę D. N. na postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Olsztynie z dnia [...] grudnia 2008 r. w przedmiocie uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy 30 elektrowni wiatrowych o mocy 2MW każda wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach o numerach ewidencyjnych [...],[...],[...] w obrębie R. i nr [...],[...],[...],[...] w obrębie Ś., gmina S. W uzasadnieniu postanowienia Sąd, powołując się na art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., wskazał, że zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie wydane zostało w tzw. "postępowaniu wpadkowym", natomiast rozstrzygnięciem merytorycznym i kończącym sprawę będzie wydana przez Burmistrza Miasta i Gminy S. decyzja o ustaleniu lub odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację wnioskowanego przedsięwzięcia. Postępowanie przed organem współdziałającym ma w zasadzie charakter pomocniczego stadium postępowania w sprawie załatwianej przez innym organ w drodze decyzji administracyjnej, co oznacza, że ani przedmiot tego postępowania, ani rozstrzygnięcia w nim podjęte nie mają samodzielnego bytu prawnego. W skardze kasacyjnej wniesionej od powyższego postanowienia D. N., reprezentowana przez radcę prawnego, zarzuciła naruszenie art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. W uzasadnieniu podniesionego zarzutu skarżąca wskazała, że postanowienie organu współdziałającego wydane w ramach uzgodnienia na podstawie art. 48 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo ochrony środowiska, choć nie rozstrzyga o istocie sprawy administracyjnej, to w rzeczywistości wywiera istotny wpływ na rozstrzygnięcie w postępowaniu prowadzącym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację określonego przedsięwzięcia. Organ ma bowiem obowiązek dokonania uzgodnienia, co oznacza niewątpliwie większy stopień związania organu prowadzącego postępowanie główne, aniżeli opinia organu współdziałającego. W tej sytuacji, nad orzeczeniami regionalnego dyrektora ochrony środowiska bezsprzecznie powinien być ustanowiony nadzór instancyjny. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Olsztynie wniósł o jej oddalenie i zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania kasacyjnego oraz kosztów zastępstwa procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z treści art. 3 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne, 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w wypadkach określonych w pkt 1-4a. Zaskarżone przez D. N. postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Olsztynie zostało wydane na podstawie art. 48 ust. 2 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 ze zm.), art. 33 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. Nr 92, poz. 880 ze zm.), art. 106 k.p.a. oraz art. 153 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008 r. Nr 199, poz. 1227). W świetle art. 153 ust. 2 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie (...) przyjąć należy, że na postanowienia wydane w postępowaniu prowadzonym przez organ współdziałający w wydaniu decyzji, a więc w trybie uzgodnieniowym na podstawie art. 106 k.p.a., nie przysługuje zażalenie, zatem z mocy ustawy postanowienie to jest niezaskarżalne. Tym samym, mając na uwadze cyt. art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., postanowienie wydane w tym trybie nie może być przedmiotem kontroli dokonywanej przez sądy administracyjne. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Olsztynie w sprawie o uzgodnienie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia nie jest organem prowadzącym postępowanie w samodzielnej, odrębnej sprawie administracyjnej. Został on jedynie wyznaczony do zajęcia stanowiska w sprawie administracyjnej, którą prowadzi Burmistrz Miasta i Gminy S. i po zakończeniu której wydaje decyzję, mającą charakter suspensywny i podlegającą kontroli organu nadrzędnego. Dopiero decyzja wydana przez organ drugiej instancji podlega sądowej kontroli działalności publicznej na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. Z tych względów możliwość zaskarżenia do sądu postanowienia w przedmiocie stanowiska organu współdziałającego w oparciu o art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. burzyłaby ukształtowaną konstrukcję środków prawnych i samą ideę zaskarżalności tylko określonych postanowień i decyzji, albowiem uwzględnienie skargi na niezaskarżalne postanowienie powodowałoby de facto takie następstwa, jakie wywołuje wniesienie zażalenia. Uznać zatem należy, że prawidłowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zaskarżonym postanowieniem odrzucił skargę D. N. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a., orzekł jak sentencji. Wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego nie może być uwzględniony, bowiem art. 204 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje w razie oddalenia skargi kasacyjnej zwrot niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego poniesionych przez organ jedynie wówczas, gdy zaskarżono skargą kasacyjną wyrok sądu pierwszej instancji oddalający skargę, zaś w sprawie niniejszej skarga kasacyjna dotyczyła postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI