II OSK 304/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą obowiązku wykonania robót budowlanych, uznając, że kwestie estetyczne nie zawsze muszą być uwzględniane przy legalizacji samowoli budowlanej.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej R.L. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Mazowieckiego WINB. Decyzja ta nakładała na B.K. obowiązek wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego do stanu zgodnego z przepisami. Skarżący kasacyjnie zarzucał naruszenie przepisów postępowania (nieprawidłowe uzasadnienia i rozstrzygnięcia) oraz prawa materialnego (niezastosowanie art. 43 Prawa budowlanego z 1974 r.). NSA oddalił skargę, stwierdzając, że organy prawidłowo oceniły materiał dowodowy, a kwestie estetyczne, takie jak brak tynku na ścianie zewnętrznej, nie zawsze muszą być uwzględniane przy legalizacji obiektu, jeśli nie wpływają na jego stabilność i użytkowalność.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną R.L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Decyzja ta nakładała na B.K. obowiązek wykonania niezbędnych robót budowlanych w celu doprowadzenia samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego do stanu zgodnego z przepisami. W szczególności chodziło o wymianę więźby dachowej, pokrycia, renowację ścian (w tym tynkowanie od strony wewnętrznej) oraz połączenie z budynkiem mieszkalnym. Skarżący kasacyjnie zarzucał naruszenie przepisów postępowania, w tym nieprawidłowe uzasadnienia i niejasne rozstrzygnięcia decyzji, a także naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie art. 43 Prawa budowlanego z 1974 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, a uzasadnienia i rozstrzygnięcia decyzji były wystarczające. NSA podkreślił, że zgodnie z art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., celem jest doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z przepisami, a kwestie estetyczne, takie jak brak tynku na ścianie zewnętrznej, nie zawsze muszą być uwzględniane, jeśli nie wpływają na stabilność konstrukcji i użytkowalność budynku. Sąd wyjaśnił również, że art. 43 Prawa budowlanego z 1974 r. nie miał zastosowania w tej sprawie ze względów intertemporalnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organy administracji prawidłowo oceniły materiał dowodowy, a uzasadnienia i rozstrzygnięcia decyzji były wystarczające do stwierdzenia zgodności z prawem.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że decyzje zawierały wystarczające uzasadnienie faktyczne i prawne oraz jasne rozstrzygnięcie, a ewentualne uchybienia nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (18)
Główne
Prawo budowlane z 1974 r. art. 40
Prawo budowlane
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 147
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 50 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo budowlane z 1974 r. art. 37 § 1
Prawo budowlane
Prawo budowlane z 1974 r. art. 43
Prawo budowlane
Prawo budowlane z 1994 r. art. 103 § 2
Prawo budowlane
Prawo budowlane z 1994 r. art. 48
Prawo budowlane
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. poprzez przyjęcie, że zaskarżona decyzja odpowiada przepisom prawa, mimo naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. (nieprawidłowe uzasadnienia i rozstrzygnięcia). Naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez nie wzięcie z urzędu pod osąd kontroli prawidłowości postępowania dowodowego organu drugiej instancji pod kątem zgodności z art. 7, 8, 9, 77 § 1 k.p.a. Niezastosowanie przepisu art. 43 Prawa budowlanego z 1974 r. i uznanie, że kwestia 'oszpecenia' działki skarżącego przez brak tynku nie znajduje odzwierciedlenia w przepisach prawa budowlanego.
Godne uwagi sformułowania
kwestie estetyczne związane z nieotynkowaniem ściany zewnętrznej pozostawały poza zakresem konieczności doprowadzenia obiektu gospodarczego do stanu zgodnego z prawem.
Skład orzekający
Jerzy Stankowski
sędzia
Magdalena Dobek-Rak
sprawozdawca
Zdzisław Kostka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących legalizacji samowoli budowlanej, w szczególności w kontekście zakresu robót budowlanych i znaczenia kwestii estetycznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami Prawa budowlanego z 1974 r. i 1994 r. oraz konkretnym stanem faktycznym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy praktycznych aspektów prawa budowlanego i interpretacji przepisów dotyczących samowoli budowlanej, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.
“Czy brak tynku na budynku gospodarczym to problem prawny? NSA wyjaśnia granice legalizacji samowoli budowlanej.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 304/22 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-11-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-02-16 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jerzy Stankowski Magdalena Dobek-Rak /sprawozdawca/ Zdzisław Kostka /przewodniczący/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane VII SA/Wa 21/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-09-23 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2012 poz 270 art. 134,145, 147 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity. Dz.U. 2021 poz 137 art. 1 par. 1 i 2 Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j. Dz.U. 2020 poz 256 art. 7,8,9,50,77,80,107 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Dz.U. 1974 nr 38 poz 229 art. 37, 40 Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Stankowski sędzia del. WSA Magdalena Dobek-Rak (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Anita Lewińska-Karwecka po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 21/21 w sprawie ze skargi R. L. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia 4 listopada 2020 r. nr 1267/2020 w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych oddala skargę kasacyjną Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 23 września 2021 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 21/21, oddalił skargę R.L. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 4 listopada 2020 r., nr 1267/2020, którą organ odwoławczy uchylił w części dotyczącej adresata nałożonych obowiązków nakładając obowiązki na B.K., a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy z 7 lipca 2020 r., nr IOT/150/2020, nakładającą na B.K. obowiązek wykonania niezbędnych robót budowlanych mających na celu doprowadzenie samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego na działce nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W., do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy przywołaną decyzją z 7 lipca 2020 r., na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 1974 r. Nr 38, poz. 229 ze zm.), zwanej dalej Prawem budowlanym z 1974 r. oraz art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.), zwanej dalej Prawem budowlanym z 1994 r., w zakresie w jakim decyzja została utrzymana w mocy przez Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nałożył na adresatkę obowiązek wykonania niezbędnych robót budowlanych mających na celu doprowadzenie samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami poprzez: 1. wymianę więźby dachowej (konstrukcja dachu powinna spełniać klasą odporności ogniowej co najmniej R30), wymianę pokrycia dachu (pokrycie dachu powinno mieć klasę odporności ogniowej co najmniej RE 30) - nowe elementy dachu powinny być zlicowane ze ścianą budynku w taki sposób aby elementy więźby i pokrycia dachu nie wystawały na działkę sąsiednią; 2. wymianę obróbek blacharskich i odprowadzenie wody deszczowej na teren posesji własnej, 3. renowację ścian budynku polegającą na uzupełnieniu ubytków, uszczelnieniu dylatacji oraz pełnym tynkowaniu ścian od strony wewnętrznej tynkiem cementowo-wapiennym (szprycowanie, tynk właściwy plus warstwa piasku kwarcowego); 4. połączenie w sposób mechaniczny budynku gospodarczego z budynkiem mieszkalnym. Sąd pierwszej instancji oddalając skargę stwierdził, że organy nadzoru budowlanego wyjaśniły wszystkie istotne okoliczności sprawy i zebrały kompletny materiał dowodowy, który uzasadniał wydanie decyzji na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. W skardze kasacyjnej R.L., zaskarżając w całości wyrok Sądu pierwszej instancji, przytoczył podstawy kasacyjne dotyczące naruszenia przepisów postępowania oraz prawa materialnego. W ramach podstawy kasacyjnej dotyczącej przepisów postępowania skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie: - art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 137), zwanej dalej p.u.s.a., poprzez przyjęcie, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji, odpowiadają przepisom prawa w sytuacji, gdy obie decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisu art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), zwanej dalej k.p.a.: a) wobec nieprawidłowo sporządzonych uzasadnień obu decyzji, co znalazło wyraz w braku odniesienia się do kwestii zawartych w sentencji decyzji w zakresie powodów, dla których określono konkretny sposób i zakres renowacji ścian budynku, a co skutkuje niemożnością poznania przez skarżącego rzeczywistych motywów, które doprowadziły do wydania konkretnego rozstrzygnięcia, a zatem i celowości wskazanego rozstrzygnięcia, b) nieprawidłowo sformułowanego rozstrzygnięcia zawartego w decyzji organu pierwszej instancji, a w pełni zaakceptowanego utrzymaną decyzją organu odwoławczego, w zakresie nałożenia obowiązku renowacji ścian, bowiem z sentencji nie wynika w sposób jasny i jednoznaczny czy renowacja ma dotyczyć tylko ścian wewnętrznych, czy też wewnętrznych i zewnętrznych, a jeżeli tak to czy również ściany zewnętrznej południowej będącej na granicy z działką sąsiednią, tj. działką skarżącego; - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., wobec nie wzięcia z urzędu pod osąd kontroli prawidłowości postępowania dowodowego prowadzonego przez organ drugiej instancji pod kątem jego zgodności z prawem w kontekście wymogów stawianych przez przepisy art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a. (w zakresie zasady równego traktowania) i art. 9 k.p.a., mimo, iż powyższe zagadnienia mieszczą się w granicach tej sprawy, oraz art. 77 § 1 k.p.a., z którego wynika, że to organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy poprzez uznanie, że organy obu instancji w sposób wyczerpujący, a zatem prawidłowy zgromadziły materiał dowodowy w sprawie. W ramach podstawy kasacyjnej dotyczącej prawa materialnego skarżący kasacyjnie zarzucił niezastosowanie przepisu art. 43 Prawa budowlanego z 1974 r. i uznanie, że kwestia "oszpecenia" działki skarżącego przez brak tynku na budynku gospodarczym nie znajduje odzwierciedlenia w przepisach prawa budowlanego. W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w części, w której oddalono skargę w jej pkt a, czyli w zakresie, w jakim organ odwoławczy zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy pkt 3 decyzji organu pierwszej instancji, i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w tym zakresie. Alternatywnie, wniesiono o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie skargi w zakresie pkt a skargi i przeformułowanie pkt 3 decyzji organu pierwszej instancji, aby wynikało z niego jednoznacznie, że nakazane tam prace renowacyjne, w tym również tynkowanie, dotyczą wszystkich ścian tego budynku, w tym i ściany południowej zewnętrznej pozostającej w ostrej granicy z działką skarżącego, również od strony zewnętrznej. Ponadto, wniesiono o rozpoznanie sprawy na rozprawie, a także o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. (aktualnie t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, co oznacza, że granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej wniosek, w którym skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej oddalenia skargi w zakresie rozstrzygnięcia organów co do renowacji ścian budynku polegającej na uzupełnieniu ubytków, uszczelnieniu dylatacji oraz pełnym tynkowaniu ścian od strony wewnętrznej oraz określone w skardze kasacyjnej podstawy poprzez wskazane naruszenia prawa. Rozpoznając sprawę w tak określonych granicach Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 193 zd. 2 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Z tego względu, w uzasadnieniu pominięto opis przebiegu postępowania administracyjnego i wydanych w sprawie rozstrzygnięć, w zakresie wykraczającym poza niezbędność wynikającą z konieczności oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Przebieg postępowania administracyjnego jest przedstawiony w odpowiednim zakresie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Skarżący kasacyjnie oparł skargę kasacyjną na obu podstawach określonych w art. 174 p.p.s.a. formułując zarzuty naruszenia prawa materialnego oraz naruszenia przepisów postępowania. Z uwagi na to, że kontrola stosowania prawa materialnego wykonywana przez sądy administracyjne dokonuje się zgodnie z przepisami o postępowaniu sądowoadministracyjnym i wymaga uprzedniej oceny legalności postępowania administracyjnego prowadzonego przez organy administracji, w pierwszej kolejności rozpatrzeniu podlegają zarzuty sformułowane w ramach podstaw kasacyjnych z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Przede wszystkim, skarżący kasacyjnie nietrafnie zarzuca Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. Z przywołanych przepisów ustrojowych wynika, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (art. 1 § 1 p.u.s.a.). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 p.u.s.a.). O naruszeniu ww. przepisów można by mówić w przypadku, gdyby sąd administracyjny zaniechał wykonania kontroli zaskarżonej decyzji, odmawiając rozpoznania skargi, lub wykonując tę kontrolę zastosowałby inne kryteria niż kryterium zgodności z prawem (legalności), względnie zastosował środek nieprzewidziany ustawą. W niniejszej sprawie żadna z takich sytuacji nie zaistniała. Należy zauważyć, że poza zakresem regulacji tego przepisu pozostaje kierunek i wynik rozstrzygnięcia sądu administracyjnego dokonanego w efekcie kontroli legalności, co oznacza, że w ramach tej podstawy kasacyjnej wnoszący skargę kasacyjną nie może kwestionować samego wyniku sądowej kontroli legalności działania organów. Skarżący kasacyjnie określając kontekst, w jakim odwołał się do ustrojowych ram sądowej kontroli działań administracji, przywołał naruszenie art. 107 § 1 k.p.a., którego miały dopuścić się organy administracyjne obu instancji poprzez nieprawidłowe, a w istocie niepełne, uzasadnienie decyzji oraz niejasne sformułowanie rozstrzygnięcia co do zakresu nałożonego obowiązku renowacji ścian. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd a quo trafnie nie znalazł podstaw do zakwestionowania legalności postępowania organów w zakresie obejmującym wskazany przepis postępowania administracyjnego. Przedmiotem regulacji art. 107 § 1 k.p.a. jest wskazanie obligatoryjnych elementów każdej decyzji administracyjnej. Uchybienie temu przepisowi może wyrażać się zarówno w pominięciu któregokolwiek z elementów lub też nieprawidłowym ich sformułowaniu. Ciężar gatunkowy ewentualnego naruszenia tego przepisu postępowania zależy oczywiście od oceny w konkretnych okolicznościach faktycznych, niemniej jednak ewentualna eliminacja decyzji z obrotu prawnego decyzji dotkniętej uchybieniem tej regulacji wymaga stwierdzenia kwalifikowanego przez możliwość istotnego wpływu na wynik sprawy stopnia lub zakresu uchybienia (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W okolicznościach sprawy zarzut skarżącego kasacyjnie wskazuje na uchybienie polegające na nieprawidłowym sformułowaniu dwóch elementów decyzji: uzasadnienia (art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a.) oraz samego rozstrzygnięcia (art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a.), przy czym to nieprawidłowe sformułowanie wyrażać ma się niejasnością i nieprecyzyjnością każdego z tych elementów. Odnosząc się do tych zarzutów należy przypomnieć, że o ile w istocie art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. wymienia uzasadnienie faktyczne i prawne jako element obligatoryjny uzasadnienia to sam zakres i treść tej części decyzji jest przedmiotem regulacji innego przepisu (art. 107 § 3 k.p.a.). Decyzje organów administracji obu instancji nie tylko zawierają uzasadnienie, ale również spełniają w wystarczającym stopniu wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a., nie mówiąc już o kwestii ewentualnego wpływy sygnalizowanych przez skarżącego kasacyjnie uchybień w zakresie treści uzasadniania na wynik sprawy. Podobnie Sąd a quo nie uchybił przepisom postępowania akceptując jako mieszczące się w ramach legalności sformułowanie samego rozstrzygnięcia. Sąd a quo, co wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, nie podzielił ocen skarżącego w zakresie niejasności rozstrzygnięcia decyzji co do przedmiotu renowacji ścian, odczytując, że nakaz otynkowania obejmuje ściany wewnętrzne budynku gospodarczego. Podsumowując, sformułowane przez skarżącego kasacyjnie omawiane wyżej zarzuty nie mogły doprowadzić do zakwestionowania trafności orzeczenia Sądu pierwszej instancji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w wystarczający sposób ujawnione zostały w treści uzasadnienia zarówno przesłanki, jak i motywy wydanych przez organy decyzji. Treść rozstrzygnięcia zamieszczonego w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy nie budzi zgłaszanych wątpliwości, jaki jest zakres obowiązków nałożonych na inwestora w celu doprowadzenia samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego na działce nr [...] do stanu zgodnego z przepisami. Z kolei o naruszeniu normy wynikającej z art. 134 § 1 p.p.s.a. można byłoby mówić, gdyby Sąd wykroczył poza granice sprawy, w której została wniesiona skarga lub też - mimo wynikającego z tego przepisu obowiązku - nie wyszedł poza zarzuty i wnioski skargi w sytuacji, gdy w postępowaniu administracyjnym popełniono uchybienia, których niedostrzeżenie przez sąd pozostawałoby w sprzeczności z efektywną kontrolą legalności działalności administracji publicznej. Żaden z powyższych przypadków nie zachodzi. Ponadto, trzeba zauważyć, że w ramach zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. nie można kwestionować dokonanej przez sąd oceny ustalonego stanu faktycznego z punktu widzenia jego zgodności lub niezgodności z mającym zastosowanie w sprawie stanem prawnym, czy też prawidłowości dokonanej przez sąd oceny działań organu administracji publicznej pod kątem zachowania przepisów procedur obowiązujących ten organ. Nie można również w ramach zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. kwestionować prawidłowości zajętego stanowiska prawnego i wyrażonych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku poglądów. Nieusprawiedliwione w okolicznościach sprawy są zgłoszone przez skarżącego kasacyjne w kontekście art. 134 § 1 p.p.s.a naruszenia art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. Zaakceptowana przez Sąd a quo ocena znaczenia i mocy dowodowej oświadczenia z 1 września 2020 r. złożonego przez mgr. inż. K.T. nie narusza przywołanych przepisów postępowania. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej stwierdzenie Sądu pierwszej instancji wyrokującego na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a), że strona nie przedstawiła dowodu mogącego podważyć w okolicznościach sprawy wiarygodność i moc dowodową w/w oświadczenia, nie może być postrzegane jako zarzut skierowany wobec strony, ale wskazanie przesłanek stwierdzenia, że organy w sposób zgodny z prawem, w ramach dopuszczalnej swobody, dokonały jego oceny, ustalając na tej podstawie, że otynkowanie ściany zewnętrznej, jako element wykończenia, nie ma znaczenia dla stabilności konstrukcji i użytkowalności budynku . Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł również w okolicznościach sprawy podstaw do stwierdzenia, że doszło do naruszenia wskazanych wyżej zasad ogólnych postępowania administracyjnego. Skarżący był zawiadomiony o czynnościach, aktywnie brał udział w postępowaniu, jasno artykułując swoje oczekiwania co do kierunku postępowania, jak i form zaspokojenia swojego interesu. W okolicznościach sprawy nie ma podstaw do wymagania od organów prowadzących postępowanie szczegółowego instruowania strony co do ewentualnych wniosków dowodowych. Nie jest przejawem nierównego traktowania skierowanie do strony, która ma być adresatem obowiązku administracyjnego, który stanowi przedmiot postępowania, wezwania zgodnie z art. 50 § 1 k.p.a., skoro jest to niezbędne do rozstrzygnięcia i poniechanie takiego wezwania w stosunku do innej strony, w szczególności strony, która adresatem takiego obowiązku nie jest. Zasadzie równego traktowania uczestników postępowania nie sprzeciwia się kierowanie tego rodzaju wezwań przede wszystkim do strony, która jest bezpośrednim adresatem decyzji nakładającej obowiązek. Sąd pierwszej instancji zasadnie stwierdził, że zaskarżona decyzja nie uchybia przepisom procesowym powołanym w skardze kasacyjnej. Organy dokonały bowiem wystarczających dla rozstrzygnięcia ustaleń stanu faktycznego oraz w sposób prawidłowy oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy, kierując się wymaganiami art. 80 k.p.a. Wbrew stanowisku skarżącego, ocena ta nie ma charakteru dowolnego. Zakres ustaleń faktycznych i zabrany materiał jest wystarczający do zastosowania relewantnych przepisów prawa materialnego tj. art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. Spór w rozpoznawanej sprawie, jak i istota zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, sprowadza się właśnie do zakresu obowiązków nałożonych na inwestora budynku gospodarczego na działce nr [...]. W ocenie skarżącego kasacyjnie, powinny one obejmować także nakaz otynkowania wszystkich ścian tego budynku od strony zewnętrznej, w tym ściany południowej usytuowanej w granicy z działką skarżącego. W tym kontekście należy wyjaśnić, że stosownie do art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., w wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami. Z kolei zgodnie z art. 37 ust. 1 tej ustawy, organ orzeka o nakazie rozbiórki całego obiektu budowlanego lub jego części, jeżeli stwierdzi, że obiekt ten znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę (pkt 1) lub powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia (pkt 2). Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, wykonanie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, które wymienia art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., należy interpretować możliwie szeroko. Może ono polegać na rozbiórce niektórych elementów obiektu, usunięciu elementów niewłaściwie wykonanych, zastąpieniu pewnych elementów innymi i w efekcie doprowadzenia do zmian możliwych do zaakceptowania z punktu widzenia wymogów prawa, w szczególności przepisów techniczno-budowlanych. Oznacza to więc, że w procesie legalizacji obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, w oparciu o ww. ustawę, organ, po stwierdzeniu, że obiekt nie narusza przepisów o planowaniu przestrzennym i nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, co wyklucza nakazanie rozbiórki tego obiektu, dokonuje oceny, czy obiekt ten nie narusza przepisów techniczno-budowlanych w stopniu wymagającym przywrócenia stanu zgodności z prawem. W rozpoznawanej sprawie organy nadzoru budowlanego prawidłowo oceniły, że nie zaistniała żadna z przesłanek wymienionych w art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r., która zobowiązywałaby organ do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego. Powyższe oznacza więc, że organy zasadnie zastosowały w sprawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. - możliwe bowiem było doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie nakazanych robót, których zakres potwierdzono zgromadzonymi w sprawie opiniami technicznymi. Organy nadzoru zasadnie powołały się na ustalenia wynikające ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji technicznej, tj. inwentaryzacji budowlanej i oceny technicznej wykonanych robót budowlanych wraz z oceną zdatności do użytkowania wybudowanego budynku gospodarczego opracowanej przez mgr inż. T.J. w listopadzie 2018 r., oceny warunków przeciwpożarowych z 15 września 2019 r. sporządzonej przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych inż. S.S., a także oświadczenia mgr inż. K.T. z 1 września 2020 r., w którym wskazano, że tynk jest elementem wykończenia ściany i to, czy ściana jest otynkowana czy też nie, nie ma znaczenia dla stabilności konstrukcji i użytkowalności budynku gospodarczego, oraz że w przypadku ww. budynku gospodarczego ściana nieotynkowana od strony zewnętrznej również spełnia warunki bezpieczeństwa konstrukcyjnego. W świetle tych ustaleń w okolicznościach sprawy kwestie estetyczne związane z nieotynkowaniem ściany zewnętrznej pozostawały poza zakresem konieczności doprowadzenia obiektu gospodarczego do stanu zgodnego z prawem. Nietrafny jest zarzut niezastosowania przepisu art. 43 Prawa budowlanego z 1974 r. Przepis ten nie mógł był zastosowany, albowiem jest to regulacja nieobowiązująca od uchylenia Prawa budowlanego z 1974 r. na mocy art. 107 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r., który przewiduje stosowanie Prawa budowlanego z 1974 tylko w zakresie określonym w art. 103 ust.2. Prawa budowlanego z 1994 r. Art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. stanowi, że przepisu art. 48 ustawy nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Przyjęta wskazanym wyżej przepisem intertemporalnym reguła oznacza, że stosowanie ustawy nowej obejmuje wszystkie sprawy, w których postępowanie administracyjne jest wszczynane już po wejściu jej w życie (niezależnie od tego, czy dotyczy zdarzeń faktycznych powstałych jeszcze w okresie obowiązywania poprzedniej ustawy), a jedynym wyjątkiem jest wyłączenie stosowania art. 48 nowej ustawy. Skoro przepis art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. odwołuje się w sposób ścisły jedynie do normy art. 48 (rozbiórka samowoli budowlanej), to nie można obejmować hipotezą przepisu art. 103 ust. 2 innych przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. Stosowanie przepisów dotychczasowych, tj. Prawa budowlanego z 1974 r., o których mowa w zdaniu drugim art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. zdeterminowane jest zakresem regulacji art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r., co oznacza, że do obiektu budowlanego wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej przed dniem 1 stycznia 1995 r. odnosić można tylko tę regulację normatywną zawartą w Prawie budowlanym z 1974 r., która odpowiada ściśle zakresowi normowania art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r. Są to art. 37, art. 38, art. 39, art. 40 i art. 42 Prawa budowlanego z 1974 r. W konsekwencji, w rozpoznawanej sprawie nie mógł mieć zastosowania wskazany przepis art. 43 Prawa budowlanego z 1974 r., albowiem przedmiotem jego regulacji jest utrzymanie obiektów budowlanych, co jasno wynika już z umiejscowienia tej regulacji w Rozdziele 8 "Utrzymanie obiektów budowlanych". W ten sposób kwestie estetyki nieotynkowanej ściany i oszpecenia otoczenia, w szczególności nieruchomości skarżącego kasacyjnie, pozostają w realiach sprawy poza zakresem okoliczności mających znaczenie dla legalizacji obiektu z zastosowaniem przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. W obowiązującym stanie prawnym, analogicznie do regulacji Prawa budowlanego z 1974 r., kwestie estetyki związane z oszpeceniem otoczenia są rozpatrywane w kontekście zasad odpowiedniego utrzymania obiektów budowlanych, czyli materii uregulowanej w Rozdziale 6 "Utrzymanie obiektów budowlanych" Prawa budowlanego z 1994 r. Mając zatem na uwadze, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., skargę kasacyjną oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI