II OSK 2914/15

Naczelny Sąd Administracyjny2017-07-27
NSAAdministracyjneŚredniansa
odpady komunalneuchwała rady gminyprawo miejscowezasady techniki prawodawczejkontrola administracyjnanadzórkonstytucjaustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Wojewody Dolnośląskiego, uznając, że nowelizacja uchwały Rady Gminy w sprawie odpadów komunalnych, mimo braku wyraźnego przepisu w ustawie zmieniającej, nie naruszyła zasad konstytucyjnych.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Wojewody Dolnośląskiego na uchwałę Rady Gminy L. zmieniającą zasady odbioru odpadów komunalnych. Wojewoda zarzucił naruszenie Konstytucji RP i zasad techniki prawodawczej, argumentując, że uchwała została zmieniona w okresie, gdy jej moc obowiązywania była ograniczona czasowo, a ustawa zmieniająca nie przewidywała takiej możliwości. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że techniczne zmiany w uchwale, dostosowujące ją do nowelizacji przepisów, nie naruszyły zasad konstytucyjnych ani nie przekroczyły zakresu upoważnienia ustawowego.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody Dolnośląskiego od wyroku WSA we Wrocławiu, który stwierdził nieważność części uchwały Rady Gminy L. dotyczącej zmiany sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych. Wojewoda zarzucił naruszenie art. 2 i 94 Konstytucji RP w zw. z zasadami techniki prawodawczej, argumentując, że Rada Gminy dokonała zmian w uchwale, która obowiązywała czasowo na mocy art. 11 ustawy zmieniającej, a ustawa ta nie przewidywała możliwości nowelizacji takiej uchwały. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną. Sąd podkreślił, że zasady techniki prawodawczej stosuje się odpowiednio do aktów prawa miejscowego, a naruszenie tych zasad może prowadzić do stwierdzenia nieważności aktu tylko w sytuacji, gdy jest powiązane z naruszeniem zasady konstytucyjnej. W ocenie NSA, techniczne zmiany w uchwale, dostosowujące ją do zmienionego brzmienia art. 6r ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, nie naruszyły art. 2 i 94 Konstytucji RP, ponieważ nie przekroczyły zakresu upoważnienia ustawowego i nie naruszyły praw jednostki. Sąd odrzucił również zarzut dotyczący uzależnienia wejścia w życie części przepisów od wystąpienia zdarzenia przyszłego, uznając, że WSA prawidłowo ocenił ten fragment uchwały jako naruszający zasadę poprawnej legislacji, jednakże nie stanowiło to podstawy do uchylenia całego wyroku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, nowelizacja uchwały prawa miejscowego czasowo utrzymanej w mocy jest dopuszczalna, jeśli dostosowuje ona akt do zmienionej regulacji ustawowej i nie narusza zasad konstytucyjnych ani nie przekracza zakresu upoważnienia ustawowego, nawet jeśli ustawa zmieniająca nie przewiduje wprost takiej możliwości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że nowelizacja uchwały miała charakter techniczny i dostosowawczy do zmienionego przepisu ustawowego, nie naruszając przy tym konstytucyjnych zasad poprawnej legislacji ani zakresu upoważnienia. Stosowanie zasad techniki prawodawczej wymaga uwzględnienia przedmiotu regulacji i specyfiki prawa miejscowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego, zasada pewności prawa, zasada poprawnej legislacji.

Konstytucja RP art. 94

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Podstawa prawna stanowienia aktów prawa miejscowego przez organy samorządu terytorialnego, wymagająca działania na podstawie i w granicach upoważnień ustawowych.

u.c.p.g. art. 6r § ust. 3

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Upoważnienie dla Rady Gminy do podjęcia uchwały w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości lub jej zmiany.

Pomocnicze

Ustawa o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw art. 11

Przepis przejściowy, zgodnie z którym dotychczasowe akty prawa miejscowego wydane na podstawie art. 6r ust. 3 u.c.p.g. zachowały moc na okres nie dłuższy niż 18 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny w przypadku niezasadności skargi kasacyjnej.

Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych art. 4 § ust. 1

Wymóg wejścia w życie aktu prawa miejscowego po upływie 14 dni od daty jego publikacji w dzienniku urzędowym.

Zasady techniki prawodawczej § § 34

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie Zasad techniki prawodawczej

Zakaz nowelizowania aktu wykonawczego zachowanego czasowo w mocy przez nową ustawę, chyba że ustawa ta wyraźnie przewiduje taką możliwość. Stosowany odpowiednio do aktów prawa miejscowego.

Zasady techniki prawodawczej § § 46 ust. 1

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie Zasad techniki prawodawczej

Zakaz uzależniania wejścia w życie aktu normatywnego od wystąpienia zdarzenia przyszłego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nowelizacja uchwały prawa miejscowego czasowo utrzymanej w mocy, dostosowująca ją do zmienionej regulacji ustawowej, nie narusza zasad konstytucyjnych, jeśli nie przekracza zakresu upoważnienia ustawowego. Zasady techniki prawodawczej stosuje się odpowiednio do aktów prawa miejscowego, a ich naruszenie nie prowadzi do nieważności aktu, jeśli nie jest powiązane z naruszeniem zasady konstytucyjnej.

Odrzucone argumenty

Nowelizacja uchwały prawa miejscowego, która obowiązywała czasowo na mocy przepisu przejściowego ustawy, jest niedopuszczalna, jeśli ustawa zmieniająca nie przewiduje wprost takiej możliwości (argument Wojewody).

Godne uwagi sformułowania

Naruszenie zasad poprawnej legislacji jako jednej z wartości demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej) wymaga uwzględnienia konstytucyjnej podstawy prawnej wyznaczającej stanowienie prawa miejscowego. Zastosowanie sankcji nieważności aktu prawa miejscowego wymaga wyprowadzenia naruszenia art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez przekroczenie tak wyznaczonych tymże przepisem prawa granic kompetencji. Naruszenie zasad techniki prawodawczej nie może stanowić podstawy do samodzielnej oceny legalności miejscowych aktów prawnych i nawet ewentualne naruszenie określonych w nim zasad legislacji nie może stanowić podstawy do uznania, że doszło do naruszenia prawa w stopniu uzasadniającym stwierdzenie nieważności kontrolowanej uchwały w całości lub w części. Data wejścia w życie danego aktu normatywnego musi być tak wyznaczona, żeby nie budziła żadnych wątpliwości.

Skład orzekający

Barbara Adamiak

przewodniczący sprawozdawca

Izabela Bąk-Marciniak

członek

Paweł Miładowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności nowelizacji aktów prawa miejscowego w kontekście przepisów przejściowych i zasad techniki prawodawczej; zasady poprawnej legislacji i pewności prawa przy określaniu wejścia w życie aktów normatywnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z nowelizacją ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach i może wymagać uwzględnienia kontekstu prawnego danej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z tworzeniem prawa miejscowego i jego kontrolą, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i samorządowym.

Czy gmina może zmieniać uchwały dotyczące odpadów, gdy przepisy przejściowe tego nie przewidują? NSA wyjaśnia.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 2914/15 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2017-07-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-11-30
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Barbara Adamiak /przewodniczący sprawozdawca/
Izabela Bąk-Marciniak
Paweł Miładowski
Symbol z opisem
6135 Odpady
6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Czystość i porządek
Sygn. powiązane
II OSK 2914/16 - Wyrok NSA z 2017-01-31
III SA/Wr 1032/16 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2016-08-24
II SA/Wr 451/15 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2015-09-03
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 100 poz 908
par. 34 i par. 143
Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie Zasad techniki prawodawczej
Sentencja
Dnia 27 lipca 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Barbara Adamiak /spr./ Sędziowie sędzia NSA Paweł Miładowski sędzia del. WSA Izabela Bąk-Marciniak Protokolant asystent sędziego Anna Górska po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody Dolnośląskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 3 września 2015 r. sygn. akt II SA/Wr 451/15 w sprawie ze skargi Wojewody Dolnośląskiego na uchwałę Rady Gminy L. z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] w przedmiocie zmiany uchwały w sprawie określenia szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych, w zamian za uiszczoną przez właściciela nieruchomości opłatę oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 3 września 2015 r., sygn. akt II SA/Wr 451/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, po rozpoznaniu skargi Wojewody Dolnośląskiego na uchwałę Rady Gminy L. z [...] lutego 2015 r., nr [...] w przedmiocie zmiany uchwały w sprawie określenia szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną przez właściciela nieruchomości opłatę, stwierdził nieważność § 1 ust. 2 zaskarżonej uchwały, zaś dalej idącą skargę oddalił.
Powyższy wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Wojewoda Dolnośląski, działając jako organ nadzoru, wniósł o stwierdzenie nieważności w/w uchwały Rady Gminy L. z [...] lutego 2015 r. o zmianie uchwały nr [...] Rady Gminy L. z [...] marca 2013 r. w sprawie określenia szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną przez właściciela nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Organ nadzoru zarzucił Radzie naruszenie art. 2 i 94 Konstytucji RP w zw. z art. 6r ust. 3 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013 r., poz. 1399 ze zm., dalej jako u.c.p.g.) oraz art. 11 ustawy z 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 87). W uzasadnieniu skargi organ nadzoru wskazał, że istotne znaczenie dla oceny legalności uchwały zmieniającej ma data jej podjęcia. Przepis będący upoważnieniem ustawowym do przyjęcia uchwały (art. 6 r ust. 3 u.c.p.g.) uległ nowelizacji z dniem 1 lutego 2015 r. Pomimo dokonanej zmiany, na mocy art. 11 ustawy zmieniającej, dotychczasowe akty prawa miejscowego wydane na podstawie art. 6 r ust. 3 u.c.p.g. zachowały moc na okres na jaki zostały wydane, jednak nie dłużej niż na 18 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej. Stanowi to wyjątek od podstawowej reguły walidacyjnej, zgodnie z którą zmiana przepisu upoważniającego do wydania przepisów wykonawczych do ustawy prowadzi do uchylenia przepisów wykonawczych z dniem wejścia w życie zmiany przepisów upoważniających, a jedyny wyjątek od tej zasady ma miejsce, kiedy zostanie wprost przewidziany w akcie zmieniającym przepis upoważniający. W przekonaniu organu taki wyjątek znalazł zastosowanie w ramach wskazanej nowelizacji. W ocenie organu, w sytuacji, w której upoważnienie ustawowe zostało zmienione, a żaden przepis szczególny nie wprowadza tymczasowych reguł dopuszczających nowelizowanie aktu wydanego w oparciu o podstawę prawną w brzmieniu już nieobowiązującym, to dokonywanie zmian w uchwale ustanowionej na podstawie delegacji prawodawczej w brzmieniu już nieobowiązującym nie jest stanowieniem aktu w granicach upoważnienia, co prowadzi do naruszenia art. 94 oraz art. 2 Konstytucji RP. Powołując się na zasady techniki prawodawczej regulowane załącznikiem do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. nr 100, poz. 908), organ wskazał, że organy stanowiące gmin nie zostały upoważnione do nowelizowania podjętych z dniem 1 lutego 2015 r. uchwał w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów. Ustawodawca przewidział możliwość obowiązywania tych aktów przez okres nie dłuższy niż 18 miesięcy, jednak ten czas służyć ma podjęciu przez prawodawcę miejscowego nowego aktu. Regulacją § 1 ust. 2 uchwały uzależniono wejście w życie części przepisów zmienianej uchwały od wystąpienia zdarzenia przyszłego, tj. utworzenia punktu selektywnego zbierania odpadów komunalnych. W oparciu o zasady techniki prawodawczej organ stwierdził, że rozwiązanie dotyczące wejścia w życie, przyjęte w ust. 2 uchwały, byłoby dopuszczalne, gdyby od wystąpienia zdarzenia przyszłego uzależnione było stosowanie całej uchwały podlegającej zmianie. Analizując § 1 ust. 2 uchwały, organ stwierdził nadto, że po okresie 7 miesięcy, w ciągu których uchwała [...] w brzmieniu określonym nowelizacją z 30 czerwca 2014 r. już funkcjonowała w obrocie prawnym, dokonano zmiany raz określonego terminu wejścia w życie wskazanych w nim przepisów uchwały. Sytuacja taka jest nie do pogodzenia z wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą pewności prawa.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik strony przeciwnej wniósł o oddalenie skargi oraz o zasądzenie od organu nadzoru na rzecz Rady Gminy L. kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W ocenie Rady, elementem determinującym legalność zaskarżonej uchwały nie jest nowelizacja art. 6r u.c.p.g. Na mocy ustawy zmieniającej w art. 6r ust. 3 u.c.p.g. zmianie uległ jedynie w bardzo niewielkim zakresie zakres przedmiotowy regulaminu, nie zaś kwestie dotyczące samej procedury jego uchwalania lub organu upoważnionego. Regulacja art. 6r ust. 3 u.c.p.g. ma takie znaczenie, że Rada Gminy w podejmowanej uchwale winna regulować kwestie objęte katalogiem ustawowym, zgodnie z omawianym przepisem i dopiero gdyby Rada Gminy poza ten zakres wykroczyła, można by mówić o wykroczeniu poza zakres delegacji ustawowej. Art. 6r ust. 3 u.c.p.g. przyznaje Radzie Gminy upoważnienie do podjęcia uchwały w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości lub jej zmiany. Nowelizacja, na którą powołuje się skarżący, nie pozbawiła jej tego uprawnienia, ani nie wprowadziła zmian w samej procedurze uchwalania regulaminu utrzymania porządku i czystości. Wpływu na legalność powziętej uchwały nie ma także art. 11 ustawy zmieniającej. W ocenie Rady Gminy, potrzeba zmian wprowadzonych uchwałą z 11 lutego 2015 r. uzasadniona jest osiągnięciem zamierzonego celu w postaci zapewnienia sprawnego i bezpiecznego gospodarowania odpadami komunalnymi. Strona przeciwna nie zgodziła się również ze stanowiskiem, że na skutek podjętej uchwały, termin wejścia w życie uchwały został oznaczony jako data wystąpienia zdarzenia przyszłego, nie zaś datą dzienną, stanowi naruszenie art. 2 Konstytucji. Działanie Gminy na podstawie i w granicach prawa - co miało miejsce w sprawie, gdyż Rada Gminy podjęła zaskarżoną uchwałę zgodnie z regulacjami ustawy o samorządzie gminnym i ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - jest warunkiem koniecznym realizacji zasad pewności i zaufania obywateli, w związku z czym nie doszło do naruszenia art. 2 Konstytucji.
Rozpoznając sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wskazał, że analiza art. 94 Konstytucji RP w kontekście treści zarzutów skargi prowadzi do konkluzji, że w przypadku aktów prawa miejscowego ustrojodawca dopuszcza udzielanie upoważnień prawodawczych mniej szczegółowych – niż ma to miejsce w stosunku do upoważnień wymaganych dla rozporządzeń – które nie determinują treści aktu wydawanego na ich podstawie i pozostawią upoważnionym organom większy zakres swobody. Upoważnienie oparte o art. 94 Konstytucji RP, stanowiące podstawę do samodzielnego uregulowania przez organ stosunków prawnych w ramach upoważnienia, nie rodzi takiego uzależnienia dla obowiązywania aktów prawa miejscowego, jak upoważnienie dla wydania rozporządzeń określone w art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Akt prawa miejscowego nie przestaje obowiązywać z chwilą jakiejkolwiek zmiany przepisu zawierającego normę upoważniającą, ale z chwilą utraty upoważnienia. Zmiana normy upoważniającej skutkuje zaś oceną, że dotychczasowy akt wykonawczy traci moc w zakresie, w jakim stał się sprzeczny z dotychczasową normą upoważniającą.
Oceniając charakter przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 20 czerwca 2002 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej, Sąd wskazał, że mają one charakter dyrektyw skierowanych do legislatorów, nie służą natomiast ocenie ważności obowiązującego prawa. Nie tworzą one upoważnienia do tworzenia prawa, stanowią zbiór zasad technicznych dotyczących sposobu tworzenia prawa. Naruszenie tych zasad nie stanowi o sprzeczności uregulowań z prawem. Nie mogą stanowić podstawy do samodzielnej oceny legalności miejscowych aktów prawnych i nawet ewentualne naruszenie określonych w nim zasad legislacji nie może stanowić podstawy do uznania, że doszło do naruszenia prawa w stopniu uzasadniającym stwierdzenie nieważności kontrolowanej uchwały w całości lub w części. Tylko w sytuacji powiązania naruszenia zasad techniki prawodawczej z naruszeniem zasady konstytucyjnej możemy mówić o wystąpieniu istotnego naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności aktu prawnego. Naruszenie zasad techniki prawodawczej jednoznaczne z istotnym naruszeniem prawa występuje m.in. wówczas, gdy prawodawca lokalny reguluje materię uregulowaną już aktami wyższego rzędu, ewentualnie wykracza poza zakres upoważnienia ustawowego do wydania aktu prawa miejscowego. Tak rozumianego istotnego naruszenia art. 2 i 94 Konstytucji RP w zw. z art. 6r ust. 3 u.c.p.g. oraz art. 11 ustawy zmieniającej organ się nie dopuścił.
Mając na uwadze treść przepisu przejściowego, tj. art. 11 ustawy zmieniającej, jest bowiem bezsprzeczne, że dotychczasowe akty prawa miejscowego wydane na podstawie art. 4, 61, 6n, 6r ust. 3 i 4 ustawy zmienianej w art. 1 zachowały moc na okres na jaki zostały wydane nie dłużej niż przez 18 miesięcy od dnia wejścia w życie tej ustawy. Oceniając zatem zarzut skargi o niedopuszczalności nowelizacji aktu prawa miejscowego utrzymanego czasowo w mocy bez wyraźnego przepisu ustawowego umożliwiającego takie działanie należy mieć na uwadze, że ustawa zmieniająca nie tylko nie uchyliła przepisu art. 6r u.c.p.g., ale także nie wprowadziła istotnych zmian dotyczących wymogów podejmowanej na jej podstawie uchwały. Wprowadzona zmiana obligowała Radę Gminy do określenia w uchwale "częstotliwości odbierania" odpadów komunalnych, usuwając wymóg określenia "ilości" odbieranych odpadów komunalnych. Zmiana przepisu art. 6r u.c.p.g. oznacza więc, że dotychczasowy akt wykonawczy nie tylko nie utracił mocy obowiązującej, ale także Rada Gminy nadal należy do kategorii organów upoważnionych do tworzenia aktów tego rodzaju. Zaskarżoną przez organ nadzoru uchwałę zmieniającą podjęto na podstawie delegacji prawodawczej w brzmieniu, który przepis art. 6r ust. 3 u.c.p.g. miał już po nowelizacji. Dla oceny zaskarżonej uchwały najważniejszym pozostaje zwrócenie uwagi na techniczny charakter uchwalonych zmian. Polegały one bowiem na skreśleniu ostatniego zdania w § 4 ust. 10 uchwały zmienianej, zgodnie z którym właścicieli nieruchomości zamieszkałych samodzielnie byli zobligowani do samodzielnego dostarczania do mobilnego punktu odpadów wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 7 – 12 uchwały. Na podstawie § 1 ust. 2 zmianie uległ § 8 zmienianej uchwały. Zaskarżoną uchwałą wprowadzono regulację, zgodnie z którą uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego, z wyjątkiem wyraźnie wymienionych w tym punkcie uchwały przepisów.
Przedstawione okoliczności świadczą o tym, że pomimo braku dopuszczenia w ustawie zmieniającej możliwości dokonywania nowelizacji czasowo utrzymanej w mocy uchwały, naruszenie to nie jest na tyle poważne i nie powoduje naruszenia zasady demokratycznego państwa prawnego oraz art. 94 Konstytucji RP. Materia uregulowana zaskarżonym aktem wynika bowiem z upoważnienia ustawowego i nie przekracza zakresu tego upoważnienia. W przypadku technicznego charakteru zmian trudno mówić o naruszeniu płynącej z art. 2 Konstytucji RP zasady poprawnej legislacji. Argumentacja skargi w zakresie naruszenia § 34 zasad techniki prawodawczej nie może odnieść skutku, bowiem naruszenie tej zasady nie zostało powiązane z naruszeniem zasady konstytucyjnej. Nie kwestionując stanowiska organu nadzoru, że ustawodawca przewidział możliwość obowiązywania uchwał podjętych na podstawie art. 6r u.c.p.g. przez okres nie dłuższy niż 18 miesięcy by przez ten czas gmina podjęła nową uchwałę, nie można jednocześnie wykluczyć konieczności wcześniejszego znowelizowania czasowo utrzymanego w mocy aktu.
Kontrola zaskarżonej uchwały potwierdziła natomiast zasadność zarzutu dotyczącego uzależnienia mocą § 1 ust. 2 uchwały wejścia w życie części przepisów zmienianej uchwały od wystąpienia zdarzenia przyszłego – utworzenia punktu selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Data wejścia w życie danego aktu normatywnego musi być tak wyznaczona, żeby nie budziła żadnych wątpliwości. Uchwała, jako akt prawa miejscowego, powinna wejść w życie po upływie 14 dni od daty jej publikacji w dzienniku urzędowym, zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2011 r., nr 197, poz. 1172 ze zm.) Przyjętego przez Radę terminu nie można ustalić w sposób nie budzący wątpliwości. Brak podstawowych informacji na temat trybu i formy utworzenia nowego punktu, nie określono również formy urzędowego podania do wiadomości publicznej informacji o jego utworzeniu. Z informacji umieszczonych na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Gminy L. na dzień 3 września 2015 r. nie został jeszcze taki punkt utworzony. W konsekwencji regulacja ta narusza zasadę poprawnej legislacji (art. 2 Konstytucji RP) oraz przewidziany w art. 46 ust. 1 zasad techniki prawodawczej zakaz uzależniania wejścia w życie aktu normatywnego od wystąpienia zdarzenia przyszłego.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Wojewoda Dolnośląski, zaskarżając wyrok w części oddalającej skargę Wojewody Dolnośląskiego na uchwałę Rady Gminy L. z [...] lutego 2015 r. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:
- naruszenie art. 94 Konstytucji RP i art. 2 Konstytucji RP w zw. z § 34 w zw. z § 143 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, że pomimo braku dopuszczenia w art. 11 ustawy z 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 87) możliwości dokonywania nowelizacji czasowo utrzymanej w mocy uchwały, naruszenie to nie jest na tyle poważne, że nie powoduje naruszenia zasady demokratycznego państwa prawa (art. 2 Konstytucji RP) oraz regulacji wynikającej z art. 94 Konstytucji RP.
Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i uwzględnienie w tej części skargi, ewentualnie o uchylenie wyroku w części oddalającej skargę i przekazanie w tej części sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionej podstawie. Postawiony zarzut naruszenia art. 94 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w związku z § 34 i § 143 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. nr 100, poz. 908) nie jest zasadny. Wyprowadzenie naruszenia zasad poprawnej legislacji jako jednej z wartości demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej) wymaga uwzględnienia konstytucyjnej podstawy prawnej wyznaczającej stanowienie prawa miejscowego. Według art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej "Organy samorządu terytorialnego (...), na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa". Organy samorządu terytorialnego mają kompetencję do stanowienia prawa miejscowego na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawach. Kompetencja do stanowienia prawa miejscowego przez organ samorządu terytorialnego wyznacza - po pierwsze, zawarta w ustawie podstawa upoważniająca do stanowienia prawa miejscowego w przedmiotowo określonej materii i wyznaczająca właściwość organu, - po drugie, określająca granice przedmiotowej regulacji. Zastosowanie sankcji nieważności aktu prawa miejscowego wymaga wyprowadzenia naruszenia art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez przekroczenie tak wyznaczonych tymże przepisem prawa granic kompetencji. Naruszenie zasad poprawnej legislacji to przekroczenie tak wyznaczonych granic kompetencji do stanowienia aktów prawa miejscowego.
Artykuł 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stanowi, że zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określi ustawa. Rozszerza to zakres zasady poprawnej legislacji na merytoryczną treść regulacji w wyznaczonych granicach upoważnienia ustawowego oraz procedurę wydawania aktów prawa miejscowego.
Żądanie zastosowania sankcji nieważności aktu prawa miejscowego na podstawie postawionego zarzutu naruszenia art. 2 w związku z art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i naruszenia § 34 oraz § 46 ust. 1 w związku z § 143 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" wymaga uwzględnienia, że do projektów aktów prawa miejscowego stosuje się odpowiednio zasady wyrażone w dziale I w rozdziałach 1 - 7 powołanego rozporządzenia. Stosuje się odpowiednio a zatem z uwzględnieniem reguł odpowiedniego stosowania. Oznacza to, że odrębność regulacji stanowienia prawa miejscowego co do podstaw upoważnienia wymaga wykładni, czy przepis prawa ma zastosowanie wprost, zastosowanie odpowiednie, czy też przepis ten nie ma zastosowania. Według § 34 rozporządzenia w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" nie nowelizuje się aktu wykonawczego zachowanego czasowo w mocy przez nową ustawę, chyba że ustawa ta wyraźnie przewiduje taką możliwość. Przy zastosowaniu tego przepisu wprost do aktu prawa miejscowego należy uwzględnić zakres przedmiotowy zmienianej regulacji ustawą, na podstawie której został akt wydany.
Zakres regulacji art. 6 r ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach po zmianie ustawą z 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 87),, nie uległ zmianie co do właściwości rady gminy i materii regulacji poza wyłączenie regulacji ilości odpadów komunalnych odbieranych od właścicieli nieruchomości.
Dostosowanie do zmienionej regulacji ustawowej aktu prawa miejscowego czasowo pozostawionego w mocy nie narusza art. 11 ustawy z 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw w związku z § 34 rozporządzenia w sprawie "Zasad techniki prawodawczej". Naruszenie zasady poprawnej legislacji jako podstawy zastosowania sankcji nieważności aktu prawa miejscowego, może mieć miejsce gdy dochodzi do naruszenia praw jednostki przez nałożenie obowiązków lub pozbawienie uprawnień. § 34 rozporządzenia w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" nie może być stosowany formalistycznie, bez uwzględnienia przedmiotu regulacji aktu prawa miejscowego, który związany jest z realizacją zadań samorządu terytorialnego. Przy wykładni stosowania tej regulacji wymaga uwzględnienia konstrukcja prawna konstytucyjnego unormowania podstaw stanowienia aktów prawa miejscowego. Uzasadnia to zastosowanie § 34 powołanego rozporządzenia odpowiednio, uwzględniając przedmiot zmian aktu prawa miejscowego pozostającego w mocy. Odnosząc treść tego przepisu wprost do aktu prawa miejscowego należy uwzględnić zakres przedmiotowy zmienionej regulacji ustawą, na podstawie której został wydany akt prawa miejscowego czasowo utrzymany w mocy.
W tym stanie rzeczy, skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionej podstawie, na mocy art. 184 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI