II OSK 310/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez I.M. i J.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który oddalił ich skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę wiaty. Skarżący argumentowali, że wiata jest obiektem małej architektury, a nie budynkiem, i w związku z tym nie podlega przepisom Prawa budowlanego wymagającym pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, a także nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że wiata, ze względu na swoje rozmiary i przeznaczenie (gospodarcze, przechowywanie narzędzi, mebli ogrodowych itp.), jest budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, a nie obiektem małej architektury. Ponadto, sąd stwierdził, że obiekt narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczące nieprzekraczalnej linii zabudowy. Dodatkowo, wiata znajduje się na terenie objętym ochroną konserwatorską jako historyczny układ urbanistyczny osiedla, co również stanowi naruszenie przepisów planu miejscowego. W związku z tym, NSA uznał, że decyzja nakazująca rozbiórkę była zasadna.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaKwalifikacja prawna wiat jako budowli lub obiektów małej architektury, interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, znaczenie planów zagospodarowania przestrzennego i ochrony zabytków w kontekście budowlanym.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i lokalnych ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wiata o określonych wymiarach i przeznaczeniu gospodarczym może być kwalifikowana jako obiekt małej architektury w rozumieniu Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wiata o określonych wymiarach i przeznaczeniu gospodarczym jest budowlą, a nie obiektem małej architektury.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wiata, ze względu na swoje rozmiary i funkcję (gospodarcza, przechowywanie narzędzi, mebli ogrodowych itp.), spełnia definicję budowli, a nie obiektu małej architektury, który musi być niewielki i rodzajowo podobny do przykładów wskazanych w ustawie.
Czy obiekt budowlany, który narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (np. nieprzekraczalną linię zabudowy) lub przepisy o ochronie zabytków, może być legalnie wybudowany bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie planu zagospodarowania przestrzennego lub przepisów o ochronie zabytków stanowi podstawę do nakazania rozbiórki obiektu, nawet jeśli teoretycznie nie wymagał on pozwolenia na budowę.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że wiata naruszała plan miejscowy w zakresie nieprzekraczalnej linii zabudowy oraz przepisy o ochronie zabytków (znajduje się na terenie historycznego układu urbanistycznego). Te naruszenia są podstawą do nakazania rozbiórki, niezależnie od tego, czy sama budowa wiaty wymagała pozwolenia.
Czy zgoda zarządu dróg na zbliżenie obiektu budowlanego do pasa drogowego może sanować naruszenie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?
Odpowiedź sądu
Nie, zgoda zarządu dróg dotyczy przepisów o drogach publicznych i nie może sanować naruszenia planu zagospodarowania przestrzennego.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że zgoda zarządu dróg na zbliżenie wiaty do jezdni dotyczy kwestii związanych z drogami publicznymi i nie ma wpływu na zgodność lokalizacji obiektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Przepisy (17)
Główne
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
Prawo budowlane art. 3 § pkt 4 lit. c
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja obiektu małej architektury, który musi być niewielki i rodzajowo podobny do wymienionych przykładów.
Prawo budowlane art. 48 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Podstawa prawna nakazania rozbiórki obiektu budowlanego.
Prawo budowlane art. 29 § ust 2 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Zwolnienie z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia dla wiat o powierzchni zabudowy do 50 m2, sytuowanych na działce z budynkiem mieszkalnym.
Prawo budowlane art. 29 § ust. 2 pkt 19
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Zwolnienie z obowiązku pozwolenia na budowę lub zgłoszenia dla obiektu małej architektury poza miejscem publicznym.
K.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa.
K.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
K.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny materiału dowodowego.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia w przypadku naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi, gdy zaskarżona decyzja lub postanowienie nie narusza prawa.
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
Prawo budowlane art. 50 § ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Podstawa do wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych.
Prawo budowlane art. 51 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Podstawa do wydania decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót budowlanych lub rozbiórkę obiektu.
Plan miejscowy art. § 3 ust. 1 pkt 4
Uchwała Rady Miasta Olsztyna Nr XIX/255/16
Ustalenie dotyczące nieprzekraczalnej linii zabudowy.
Plan miejscowy art. § 7 pkt 3 lit. a
Uchwała Rady Miasta Olsztyna Nr XIX/255/16
Przepis dotyczący ochrony zabytków i historycznego układu urbanistycznego.
Plan miejscowy art. § 7 pkt 3 lit. e
Uchwała Rady Miasta Olsztyna Nr XIX/255/16
Przepis dotyczący ochrony zabytków i historycznego układu urbanistycznego.
Plan miejscowy art. § 9 pkt 1
Uchwała Rady Miasta Olsztyna Nr XIX/255/16
Przepis dotyczący ochrony zabytków i historycznego układu urbanistycznego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wiata jest budowlą, a nie obiektem małej architektury. • Wiata narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (nieprzekraczalna linia zabudowy). • Wiata narusza przepisy o ochronie zabytków (znajduje się na terenie historycznego układu urbanistycznego).
Odrzucone argumenty
Wiata jest obiektem małej architektury. • Wiata nie narusza planu zagospodarowania przestrzennego. • Naruszenie przepisów postępowania przez organy administracji i sąd pierwszej instancji.
Godne uwagi sformułowania
nie sposób uznać, że spełnia ona wymogi obiektu małej architektury • Zgoda ta może być rozpatrywana jedynie w zakresie wymogów przepisów o drogach publicznych, a nie akt sanujący sprzeczność lokalizacji obiektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Skład orzekający
Paweł Miładowski
przewodniczący
Roman Ciąglewicz
sprawozdawca
Grzegorz Czerwiński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Kwalifikacja prawna wiat jako budowli lub obiektów małej architektury, interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, znaczenie planów zagospodarowania przestrzennego i ochrony zabytków w kontekście budowlanym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i lokalnych ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu budowy wiat i ich kwalifikacji prawnej, co jest istotne dla wielu właścicieli nieruchomości. Wyjaśnia rozróżnienie między budowlą a obiektem małej architektury.
“Wiata w ogrodzie – budowla czy obiekt małej architektury? NSA rozstrzyga.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.