II OSK 3024/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą pozwolenia na budowę paneli fotowoltaicznych, uznając, że skarżący nie wykazał przymiotu strony.
Skarżący K.K. i K.K. złożyli skargę kasacyjną od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił ich skargę na decyzję Wojewody Łódzkiego odmawiającą uchylenia pozwolenia na budowę paneli fotowoltaicznych. Zarzucali naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących ustalenia stron postępowania i zebrania materiału dowodowego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że skarżący nie wykazał przymiotu strony, ponieważ jego nieruchomości nie znajdowały się w obszarze oddziaływania inwestycji, a podnoszone kwestie hałasu, pól elektromagnetycznych czy odbicia światła nie uzasadniały przyznania mu statusu strony.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej K.K. i K.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił ich skargę na decyzję Wojewody Łódzkiego. Decyzja ta odmawiała uchylenia, po wznowieniu postępowania, pozwolenia na budowę paneli fotowoltaicznych. Skarżący zarzucali Sądowi I instancji naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.), w szczególności art. 28 w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, twierdząc, że przysługuje im przymiot strony w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę. Argumentowali, że ich działki znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji (hałas, pole elektromagnetyczne, odbicie światła, wpływ na faunę i florę), a organ nie zebrał wystarczającego materiału dowodowego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że w sprawach o pozwolenie na budowę krąg stron wyznacza art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który wymaga, aby nieruchomość strony znajdowała się w obszarze oddziaływania obiektu, zdefiniowanym w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. NSA uznał, że skarżący nie wykazał interesu prawnego, a jedynie faktyczny, ponieważ jego nieruchomości nie znajdowały się w obszarze oddziaływania inwestycji. Sąd szczegółowo analizował kwestie hałasu, pól elektromagnetycznych, odbicia światła i wpływu na faunę/florę, dochodząc do wniosku, że inwestycja nie będzie negatywnie oddziaływać na nieruchomości skarżących i nie spowoduje ograniczeń w ich zagospodarowaniu. Sąd uznał również, że ocena projektu budowlanego nie wymagała wiadomości specjalnych, a tym samym nie było obowiązku dopuszczenia dowodu z opinii biegłego. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Sąd I instancji prawidłowo stwierdził brak przymiotu strony po stronie skarżących.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, osoba fizyczna nie posiada przymiotu strony, jeśli jej nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu, a jedynie posiada interes faktyczny.
Uzasadnienie
Status strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę jest uzależniony od posiadania interesu prawnego, który wynika z faktu, że nieruchomość strony znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu, zgodnie z definicją Prawa budowlanego. Interes faktyczny, nawet wynikający z bliskości zamieszkania, nie przyznaje przymiotu strony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Określa krąg stron postępowania administracyjnego. W sprawach o pozwolenie na budowę stosuje się przepis szczególny - art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
p.b. art. 28 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Stanowi, że stronami w postępowaniu o pozwolenie na budowę są strony określone w art. 28 K.p.a., pod warunkiem, że ich nieruchomości znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu.
Pomocnicze
p.b. art. 3 § pkt 20
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definiuje obszar oddziaływania obiektu jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu.
p.p.s.a. art. 174 § ust. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy skargi kasacyjnej, w tym naruszenie przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 183 § ust. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Stanowi, że sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 193 § zd. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres uzasadnienia wyroku oddalającego skargę kasacyjną.
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy wymogów formalnych decyzji, w tym uzasadnienia.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i słusznego interesu strony.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 85 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek przeprowadzania dowodów.
k.p.a. art. 84 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dowód z opinii biegłego w sprawach wymagających wiadomości specjalnych.
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 marca 2007 r.
W sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku.
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r.
W sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.
W sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący nie wykazał przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, ponieważ jego nieruchomości nie znajdowały się w obszarze oddziaływania inwestycji. Analiza projektu budowlanego i decyzji środowiskowej nie wykazała negatywnego wpływu inwestycji na nieruchomości sąsiednie (hałas, pola elektromagnetyczne, odbicie światła, wpływ na faunę i florę).
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 28 K.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego przez uznanie, że skarżący nie mają przymiotu strony. Naruszenie art. 7 K.p.a. przez nieuwzględnienie słusznego interesu strony. Naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 w zw. z art. 85 § 1 K.p.a. przez zaniechanie oględzin i niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego. Naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 w zw. z art. 84 § 1 K.p.a. przez niezasięgnięcie opinii biegłego.
Godne uwagi sformułowania
nie jest legitymowany do występowania w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony ten, kto uzasadnia swój interes prawny posiadaniem tytułu prawnego do nieruchomości, które nie znajdują się w strefie oddziaływania planowanej inwestycji. interes faktyczny nie daje uprawnień strony w postępowaniu administracyjnym. Ocena projektu budowlanego pod względem zgodności z prawem nie wymaga od pracowników właściwego organu wiadomości specjalnych w rozumieniu art. 84 K.p.a.
Skład orzekający
Wojciech Mazur
przewodniczący sprawozdawca
Arkadiusz Despot - Mładanowicz
sędzia
Jerzy Stankowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu stron w postępowaniach o pozwolenie na budowę, zwłaszcza w kontekście inwestycji OZE (fotowoltaika) i ich potencjalnego oddziaływania na nieruchomości sąsiednie."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku wykazania interesu prawnego przez skarżącego. Interpretacja przepisów dotyczących obszaru oddziaływania może być różna w zależności od rodzaju inwestycji i przepisów odrębnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy popularnej inwestycji (panele fotowoltaiczne) i kluczowego dla wielu postępowań administracyjnych zagadnienia przymiotu strony. Pokazuje, jak sądy podchodzą do argumentów o potencjalnym wpływie na środowisko i zdrowie.
“Panele fotowoltaiczne a przymiot strony: Czy sąsiad zawsze może protestować?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 3024/20 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2023-09-12 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-11-30 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Arkadiusz Despot - Mładanowicz Jerzy Stankowski Wojciech Mazur /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane II SA/Łd 903/19 - Wyrok WSA w Łodzi z 2020-07-16 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Oddalono wniosek o zasądzenie kosztów Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 1186 art. 28 ust. 2 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski Protokolant starszy inspektor sądowy Monika Dworakowska po rozpoznaniu w dniu 12 września 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K.K. i K.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 lipca 2020 r. sygn. akt II SA/Łd 903/19 w sprawie ze skargi K.K. i K.K. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] 2019 r. nr [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę paneli fotowoltaicznych 1. oddala skargę kasacyjną, 2. oddala wniosek W. sp. z o.o. z siedzibą w Łodzi o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z 16 lipca 2020 r., sygn. akt II SA/Łd 903/19 oddalił skargę K.K. i K.K. (dalej: "skarżący") na decyzję Wojewody Łódzkiego z [...] 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę paneli fotowoltaicznych. Skarżący, reprezentowani przez radcę prawnego, złożyli skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając go w całości i na podstawie art. 174 ust. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") zarzucając Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, tj.: a) art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: "K.p.a."), w zw. z art 28 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm.), w zw. z art. 107 § 3 K.p.a., przez bezpodstawne uznanie, iż skarżący nie mają przymiotu strony, a ich krąg został prawidłowo ustalony, podczas gdy przy prawidłowej oceny całokształtu okoliczności wynikających z toczącego się postępowania jednoznacznie wynika, iż działki stanowiące własność (bądź przyszłą własność) skarżących, znajdują się w orbicie wpływu inwestycji w postaci farmy fotowoltaicznej, w odległości około 50-60 m, w szczególności w zakresie wpływu hałasu, ocieplenia atmosferycznego, produkcji pola/fal elektromagnetycznych, odbicia światła, ale także np. hałasu przy powstawaniu inwestycji, czy hałasu generowanego przez transformator oraz wpływu naj faunę i florę występującą na terenach stanowiących własność skarżących w postaci np. hodowli pszczół; b) art. 7 K.p.a., przez nieuwzględnienie słusznego interesu strony, w sytuacji gdy jednostka jako osoba fizyczna nie ma takich, możliwości jak organ, zarówno faktycznych jak i prawnych, aby skontrolować daną inwestycję; c) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 w zw. z art. 85 § 1 K.p.a., przez ich niezastosowanie tj. zaniechanie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w sprawie i brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, w postaci dokonania oględzin działek Inwestora jak i działek skarżących - [...] [...], w zakresie zmierzenia odległości pomiędzy inwestycją a zabudowaniami mieszkalnymi, co miało istny wpływ na wynik sprawy, bowiem nie ustalono w sposób prawidłowy obszaru oddziaływania inwestycji i doprowadziło do wydania decyzji na podstawie niepełnego materiału dowodowego, a w konsekwencji skutkowało naruszeniem przez organ art. 8 i art. 6 K.p.a.; d) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 w zw. z art. 84 § 1 K.p.a., przez ich niezastosowanie, tj. zaniechanie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w sprawie i brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, w postaci zaniechania inicjatywy dowodowej i nie dopuszczenia dowodu z opinii biegłego z zakresu konstrukcji maszyn w postaci odnawialnych źródeł energii na okoliczność: - wpływu inwestycji na działki sąsiednie, w tym w szczególności czy światło odbijane od paneli będzie miało wpływ na sąsiednie budynki mieszkalne, przy prawidłowym założeniu, iż panele będą znajdować się w odległości 50-60 metrów a nie jak błędnie przyjmuje organ 140 metrów oraz tego pod jakim kątem winny być usytuowane panele fotowoltaiczne przy tak bliskim położeniu względem zabudowy mieszkaniowej; - czy i jaki wpływ termiczny dla otaczającego środowiska oraz zabudowy mieszkaniowej będą miały panele fotowoltaiczne (które gromadzą energię słoneczną) usytuowane w bardzo dużym zagęszczeniu, w szczególności w kontekście drewnianego dachu odwołujących jak i posiadanych i hodowanych pszczół; - czy i jaki wpływ będzie miał hałas emitowany przez transformator używany do konwersji energii, w szczególności w kontekście jakości snu, ewentualnego stresu zdenerwowania, osób mieszkających w pobliżu; - czy i jaki wpływ będzie miało generowane pole elektromagnetyczne na zdrowie osób zamieszkujących na sąsiednich posesjach, i błędne uznanie, iż wnioskowany biegły miałby wypowiadać się w przedmiocie zgodności projektu z prawem, podczas gdy celem zarzutu miałaby zostać rzeczywista weryfikacja projektu na podstawie którego wydano decyzję pozwalającą na budowę wolnostojących paneli fotowoltaicznych i jego realnego wpływu na tereny przyległe, a nie aprioryczne przyjęcie, iż projekt odpowiada rzeczywistości w sytuacji gdy już sama odległość paneli od działki skarżących jest diametralnie różna od projektu. Wskazując na powyższe skarżący wnieśli o uchylenie ww. wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawili argumentację mającą na celu zasadność podniesionych w niej zarzutów. W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnik postępowania – W. sp. z o.o. z siedzibą w Łodzi, wniosła o jej oddalenie w całości, jak również o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm prawem przypisanych. W ocenie uczestnika postępowania podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania, sformułowane przez skarżących są całkowicie bezpodstawne, nie zostały poparte przekonującym uzasadnieniem, a w istocie rzeczy ich argumentacja sprowadza się jedynie do próby narzucenia Sądowi, wbrew treści zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, korzystnej dla siebie oceny tego materiału. Wszystkie wymienione w skardze zarzuty należy uznać za chybione i niezasługujące na uwzględnienie. Uczestnik postępowania w pełni podzielił stanowisko zawarte w zaskarżonym wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 193 zd. 2 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Powołany przepis stanowi lex specialis wobec art. 141 § 4 p.p.s.a. i jednoznacznie określa zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca szczególny charakter, wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zd. 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia zatem w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji jak i Sąd I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny ocenił zarzuty postawione wobec zaskarżonego wyroku w rozpoznawanej skardze kasacyjnej uwzględniwszy, że rozpoznaniu podlega sprawa w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.), gdyż nie stwierdzono przesłanek nieważności postępowania sądowego określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Skarżący, reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, podnieśli w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Mając jednakże sposób ich konstrukcji podkreślenia wymaga, że przedmiotem kontroli kasacyjnej jest wyrok Sądu I instancji, a nie akt, czynność czy też bezczynność organów administracji publicznej co powoduje, że zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej odnosić się muszą do działania sądu, a nie organów. Tym samym prawidłowo skonstruowany zarzut naruszenia przepisów postępowania powinien w pierwszej kolejności wskazywać przepisy procedury sądowoadministracyjnej naruszone przez Sąd, a następnie zostać powiązany z właściwymi przepisami regulującymi postępowanie przed organami. Sąd administracyjny nie stosuje bowiem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a jedynie ocenia prawidłowość ich zastosowania przez organy, wobec czego przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego Sąd I instancji nie mógł naruszyć. Podniesienie przez autora skargi kasacyjnej zarzutów naruszenia przepisów postępowania, mających zastosowanie w postępowaniu administracyjnym, nie powoduje jednak bezwarunkowego i automatycznego dyskwalifikowania takiej skargi. Mając na uwadze treść uchwały NSA z 26 października 2009 r., I OPS 10/09, w której stwierdzono, że przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumianych jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 p.p.s.a., obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych, NSA odniósł się zatem do tak wadliwie skonstruowanych zarzutów kasacyjnych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji nie miał podstaw do stwierdzenia naruszenia przez Wojewodę Łódzkiego przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego wskazanych w skardze kasacyjnej. Przedmiotem kontroli Sądu I instancji była kwestia, czy skarżącym (domagającym się wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę wolnostojących paneli fotowoltaicznych o łącznej mocy do 1 MW wraz z niezbędną infrastrukturą) przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla spornej inwestycji. Przedmiotowa inwestycja ma zostać zrealizowana na działkach nr [...], [...], [...] i [...] położonych w obrębie ewid. S., gmina Rz.. Jak wynika z akt sprawy, co nie było kwestią sporną w niniejszej sprawie, skarżąca na dzień wydania zaskarżonej decyzji była właścicielką działki nr ewid. [...] jak również współwłaścicielką (wraz z Z. M.) działki nr ewid. [...] położonych w obrębie ewid. S., gmina Rz.. Skarżący, na dzień wydania zaskarżonej decyzji, nie był zaś właścicielem żadnej z działek znajdujących się w sąsiedztwie inwestycji (dopiero na podstawie aktu notarialnego z 21 sierpnia 2020 r. skarżąca darowała skarżącemu zabudowaną działkę nr ewid. [...] postanawiając, że będzie ona stanowiła ich majątek wspólny). Pierwszy z podniesionych zarzutów skargi kasacyjnej odnosił się do naruszenia art. 28 K.p.a. w zw. z art 28 ust 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. W tym zakresie nie można zgodzić się ze skarżącymi, iż winni zostać oni uznani za stronę w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla spornej inwestycji. Wskazać należy, że w sprawach o wydanie pozwolenia na budowę, jak i w trybach nadzwyczajnych dotyczących tych decyzji, krąg stron ustala się w oparciu o tę samą podstawę prawną, tj. w oparciu o art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Przytoczony przepis stanowi lex specialis w stosunku do art. 28 K.p.a., wprowadzając ograniczenia podmiotowe przez wskazanie podmiotów uprawnionych do bycia stroną postępowania i uzależniając dodatkowo ich status od tego czy ich nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu, zdefiniowanym w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Stosownie do treści art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego pod pojęciem obszaru oddziaływania obiektu - należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. Zaznaczenia przy tym wymaga, że nie jest legitymowany do występowania w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony ten, kto uzasadnia swój interes prawny posiadaniem tytułu prawnego do nieruchomości, które nie znajdują się w strefie oddziaływania planowanej inwestycji. Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny tj. sytuację, w której dany podmiot jest zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, lecz nie znajduje oparcia w przepisach prawa materialnego powszechnie obowiązującego. Z kolei interes faktyczny nie daje uprawnień strony w postępowaniu administracyjnym. Definicja zawarta w ww. art. 3 ust. 20 Prawa budowlanego odsyła do przepisów odrębnych, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu terenu związane z obiektem stanowiącym planowaną inwestycję. Do przepisów tych należą w szczególności przepisy materialnego prawa administracyjnego z zakresu ochrony środowiska, ochrony zabytków, ochrony przyrody, prawa wodnego, ochrony przeciwpożarowej, gospodarki odpadami, przepisy techniczno-budowlane, a także akty prawa miejscowego. Do wyznaczenia obszaru oddziaływania obiektu nie będą natomiast miały zastosowania przepisy prawa cywilnego dotyczące ochrony prawa własności, ponieważ sam fakt oddziaływania ponad przeciętną miarę nieruchomości, na której projektowana jest inwestycja, na nieruchomość sąsiednią nie uzasadnia objęcia tej nieruchomości obszarem oddziaływania obiektu. W konsekwencji postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę dotyczy interesu prawnego właściciela oraz użytkowników wieczystych lub zarządcy nieruchomości, jeżeli ich nieruchomości znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu stanowiącego planowaną inwestycję. Dlatego też przy określeniu kręgu stron w sprawach pozwolenia na budowę, prowadzonych w trybie zwykłym bądź nadzwyczajnym, zagadnieniem kluczowym jest ustalenie, obszaru oddziaływania obiektu budowlanego, stanowiącego według art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego teren wyznaczony w otoczeniu projektowanego obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zasadnie w niniejszej sprawie Sąd I instancji, w ślad za organami, przyjął, iż skarżący nie wykazał w toku postępowania administracyjnego interesu prawnego w niniejszej sprawie. Nie dysponował on bowiem prawem do jakiejkolwiek nieruchomości, która znajdowałaby się w sąsiedztwie spornej inwestycji. Okoliczność, iż takie nieruchomości należą do jego żony, a związku z tym zamieszkuje on w niedalekiej odległości od spornej inwestycji, skutkuje uznaniem, że przysługuje mu wyłącznie interes faktyczny, a ten nie powoduje przyznania mu przymiotu strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę. Skarżący winien bowiem legitymować się interesem prawnym aby móc zostać uznany za stronę postępowania. Bez znaczenia dla oceny zasadności wydanego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia pozostaje także okoliczność, iż na podstawie aktu notarialnego z [...] sierpnia 2020 r. skarżąca darowała skarżącemu zabudowaną działkę nr ewid. [...] postanawiając, że będzie ona stanowiła ich majątek wspólny. Darowizna została bowiem dokonana po zakończeniu postępowania administracyjnego jak również po wydaniu wyroku przez Sąd I instancji. Za prawidłowe uznać należy także stanowisko Sądu I instancji, że w niniejszej sprawie organy słusznie stwierdziły, że skarżącej również nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę opisanej na wstępie inwestycji. Jak bowiem wynika z prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy, należące do niej działki o nr ewid. [...] oraz [...] nie znajdują się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji. Przedmiotowa inwestycja nie może mieć wpływu na możliwość ograniczenia w zagospodarowaniu działek o nr ewid. [...] jak i [...] , tak w rozumieniu Prawa budowlanego, jak i przepisów wykonawczych do tej ustawy, w szczególności obowiązujących na dzień pozwolenia na budowę przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, rozporządzenia w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Jak wynika bowiem z projektu budowlanego oraz projektu zagospodarowania działki, teren wyznaczony w otoczeniu planowanego obiektu na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy tego terenu, zamyka się w granicach działki nr ewid. [...], 3[...], [...] i [...], czyli działek inwestycyjnych, które pozostają w dyspozycji inwestora. Odnosząc się do zarzutu zawartego w skardze kasacyjnej, iż planowana inwestycja wpływać będzie na nieruchomości sąsiednie z uwagi na emitowany hałas podnieść należy, że w projekcie budowlanym zawarta została informacja o charakterze i cechach istniejących i przewidywanych zagrożeń dla środowiska oraz higieny i zdrowia użytkowników projektowanego obiektu i otoczenia, gdzie autor projektu poddał analizie kwestię hałasu powodowanego przez inwestycję. Parametry akustyczne źródeł hałasu określił na podstawie kart katalogowych produktów, w których wskazano, że standardowy poziom emisji hałasu inwerterów to 51 dB(A), a standardowy poziom emisji hałasu stacji trafo mieści się w przedziale od 38 do 45 dB(A). Autor projektu podkreślił przy tym, że instalacja funkcjonować będzie jedynie w porze dziennej. Zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 marca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, dla terenu zabudowy zagrodowej dopuszczalny poziom hałasu wynosi 55 dB w porze dziennej i 45 dB w porze nocnej. Z porównania wielkości podanych w projekcie budowlanym i dopuszczalnych norm określonych w rozporządzeniu wynika, że poziom hałasu na działce nr ewid. [...] w porze dziennej (na której znajduje się zabudowa zagrodowa) nie zostanie przekroczony. Z uwagi zaś, iż instalacja będzie funkcjonować wyłącznie w ciągu dnia, nie można mówić o jej oddziaływaniu w nocy (w żaden zatem sposób nie może wpływać na jakość snu skarżących jak to zostało podniesione w skardze kasacyjnej). Podniesienia wymaga, że w powyższym zakresie autor projektu wprawdzie odwołał się do danych przedstawionych przez producenta instalacji, jednakże okoliczność ta nie może sama w sobie powodować odmowy ich wiarygodności, tym bardziej, że autor projektu budowlanego posiada odpowiednie wykształcenie techniczne. Należy mieć przy tym także na uwadze, że w przypadku gdyby po realizacji inwestycji skarżący odczuwaliby hałas o wyższym natężeniu niż wynika to z ww. danych to mają oni prawo do zwrócenia się do właściwych miejscowo i przedmiotowo organów z wnioskiem o przeprowadzenie pomiarów poziomu hałasu. Fakt przekraczania norm może stanowić podstawę do wszczęcia odrębnych postępowań. Autor projektu budowlanego również zalecił, przeprowadzenie pomiarów poziomu hałasu w środowisku zewnętrznym po wybudowaniu obiektu. Na obecnym zaś etapie postępowania brak jest jednakże podstaw do uznania, aby planowana inwestycja miałaby przekraczać dopuszczalne normy hałasu. Ustosunkowując się do podnoszonej w skardze kasacyjnej kwestii oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie poprzez emisję pól elektromagnetycznych, zwrócić należy uwagę, że autor projektu budowlanego dokonał analizy wpływu inwestycji w tym zakresie w oparciu o ustawę prawo ochrony środowiska jak i rozporządzenie Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów. Podał, że zainstalowane urządzenia elektryczne będą działać w oparciu o prąd stały i zmienny o częstotliwości 50Hz, co w praktyce nie powoduje powstania pola elektromagnetycznego o natężeniu przekraczającym dopuszczalne wartości. Większość oddziaływania elektromagnetycznego obiektu będzie zawierać się w granicach opracowania inwestycji. Stacje transformatorowe, wewnątrz których może powstawać natężenie pola elektromagnetycznego przekraczające wartości dopuszczalne, będą zamknięte przed dostępem osób postronnych - dostęp do tych pomieszczeń będzie miał wyłącznie wykwalifikowany personel, a ich kontakt z polem elektromagnetycznym będzie miał charakter doraźny. Jak słusznie wskazał Sąd I instancji szczegółowe wartości dopuszczalnych natężeń pól promieniowania określone zostały w obowiązującym w dacie orzekania przez organy rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. Nr 192, poz. 1883). Zgodnie z tym rozporządzeniem dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych wyznaczone zostały dla "terenów przeznaczonych pod zabudowę", jak i "miejsc dostępnych dla ludności" i odnoszą się do różnych zakresów częstotliwości pól od 50Hz do 300GHz. Tym samym emisja pól elektromagnetycznych inwestycji nie będzie przekraczać dopuszczalnych wartości. Zwrócić przy tym należy uwagę, że tak jak to ma miejsce przy uciążliwości związanej z hałasem danej inwestycji, także w odniesieniu do emisji pola elektromagnetycznego, skarżący po realizacji inwestycji mogą zwrócić się do organu właściwego z wnioskiem o przeprowadzenie badania poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku - przekroczenie tych norm może stanowić podstawę do wszczęcia odrębnego postępowania. Jednakże przedstawione w toku postępowania administracyjnego dokumenty pozwalają na uznanie, że planowana inwestycja nie będzie negatywnie wpływać na nieruchomości skarżącej w aspekcie emisji pola elektromagnetycznego. Zaznaczyć przy tym należy, że dla przedmiotowej inwestycji Wójt Gminy Rz. w decyzji z [...] 2014 r. stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko i nie ustanowił obszaru ograniczonego użytkowania. W decyzji tej stwierdzono, że zasięg oddziaływania przedsięwzięcia pokrywać się będzie z terenem realizacji inwestycji i nie będzie oddziaływać na tereny przylegające do działek inwestycji (ze względu ma niskie napięcie oraz wysoką jakość kabli nie nastąpi przekroczenie dopuszczalnych norm w zakresie emisji pól elektromagnetycznych). Uciążliwości zaś związane z realizacją inwestycji mają charakter czasowy, stąd nie mogą blokować inwestora w zakresie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W zakresie podnoszonego w skardze kasacyjnej odbicia światła, należy zwrócić uwagę, że ww. decyzji środowiskowej wskazano, że panele pokryte będą powłoką antyrefleksyjną, czyli powłoką przeciwodblaskową, dlatego też, jak wskazał Sąd I instancji, brak jest podstaw do uznania, że panele będą odbijać światło (promienie słoneczne) w sposób zagrażający budynkowi skarżącej. Powłoka antyrefleksyjna pokrywająca panele fotowoltaiczne zwiększy absorpcję promieniowania słonecznego i tym samym zapobiegnie niepożądanemu efektowi odbicia światła od powierzchni paneli. Nie można także zgodzić się z zarzutem skargi kasacyjnej, iż planowana inwestycja negatywnie wpłynie na faunę i florę występującą na terenach stanowiących własność skarżącej w postaci np. hodowli pszczół. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni zgadza się ze stanowiskiem Sądu I instancji, iż trudno wyobrazić sobie w jakim aspekcie inwestycja (znajdująca się w odległości 60 m od działki skarżącej) będzie oddziaływać na florę i faunę znajdujące się na działce skarżącej. Charakter przedmiotowej inwestycji także nie stanowi żadnej przeszkody w korzystaniu przez pszczoły z okolicznej roślinności. Jak wynika z załącznika do decyzji środowiskowej, planowane zamierzenie nie będzie znacząco wpływać na środowisko przyrodnicze w pobliżu inwestycji. Teren pomiędzy panelami, jak i pod nimi oraz ścieżki serwisowe będą stanowić powierzchnię biologicznie czynną – będzie porośnięty roślinnością niską. Trawy będą koszone bez stosowania środków chemicznych spowolniających wzrost traw i roślin. Zaznaczenia także wymaga, że z decyzji środowiskowej wynika jak i załączonej do niej charakterystyce przedsięwzięcia wynika także, że technologia użyta w przedsięwzięciu dotyczyć będzie zamiany energii promieniowania słonecznego na energię elektryczną. Wspomniana zamiana działa na skutek ruchu elektronów, stąd nie jest konieczne chłodzenie przy użyciu wentylatorów. Dlatego też nie można mówić o żadnym ociepleniu atmosferycznym, czy wpływie termicznym na nieruchomość skarżącej. W konsekwencji powyższego uznać należy, że nieruchomość skarżącej nie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia, a inwestycja nie powoduje żadnego ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowie nieruchomości skarżącej. Oddziaływanie spornej inwestycji zamyka się w granicach działek inwestora, co bezspornie wynika nie tylko z projektu budowlanego ale znajduje potwierdzenie w decyzji środowiskowej wydanej dla przedmiotowej inwestycji. Mając powyższe na uwadze stwierdzić trzeba, że w niniejszej sprawie Sąd I instancji zasadnie przyjął, że skarżącym nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę spornej inwestycji. Nie można zatem przyjąć, aby w sprawie doszło do naruszenia art. 28 K.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego i w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zostało dostatecznie wykazane, że skarżący nie wykazali się interesem prawnym w postępowaniu zakończonym decyzją zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę spornej inwestycji. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej, uznać należy, że nie mogły stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonego wyroku. Sąd I instancji prawidłowo w niniejszej sprawie bowiem stwierdził, że w niniejszej sprawie nie można zarzucić organom naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 85 § 1 K.p.a., przez brak oględzin nieruchomości inwestora i skarżącej w aspekcie ustalenia odległości inwestycji od domu skarżących. Wprawdzie – jak słusznie podnieśli skarżący kasacyjnie - w projekcie budowlanym wskazano, że odległość ta wynosi ok. 140 m, podczas gdy dystans ten wynosi 60 m, jednakże okoliczność ta -w okolicznościach niniejszej sprawy - nie miała znaczenia. Jak wynika bowiem z uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ w toku postępowania wznowieniowego uwzględnił odległość 60 m, dlatego też przeprowadzenie oględzin w tym zakresie nie było niezbędne do wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Nie można także zgodzić się z zarzutem skargi kasacyjnej, co do niedostrzeżenia naruszenia przez organy art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 84 § 1 K.p.a. z uwagi na niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu konstrukcji maszyn w postaci odnawialnych źródeł energii. Zgodnie z art. 84 § 1 K.p.a. gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii. Z treści tego przepisu wynika zatem, że zasięgnięcie dowodu z opinii biegłego stanowi możliwość, nie zaś obowiązek organu procesowego. Niewątpliwie organ winien skorzystać z tego środka dowodowego, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga wiadomości specjalnych. Organy administracji architektoniczno-budowlanej są natomiast rzeczowo właściwe do oceny zgodności rozwiązań projektowych z przepisami prawa. Ocena projektu budowlanego pod względem zgodności z prawem nie wymaga od pracowników właściwego organu wiadomości specjalnych w rozumieniu art. 84 K.p.a. W tych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną, jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw. Odnosząc się do wniosku uczestnika postępowania o zwrot kosztów należy wskazać, że w myśl art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Żaden z przepisów regulujących koszty postępowania w pierwszej i drugiej instancji, w tym art. 203 i 204 p.p.s.a. nie przewidują zwrotu kosztów ponoszonych przez uczestnika postępowania. Z tego więc powodu wniosek podlegał oddaleniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI