II OSK 2842/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA i postanowienie MWINB, uznając, że organy nie zbadały wystarczająco dowodów na wykonanie obowiązku demontażu reklamy, w tym protokołu komornika.
Spółka M. sp. z o.o. zaskarżyła odmowę umorzenia grzywny nałożonej w celu przymuszenia do demontażu reklamy. WSA oddalił skargę, uznając obowiązek za niewykonany. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że organy obu instancji nie zbadały wystarczająco dowodów na wykonanie obowiązku, w tym protokołu komornika sądowego, który stwierdził brak reklamy. Sąd uznał, że organy nie wyjaśniły spornych okoliczności i nie odniosły się do wszystkich dowodów.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M. sp. z o.o. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę spółki na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (MWINB). MWINB utrzymał w mocy postanowienie PINB odmawiające umorzenia grzywny nałożonej w celu przymuszenia do wykonania obowiązku demontażu wielkoformatowej siatki reklamowej wraz z konstrukcją i oświetleniem. Spółka twierdziła, że obowiązek został wykonany, powołując się m.in. na protokół komornika sądowego z 31 marca 2021 r., który stwierdził brak reklamy na elewacji. WSA oddalił skargę, uznając, że dowody przedstawione przez spółkę nie były adekwatne, a kontrola PINB z 10 maja 2021 r. wykazała niewykonanie obowiązku. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając zasadność zarzutów skargi kasacyjnej. NSA stwierdził, że organy obu instancji oraz WSA nie zbadały wystarczająco materiału dowodowego, w szczególności protokołu komornika, i nie odniosły się do wszystkich dowodów przedstawionych przez spółkę. Sąd uznał, że okoliczność wykonania obowiązku była sporna i wymagała rzetelnego wyjaśnienia przez organ egzekucyjny z poszanowaniem reguł proceduralnych. NSA podkreślił, że protokół komornika, choć nie ma mocy wiążącej dla organu egzekucyjnego, może być wykorzystany jako środek dowodowy. Sąd uznał, że ocena WSA była zbyt ogólnikowa i nie uwzględniała chronologii zdarzeń oraz treści przedstawionych dokumentów.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Protokół komornika sądowego, choć nie jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., może być wykorzystany jako środek dowodowy w postępowaniu egzekucyjnym w administracji na mocy art. 18 u.p.e.a. w myśl art. 75 § 1 k.p.a.
Uzasadnienie
NSA uznał, że protokół komornika może być dowodem, ale organy i WSA nie oceniły jego wartości dowodowej w świetle całokształtu materiału dowodowego, traktując go jako nieadekwatny bez należytej analizy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (24)
Główne
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 75 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 76 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 188
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 200
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 203 § pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 140
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
Ustawa o komornikach sądowych art. 3 § ust. 4 pkt 2
Ustawa o komornikach sądowych art. 4
Ustawa Prawo budowlane art. 84a § ust. 2 pkt 2
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 75, 77 § 1, 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niezachowanie wymogów proceduralnych i niewłaściwą ocenę materiału dowodowego przez organy i WSA. Naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. i w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego i nieodniesienie się do zarzutu wykonania obowiązku i dowodów. Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 20 § 1 pkt 4 u.p.e.a., w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. i w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez błędne przyjęcie, że wykonanie obowiązku może być stwierdzone jedynie oględzinami organu egzekucyjnego.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 76 § 1 k.p.a. oraz art. 3 ust. 4 pkt 2 i art. 4 ustawy o komornikach sądowych, w którym podważono ocenę Sądu Wojewódzkiego odnoszącą się do mocy dowodowej złożonego przez skarżącą protokołu stanu faktycznego sporządzonego przez komornika sądowego.
Godne uwagi sformułowania
organy obu instancji oraz Sąd Wojewódzki nie oceniły wartości dowodowej przedmiotowego protokołu komornika sądowego w świetle całokształtu materiału zebranego w aktach. nie była wystarczająca ogólnikowa konstatacja Sądu Wojewódzkiego co do tego, iż dokumenty przedstawione przez skarżącą 'nie były adekwatne' dla ustalenia stanu faktycznego w zakresie wykonania obowiązku, zaś 'adekwatne' w tym zakresie były czynności kontrolne pracownika Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowalnego. rzeczą organu egzekucyjnego było przeprowadzenie czynności wyjaśniających, przy zastosowaniu odpowiednio reguł proceduralnych [...] z poszanowaniem ustanowionej w art. 7 k.p.a. prawdy obiektywnej.
Skład orzekający
Tomasz Zbrojewski
przewodniczący
Jerzy Stankowski
sprawozdawca
Grzegorz Antas
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wartość dowodowa protokołu komornika w postępowaniu egzekucyjnym w administracji; obowiązki organów w zakresie oceny materiału dowodowego i wyjaśniania spornych okoliczności faktycznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji egzekucji administracyjnej obowiązku niepieniężnego i oceny dowodów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe zbieranie i ocena dowodów przez organy administracji i sądy, a także jak istotną rolę może odegrać protokół komornika w postępowaniu administracyjnym.
“Czy protokół komornika może obalić decyzję urzędnika? NSA wyjaśnia zasady dowodzenia w egzekucji administracyjnej.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 2842/22 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-06-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-12-28 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Grzegorz Antas Jerzy Stankowski /sprawozdawca/ Tomasz Zbrojewski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s 638 Sprawy egzekucji administracyjnej; egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym Hasła tematyczne Egzekucyjne postępowanie Sygn. powiązane VII SA/Wa 711/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-06-29 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i zaskarżone postanowienie Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 1427 art. 18 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j. Dz.U. 2021 poz 735 art. 75 § 1, art. 76 § 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Dz.U. 2024 poz 935 art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 188, art. 200, art. 203 pkt 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Stankowski (spr.) sędzia del. WSA Grzegorz Antas Protokolant: starszy asystent sędziego Piotr Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 711/22 w sprawie ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 stycznia 2022 r., nr 157/2022 w przedmiocie odmowy umorzenia grzywny w celu przymuszenia 1. uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz M. sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 920 (dziewięćset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 29 czerwca 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 711/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "skarżąca", "spółka") na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "MWINB") z dnia 24 stycznia 2022 r. nr 157/2022, którym utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy (dalej: "PINB") z 10 czerwca 2021 r., nr EN/176/21 odmawiające umorzenia grzywny nałożonej w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w decyzji PINB z 3 marca 2020 r. nr R/55/2020, tj. doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego poprzez dokonanie demontażu nośnika reklamowego w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym wraz z konstrukcją służącą montażowi siatki i oświetleniem lampami halogenowymi (zlokalizowanymi nad i pod nośnikiem), zamontowanymi na elewacji frontowej (wschodniej, od strony ul. M.) budynku, usytuowanego przy ul. M. [...] w W. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wskazał, że PINB na podstawie ostatecznej decyzji z 3 marca 2020 r. nakazał skarżącej "doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego przez dokonanie demontażu nośnika reklamowego, w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym wraz z konstrukcją służącą montażowi siatki i oświetleniem lampami halogenowymi (zlokalizowanymi pod i nad nośnikiem), zamontowanych na elewacji frontowej (wschodniej od strony ul. M.) budynku usytuowanego przy ul. M. [...] w W. Z uwagi na stwierdzenie niewykonania w całości przedmiotowego obowiązku PINB wszczął postępowanie egzekucyjne. Następnie w wyniku rozpoznania złożonych przez skarżącą zarzutów, w postanowieniu z 5 października 2020 r. PINB uznał je za bezzasadne, a postanowieniem z 8 października odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Obydwa rozstrzygnięcia w wyniku ich zażalenia zostały utrzymane w mocy przez organ odwoławczy. Postanowieniem z 17 grudnia 2020 r. na spółkę została nałożona jednorazowa grzywna w celu przymuszenia, również utrzymana w mocy przez MWINB. Podczas kontroli przeprowadzonej 10 maja 2021 r. stwierdzono, że obowiązek określony w ww. decyzji nie został wykonany. W związku z powyższym, postanowieniem z 14 maja 2021 r. PINB obowiązek ten został skierowany do wykonania zastępczego na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanej spółki. Następnie w piśmie z 2 czerwca 2021 r. zgłoszono zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej z uwagi na "wygaśnięcie egzekwowanego obowiązku w całości na skutek wykonania tego obowiązku przez zobowiązanego przed dniem 26 lutego 2021 roku". Postanowieniem z 10 czerwca 2021 r. PINB oddalił wniesione zarzuty w całości. W dniu 10 czerwca 2021 r. PINB wydał również postanowienie, w którym odmówił umorzenia grzywny w celu przymuszenia nałożonej rozstrzygnięciem z 17 grudnia 2020 r. Spółka złożyła zażalenie na ww. postanowienie. W wyniku rozpoznania zażalenia, postanowieniem z 24 stycznia 2022 r. MWINB, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.), dalej: "k.p.a." utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie wskazując, że decyzja PINB z 3 marca 2020 r. jest ostateczna i wykonalna, a nałożony nią obowiązek – wbrew podniesionemu zarzutowi, nie został wykonany. Podkreślono, że czynności kontrolne przeprowadzone 10 maja 2021 r. i 26 października 2021 r. nie wykazały całkowitego wykonania decyzji z 3 marca 2020 r. Chwilowe zdemontowanie i ponowne założenie siatki reklamowej nie może zostać uznane za wykonanie ww. decyzji. Jednocześnie zwrócono uwagę, że w aktach sprawy brak jest urzędowego poświadczenia wykonania egzekwowanego obowiązku w całości, tj. demontażu nie tylko siatki reklamowej ale również oświetlenia, wszystkich elementów konstrukcji wsporczej oraz doprowadzenia do stanu poprzedniego elewacji budynku usytuowanego przy ul. M. [...] w W. Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie MWINB z dnia 24 stycznia 2022 r. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: 1. art. 76 § 1 k.p.a. w związku z art. 3 ust 4 pkt 2 ustawy o komornikach sądowych i w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez przyjęcie, że obowiązek nie był wykonany pomimo, że protokół z dnia 31 marca 2021 r., sporządzony przez komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Warszawy - śródmieścia w sprawie [...] stwierdzał, że w tym dniu na ścianie wschodniej budynku Hotelu [...] (od strony ul. M.) nie było jakichkolwiek nośników reklamowych w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym, ani konstrukcji służącej montażowi siatki wraz z oświetleniem, 2. art. 80 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego, polegającą na przyjęciu, że istnienie w dniu 10 maja 2021 r. na elewacji hotelu [...] w W. reklamy, świadczyło o niewykonaniu przez M. Sp. z o.o. obowiązku nałożonego decyzją R/55/2020, 3. art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania i rozważenia materiału dowodowego, niewyjaśnienie jaki podmiot i kiedy dokonał montażu na elewacji Hotelu [...] siatki reklamowej wraz z konstrukcją i oświetleniem, której istnienie organ stwierdził w dniu 10 maja 2021 r., gdy M. Sp. z o.o. utraciła tytuł prawny do korzystania z przedmiotowej elewacji 10 lutego 2021 r., 4. art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. i w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego, rozpatrzenia dowodów, nie odniesienie się przez organ II instancji do zarzutu wykonania obowiązku i dowodów przedstawionych na tę okoliczność. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że obowiązek objęty tytułem wykonawczym nr 134/20 wygasł i nie istnieje w wyniku jego dobrowolnego wykonania przez skarżącą. Spółka podniosła, że M. Sp. z o.o. i H. Sp. z o.o. rozwiązały 10 lutego 2021 r. umowę najmu powierzchni reklamowej (elewacji Hotelu [...]). Spółka dobrowolnie wykonała obowiązek nałożony decyzją z 3 marca 2020 r. i 26 lutego 2021 r. przekazała spółce H. powierzchnię elewacji Hotelu [...] w stanie wolnym od reklamy, konstrukcji i lamp halogenowych. Zaznaczono, że o wykonaniu obowiązku, organ egzekucyjny został powiadomiony w piśmie z 2 marca 2021 r., w którym spółka zwróciła się jednocześnie o sprawdzenie wykonania obowiązku, zgodnie z art. 84a ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U z 2021 r., poz. 2351 ze zm.). Pomimo upływu prawie miesiąca nie dokonano sprawdzenia. W związku z powyższym skarżąca wystąpiła o sporządzenie protokołu stanu faktycznego w trybie art. 3 ust 4 pkt 2 ustawy o komornikach sądowych, mającego potwierdzić wykonanie decyzji. Spółka podkreśliła, że komornik sądowy przy Sądzie Rejonowym dla Warszawy-Śródmieścia P.A. stwierdził, w dniu 31 marca 2021 roku, że na ścianie wschodniej budynku Hotelu [...] (od strony ul. M.) nie ma jakichkolwiek nośników reklamowych w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym ani konstrukcji służącej montażowi siatki wraz z oświetleniem, co potwierdza sporządzony przez komornika w tym dniu protokół stanu faktycznego. Protokół ten, ma moc dokumentu urzędowego. Natomiast MWINB zaniechał wyjaśnienia stanu faktycznego wskazywanego przez skarżącą, rozpatrzenia zaoferowanych dowodów, a także odniesienia się do nich. W odpowiedzi na skargę MWINB wniósł o jej oddalenie. Zaskarżonym wyrokiem z 29 czerwca 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 711/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. W ocenie Sądu ustalenia organu I instancji jednoznacznie wykazały, że obowiązek nie został wykonany w całości, co potwierdza treść protokołu kontroli przeprowadzonej w dniu 10 maja 2021 r. Chwilowy brak ekspozycji w postaci siatki reklamowej, nie mógł być uznany za wykonanie obowiązku doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Jednocześnie brak jest urzędowego dowodu potwierdzającego wykonanie obowiązku w całości, obejmującego demontaż siatki reklamowej, oświetlenia, oraz wszystkich elementów konstrukcji wsporczej. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że nie można było uznać za dowód wygaśnięcia obowiązku, protokołu stanu faktycznego z 31 marca 2021 r. sporządzonego przez komornika sądowego przy Sadzie Rejonowym dla Warszawy - Śródmieścia w sprawie [...], ani porozumienia z dnia 10 lutego 2021 r., protokołu z 26 lutego 2021 r., zawiadomienia o wykonaniu obowiązku z dnia 2 marca 2021 r., gdyż nie były to dokumenty adekwatne dla ustalenia stanu faktycznego w zakresie wykonania obowiązku. Adekwatne natomiast były czynności kontrolne pracownika Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego upoważnionego do stwierdzenia doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Następnie wskazano, że zgodnie z art. 20 § 1 pkt 4 u.p.e.a., organem egzekucyjnym w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym jest kierownik powiatowej inspekcji w odniesieniu do obowiązków wynikających z wydawanych w zakresie swojej właściwości decyzji, a nie komornik który zajmuje się wykonywaniem rozstrzygnięć w sprawach cywilnych w drodze przymusu egzekucyjnego. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, sporządzenie protokołu stanu faktycznego z 31 marca 2021 r. przez komornika nie mogło być przeciwdowodem dla późniejszych ustaleń uprawnionego organu. W ocenie Sądu nie można zarzucić organom naruszenia przepisów prawa materialnego, jak też procesowego, które mogłyby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie sprawy, ponieważ ocena zebranego materiału dowodowego została dokonana zgodnie z obowiązującymi przepisami. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłance z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. złożyła skarżąca zarzucając naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - naruszenie art. 151 p.p.s.a w związku z art. 76 § 1 k.p.a. w związku z art. 3 ust. 4 pkt 2 Ustawy o komornikach sądowych, w związku z art. 4 Ustawy o komornikach sądowych i w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez przyjęcie, że protokół stanu faktycznego sporządzony na podstawie art. 3 ust. 4 pkt 2 Ustawy o komornikach sądowych i zawierający elementy wskazane w art. 4 Ustawy o komornikach sądowych nie stanowi dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. a w konsekwencji, że Protokół Stanu Faktycznego z dnia 31 marca 2021 roku, sporządzony przez komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Warszawy - Śródmieścia P.A. w sprawie [...] jest nieadekwatny dla wykazania wykonania obowiązku określonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy z dnia 3 marca 2020 roku nr R/55/2020 i oddalenie skargi; 2. naruszenie art. 151 p.p.s.a w związku z art. 80 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji gdy organ dokonał całkowicie dowolnej i sprzecznej z zasadami logiki i doświadczenia życiowego oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego polegającej na przyjęciu, że istnienie w dniu 10 maja 2021 roku na elewacji hotelu [...] w W. jakiejś reklamy świadczy o niewykonaniu przez M. Sp. z o.o. obowiązku nałożonego decyzją R/55/2020, w sytuacji gdy z zaoferowanego przez M. Sp. z o.o. materiału dowodowego, w tym Protokół Stanu Faktycznego z dnia 31 marca 2021 roku, sporządzony przez komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Warszawy - Śródmieścia P.A. w sprawie [...], porozumienia z dnia 10 lutego 2021 roku, protokołu z dnia 26 lutego 2021 roku i zawiadomienia o wykonaniu obowiązku z 2 marca 2021 roku, z których jednoznacznie wynika, że M. Sp. z o.o. rozwiązała umowę najmu elewacji Hotelu [...], na której znajdowała się reklama i tym samym utraciła od 10 lutego 2021 roku tytuł prawny do korzystania z tej elewacji, dokonała demontażu siatki reklamowej wraz z konstrukcją służącą montażowi i oświetleniem, zwróciła elewację właścicielowi Hotelu [...] w stanie wolnym od siatki reklamowej, konstrukcji służącej montażowi reklamy i oświetlenia, zawiadomiła o tym fakcie organ nadzoru budowlanego, a stan taki utrzymywał się co najmniej do 31 maja 2021 roku, a więc po dniu gdy M. Sp. z o.o. utraciła możliwość korzystania z elewacji; 3. naruszenie art. 151 p.p.s.a w związku z art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez oddalenie skargi pomimo zaniechania przez organ dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozważenia materiału dowodowego w zakresie ustalenia faktu wykonania przez M. Sp. z o.o. obowiązku nałożonego decyzją nr R/55/2020, niewyjaśnienie jaki podmiot i kiedy dokonał montażu na elewacji Hotelu [...] siatki reklamowej wraz z konstrukcją służącą jej montażowi i oświetleniem, po dniu 31 marca 2021 roku, której istnienie organ stwierdził w dniu 10 maja 2021 roku i 26 października 2021 r, w sytuacji gdy M. Sp. z o.o. przedstawiła dowody na to, w dniu 26 lutego 2021 roku zwróciła właścicielowi Hotelu [...] elewację w stanie wolnym od siatki reklamowej, konstrukcji służącej montażowi reklamy i od oświetlenia, zawiadomiła o demontażu reklamy organ nadzoru budowlanego i na tej elewacji nie istniała siatka reklamowa, konstrukcja służąca montażowi reklamy ani oświetlenie co najmniej do 31 marca 2021 roku, a M. Sp. z o.o. utraciła tytuł prawny do korzystania z przedmiotowej elewacji 10 lutego 2021 roku i tym samym, od tego dnia (w tym po dniu 31 marca 2021 roku) nie mogła dokonać ponownego montażu konstrukcji służącej montażowi reklamy, oświetlenia i siatki reklamowej, 4. naruszenie art. 151 p.p.s.a w związku z art 107 § 3 k.p.a., w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. i w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez oddalenie skargi pomimo zaniechania przez organ wyjaśnienia stanu faktycznego, rozpatrzenia dowodów i nieodniesienia się przez organ II instancji do zarzutu wykonania obowiązku i dowodów przedstawionych na tę okoliczność, 5. naruszenie art. 151 p.p.s.a w związku z art. 20 § 1 pkt 4 u.p.e.a., w związku z art. 75 § 1 k.p.a. i w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez błędne przyjęcie, że wykonanie obowiązku określonego w tytule wykonawczym może być stwierdzone jedynie oględzinami organu egzekucyjnego w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym, w sytuacji gdy brak jest ograniczeń dowodowych odnośnie wykazania wykonania takiego obowiązku i wykonanie obowiązku może być wykazywane wszelkimi środkami dowodowymi, a w konsekwencji oddalenie skargi. Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu. Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej podstaw. Skarga kasacyjna podlegała uwzględnieniu, bowiem zasadne okazały się zarzuty dotyczące naruszenia przez Sąd Wojewódzki art. 151 p.p.s.a. w zw. z przepisami art. 7, art. 75, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. W zarzutach sformułowanych w punktach 2, 3 i 5 skargi kasacyjnej trafnie wskazano na niezachowanie przez organy obu instancji wymogów proceduralnych określonych w wymienionych wyżej przepisach, czego nie uwzględnił Sąd Wojewódzki, wadliwie orzekając o oddaleniu skargi. Zaznaczyć należy, że Sąd Wojewódzki bez właściwej weryfikacji materiału dowodowego zgromadzonego w aktach administracyjnych zaakceptował stanowisko MWINB, który w zaskarżonym postanowieniu przyjął, iż prawidłowa była odmowa umorzenia grzywny, wobec ustalenia niewykonania egzekwowanego obowiązku podczas kontroli w dniu 10 maja 2021 r. oraz 26 października 2021 r. Przypomnieć w tym miejscu warto, że przedmiotowe postępowanie egzekucyjne prowadzone było na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego wskutek stwierdzenia niewykonania obowiązku wynikającego z decyzji PINB z 3 marca 2020 r., którą nakazano dokonanie demontażu nośnika reklamowego w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym wraz z konstrukcją służącą montażowi siatki i oświetleniem lampami halogenowymi (zlokalizowanymi pod i nad nośnikiem) zamontowanych na elewacji frontowej (wschodniej od strony ul. M.) budynku usytuowanego przy ul. M. [...] w W. Spółka podnosiła niedopuszczalność egzekucji wobec wykonania obowiązku, o czym informowała PINB pismem z 2 marca 2021 r. W szczególności skarżąca przedstawiła dokumenty dotyczące rozwiązania umowy najmu elewacji Hotelu [...] oraz przekazania wynajmującemu elewacji po demontażu siatki reklamowej wraz z określonymi elementami, a zwłaszcza sporządzony przez komornika sądowego "Protokół Stanu Faktycznego" z dnia 31 marca 2021 r., w którym stwierdził brak na ścianie budynku (elewacja wschodnia od ulicy M.) jakichkolwiek nośników reklamowych w postaci wielkoformatowej siatki z nadrukiem reklamowym, ani konstrukcji służącej montażowi siatki wraz z oświetleniem. Dodatkowo Spółka wyjaśniła, że pomimo wniosku z 2 marca 2021 r. o sprawdzenie wykonania obowiązku w ciągu niemal miesiąca organ powiatowy nie podjął w tym zakresie czynności, co skłoniło ją do wystąpienia o sporządzenie przez komornika sądowego protokołu stanu faktycznego. MWINB w sposób niezrozumiały stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że podniesione w zażaleniu argumenty nie wnoszą do sprawy istotnych elementów. Nadto organ wojewódzki uznał całkowicie dowolnie, że materiał zgromadzony w aktach jednoznacznie potwierdza niewykonanie egzekwowanego obowiązku. MWINB nie wyjaśnił dlaczego twierdzenia skarżącej o wykonaniu obowiązku uznał za nieistotne, jak też nie poddał analizie dokumentów przedstawionych na tę okoliczność. Pomijając zupełnie dowody złożone przez skarżącą oraz zawnioskowane w zażaleniu, organ drugiej instancji arbitralnie przyznał moc dowodową wyłącznie protokołom kontroli z dnia 10 maja 2021 r. i 26 października 2021 r., w których organ powiatowy stwierdził niewykonanie egzekwowanego obowiązku. O niedokonaniu rzetelnej analizy materiału dowodowego świadczy ogólnikowe powołanie się na protokoły i dokumentację fotograficzną, podczas gdy zdjęcia dołączone do protokołów z 15 grudnia 2020 r., 10 maja 2021 r. i 26 października 2021 r. obrazują różne banery reklamowe umieszczone nie tylko na elewacji frontowej, ale na dwóch ścianach budynku. Z ustaleń organów obu instancji nie wynika na jakich konkretnie przesłankach oparto stwierdzenie o niewykonaniu przez skarżącą obowiązku nałożonego decyzją z 3 marca 2020 r. Skoro, wobec twierdzeń skarżącej, okoliczność wykonania czy niewykonania egzekwowanego obowiązku stała się ewidentnie sporna, to rzeczą organu egzekucyjnego było przeprowadzenie czynności wyjaśniających, przy zastosowaniu odpowiednio reguł proceduralnych zawartych w przepisach art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., z poszanowaniem ustanowionej w art. 7 k.p.a. prawdy obiektywnej. Zgodzić się należało ze skarżącą, że okoliczność wykonania obowiązku może być wykazywana przez stronę zobowiązaną dostępnymi środkami dowodowymi, zaś obowiązkiem organu egzekucyjnego jest ustalenie stanu faktycznego na podstawie całokształtu materiału dowodowego zebranego w aktach. Tymczasem w niniejszej sprawie organ wojewódzki rozpatrzył zażalenie bez zachowania wspomnianych wymogów proceduralnych, a w konsekwencji bez wyjaśnienia istotnych okoliczności podniesionych przez stronę skarżącą, co czyniło wydane postanowienie wadliwym. Z tych względów trafny okazał się również zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia m.in. art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. i w zw. z art. 18 u.p.e.a. W takim stanie sprawy całkowicie nieuprawniona była ocena Sądu Wojewódzkiego co do niezasadności złożonej skargi. Sąd Wojewódzki bez weryfikacji całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w aktach powielił stanowisko organów obu instancji, podczas gdy kontrolowane postanowienia powinny być uchylone w związku z uchybieniami proceduralnymi. Jako niezasadny należało natomiast uznać zarzut kasacyjny naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 76 § 1 k.p.a. oraz art. 3 ust. 4 pkt 2 i art. 4 ustawy o komornikach sądowych, w którym podważono ocenę Sądu Wojewódzkiego odnoszącą się do mocy dowodowej złożonego przez skarżącą protokołu stanu faktycznego sporządzonego przez komornika sądowego. Trafnie bowiem wskazał Sąd Wojewódzki, że chociaż sporządzony przez komornika protokół stanu faktycznego jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 244 § 1 k.p.c., to jednak nie ma on mocy wiążącej dla organu prowadzącego administracyjne postępowanie egzekucyjne. Zaznaczyć przy tym należy, że wbrew twierdzeniom skarżącej, protokół stanu faktycznego sporządzany przez komornika na podstawie art. 3 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych nie stanowi dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., natomiast w egzekucyjnym postępowaniu administracyjnym może być na mocy art. 18 u.p.e.a. wykorzystany jako środek dowodowy w myśl art. 75 § 1 k.p.a., zgodnie z którym, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Wobec powyższego, stosownie do wcześniejszych uwag, należało stwierdzić, że zarówno organy orzekające w sprawie, jak również Sąd Wojewódzki, nie oceniły wartości dowodowej przedmiotowego protokołu komornika sądowego w świetle całokształtu materiału zebranego w aktach. W szczególności należy zauważyć, że nie była wystarczająca ogólnikowa konstatacja Sądu Wojewódzkiego co do tego, iż dokumenty przedstawione przez skarżącą "nie były adekwatne" dla ustalenia stanu faktycznego w zakresie wykonania obowiązku, zaś "adekwatne" w tym zakresie były czynności kontrolne pracownika Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowalnego. Przytoczona ocena nie mogła być zaakceptowana, skoro Sąd Wojewódzki nie odniósł się do treści poszczególnych dokumentów w kontekście chronologii czynności podejmowanych w sprawie przez skarżącą oraz organ egzekucyjny. Ponadto wskazać trzeba, że z uzasadnienia wyroku nie wynika, z czego wywiódł Sąd Wojewódzki, iż miejsce miał "chwilowy brak ekspozycji w postaci siatki reklamowej", który nie mógł być uznany za wykonanie egzekwowanego obowiązku. Skrótowa ocena materiału dowodowego przez Sąd Wojewódzki nie mogła konwalidować wadliwości proceduralnych zaistniałych w kontrolowanym postępowaniu, skutkujących niewyjaśnieniem spornych okoliczności w sprawie. Z tych wszystkich względów uchyleniu podlegał zaskarżony wyrok oraz zaskarżone postanowienia, zgodnie z art. 188 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 203 pkt 1 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI