II OSK 298/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła nakazu rozbiórki zadaszenia tarasu, wykonanego w latach 1997-2001. Organy nadzoru budowlanego nakazały rozbiórkę, uznając, że nie zachodzą przesłanki do legalizacji samowoli budowlanej według przepisów obowiązujących po nowelizacji Prawa budowlanego z 2003 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 września 2008 r. uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że Sąd I instancji błędnie zinterpretował przepisy dotyczące stosowania prawa w czasie (intertemporalne) po nowelizacji Prawa budowlanego. NSA podkreślił, że jeśli przesłanki do legalizacji samowoli budowlanej według przepisów obowiązujących przed 11 lipca 2003 r. zostały spełnione, to nie można ich było odmówić z powodu późniejszego wszczęcia postępowania administracyjnego. NSA powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 18 października 2006 r. (sygn. akt P 27/05), który uznał za niezgodny z Konstytucją przepis wyłączający stosowanie art. 49 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do 10 lipca 2003 r. do budowy, mimo że pięcioletni termin od zakończenia budowy upłynął do tej daty. NSA uznał, że WSA naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., akceptując błędną wykładnię przepisów i naruszenie przepisów postępowania przez organy administracji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów intertemporalnych w prawie budowlanym, stosowanie orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego w sprawach sądowoadministracyjnych, zasada równości wobec prawa w kontekście legalizacji samowoli budowlanej.
Dotyczy specyficznej sytuacji nowelizacji Prawa budowlanego w 2003 r. i jej wpływu na postępowania w toku. Konieczność analizy konkretnych dat zakończenia budowy i wszczęcia postępowania.
Zagadnienia prawne (2)
Czy po nowelizacji Prawa budowlanego z 2003 r. można stosować przepisy obowiązujące przed nowelizacją do legalizacji samowoli budowlanej, jeśli przesłanki do legalizacji zostały spełnione przed wejściem w życie nowych przepisów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli przesłanki do legalizacji samowoli budowlanej według przepisów obowiązujących przed 11 lipca 2003 r. zostały spełnione, to nie można ich było odmówić z powodu późniejszego wszczęcia postępowania administracyjnego.
Uzasadnienie
NSA oparł się na wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który uznał za niezgodny z Konstytucją przepis wyłączający stosowanie art. 49 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do 10 lipca 2003 r. do budowy, mimo że pięcioletni termin od zakończenia budowy upłynął do tej daty. Narusza to zasadę równości wobec prawa.
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo zinterpretował przepisy dotyczące stosowania prawa w czasie (intertemporalne) po nowelizacji Prawa budowlanego z 2003 r. i czy zaakceptował naruszenia przepisów postępowania przez organy administracji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, WSA dokonał nieprawidłowej wykładni art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. i zaakceptował naruszenia przepisów postępowania przez organy administracji.
Uzasadnienie
WSA nie dostrzegł, że organy administracyjne niewłaściwie zastosowały przepis art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r., przyjmując, że nie mogły stosować przepisów obowiązujących przed wejściem w życie ustawy zmieniającej. Konsekwencją było naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a.) i brak prawidłowego ustalenia stanu faktycznego.
Przepisy (14)
Główne
Dz.U. 2003 nr 80 poz 718 art. 7 § ust. 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw
Przepis ten, w zakresie w jakim wyłącza stosowanie art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r., do budowy obiektu budowlanego lub jego części, mimo że pięcioletni termin od zakończenia budowy upłynął do dnia 10 lipca 2003 r., jest niezgodny z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Prawo budowlane art. 49 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane
Przepis ten, w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r., dotyczył możliwości legalizacji samowoli budowlanej. Po nowelizacji z 2003 r. jego stosowanie zostało ograniczone, co Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodne z Konstytucją.
Dz. U. Nr 93, poz. 888 art. 2 § ust. 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane
Podobnie jak art. 7 ust. 2 ustawy z 27 marca 2003 r., ten przepis został uznany za niezgodny z Konstytucją w zakresie wyłączania stosowania art. 49 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do 10 lipca 2003 r.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania).
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa przesłanki uchylenia zaskarżonego wyroku przez WSA (naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy).
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy oddalenia skargi przez WSA.
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy podstawy orzekania przez WSA (akta sprawy).
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy zasady prawdy obiektywnej i podejmowania działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy obowiązku zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy oceny dowodów przez organ.
k.p.a. art. 16 § § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy stosowania przepisów prawa w czasie.
Prawo budowlane art. 48 § ust. 1, 2 i 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane
Dotyczy nakazu rozbiórki w przypadku samowoli budowlanej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
WSA błędnie zinterpretował przepisy intertemporalne dotyczące stosowania Prawa budowlanego po nowelizacji z 2003 r. • Organy administracji naruszyły przepisy postępowania (art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a.) • Zastosowanie przepisów po nowelizacji z 2003 r. narusza zasadę równości wobec prawa, jeśli przesłanki do legalizacji samowoli budowlanej były spełnione przed wejściem w życie nowych przepisów.
Odrzucone argumenty
Argumenty WSA, że organy prawidłowo zastosowały nowe przepisy Prawa budowlanego i że nie można stosować przepisów obowiązujących przed 11 lipca 2003 r. w postępowaniu prowadzonym po tej dacie.
Godne uwagi sformułowania
Sąd I instancji dokonał nieprawidłowej wykładni art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. i w konsekwencji zaakceptował stanowisko organu oraz stanowiące jego konsekwencję uchybienie przepisom postępowania • Spełnienie przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. przesłanek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, określonych w art. 49 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym przed tym dniem, winno skutkować możliwością legalizacji samowoli budowlanej w oparciu o dotychczasową regulację, bez względu na datę wszczęcia postępowania administracyjnego. • Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 października 2006 r., sygn. akt P 27/05, orzekł, iż art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. [...] jest niezgodny z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Skład orzekający
Andrzej Jurkiewicz
przewodniczący
Alicja Plucińska-Filipowicz
członek
Leszek Kamiński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów intertemporalnych w prawie budowlanym, stosowanie orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego w sprawach sądowoadministracyjnych, zasada równości wobec prawa w kontekście legalizacji samowoli budowlanej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nowelizacji Prawa budowlanego w 2003 r. i jej wpływu na postępowania w toku. Konieczność analizy konkretnych dat zakończenia budowy i wszczęcia postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak zmiany w prawie mogą wpływać na sytuację prawną obywateli i jak ważne jest orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego w kształtowaniu sprawiedliwości.
“Zmiana prawa budowlanego: czy można stracić prawo do legalizacji przez opieszałość urzędników?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.