II OSK 311/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który oddalił skargę na decyzję Wojewody Małopolskiego. Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta Miasta K. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego, umarzając jednocześnie postępowanie organu pierwszej instancji. Powodem takiej decyzji było stwierdzenie, że inwestorzy prowadzili roboty budowlane pomimo uchylenia poprzednich pozwoleń na budowę przez sądy administracyjne, co stanowiło samowolę budowlaną. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko Wojewody, uznając, że prowadzenie robót budowlanych po uchyleniu pozwolenia na budowę przez WSA, nawet jeśli sąd nie postanowił inaczej w kwestii wstrzymania wykonania, jest niedopuszczalne. NSA oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że zgodnie z art. 152 § 1 p.p.s.a., wyrok uwzględniający skargę powoduje, że zaskarżony akt nie wywołuje skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku. Sąd wyjaśnił, że postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji nie kreuje prawa do prowadzenia robót po uchyleniu decyzji, a wszelkie skutki prawne pozwolenia na budowę zostały zawieszone do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących skutków prawnych uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę przez sąd administracyjny oraz znaczenia postanowień o wstrzymaniu wykonania w kontekście samowoli budowlanej.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prowadzeniem robót budowlanych po uchyleniu pozwolenia na budowę przez sąd administracyjny.
Zagadnienia prawne (3)
Czy postanowienie sądu o odmowie wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę uprawnia inwestora do prowadzenia robót budowlanych po uchyleniu tej decyzji przez sąd?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji nie kreuje prawa do prowadzenia robót po uchyleniu decyzji przez sąd. Skutki prawne uchylonej decyzji są zawieszone do czasu uprawomocnienia się wyroku sądu.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 152 § 1 p.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi, zaskarżony akt nie wywołuje skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej. Postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji jest postanowieniem negatywnym, które nie kreuje nowych praw, a jedynie potwierdza wykonalność decyzji do czasu jej uchylenia przez sąd. Po uchyleniu decyzji przez sąd, jej skutki prawne są zawieszone, co uniemożliwia prowadzenie robót budowlanych.
Czy prowadzenie robót budowlanych po uchyleniu pozwolenia na budowę przez WSA, ale przed uprawomocnieniem się wyroku, stanowi samowolę budowlaną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, prowadzenie robót budowlanych po uchyleniu pozwolenia na budowę przez WSA, gdy sąd nie postanowił inaczej, stanowi samowolę budowlaną, ponieważ skutki prawne uchylonej decyzji są zawieszone do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Uzasadnienie
Art. 152 § 1 p.p.s.a. jasno stanowi, że uchylona decyzja nie wywołuje skutków prawnych do czasu uprawomocnienia się wyroku. Oznacza to, że inwestor nie ma prawa kontynuować robót budowlanych na podstawie decyzji, której skutki zostały zawieszone przez sąd. Prowadzenie robót w tym okresie jest zatem nielegalne.
Czy rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego (np. uchylenie postanowienia o wstrzymaniu robót) mogą wpływać na wykonalność decyzji o pozwoleniu na budowę po jej uchyleniu przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego nie mają wpływu na wykonalność decyzji o pozwoleniu na budowę po jej uchyleniu przez sąd administracyjny. Postępowania te są odrębne.
Uzasadnienie
Postępowania w sprawie pozwolenia na budowę i postępowania nadzorcze są odrębnymi postępowaniami administracyjnymi. Uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę przez sąd administracyjny zawiesza jej skutki prawne niezależnie od ewentualnych rozstrzygnięć organów nadzoru budowlanego.
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 152 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej.
Pr. bud. art. 28 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pozwolenie na budowę jest wymagane przed rozpoczęciem robót budowlanych.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd może wstrzymać wykonanie aktu lub czynności na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., jeżeli zachodzą szczególne okoliczności.
p.p.s.a. art. 61 § 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę.
Pr. bud. art. 37 § 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
W przypadku uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę rozpoczęcie albo wznowienie budowy może nastąpić po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę.
Pr. bud. art. 32 § 4a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Przepis dotyczący warunków udzielenia pozwolenia na budowę.
k.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej umorzy postępowanie, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prowadzenie robót budowlanych po uchyleniu pozwolenia na budowę przez sąd, nawet przy istniejącym postanowieniu o odmowie wstrzymania wykonania, jest niedopuszczalne ze względu na art. 152 § 1 p.p.s.a. • Skutki prawne uchylonej decyzji o pozwoleniu na budowę są zawieszone do czasu uprawomocnienia się wyroku sądu. • Rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego nie wpływają na wykonalność decyzji o pozwoleniu na budowę po jej uchyleniu przez sąd administracyjny.
Odrzucone argumenty
Postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę uprawniało inwestorów do prowadzenia robót budowlanych nawet po uchyleniu tej decyzji przez sąd. • Rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego (uchylające postanowienie o wstrzymaniu robót) dawały podstawę do kontynuowania budowy. • Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, w tym art. 152 § 1 p.p.s.a., art. 61 § 3 i § 6 p.p.s.a., art. 153 i art. 170 p.p.s.a., art. 7 i 77 k.p.a.
Godne uwagi sformułowania
w razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku • postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie kreuje po stronie inwestora jakiegokolwiek uprawnienia • uchylenie decyzji nieprawomocnym wyrokiem wojewódzkiego sądu administracyjnego powoduje, że decyzja ta nadal funkcjonuje w obrocie prawnym, ale od tego momentu nie wywołuje skutków procesowych i materialnych • inwestorzy wykonali roboty budowlane pomijając tryb procedury pozwolenia na budowę (nie mając wykonalnej decyzji o pozwoleniu na budowę)
Skład orzekający
Jan Szuma
sędzia
Jerzy Siegień
przewodniczący sprawozdawca
Roman Ciąglewicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skutków prawnych uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę przez sąd administracyjny oraz znaczenia postanowień o wstrzymaniu wykonania w kontekście samowoli budowlanej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prowadzeniem robót budowlanych po uchyleniu pozwolenia na budowę przez sąd administracyjny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i interpretacji przepisów proceduralnych w kontekście pozwoleń na budowę, co jest istotne dla wielu inwestorów i prawników. Wyjaśnia kluczowe kwestie związane z wykonalnością decyzji administracyjnych po ich zaskarżeniu.
“Samowola budowlana po uchyleniu pozwolenia: czy sądowe wstrzymanie wykonania chroni inwestora?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.