II OSK 2845/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję PINB nakazującą przywrócenie do stanu poprzedniego ściany elewacji budynku poprzez usunięcie częściowej zabudowy okna. WSA uznał, że nakaz powinien być skierowany do wspólnoty mieszkaniowej, a nie do właścicieli lokalu, ponieważ ściana elewacyjna stanowi część wspólną nieruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że właściciele lokalu, którzy nabyli go od poprzedniej właścicielki będącej inwestorem, są właściwymi adresatami nakazu. NSA podkreślił, że choć ściana jest częścią wspólną, to okno znajduje się w lokalu stanowiącym własność skarżących, a oni, jako następcy prawni inwestora, przejęli obowiązek likwidacji skutków samowoli budowlanej. Sąd uznał, że właściciele lokalu mają tytuł prawny do wykonania nakazanych robót, nawet jeśli dotyczą one części wspólnej, i że nie ma podstaw do obciążania nimi całej wspólnoty mieszkaniowej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaOkreślenie właściwego adresata nakazu przywrócenia stanu poprzedniego w przypadku samowoli budowlanej dotyczącej części wspólnej budynku, ale zlokalizowanej w obrębie indywidualnego lokalu.
Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji ingerencji w elewację budynku wielorodzinnego przez właściciela lokalu.
Zagadnienia prawne (3)
Kto jest właściwym adresatem nakazu przywrócenia do stanu poprzedniego ściany elewacji budynku, gdy roboty budowlane dotyczą części wspólnej nieruchomości, ale okno znajduje się w lokalu stanowiącym odrębną własność?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Właściciele lokalu mieszkalnego, będący następcami prawnymi inwestora, są właściwymi adresatami nakazu przywrócenia do stanu poprzedniego ściany elewacji budynku, nawet jeśli dotyczy on części wspólnej nieruchomości, pod warunkiem, że roboty budowlane zostały wykonane w ich lokalu.
Uzasadnienie
NSA uznał, że właściciele lokalu, jako następcy prawni inwestora, przejęli obowiązek likwidacji skutków samowoli budowlanej. Mimo że ściana jest częścią wspólną, okno znajduje się w lokalu skarżących, a oni mają tytuł prawny do wykonania nakazanych robót, co nie narusza ich praw ani nie obciąża całej wspólnoty mieszkaniowej.
Czy częściowe zamurowanie okna w ścianie elewacyjnej budynku wielorodzinnego, stanowiącej nieruchomość wspólną, wymaga zgody wspólnoty mieszkaniowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, częściowe zamurowanie okna w ścianie elewacyjnej budynku wielorodzinnego, stanowiącej nieruchomość wspólną, wymaga zgody wspólnoty mieszkaniowej.
Uzasadnienie
Ściany zewnętrzne budynku wielorodzinnego, w którym ustanowiono odrębną własność lokali, wchodzą w skład nieruchomości wspólnej. Zgodnie z ustawą o własności lokali, zgody wspólnoty wymaga ingerencja w części wspólne, w tym zamurowanie okna w ścianie szczytowej.
Czy samoistne tolerowanie przez właściciela nieruchomości (Gminę) lub wspólnotę mieszkaniową wykonania robót budowlanych bez pozwolenia może stanowić podstawę do dysponowania nieruchomością na cele budowlane?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo bierne zachowanie się właściciela lub wspólnoty, polegające na tolerowaniu wykonania robót budowlanych, nie stanowi tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Uzasadnienie
Prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane musi wynikać z tytułu prawnego (własność, użytkowanie wieczyste itp.), a nie z biernego zachowania się właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego.
Przepisy (12)
Główne
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo budowlane art. 51 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 51 § 7
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 52
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo budowlane art. 3 § pkt 7a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja przebudowy obiektu budowlanego.
Prawo budowlane art. 3 § pkt 11
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
u.w.l. art. 3 § ust. 2
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
Definicja nieruchomości wspólnej.
u.w.l. art. 22 § ust. 3 pkt 5
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
Czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu nieruchomością wspólną.
u.w.l. art. 24
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
Zastąpienie zgody sądu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Właściciele lokalu, jako następcy prawni inwestora, są właściwymi adresatami nakazu przywrócenia stanu poprzedniego elewacji, mimo że dotyczy on części wspólnej. • Roboty budowlane dotyczące okna w lokalu stanowiącym własność skarżących mogą być przez nich wykonane, nawet jeśli dotyczą ściany będącej częścią wspólną. • Brak zgody wspólnoty na zamurowanie okna w ścianie szczytowej uzasadnia wydanie decyzji nakazowej.
Odrzucone argumenty
Nakaz przywrócenia stanu poprzedniego powinien być skierowany do wspólnoty mieszkaniowej, a nie do indywidualnych właścicieli lokali, ponieważ dotyczy części wspólnej budynku. • Okna lokalu stanowiącego odrębny przedmiot własności w budynku zarządzanym przez wspólnotę mieszkaniową nie stanowią nieruchomości wspólnej, lecz służą do wyłącznego użytku właściciela lokalu.
Godne uwagi sformułowania
ślady samowoli budowlanej • czynność przekraczająca zwykły zarząd nieruchomością • prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane • nieruchomość wspólna • następcy prawni inwestora • właściciele lokalu mieszkalnego • przywrócenie do stanu poprzedniego ściany elewacji budynku
Skład orzekający
Andrzej Wawrzyniak
przewodniczący
Marzenna Linska - Wawrzon
sprawozdawca
Piotr Broda
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Określenie właściwego adresata nakazu przywrócenia stanu poprzedniego w przypadku samowoli budowlanej dotyczącej części wspólnej budynku, ale zlokalizowanej w obrębie indywidualnego lokalu."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji ingerencji w elewację budynku wielorodzinnego przez właściciela lokalu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje złożoność odpowiedzialności za samowole budowlane w budynkach wielorodzinnych i rozstrzyga, kto ostatecznie ponosi odpowiedzialność za przywrócenie stanu poprzedniego, gdy ingerencja dotyczy części wspólnej, ale jest zlokalizowana w prywatnym lokalu.
“Kto odpowiada za samowolę budowlaną w elewacji? NSA rozstrzyga spór o odpowiedzialność właściciela lokalu.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.