Orzeczenie · 2023-11-07

II OSK 307/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-11-07
NSAbudowlanensa
prawo budowlanesamowola budowlananakaz rozbiórkilegalizacja budowyplanowanie przestrzennezabudowa zagrodowateren rolnyNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę budynku wybudowanego bez pozwolenia na budowę. Budynek, o wymiarach 6,35 m x 7,85 m, zlokalizowany na działce oznaczonej symbolem L75RS/RD (tereny rolne dla upraw sadowniczych), został zakwalifikowany przez organy nadzoru budowlanego jako garażowo-usługowy, niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (m.p.z.p.). Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i prawny, a niezgodność z m.p.z.p. wyklucza legalizację obiektu. Skarżący kasacyjnie zarzucił m.in. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną interpretację pojęcia zabudowy zagrodowej oraz przepisów postępowania, wskazując na brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. NSA, uwzględniając skargę kasacyjną, stwierdził, że choć budynek został wybudowany bez pozwolenia i jego pierwotne przeznaczenie było garażowo-usługowe, organy nadzoru budowlanego nie zbadały wystarczająco możliwości jego legalizacji jako elementu zabudowy zagrodowej. Sąd podkreślił, że definicja zabudowy zagrodowej powinna być interpretowana funkcjonalnie, a standard wykończenia budynku (wysokość, instalacje) niekoniecznie wyklucza jego przydatność do produkcji rolnej. NSA uchylił zaskarżony wyrok i decyzje organów niższych instancji, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania PINB, który ma wyjaśnić, czy obiekt może być kwalifikowany jako zabudowa dopuszczona na terenie rolnym i czy skarżący prowadzi gospodarstwo rolne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Zagadnienia prawne (2)

Czy budynek wybudowany bez pozwolenia na budowę, niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, może zostać zalegalizowany jako element zabudowy zagrodowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli jego forma i standard wykończenia nie wykluczają przydatności do produkcji rolnej, a inwestor prowadzi gospodarstwo rolne. Organy nadzoru budowlanego mają obowiązek zbadać tę możliwość przed wydaniem nakazu rozbiórki.

Uzasadnienie

NSA uznał, że organy nadzoru budowlanego i WSA zbyt kategorycznie odrzuciły możliwość legalizacji budynku, nie badając wystarczająco, czy jego cechy (wysokość, instalacje) wykluczają jego funkcję jako zabudowy zagrodowej. Kluczowe jest funkcjonalne powiązanie z produkcją rolną, a nie tylko zgodność z pierwotnym przeznaczeniem garażowo-usługowym.

Czy wadliwość uzasadnienia wyroku WSA może stanowić podstawę do jego uchylenia w postępowaniu kasacyjnym?

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli uzasadnienie jest tak lakoniczne lub niejasne, że uniemożliwia kontrolę kasacyjną lub poznanie rozumowania sądu.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że uzasadnienie wyroku WSA w tej sprawie było wystarczające do ustalenia stanu faktycznego, oceny prawnej i poznania podstaw rozstrzygnięcia, co wykluczało naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów I i II instancji (PINB i MWINB). Sprawa przekazana do ponownego rozpoznania PINB.

Przepisy (12)

Główne

p.b. art. 48 § ust. 1 i ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 104

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.z.p. art. 61 § ust. 4

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

r.w.t. art. 3 § § 3 pkt 3

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Definicja zabudowy zagrodowej obejmuje budynki mieszkalne, gospodarcze lub inwentarskie w rodzinnych gospodarstwach rolnych.

r.w.t. art. 3 § § 3 pkt 8

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Budynek gospodarczy to budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych, a w zabudowie zagrodowej również do przechowywania środków produkcji rolnej i sprzętu oraz płodów rolnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nadzoru budowlanego nie zbadały wystarczająco możliwości legalizacji obiektu jako zabudowy zagrodowej. • Forma i standard wykończenia budynku nie wykluczają jego przydatności do produkcji rolnej. • Niewłaściwe ustalenia faktyczne i prawne przez organy niższych instancji.

Odrzucone argumenty

Budynek garażowo-usługowy jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i nie może być zalegalizowany. • Uzasadnienie wyroku WSA nie narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. • Art. 61 ust. 4 u.p.z.p. nie miał zastosowania w sprawie legalizacji samowoli budowlanej.

Godne uwagi sformułowania

konstytutywnym elementem analizowanej zabudowy zagrodowej jest bezpośredni funkcjonalny związek z produkcją rolną • nie można mówić o jednorodności rozwiązań powierzchniowo-kubaturowych w budynkach gospodarczych związanych z funkcjami produkcyjnymi w rolnictwie • nie stanowi przeszkody do objęcia budynku legalizacją, podobnie jak ujęty w protokole kontroli zakres robót dotyczących instalacji w nim wykonanych

Skład orzekający

Arkadiusz Despot - Mładanowicz

przewodniczący

Grzegorz Antas

sprawozdawca

Tomasz Zbrojewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i możliwości jej legalizacji, a także interpretacji pojęcia zabudowy zagrodowej w kontekście przepisów planistycznych i budowlanych.

Czy budynek gospodarczy na wsi może być zalegalizowany, mimo że wygląda jak warsztat samochodowy?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst