II SA/Wa 1195/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-01-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
wymeldowaniemeldunekmiejsce pobytu stałegoewidencja ludnościprawo administracyjnedecyzja administracyjnacentrum życioweopuszczenie lokalu

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję o wymeldowaniu, uznając, że skarżąca faktycznie opuściła miejsce stałego pobytu bez wymeldowania się.

Skarżąca G.Z. wniosła skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję o jej wymeldowaniu wraz z synami z pobytu stałego. Argumentowała, że została zmuszona do opuszczenia lokalu przez ojczyma i że jej centrum życiowe przeniosło się do innej miejscowości ze względu na chorego syna i podjęcie studiów. Sąd uznał, że skarżąca faktycznie opuściła miejsce stałego pobytu bez wymeldowania się, co jest wystarczającą przesłanką do wymeldowania, niezależnie od przyczyn opuszczenia lokalu czy opłacania czynszu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę G.Z. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję o wymeldowaniu skarżącej i jej synów z pobytu stałego. Podstawą decyzji był art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który po wyroku Trybunału Konstytucyjnego wymagał jedynie faktycznego opuszczenia miejsca stałego pobytu bez wymeldowania się. Skarżąca twierdziła, że opuściła lokal z powodu utrudnień ze strony ojczyma i przeniosła centrum życiowe do innej miejscowości ze względu na dobro dzieci i podjęcie studiów. Sąd, opierając się na wyjaśnieniach samej skarżącej złożonych w postępowaniu administracyjnym, stwierdził, że faktycznie opuściła ona miejsce stałego pobytu od 1995 roku, a jej centrum życiowe koncentruje się gdzie indziej. Sąd podkreślił, że zameldowanie i wymeldowanie mają charakter ewidencyjny i nie są związane z uprawnieniami do lokalu. Brak dowodów na próby przywrócenia posiadania lokalu przez skarżącą. W związku z tym skarga została oddalona na podstawie art. 151 PPSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, faktyczne opuszczenie miejsca pobytu stałego bez wymeldowania się jest wystarczającą przesłanką do wydania decyzji o wymeldowaniu, zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (w brzmieniu po wyroku TK z 2002 r.).

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżąca faktycznie opuściła miejsce stałego pobytu od wielu lat, a jej centrum życiowe przeniosło się gdzie indziej. Podkreślono, że zameldowanie i wymeldowanie mają charakter ewidencyjny, a brak dowodów na próby przywrócenia posiadania lokalu przez skarżącą potwierdza trwałość opuszczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

u.e.l.i.d.o. art. 15 § ust. 2

Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych

Pomocnicze

u.e.l.i.d.o. art. 9 § ust. 2

Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych

Przepis uznany za niezgodny z Konstytucją RP przez TK, co wpłynęło na brzmienie art. 15 ust. 2.

k.p.a. art. 138 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

PPSA art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Faktyczne opuszczenie miejsca pobytu stałego bez wymeldowania się jest wystarczającą przesłanką do wymeldowania. Zameldowanie i wymeldowanie mają charakter ewidencyjny, a nie prawnorzeczowy. Brak dowodów na próby przywrócenia posiadania lokalu przez skarżącą.

Odrzucone argumenty

Skarżąca została zmuszona do opuszczenia lokalu przez ojczyma. Centrum życiowe skarżącej przeniosło się do innej miejscowości ze względu na dobro dzieci i podjęcie studiów. Skarżąca opłacała czynsz za lokal.

Godne uwagi sformułowania

zameldowanie czy też wymeldowanie jest czynnością materialno-techniczną niemającą w obecnym stanie prawnym związku z uprawnieniami do lokalu i służy wyłącznie celom ewidencyjnym. Organy meldunkowe mają obowiązek zapewnienia zgodności pomiędzy stanem faktycznym, a zapisami w ewidencji ludności i w celu realizacji tego obowiązku mogą wymuszać na obywatelach określone zachowania służące rejestracji miejsca pobytu osób podlegających obowiązkowi meldunkowemu.

Skład orzekający

Małgorzata Pocztarek

przewodniczący

Janusz Walawski

członek

Andrzej Kołodziej

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku meldunkowego i wymeldowania, zwłaszcza po zmianach wprowadzonych po wyroku Trybunału Konstytucyjnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji przepisów o ewidencji ludności i dowodach osobistych, ale jego tezy dotyczące charakteru ewidencyjnego meldunku mogą być nadal aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii administracyjnej związanej z wymeldowaniem, choć zawiera elementy faktyczne dotyczące trudnej sytuacji rodzinnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 1195/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-01-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-06-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Kołodziej /sprawozdawca/
Janusz Walawski
Małgorzata Pocztarek /przewodniczący/
Symbol z opisem
6050 Obowiązek meldunkowy
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek, asesor WSA Janusz Walawski, asesor WSA, Andrzej Kołodziej (spr.), Protokolant Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi G. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę.
Uzasadnienie
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 kpa w związku z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, po rozpatrzeniu odwołania G.Z. od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...] orzekającej o jej wymeldowaniu wraz z synami D. i K. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu podał, powołując się na art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. orzekający o niezgodności art. 9 ust. 2 ustawy z art. 52 ust. 1 i art. 83 w związku z art. 2 Konstytucji RP, że G.Z. spełniła przesłankę faktycznego opuszczenia miejsca pobytu stałego bez dokonania obowiązku wymeldowania się, co wynika z jej wyjaśnień złożonych w postępowaniu prowadzonym przed organem I instancji.
Jej centrum życiowe koncentruje się w miejscowości D. gm. K., a nie w spornym lokalu, zaś podane przez G.Z. przyczyny wyprowadzenia się z dotychczasowego miejsca pobytu stałego dowodzą, że opuszczenie lokalu miało charakter stanowczy, a przy tym nie poczyniła ona żadnych starań o przywrócenie posiadania i powrót do niego.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie G.Z. podniosła, że ojczym M.M. utrudniał jej i dzieciom zamieszkiwanie w lokalu, z którego była wyrzucana i miały miejsce na tym tle interwencje Policji.
Zmuszona była wyprowadzić się ze względu na dzieci, szczególnie chorego syna D., do teścia w miejscowości D., gdzie dzieci chodzą do szkoły. Wskazała nadto, że do spornego lokalu w W. przyjeżdża, lecz na krótko oraz, że dopóki była w stanie, to opłacała czynsz i inne opłaty za mieszkanie.
Skarżąca wniosła w związku z tym o przywrócenie jej i dzieciom meldunku, gdyż chciałaby wrócić do W. i normalnie żyć.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie powołując się na argumenty wskazane w zaskarżonej decyzji, a nadto podniósł, że w świetle wykładni sądowoadministracyjnej o opuszczeniu lokalu na skutek przeszkód stawianych przez jego dysponenta można mówić, w rozumieniu przepisu art. 15 ust. 2 ustawy, wyłącznie wtedy, gdy dana osoba nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji jest art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.).
Przepis ten statuował dwie przesłanki, których łączne spełnienie umożliwiało wydanie decyzji w przedmiocie wymeldowania, a mianowicie:
1) osoba utraciła uprawnienie wymienione w art. 9 ust. 2 ustawy i bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego,
2) osoba, która bez wymeldowania opuściła miejsce pobytu stałego, nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca pobytu nie można ustalić.
Przepis art. 9 ust. 2 nakładał na osobę dokonującą zameldowania na pobyt stały lub czasowy na ponad 2 miesiące obowiązek przedstawienia organowi meldunkowemu potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie.
Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 27 maja 2002 r. orzekł o niezgodności art. 9 ust. 2 powołanej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z przepisami art. 52 ust. 1 i art. 83 w związku z art. 2 Konstytucji RP (Dz. U. Nr 78, poz. 716). W konsekwencji tego orzeczenia z dniem 19 czerwca 2002 r. przepis art. 15 ust. 2 stanowi, że do wydania decyzji o wymeldowaniu niezbędne jest spełnienie wyłącznie jednej z dwóch przesłanek w nim określonych, czyli warunku faktycznego opuszczenia miejsca pobytu stałego bez dokonania obowiązku wymeldowania się.
W rozpatrywanej sprawie wystąpienie powyższej przesłanki w stosunku do G.Z. i jej dzieci D. i K. nie budzi wątpliwości. Sama skarżąca przesłuchana w postępowaniu administracyjnym w dniu [...] lutego 2004 r. podała, że w lokalu nr [...] przy ul. [...] nie mieszka od 1995 r., gdy dzieci zaczęły uczęszczać do szkoły podstawowej w P. gm. K. i zamieszkali razem z mężem w miejscowości D., a ona podjęła pracę w P..
Tam też koncentruje się ich życie osobiste.
Skarżąca stwierdziła też, że meldunek jest jej potrzebny, bo podjęła studia, a syn w przyszłości zamierza uczyć się w W. oraz, że dobrowolnie się nie wymelduje.
Co prawda w skardze podniosła, że do opuszczenia spornego lokalu została zmuszona przez ojczyma utrudniającego jej zamieszkanie, lecz w aktach brak jakichkolwiek dowodów potwierdzających próby dążenia do przywrócenia posiadania.
Powoływanie się przy tym na chorobę syna, który potrzebuje spokoju również nie ma w tym zakresie znaczenia, podobnie jak opłacanie przez skarżącą opłat za mieszkanie.
Należy wyraźnie podkreślić, że zameldowanie czy też wymeldowanie jest czynnością materialno-techniczną niemającą w obecnym stanie prawnym związku z uprawnieniami do lokalu i służy wyłącznie celom ewidencyjnym.
Organy meldunkowe mają obowiązek zapewnienia zgodności pomiędzy stanem faktycznym, a zapisami w ewidencji ludności i w celu realizacji tego obowiązku mogą wymuszać na obywatelach określone zachowania służące rejestracji miejsca pobytu osób podlegających obowiązkowi meldunkowemu.
Mogą również poprzez rozstrzygnięcia władcze zastępować takie zachowania.
Taki też charakter ma decyzja organu I instancji, jak też zaskarżona decyzja Wojewody [...], przy wydaniu których Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI