Orzeczenie · 2022-10-11

II OSK 3253/19

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-10-11
NSAAdministracyjneŚredniansa
postępowanie egzekucyjnewykonanie zastępczezaliczkakoszty egzekucyjneobowiązek administracyjnyNaczelny Sąd Administracyjnyprawo administracyjnekontrola sądowa

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną T. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który utrzymał w mocy postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu w przedmiocie wezwania do wpłacenia zaliczki na koszty wykonania zastępczego obowiązku administracyjnego. Skarżąca podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 128 § 2 i 129 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), kwestionując prawidłowość wezwania do uiszczenia zaliczki oraz zarzucając organowi posiadanie środków na wykonanie zastępcze. Podniosła również zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego, w tym art. 23 ust. 2a w zw. z art. 19 ustawy o własności lokali (u.w.l.) w zw. z art. 5 Kodeksu cywilnego (k.c.), zarzucając nieuwzględnienie zasady proporcjonalnego rozłożenia kosztów wykonania zastępczego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za nieuzasadnione. Sąd wskazał, że organ egzekucyjny był uprawniony do wezwania do wpłacenia zaliczki na koszty wykonania zastępczego, a pokrycie tych kosztów przez organ nie stanowi przeszkody w dochodzeniu ich od zobowiązanej, zgodnie z zasadą wynikającą z art. 64c § 2 u.p.e.a. Sąd podkreślił również, że administracyjne postępowanie egzekucyjne ma charakter następczy i organ egzekucyjny nie jest uprawniony do merytorycznego badania decyzji, z której wynika obowiązek. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego wysokości zaliczki, sąd wskazał, że organ przeprowadził zapytanie ofertowe i wybrał najkorzystniejszą finansowo ofertę, a koszty zarządu nieruchomością wspólną ponosi każdy właściciel lokalu proporcjonalnie do swojego udziału.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących postępowania egzekucyjnego w administracji, w szczególności zasad naliczania i egzekwowania zaliczek na koszty wykonania zastępczego oraz zakresu kontroli sądowej w tym zakresie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wykonania zastępczego obowiązku administracyjnego i naliczania zaliczek.

Zagadnienia prawne (4)

Czy organ egzekucyjny jest uprawniony do wezwania do wpłacenia zaliczki na koszty wykonania zastępczego, nawet jeśli sam poniósł już część kosztów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ egzekucyjny jest uprawniony do wezwania do wpłacenia zaliczki na koszty wykonania zastępczego, a pokrycie tych kosztów przez organ nie stanowi przeszkody w dochodzeniu ich od zobowiązanej.

Uzasadnienie

Koszty egzekucyjne obciążają zobowiązanego, a organ może odstąpić od ich egzekwowania jedynie w ściśle określonych przypadkach, które nie miały miejsca w tej sprawie.

Czy sąd administracyjny pierwszej instancji może badać prawidłowość wcześniejszych rozstrzygnięć organu egzekucyjnego w ramach kontroli postanowienia o wezwaniu do wpłacenia zaliczki na koszty wykonania zastępczego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w ramach kontroli postanowienia o wezwaniu do wpłacenia zaliczki na koszty wykonania zastępczego, sąd nie jest uprawniony do badania zasadności czy wymagalności obowiązku wynikającego z tytułu wykonawczego, zgodnie z art. 29 § 1 u.p.e.a.

Uzasadnienie

Administracyjne postępowanie egzekucyjne ma charakter następczy, a organ egzekucyjny nie jest uprawniony do merytorycznego badania decyzji, z której wynika obowiązek.

Czy wykonanie zastępcze jako środek egzekucyjny może być uznane za zbyt dotkliwe dla zobowiązanej, jeśli organ nie miał wyboru między co najmniej dwoma środkami egzekucyjnymi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ocena czy środek egzekucyjny był najmniej uciążliwy jest determinowana oceną, czy organ miał wybór między co najmniej dwoma środkami. W sytuacji, gdy tylko wykonanie zastępcze mogło doprowadzić do realizacji obowiązku, nie można mówić o stosowaniu środka bardziej lub mniej uciążliwego.

Uzasadnienie

Organ egzekucyjny nie miał możliwości zbadania, czy wykonanie zastępcze nie jest zbyt uciążliwe, ponieważ jedynie ten środek mógł doprowadzić do realizacji nałożonego obowiązku, zwłaszcza po nieskuteczności nałożonej wcześniej grzywny.

Czy przy określaniu wysokości zaliczki na poczet wykonania zastępczego należy uwzględniać sytuację materialną zobowiązanego oraz zasady dotyczące kosztów zarządu nieruchomością wspólną wynikające z ustawy o własności lokali?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wysokość zaliczki na poczet wykonania zastępczego jest zależna od uznania organu, a koszty zarządu nieruchomością wspólną ponosi każdy właściciel lokalu proporcjonalnie do swojego udziału. Przepisy dotyczące trybu podejmowania uchwał i głosowania w ustawie o własności lokali nie odnoszą się do partycypacji w kosztach utrzymania nieruchomości wspólnych.

Uzasadnienie

Organ kierował się aspektem czasowym i koniecznością realizacji obowiązku, a wybór oferty wykonania ekspertyzy był determinowany najkorzystniejszą ceną. Przepisy u.w.l. dotyczące kosztów zarządu nie mają zastosowania do ustalania wysokości zaliczki na wykonanie zastępcze.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną T. F. od wyroku WSA we Wrocławiu.

Przepisy (22)

Główne

u.p.e.a. art. 128 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy wezwania do wpłacenia zaliczki na koszty wykonania zastępczego.

u.p.e.a. art. 129

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy wykonania zastępczego.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 174 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie przepisów postępowania.

u.p.e.a. art. 7 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zasada stosowania środka najmniej uciążliwego.

u.w.l. art. 23 § 2a

Ustawa o własności lokali

Dotyczy trybu podejmowania uchwał i głosowania, gdy większość udziałów należy do jednego właściciela.

u.w.l. art. 19

Ustawa o własności lokali

Dotyczy sposobu głosowania w sprawach zarządu nieruchomością wspólna.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 64c § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zasada, że koszty egzekucyjne obciążają zobowiązanego.

u.p.e.a. art. 59

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przesłanka do odstąpienia od egzekwowania kosztów egzekucyjnych (wygaśnięcie należności głównej).

u.p.e.a. art. 64c § 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przesłanka do odstąpienia od egzekwowania kosztów egzekucyjnych (umorzenie postępowania).

u.p.e.a. art. 128 § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy zażalenia na postanowienie o zastosowaniu wykonania zastępczego jako odrębnego środka zaskarżenia.

u.p.e.a. art. 33

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy zażalenia w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

u.p.e.a. art. 34

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy zażalenia w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

p.p.s.a. art. 183 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy nieważności postępowania.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres uzasadnienia wyroku oddalającego skargę kasacyjną.

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres uzasadnienia wyroku.

p.p.s.a. art. 176

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi formalne skargi kasacyjnej.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Zasada nadużycia prawa.

u.w.l. art. 12 § 2

Ustawa o własności lokali

Obowiązek ponoszenia wydatków związanych z utrzymaniem lokalu i nieruchomości wspólnej.

u.w.l. art. 13 § 1

Ustawa o własności lokali

Obowiązek uczestniczenia w kosztach zarządu związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej.

u.p.e.a. art. 29 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zakaz merytorycznego badania decyzji przez organ egzekucyjny.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 128 § 2 w zw. z art. 129 u.p.e.a. poprzez uznanie, że organ prawidłowo wezwał skarżącą do uiszczenia zaliczki na poczet wykonania zastępczego, podczas gdy z materiału dowodowego wynika, że organ posiadał środki na jego wykonanie. • Naruszenie art. 128 § 4 w zw. z art. 129 u.p.e.a. poprzez uznanie, że skarżąca zaniechała merytorycznej obrony przed zastosowaniem wykonania zastępczego. • Naruszenie art. 7 § 2 w zw. z art. 128 i 129 u.p.e.a. poprzez zastosowanie wykonania zastępczego jako środka bardzo dotkliwego dla skarżącej. • Naruszenie art. 23 ust. 2a w zw. z art. 19 u.w.l. w zw. z art. 5 k.c. poprzez nieuwzględnienie zasady proporcjonalnego rozłożenia kosztów wykonania zastępczego na wszystkich współwłaścicieli.

Godne uwagi sformułowania

Administracyjne postępowanie egzekucyjne ma charakter następczy względem postępowania, w którym dochodzi do określenia lub nałożenia obowiązku. • Koszty egzekucyjne obciążają zobowiązanego. • Właściciel lokalu, a zarazem współwłaściciel nieruchomości wspólnej musi uczestniczyć w kosztach związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej proporcjonalnie do udziału, jaki mu w tej nieruchomości przysługuje.

Skład orzekający

Grzegorz Czerwiński

przewodniczący

Marta Laskowska - Pietrzak

sprawozdawca

Tomasz Zbrojewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących postępowania egzekucyjnego w administracji, w szczególności zasad naliczania i egzekwowania zaliczek na koszty wykonania zastępczego oraz zakresu kontroli sądowej w tym zakresie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wykonania zastępczego obowiązku administracyjnego i naliczania zaliczek.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu egzekucyjnym, które mogą być interesujące dla prawników zajmujących się tą dziedziną prawa.

Egzekucja administracyjna: Kiedy organ może żądać zaliczki na wykonanie zastępcze?

Dane finansowe

WPS: 5000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst