Orzeczenie · 2025-07-18

II OSK 3244/20

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Miejsce
Łódź
Data
2025-07-18
NSAbudowlaneWysokawsa
nadzór budowlanyzmiana sposobu użytkowaniasamowola budowlanaprawo budowlanedecyzja administracyjnapostępowanie naprawczewarunki zabudowybudynek mieszkalnydziałalność gospodarczaszwalnia

Sprawa dotyczyła skargi A.P. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą doprowadzenie części budynku mieszkalnego jednorodzinnego do stanu poprzedniego. Samowolna zmiana sposobu użytkowania na szwalnię miała miejsce w 1991 r. Organy administracji, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, uznały, że ponieważ zmiana nastąpiła przed 31 maja 2004 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. W ramach postępowania legalizacyjnego PINB nakazał skarżącej przedłożenie szeregu dokumentów, w tym zaświadczenia o zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy. Skarżąca nie uzyskała decyzji o warunkach zabudowy, co potwierdziły prawomocne wyroki sądów administracyjnych, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wobec braku możliwości legalizacji, PINB nakazał przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania. WSA w Łodzi oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały prawo, a zasada trwałości decyzji ostatecznych uniemożliwiała podważenie obowiązku nałożonego decyzją z 2019 r. Sąd oddalił również wniosek o zawieszenie postępowania w związku z toczącym się postępowaniem o stwierdzenie nieważności decyzji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, zwłaszcza dokonanej przed nowelizacją z 2004 r., oraz zasada trwałości decyzji administracyjnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na działalność gospodarczą, gdzie nie uzyskano decyzji o warunkach zabudowy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy samowolna zmiana sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego jednorodzinnego na cele działalności gospodarczej (szwalnia), dokonana przed wejściem w życie przepisów z dnia 16 kwietnia 2004 r., może zostać zalegalizowana w obecnym stanie prawnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taka zmiana dokonana przed 31 maja 2004 r. podlega przepisom dotychczasowym, a w przypadku braku możliwości doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, organ nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zmiana sposobu użytkowania dokonana przed 31 maja 2004 r. podlega przepisom obowiązującym w dacie jej dokonania. W sytuacji, gdy skarżąca nie uzyskała decyzji o warunkach zabudowy, a prawomocne orzeczenia wykluczyły możliwość legalizacji, organ prawidłowo nakazał przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania.

Czy organ administracji miał obowiązek przeprowadzić dowód z przesłuchania strony skarżącej w celu ustalenia zakresu działalności szwalni, mimo posiadania innych dowodów?

Odpowiedź sądu

Nie, sąd uznał, że materiał dowodowy był wystarczający, a przesłuchanie nie było konieczne, gdyż okoliczności zostały już dostatecznie ustalone i udokumentowane.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organ nie naruszył przepisów k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanego dowodu, ponieważ zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy, a okoliczności dotyczące działalności szwalni zostały już dostatecznie ustalone i udokumentowane.

Czy wniosek o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego z uwagi na wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej powinien zostać uwzględniony?

Odpowiedź sądu

Nie, sąd oddalił wniosek o zawieszenie postępowania, uznając, że nie zachodzą przesłanki do jego uwzględnienia.

Uzasadnienie

Sąd oddalił wniosek o zawieszenie postępowania, wskazując, że wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji po zakończeniu postępowania administracyjnego i wniesieniu skargi do sądu nie stanowi podstawy do obligatoryjnego ani fakultatywnego zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję nakazującą doprowadzenie części budynku mieszkalnego jednorodzinnego do stanu poprzedniego, w którym prowadzono szwalnię.

Przepisy (14)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pr. bud. art. 51 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pr. bud. art. 71 § ust. 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

k.p.a. art. 138 § par. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Pr. bud. art. 51 § ust. 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pr. bud. art. 71 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pr. bud. art. 71 § ust. 2 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane art. 2 § ust. 3

k.p.a. art. 16 § par. 1 i 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 170

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 78 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Pr. bud. art. 71a § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Samowolna zmiana sposobu użytkowania dokonana przed 31 maja 2004 r. podlega przepisom dotychczasowym. • Brak możliwości uzyskania decyzji o warunkach zabudowy wyklucza legalizację samowolnej zmiany sposobu użytkowania. • Prawomocne orzeczenia sądowe i decyzje administracyjne wykluczają możliwość legalizacji. • Zasada trwałości decyzji ostatecznych uniemożliwia podważenie obowiązku nałożonego decyzją PINB z 2019 r.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony. • Niewłaściwe zastosowanie art. 51 ust. 4 Pr. bud. i art. 59 ust. 1 u.p.z.p. • Niezastosowanie art. 71 ust. 1 i 2 Pr. bud. w zw. z art. 71a ust. 2 Pr. bud. • Możliwość legalizacji samowoli, gdyż nie wykonano robót budowlanych wymagających pozwolenia.

Godne uwagi sformułowania

zasada trwałości decyzji ostatecznych • domniemanie legalności • nie jest możliwe doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem • przeciwne stanowisko strony skarżącej w tym zakresie ferowane na gruncie kontrolowanej sprawy, jest formą niedopuszczalnej polemiki z prawomocnymi wyrokami sądu administracyjnego

Skład orzekający

Michał Zbrojewski

przewodniczący

Beata Czyżewska

sprawozdawca

Piotr Mikołajczyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, zwłaszcza dokonanej przed nowelizacją z 2004 r., oraz zasada trwałości decyzji administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na działalność gospodarczą, gdzie nie uzyskano decyzji o warunkach zabudowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje długotrwały konflikt między mieszkańcami a przedsiębiorcą oraz złożoność przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowolnych zmian sposobu użytkowania, co może być interesujące dla prawników i właścicieli nieruchomości.

Długoletnia szwalnia w budynku mieszkalnym – czy można ją zalegalizować po latach?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst