Orzeczenie · 2024-12-04

II OSK 289/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-12-04
NSAAdministracyjneWysokansa
planowanie przestrzennezagospodarowanie przestrzennewarunki zabudowylinia zabudowyczęść działkianaliza urbanistycznaład przestrzennyNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję Kolegium utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami i garażem podziemnym. Skarżący kasacyjnie organ zarzucał naruszenie prawa materialnego, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących terenu inwestycji i linii zabudowy, a także naruszenie przepisów postępowania. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając za bezzasadne zarzuty dotyczące niemożności ustalenia warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie wykluczają takiej możliwości, a definicja działki budowlanej kładzie nacisk na względy funkcjonalne. Ponadto, NSA uznał za zasadne ustalenie linii zabudowy na podstawie analizy urbanistycznej, nawet jeśli odbiega ona od zasad określonych w § 4 ust. 1-3 rozporządzenia WZ, o ile wynika to z analizy i uwzględnia specyfikę lokalną, ład przestrzenny oraz interes publiczny. Sąd odwołał się do wcześniejszych orzeczeń NSA w podobnych sprawach, podkreślając, że linia zabudowy powinna być dostosowana do warunków lokalnych, a jej wyznaczenie nie może być arbitralne. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej oraz wyznaczanie linii zabudowy na podstawie analizy urbanistycznej.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych sytuacji urbanistycznych i wymaga indywidualnej oceny każdego przypadku, zwłaszcza w kontekście zapobiegania obejściu prawa i zachowania ładu przestrzennego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy dopuszczalne jest ustalenie warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, dopuszczalne jest ustalenie warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej, o ile teren ten można jednoznacznie wyodrębnić i przedstawić na załączniku graficznym.

Uzasadnienie

Przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz rozporządzenia WZ nie wykluczają możliwości ustalenia warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej. Definicja działki budowlanej kładzie nacisk na względy funkcjonalne, które mogą być spełnione również w odniesieniu do części działki.

Jakie są zasady wyznaczania linii zabudowy w decyzji o warunkach zabudowy, zwłaszcza w przypadku odstępstw od standardowych reguł?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Linia zabudowy może być wyznaczona na podstawie analizy urbanistycznej, nawet jeśli odbiega od zasad określonych w § 4 ust. 1-3 rozporządzenia WZ, pod warunkiem, że wynika to z analizy i uwzględnia lokalne uwarunkowania, ład przestrzenny oraz interes publiczny.

Uzasadnienie

§ 4 ust. 4 rozporządzenia WZ dopuszcza inne wyznaczenie linii zabudowy, jeśli wynika to z analizy urbanistycznej. Sąd podkreślił, że analiza ta stanowi dowód podlegający ocenie organu i sądu, a wyznaczenie linii zabudowy powinno być funkcjonalne i dostosowane do warunków lokalnych, uwzględniając zarówno interes inwestora, jak i interes publiczny.

Czy utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze było zasadne?

Odpowiedź sądu

Nie, Kolegium naruszyło przepis postępowania (art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.) poprzez błędne utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, co wynikało z błędnej wykładni przepisów prawa materialnego.

Uzasadnienie

Zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. miał charakter wtórny wobec zarzutów naruszenia prawa materialnego. Skoro zarzuty dotyczące prawa materialnego okazały się bezzasadne, to również zarzut naruszenia przepisów postępowania, oparty na tych samych przesłankach, okazał się nieuzasadniony.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Przepisy (22)

Główne

u.p.z.p. art. 52 § ust. 2 pkt 1 i 1a

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przepisy te nie wykluczają możliwości ustalenia warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej.

u.p.z.p. art. 64 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przepisy te nie wykluczają możliwości ustalenia warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej.

u.p.z.p. art. 61 § ust. 5a

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Analiza urbanistyczna, o której mowa w tym przepisie, może stanowić podstawę do innego wyznaczenia linii zabudowy.

rozporządzenie WZ art. 4 § ust. 4

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

Dopuszcza się inne wyznaczenie obowiązującej linii nowej zabudowy, jeżeli wynika to z analizy urbanistycznej.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

rozporządzenie WZ art. 5 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

rozporządzenie WZ art. 6

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ ma obowiązek poddać analizę urbanistyczną ocenie i weryfikacji.

p.p.s.a. art. 183 § ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, ale bierze z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 193 § zdanie drugie

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej.

ustawa ocenowa art. 72 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Wymóg uprzedniego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

ustawa ocenowa art. 3 § ust. 1 pkt 13

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Definicja 'salami slicing'.

Ustawa o drogach publicznych art. 43

Minimalne odległości planowanej zabudowy od zewnętrznej krawędzi jezdni.

u.p.z.p. art. 2 § pkt 12

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Definicja działki budowlanej.

u.p.z.p. art. 6 § ust. 2 pkt 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Zasada wolności zabudowy.

Konstytucja RP art. 21

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 64

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 1 § ust. 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wartości istotne w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Konstytucja RP art. 5

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 75 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dopuszczalność ustalenia warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej. • Możliwość wyznaczenia linii zabudowy na podstawie analizy urbanistycznej, uwzględniającej lokalne uwarunkowania i interes publiczny.

Odrzucone argumenty

Niemożność ustalenia warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej. • Niemożność wyznaczenia linii zabudowy w oparciu o analizę urbanistyczną.

Godne uwagi sformułowania

z żadnego z powołanych w skardze kasacyjnej przepisów u.p.z.p. lub rozporządzenia WZ nie wynika, że w skład terenu, którego dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, nie może wchodzić część działki ewidencyjnej • możliwość ustalenia warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej nie może być wykorzystana do obejścia prawa • linia zabudowy winien m.in. zagwarantować, że budynki są sytuowane w równej lub zbliżonej odległości od drogi publicznej • brak było podstaw do odrzucenia a limine w analizie, jako uzasadnienia do wyznaczenia linii zabudowy na zasadzie § 4 ust. 4 rozporządzenia WZ, budynku przy ul. [...], zlokalizowanego właśnie po przeciwnej stronie ul. [...]

Skład orzekający

Jacek Chlebny

przewodniczący

Małgorzata Miron

członek

Grzegorz Rząsa

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej oraz wyznaczanie linii zabudowy na podstawie analizy urbanistycznej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych sytuacji urbanistycznych i wymaga indywidualnej oceny każdego przypadku, zwłaszcza w kontekście zapobiegania obejściu prawa i zachowania ładu przestrzennego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa porusza istotne kwestie praktyczne w procesie uzyskiwania warunków zabudowy, które są kluczowe dla inwestorów i deweloperów, a także dla organów administracji.

Warunki zabudowy dla części działki? NSA wyjaśnia kluczowe zasady.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst