II OSK 2818/21

II OSK 2818/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-10-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-12-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Jerzy Stankowski
Paweł Miładowski
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 733/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-09-09
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 183, 184, 189
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2020 poz 1333
art. 68
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2020 poz 256
art. 10, 28, 61a, 77, 80, 107, 139, 156
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1842
art. 15zzu
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Paweł Miładowski sędzia NSA Jerzy Stankowski Protokolant: sekretarz sądowy Monika Czaplicka po rozpoznaniu w dniu 9 października 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P.J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 września 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 733/21 w sprawie ze skargi P. J. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z 9 września 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 733/21, oddalił skargę P. J. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Powyższy wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Decyzją z dnia 12 kwietnia 2019 r. nr [...]Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (MWINB) uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Siedlcach (PINB) z dnia 9 listopada 2018 r. nr [...]i nakazał skarżącemu, w terminie do 10 maja 2019 r. opróżnienie w całości lokalu mieszkalnego od strony zachodniej, położonego na działce [...] w miejscowości [...] przy ul. [...], gmina [...] oraz zarządził: umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz o zakazie jego użytkowania oraz wykonanie doraźnego zabezpieczenia i usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi, poprzez zabezpieczenie budynku przed dostępem osób trzecich.
Wyrokiem z dnia 17 września 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 1318/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę P. J. na ww. decyzję WINB. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2020 r. sygn. akt III OSK 167/20 oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA w Warszawie.
Pismem z dnia 1 grudnia 2020 r. skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji MWINB z dnia 12 kwietnia 2019 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a.
Postanowieniem z dnia 4 stycznia 2021 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (GINB) na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji wskazując, że kluczową okolicznością w sprawie jest poddanie kwestionowanej decyzji kontroli sądowoadministracyjnej i oddalenia prawomocnym wyrokiem skargi skarżącego na decyzję WINB z dnia 12 kwietnia 2019 r. Oznacza to bowiem, że Sąd nie będąc związany zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. zarzutami i wnioskami skargi, nie dopatrzył się naruszenia prawa skutkującego nieważnością rozstrzygnięcia organu wojewódzkiego. Zdaniem GINB przyjęcie stanowiska odmiennego od powyższego byłoby całkowicie niedopuszczalne i równoznaczne z kwestionowaniem prawomocnego wyroku sądowego zapadłego w konkretnej sprawie. GINB podniósł, że także wśród zarzutów zawartych we wniosku skarżący nie wskazuje na okoliczności mogące mieć wpływ na wszczęcie postępowania nieważnościowego, analiza zarzutów podnoszonych w podaniu dotyczącym wszczęcia ww. postępowania wskazuje, że były one rozważne przez Sąd (np. zarzut niemożliwości wykonania ww. obowiązku z powodu utrudnionej współpracy z najemcami przedmiotowego lokalu). Natomiast w pozostałym zakresie ich intencją jest ponowne rozpatrzenie sprawy, co byłoby i tak na gruncie tego postępowania nadzorczego niedopuszczalne.
Postanowieniem z dnia 15 lutego 2021 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia 4 stycznia 2021 r. wyjaśniając, że skutkiem oddalenia skargi przez sąd jest niedopuszczalność stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, albowiem sąd z urzędu ustala, czy występują okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności w myśl art. 156 § 1 k.p.a. Żadna z okoliczności wymienionych w tym przepisie (pkt 1-7) nie zmienia swej wartości prawnej z upływem czasu. Jeżeli nie występowały przyczyny nieważności w chwili wydania decyzji, to nie powstaną one również po jej wydaniu, a więc wszystkie mogą być ujawnione w postępowaniu przed sądem administracyjnym. GINB podniósł, że próba stwierdzenia nieważności decyzji, co do której oddalono skargę, oceniana jest jako niedopuszczalna ingerencja w prawomocne orzeczenie sądu. Nikt nie może negować treści orzeczenia, stosownie bowiem do art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby. Odnosząc się do zarzutów wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy GINB zauważył, że skarżący nie wskazał na okoliczności mogące skutkować wszczęciem postępowania nieważnościowego, a podnoszone argumenty stanowią powtórzenie zarzutów zawartych we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji oraz w skardze do WSA w Warszawie, do których Sąd odniósł się w wyroku z dnia 17 września 2019 r.
Skargą P. J. zaskarżył powyższe postanowienie, zarzucając naruszenie: art. 61a § 1 k.p.a.; art. 158 § 1 k.p.a.; art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a.; art. 157 § 2 k.p.a.; art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.); art. 134 § 1 p.p.s.a.; art. 107 § 3 k.p.a.; art. 7a § 1 k.p.a.; art. 11 k.p.a.; brak doręczenia skarżonego i poprzedzającego postanowienia pozostałym stronom postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w uzasadnieniu przywołanego na wstępie wyroku stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu zaskarżone postanowienie jest prawidłowe bowiem wydane w oparciu o prawidłowo ustalony stan sprawy i właściwą wykładnię art. 61a § 1 k.p.a. Sąd podzielił ocenę GINB, że zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie ma to, że kwestionowana przez skarżącego decyzja WINB z dnia 12 kwietnia 2019 r. została poddana kontroli sądowoadministracyjnej (zakończonej prawomocnym wyrokiem), a ta nie ujawniła żadnych jej wad, w tym kwalifikowanych. Z kolei wyrok Sądu I instancji został poddany kontroli instancyjnej, w wyniku czego oddalono skargę kasacyjną skarżącego. Okoliczność ta prawidłowo została dostrzeżona i przywołana przez organ w niniejszej sprawie. Prawidłowo również została ona w ocenie Sądu oceniona. GINB właściwie przyjął, że uprzednia kontrola sądowa decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności może stanowić przeszkodę we wszczęciu postępowania, w efekcie - uzasadniać zastosowanie art. 61a § 1 k.p.a., zgodnie z którym, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Zgodnie bowiem z uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OPS 6/09, żądanie strony stwierdzenia nieważności decyzji, od której skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.) wówczas, gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania organ administracji publicznej ustali wystąpienie – ze względu na wydany uprzednio wyrok sądu – przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym. W pozostałych wypadkach organ administracji publicznej obowiązany jest rozpoznać żądanie co do istoty, stosując art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 k.p.a. W uzasadnieniu przywołanej uchwały wskazano, że "W razie oddalenia skargi prawomocnym wyrokiem, ustalenie, czy żądanie przez stronę stwierdzenia nieważności decyzji poddanej ocenie sądu powinno zostać załatwione przez organ administracji publicznej rozstrzygnięciem wydanym na podstawie art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 k.p.a., czy też decyzją o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.), wymaga zbadania, co było przedmiotem rozstrzygnięcia. Niezbędne zatem jest stwierdzenie, czy oddalenie skargi nastąpiło w wyniku rozważenia przez sąd administracyjny także okoliczności odpowiadających przesłankom kwalifikującym do jej wzruszenia (art. 156 § 1 k.p.a.), wskazanym w żądaniu stwierdzenia nieważności decyzji. Jeśli tak, wydany wyrok zamknie organowi administracji drogę do uruchomienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, gdyż wniesione żądanie wkraczałoby w zakres oceny objętej powagą rzeczy osądzonej (materii prawnej, co do której wiążąco wypowiedział się sąd, formułując zwrot stosunkowy o zgodności z prawem zakwestionowanej decyzji)". Jednocześnie w omawianej uchwale zaznaczono, że możliwa jest i taka sytuacja, w której występujący z żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji wskaże okoliczności, jakie nie były objęte orzeczeniem sądu, albo zwróci uwagę na fakt oddalenia skargi z powodu braku legitymacji skarżącego. "Uwarunkowany względami obiektywnymi brak wiedzy sądu o okolicznościach sprawy istotnych dla wyniku postępowania spowoduje, że poza zakresem kontroli sądowej objętej powagą rzeczy osądzonej znajdzie się to, na co powoła się wnoszący żądanie. W takim wypadku prawomocny wyrok oddalający skargę na decyzję nie byłby przeszkodą dla przeprowadzenia postępowania w celu merytorycznego rozpoznania żądania złożonego do organu administracji".
Tym samym w niniejszej sprawie zachodziła zdaniem Sądu konieczność zbadania, czy wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji WINB z 12 kwietnia 2019 r. wskazuje na takie okoliczności, które nie były znane Sądowi badającemu ten akt. Przy czym w takiej analizie nie chodzi o stwierdzenie jakiejkolwiek okoliczności pozostającej poza wiedzą sądu rozpoznającego skargę, ale o tego rodzaju nieznanej sądowi, która może mieć znaczenie prawne i może stanowić o kwalifikowanej wadzie kwestionowanego orzeczenia. Taka też analiza w niniejszej sprawie miała miejsce, niemniej – jak wskazał GINB – nie wykazała ona, by we wniosku o stwierdzenie nieważności skarżący podniósł tego rodzaju okoliczności, które mogłyby znaleźć się poza kontrolą sądową, a jednocześnie miałyby znaczenie dla ważności kwestionowanej decyzji. GINB wyjaśnił, że np. zarzut niemożliwości wykonania obowiązku opróżnienia lokalu mieszkalnego z powodu utrudnionej współpracy z najemcami tegoż lokalu, był przedmiotem rozważań Sądu, co wynika wprost z uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie z dnia 17 lipca 2019 r. W tej materii Sąd również podzielił stanowisko organu, dostrzegając przy tym, że we wniosku o stwierdzenie nieważności skarżący podniósł, że wykonanie decyzji WINB wywołałoby czyn zagrożony karą z art. 116 § 1a kodeksu wykroczeń. Przepis ten został dodany przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 października 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z przeciwdziałaniem sytuacjom kryzysowym związanym z Covid – 19 (Dz.U. z 2020 r., poz. 2112). Penalizuje on nieprzestrzeganie zakazów, nakazów, ograniczeń lub obowiązków określonych tylko w przepisach o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, a precyzyjniej – ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi i rozporządzeń wydanych na podstawie delegacji w niej zawartych. Skarżący wskazuje w tym zakresie na art. 15zzu ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020, poz. 1842), który przewiduje, że w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu Covid-19 nie wykonuje się tytułów wykonawczych nakazujących opróżnienie lokalu mieszkalnego. Przepis ten wprowadza zatem z wyjątkami tam określonymi zakaz wykonywania w stanie epidemii wyroków dotyczących eksmisji z lokali mieszkalnych. Nie jest to zatem w ocenie Sądu sytuacja, z którą mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Skarżący we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji sam zresztą wskazuje, że "aby wykonać nakaz opróżnienia lokalu zmuszony będzie do podjęcia działań procesowych związanych z uzyskaniem wyroku eksmisyjnego (tytułu wykonawczego nakazującego opróżnienie lokalu mieszkalnego)"
Odnosząc się bezpośrednio do treści art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. Sąd zauważył, że obejmuje on wyłącznie sytuację, w której samo podjęcie czynności wykonawczych realizowałoby znamiona czynu zabronionego pod groźbą kary, nie zaś sytuację, w której wykonanie decyzji mogłoby dopiero pociągnąć za sobą dalsze zdarzenia, które realizację takich znamion mogłyby stanowić. Podniesione zatem w tym zakresie zarzuty skargi nie mogły być zdaniem Sądu uwzględnione.
Sąd zgodził się tym samym z GINB, że skutkiem oddalenia skargi przez sąd jest niedopuszczalność stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, albowiem sąd z urzędu ustala, czy występują okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności w myśl art. 156 § 1 k.p.a. Żadna z okoliczności wymienionych w tym przepisie (pkt 1-7) nie zmienia swej wartości prawnej z upływem czasu.
Za chybione Sąd uznał także pozostałe zarzuty skargi, w szczególności zarzut dotyczący naruszenia art. 158 § 1 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie organu w formie postanowienia zamiast decyzji. Wyjaśnił, że organ nie rozstrzygał o istocie sprawy z wniosku z dnia 1 grudnia 2020 r. o stwierdzenie nieważności decyzji. Odmówił, zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a. wszczęcia postępowania uznając, że zachodzi "inna uzasadniona przyczyna" tj. okoliczność, która w oczywisty sposób stanowi przeszkodę do wszczęcia postępowania administracyjnego, w tym wypadku jest to prawomocny wyrok oddalający skargę na decyzję WINB, której stwierdzenia nieważności domaga się skarżący. Z uwagi więc na powagę rzeczy osądzonej zaszła przedmiotowa przeszkoda z art. 61a § 1 k.p.a. do wszczęcia postępowania. Takie zaś rozstrzygnięcie organ podejmuje w formie postanowienia. Z tych też powodów Sąd nie stwierdził w sprawie naruszenia art. 61a § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie. Zdaniem Sądu okoliczności przywołane przez skarżącego nie stanowią takich, które mogłyby pozostawać poza wiedzą tut. Sądu. To też oznacza, że prawomocny wyrok tego Sądu stanowi w niniejszej sprawie przeszkodę dla organu administracji do uruchomienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji.
Brak szczegółowego odniesienia się do wszystkich zarzutów wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy nie stanowi w ocenie Sądu o naruszeniu art. 107 § 3 k.p.a., bowiem GINB wyjaśnił dostatecznie powody podjętego rozstrzygnięcia dając temu wyraz w uzasadnieniach obu postanowień. Zaskarżone, jak i poprzedzające je postanowienie z dnia 4 stycznia 2021 r. zostały doręczone skarżącemu jako jedynej stronie postępowania.
Odnośnie treści skargi Sąd zauważył, że tryb nadzwyczajny, jakim jest stwierdzenie nieważności decyzji, nie stanowi kolejnej instancji postępowania administracyjnego, a odrębne postępowanie, którego istotą jest wyłącznie ustalenie, czy badany akt jest dotknięty jedną z kwalifikowanych wad nieważności (tym samym żadne inne wady w tym postępowaniu nie mogą wywołać zamierzonego skutku). Przy czym, uruchomienie takiego postępowania w stosunku do decyzji uprzednio skontrolowanej przez sąd administracyjny i uznanej prawomocnym wyrokiem tego sądu za zgodną z prawem jest możliwe, ale w sytuacjach wyjątkowych, wskazanych w ww. uchwale NSA, a więc m.in. wówczas, gdy podstawą sformułowania wniosku o stwierdzenie nieważności jest okoliczność nieznana sądowi, mogąca mieć jednocześnie znaczenie prawne w ww. trybie nadzwyczajnym. Taka jednak sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. W tych warunkach Sąd oddalił skargę.
Skargą kasacyjną P. J. zaskarżył powyższy wyrok, "oznaczając go jako orzeczenie o sygn. akt VII SAB/Wa 733/21", w całości, zarzucając mu na podstawie:
1. art. 183 § 2 pkt 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) nieważność postępowania wobec naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 33 § 1 p.p.s.a. i pozbawienie uczestnika na prawach strony K. W. udziału w sprawie o sygnaturze VII SA/Wa 733/21 i obrony w tym postępowaniu swych praw;
2. art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, tj. wykładnię art. 15zzu ust.1 ustawy z dn. 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych w zw. z art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a., w sposób który wykluczył możliwość zastosowania tego przepisu jako przesłanki uzasadniającej stwierdzenie nieważności decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dn. 12 kwietnia 2019 r. znak [...] w części dotyczącej zawartego tam nakazu opróżnienia lokalu i zdyskwalifikowanie przez wskazaną wykładnię możliwości wszczęcia przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wymienionej decyzji z 12 kwietnia 2019 r.;
3. art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, tj. wykładnię art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. w sposób ograniczający zakres zastosowania tego przepisu do sytuacji, w której tylko samo podjęcie czynności wykonawczych realizowałoby znamiona czynu zabronionego pod groźbą kary, z wyłączeniem przypadków, w których wykonanie decyzji mogłoby dopiero pociągać za sobą dalsze zdarzenia, które realizację takich znamion mogłyby stanowić, i zdyskwalifikowanie przez wskazaną wykładnię możliwości wszczęcia przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wymienionej decyzji z 12 kwietnia 2019 r.
W związku z powyższym w skardze kasacyjnej wniesiono o jej rozpoznanie na rozprawie, uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, zasądzenie na rzecz skarżącego od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego w Siedlcach kosztów postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie i Naczelnym Sądem Administracyjnym, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wg norm przypisanych, wg stawki podwójnej z uwagi na nakład czasu pracy pełnomocnika, w szczególności czynności podjętych w sprawie i poświęcony czas na przygotowanie do jej prowadzenia, oraz wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a także wobec rodzaju i stopnia zawiłości sprawy.
Pismem z dnia 14 grudnia 2021 r. pełnomocnik skarżącego sprostował oczywistą omyłkę pisarską w skardze kasacyjnej wskazując, iż skarga kasacyjna dotyczy wyroku WSA w Warszawie sygn. akt "VII SA/Wa 733/21" zamiast błędnie oznaczonego "VII SAB/Wa 733/21", nadto zamiast stwierdzenia "zaskarżonemu postanowieniu" wskazano "zaskarżonemu wyrokowi" i w odniesieniu do wniosków o koszty postępowania sprostowano je w tym zakresie żądając kosztów postępowania od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego a nie błędnie oznaczonego w kasacji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Siedlcach.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2024.935 t.j. z dnia 2024.06.26 –dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jedną z przesłanek nieważności postępowania jest pozbawienie strony możności obrony swych praw tj. art. 183 § 2 pkt 5 cyt. ustawy i zarzut naruszenia ww. normy podniesiono we wniesionym środku odwoławczym, stąd też zarzut ten jako najdalej idący, podlega rozpoznaniu w pierwszej kolejności.
W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że nieważność postępowania z przyczyny, o jakiej mowa w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. zachodzi wówczas, gdy strona, wskutek naruszenia przepisów przez Sąd pierwszej instancji, nie uczestniczy w postępowaniu, nie otrzymuje zawiadomień, zostaje pozbawiona możliwości przedstawienia swojego stanowiska (tak przykładowo wyroki NSA z dnia: 9 listopada 2021 r., sygn. akt III FSK 2822/21, 13 kwietnia 2022 r., sygn. akt III FSK 2442/21, 22 listopada 2022 r., sygn. akt II OSK 3938/19, 3 listopada 2022 r., sygn. akt II OSK 1672/21, 24 maja 2022 r., sygn. akt III FSK 356/22). Przy czym stwierdzenie uchybienia kwalifikowanego w ramach podstawy nieważności nie wymaga wykazania związku pomiędzy tym uchybieniem a wynikiem sprawy (por. wyrok NSA z dnia 13 kwietnia 2022 r., sygn. akt III FSK 4134/21).
Skarżący we wniesionej kasacji powołując się na nieważność postępowania sądowoadministracyjnego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, wskazał na przesłankę pozbawienia uczestnika na prawach strony K.W. udziału w sprawie o sygnaturze VII SA/Wa 733/21 i obrony w tym postępowaniu swych praw.
Taki zarzut pozostaje w realiach tej sprawy oczywiście nieusprawiedliwiony, a wskazywane zdaniem skarżącego naruszenie prawa nie uzasadnia w jakimkolwiek stopniu przyjęcia, iż w sprawie tej zaistniały przesłanki nieważności oznaczone w art. 183 § 1 pkt 5 p.p.s.a. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jednolicie przyjmuje się, iż na zarzut naruszenia przepisu art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. może powoływać się osoba mająca w takim zarzucie interes prawny, pozbawiona możności obrony swoich własnych praw. Zarzutu nieważności postępowania sądowego, z powołaniem się na naruszenie praw innych osób, nie może skutecznie wysuwać strona która uruchomiła postępowanie sądowe skargą na decyzję i uczestniczyła w nim, a tym samym miała możność obrony swych praw- patrz wyroki NSA: z dnia 13 czerwca 2023r. sygn. akt II OSK 2042/20, z dnia 3 marca 2010 r., sygn. akt II OSK 615/09. Co do zasady zatem zarzutu nieważności postępowania sądowego - z powołaniem się na naruszenie praw innych osób - nie może skutecznie podnosić tak jak w tej sprawie skarżący, który uruchomił postępowanie sądowe skargą na postanowienie GINB z dnia 15 lutego 2021 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji i uczestniczył w nim a tym samym miał możność obrony swych praw.
Poza tym jedynie na marginesie zauważyć należy, iż zgłoszone przez skarżącego żądanie wszczęcia postępowania nieważnościowego odniesiono do decyzji MWINB z dnia 12 kwietnia 2019 r. nr [...], którą ten organ uchylił w całości decyzję PINB w Siedlcach z dnia 9 listopada 2018 r. nr [...] i na podstawie art. 68 ustawy Prawo budowlane nakazał skarżącemu, w terminie do 10 maja 2019 r. opróżnienie w całości lokalu mieszkalnego od strony zachodniej, położonego na działce [...] w miejscowości [...] przy ul. [...], gmina [...] oraz zarządził: umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz o zakazie jego użytkowania oraz wykonanie doraźnego zabezpieczenia i usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi, poprzez zabezpieczenie budynku przed dostępem osób trzecich. Ta ostateczna decyzja MWINB, co ma zasadnicze znaczenie w realiach tej sprawy, poddana została kontroli legalności przez WSA w Warszawie a następnie w ramach wniesionej skargi kasacyjnej przez skarżącego również i Naczelny Sąd Administracyjny. W wyroku WSA w Warszawie z dnia 17 września 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 1318/19 oddalającym skargę P. J., w odniesieniu do jednego z zarzutów skargi a to uznania K. W. właścicielki działki nr ewidencyjny [...] za stronę postępowania, w sposób wiążący przesądzono, iż organy nieprawidłowo uznały ją w tamtym postępowaniu za stronę, jednak z uwagi na to, że ww. nie złożyła odwołania od decyzji pierwszej instancji ani żadnego pisma w sprawie, w ocenie Sądu takie naruszenie przepisów postępowania nie miało istotnego wpływu na wynik rozstrzygnięcia. Stanowiska tego nie zakwestionował NSA w wyroku z 23 kwietnia 2020 r. sygn. akt II OSK 167/20, oddalającym kasację P. J., tym niemniej w sprawie w sposób jednoznaczny wykazano, że K. W. nie jest stroną postępowania prowadzonego w trybie art. 68 ustawy Prawo budowlane. Zatem okoliczność ta znana skarżącemu, w sytuacji gdy odmówiono wszczęcia postępowania nieważnościowego a więc nie prowadzono postępowania rozpoznawczego w opisanym trybie, dodatkowo świadczy o tym, że nie można skutecznie wskazywać na zarzucane naruszenie dotyczące pozbawienia K.W. udziału w sprawie o sygnaturze VII SA/Wa 733/21 i obrony w tym postępowaniu jej praw.
Skoro Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania a wykazywana w skardze kasacyjnej przesłanka z art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. nie występuje podobnie jak i dalsze okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi też przesłanka, o której mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa także z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku, to Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania dalszych zarzutów kasacyjnych. Również i one nie zasługiwały na uwzględnienie.
Nie jest zasadny podniesiony zarzut kasacji błędnej wykładni art. 15zzu ust.1 ustawy z dn. 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych w zw. z art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. w sposób który wykluczył możliwość zastosowania tego przepisu jako przesłanki uzasadniającej stwierdzenie nieważności decyzji MWINB z 12 kwietnia 2019 r. w części dotyczącej zawartego tam nakazu opróżnienia lokalu i zdyskwalifikowania przez wskazaną wykładnię możliwości wszczęcia przez GINB postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wymienionej decyzji z 12 kwietnia 2019 r., podobnie jak i zarzut błędnej wykładni art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. w sposób ograniczający zakres zastosowania tego przepisu do sytuacji, w której tylko samo podjęcie czynności wykonawczych realizowałoby znamiona czynu zabronionego pod groźbą kary, z wyłączeniem przypadków, w których wykonanie decyzji mogłoby dopiero pociągać za sobą dalsze zdarzenia, które realizację takich znamion mogłyby stanowić, i zdyskwalifikowanie przez wskazaną wykładnię możliwości wszczęcia przez GINB postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności.
Przystępując do wyjaśnienia przesłanek nieuwzględnienia tych zarzutów zauważyć należy, iż przedmiotem oceny Sądu pierwszej instancji było postanowienie organu administracji o odmowie wszczęcia postępowania nieważnościowego, zaś podstawę materialnoprawną kwestionowanego rozstrzygnięcia stanowił art. 61a § 1 k.p.a. W ocenie Sądu odwoławczego należy podzielić stanowisko Sądu pierwszej instancji, zawarte w motywach kwestionowanego wyroku, że złożenie wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności nie uruchamia jeszcze postępowania w tym trybie. Konieczne jest zbadanie, czy wniosek ten może spowodować wszczęcie postępowania, a to sprowadza się do oceny na wstępnym etapie tj. przed formalnym uruchomieniem postępowania, czy został on złożony przez stronę postępowania i czy nie zachodzą żadne inne przeszkody natury przedmiotowej uniemożliwiające prowadzenie takiego postępowania. Jak już wyżej podniesiono zasadnicze znaczenie w tej materii w niniejszej sprawie ma to, że objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzja MWINB z dnia 12 kwietnia 2019 r. została poddana kontroli sądowoadministracyjnej, zakończonej prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 17 września 2019 r. sygn. akt VII SA/Wa 1318/19 o oddaleniu skargi, bowiem Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2020 r., sygn. akt II OSK 167/20 podtrzymał stanowisko Sądu pierwszej instancji, oddalając skargę kasacyjną.
Niesporne jest to, iż w przywołanym wyżej wyroku Sąd pierwszej instancji na skutek podniesionych w skardze licznych zarzutów wobec zaskarżonej decyzji, w tym - wydania decyzji z naruszeniem art. 28 k.p.a. w związku z art. 136 § 1 k.p.a., art. 10 k.p.a. oraz w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 68 P.b., art. 136 § 1k.p.a., art. 139 k.p.a., art. 107 § 3 w zw. z § 1 pkt 6 k.p.a. czy obrazy art. 68 pkt 1 P.b. poprzez określenie terminu wykonania decyzji bez uwzględnienia przepisów ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, dot. egzekucji wyroków sądowych nakazujących opróżnienie lokalu (art. 16 ustawy), zobowiązany był do ustosunkowania się do tych zarzutów w całokształcie materiału dowodowego, co skutecznie uczyniono a w efekcie tej kontroli legalności nie ujawniono wad postępowania mających mieć istotny wpływ na wynik sprawy (poza opisanym wyżej wadliwym przyznaniem statusu strony K. W.) a tym samym nie ujawniono także kwalifikowanych naruszeń prawa uzasadniających przyjęcie zaistnienia w sprawie wad materialnych wynikających z art. 156 § 1 k.p.a. W sprawie tej podzielono stanowisko organów administracji o prawidłowym zastosowaniu art. 68 P.b. Natomiast ten wyrok Sądu pierwszej instancji poddany kontroli instancyjnej, pozostał w obrocie prawnym.
Należy zgodzić się ze stanowiskiem organu administracji, aprobowanym przez Sąd pierwszej instancji, że uprzednia kontrola sądowa decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności może stanowić przeszkodę we wszczęciu postępowania, w efekcie uzasadniać zastosowanie art. 61a § 1 k.p.a., zgodnie z którym, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Słusznie powołano się przy tym na tezy uchwały siedmiu sędziów NSA z dnia 7 grudnia 2009 r. sygn. akt I OPS 6/09. Niemniej jednak w skardze kasacyjnej nie zamieszczono zarzutu naruszenia art. 61a § 1 k.p.a. w jakiejkolwiek formie, to jedynie informacyjnie zaznaczyć należy, że w ujęciu procesowym mając na uwadze dopuszczalność wszczęcia nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego po oddaleniu skargi przez sąd administracyjny, przyjdzie stwierdzić, że wyrok oddalający skargę powoduje niedopuszczalność postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Wynika to z faktu, że przesłanki nieważności decyzji będące podstawą weryfikacji na drodze administracyjnej i na drodze sądowej w pełni się pokrywają. Przy czym, co wymaga podkreślenia, Sąd, nie będąc związany granicami skargi, obowiązany jest zbadać zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, a zatem ustalić w pełnym zakresie przestrzeganie przepisów prawa. Oznacza to, że sąd winien z urzędu badać legalność kontrolowanych przez siebie rozstrzygnięć również - a nawet przede wszystkim w zakresie przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Oddalenie skargi z innych przyczyn niż brak legitymacji procesowej po stronie skarżącego (a tak przecież było w sprawie VII SA/Wa 1318/19) oznacza, że sąd nie dostrzegł takich naruszeń prawa, w tym również kwalifikowanych, które miałyby wpływ na wynik sprawy. Nawet jeśli w uzasadnieniu wyroku brak jest odniesienia się do tego czy zaistniały (nie zaistniały) przesłanki wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. to nie oznacza to, że nie były one przedmiotem oceny sądu. Ocena sądu administracyjnego wyrażona w wyroku oddalającym skargę na decyzję wiąże organ właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji, mając w tym zakresie powagę rzeczy osądzonej.
Z kolei mając na uwadze podniesione zarzuty skargi kasacyjnej, zdaniem NSA, koncentrują się one na tym, że zdaniem skarżącego wskazał on przesłanki uzasadniające przeprowadzenie postępowania w sprawie stwierdzenie nieważności decyzji MWINB z 12 kwietnia 2019 r. nr [...] w tym, art. 15zzu ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. (zwanej dalej ustawą covidową), a mimo to organ nie wszczął postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności i "wykluczył możliwość zastosowania tego przepisu jako przesłanki uzasadniającej stwierdzenie nieważności ww. decyzji.
Podkreślić należy, iż zasadnicze znaczenia dla prawidłowości rozstrzygnięcia w tej sprawie ma okoliczność dokonania oceny decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie jej nieważności, przez sądy administracyjne, o czym wyżej wspominano. Wystąpienie w realiach tej sprawy w rezultacie już wstępnego badania żądania skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji, z uwagi na wydany uprzednio wyrok sądu, przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym, stanowiło podstawę wydania zaskarżonego postanowienia w trybie art. 61a § 1 k.p.a.
Ustawodawca wprowadził dwie różne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Pierwsza to wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną (np. dana osoba występuje w interesie innej osoby), zaś druga to zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że do "innych uzasadnionych przyczyn" zaliczyć można sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie (res iudicata) lub gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym (por. wyrok NSA z 4 marca 2016 r., sygn. akt II FSK 137/14; wyrok NSA z 13 października 2017 r., sygn. akt II OSK 2565/16; wyrok NSA z 6 września 2018 r., sygn. akt I OSK 449/18; wyrok NSA z 28 grudnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1948/18; wyrok WSA w Warszawie z 29 marca 2012 r.). W sprawie mamy właśnie do czynienia z wystąpieniem "innych uzasadnionych przyczyn" powodujących potrzebę wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania nieważnościowego, z uwagi na wcześniejsze poddanie kontroli sądowej decyzji objętej przedmiotowym wnioskiem. Prawidłowo Sąd pierwszej instancji wskazał, iż analiza wniosku skarżącego i wydanego wyroku o sygn. akt VII SA/Wa 1318/19 nie wykazała by w żądaniu stwierdzenia nieważności skarżący podnosił okoliczności, które mogły się znaleźć poza kontrolą sądu, w szczególności należy przypomnieć, że przedmiotem oceny Sądu pozostawał również zarzut niemożliwości wykonania obowiązku opróżnienia lokalu mieszkalnego z powodu utrudnionej współpracy z najemcami tegoż lokalu.
Podkreślić przy tym należy, że na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. W postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 k.p.a. organ nie może zatem formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się aktem formalnym, a nie merytorycznym (por. wyrok NSA z 18 grudnia 2015 r., sygn. akt II OSK 999/14). Przedstawione wyżej rozważania pozwalają stwierdzić, iż w realiach tej sprawy w sytuacji wydania rozstrzygnięcia o odmowie wszczęcia przedmiotowego postępowania organ administracji nie mógł uczynić przedmiotem swoich rozważań czy wskazywana w kasacji norma art. 15zzu ust.1 ustawy covidowej stanowiła uzasadnioną podstawę stwierdzenia na jej podstawie nieważności decyzji MWINB z 12 kwietnia 2019 r. a w konsekwencji by stanowiła uzasadnioną podstawę wszczęcia postępowania nieważnościowego. Niezależnie od tego, co nie budzi wątpliwości Sądu odwoławczego, co do zasady przepis ten nie dotyczył tej sprawy.
Takich rozważań nie czynił również Sąd pierwszej instancji, jedynie zaś odnosząc się do zarzutów skargi podniósł, że cytat: "art. 15zzu ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842), który przewiduje, że w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu Covid-19 nie wykonuje się tytułów wykonawczych nakazujących opróżnienie lokalu mieszkalnego. Przepis ten wprowadza zatem z wyjątkami tam określonymi zakaz wykonywania w stanie epidemii wyroków dotyczących eksmisji z lokali mieszkalnych. Nie jest to zatem sytuacja, z którą mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Skarżący we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji sam zresztą wskazuje, że "aby wykonać nakaz opróżnienia lokalu zmuszony będzie do podjęcia działań procesowych związanych z uzyskaniem wyroku eksmisyjnego (tytułu wykonawczego nakazującego opróżnienie lokalu mieszkalnego)"- koniec cytatu. Tym samym, w zaskarżonym wyroku potwierdzono, iż ww. przepis ustawy covidowej nie miał zastosowania w tej sprawie dotyczącej odmowy wszczęcia postępowania nieważnościowego wobec decyzji MWINB z dnia 12 kwietnia 2019 r., z czym należy się zgodzić skoro jak wynika z lektury akt nie wszczęto postępowania egzekucyjnego w celu wykonania ww. decyzji. Zatem próba wykonania i to w czasie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, w ramach postępowania egzekucyjnego wskazanej decyzji z 2019 r. objęta by była ww. unormowaniem. Taki przypadek nie miał miejsca w tej sprawie. Natomiast już w wyroku WSA w Warszawie z dnia 17 września 2019 r. sygn. akt VII SA/Wa 1318/19 podniesiono, że ewentualna możliwość niewykonania przedmiotowego obowiązku przez właściciela winna być rozpatrywana w postępowaniu egzekucyjnym. Ze skargi kasacyjnej również nie wynika by takie działania podejmowane były w ramach postępowania egzekucyjnego w celu wyegzekwowania ww. decyzji w odrębnym postępowaniu.
Nadto powoływane przez skarżącego uregulowanie ustawy covidowej weszło w życie 31 marca 2020 r. a więc w chwili wydania decyzji przez MWINB w dniu 12 kwietnia 2019 r. jeszcze nie obowiązywało. Stąd też ta wykazywana w kasacji norma w niniejszej sprawie pozostaje bez wpływu na ocenę zaskarżonego wyroku. Przypomnieć należy jednak, iż w postępowaniu nieważnościowym organ administracji nie orzeka co do istoty sprawy, zatem brak jest tu podstaw do czynienia uzupełniających ustaleń faktycznych. Natomiast w oparciu o zamknięty materiał dowodowy weryfikuje się prawidłowość samego orzeczenia wydanego w trybie zwykłym, przy czym oceny zgodności z prawem w kontekście przesłanek nieważnościowych należy dokonać według stanu faktycznego i prawnego aktualnych w dacie wydania zakwestionowanej decyzji - a więc na dzień 12 kwietnia 2019 r. Norma art. 15 zzu ustawy covidowej, jest przepisem, który z uwagi na nieobowiązywanie w chwili podejmowania decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie jej nieważności nie mógł być brany pod uwagę co jedynie wzmacnia tezę, iż cytowany przepis ustawy covidowej nie miał zastosowania w tej sprawie dotyczącej odmowy wszczęcia postępowania nieważnościowego wobec decyzji MWINB z dnia 12 kwietnia 2019 r.
Stąd też kwestia zaistnienia przesłanki z art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. w tej sprawie wobec odmowy wszczęcia postępowania nieważnościowego, nie pozostawała przedmiotem oceny organu administracji jak i Sądu pierwszej instancji.
Natomiast mając na uwadze zarzut błędnej wykładni art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. powołanego w kasacji wskazać należy, że jak wynika z utrwalonych poglądów doktryny- art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. stanowi szczególny przypadek niewykonalności decyzji, która ma charakter prawny. Z treści tego przepisu wynika, że już samo podjęcie wykonania decyzji miałoby znamiona zagrożonego sankcją karną przepisami k.k., k.k.s.,k.w. lub innych pozakodeksowych przepisów. Przesłanką stwierdzenia nieważności będą czynności konieczne do wykonania decyzji, a nie jakiekolwiek inne czynności związane z jej wykonaniem. Przepis powinien być wykładany dosłownie lub ścieśniająco - patrz Komentarz, Kodeks postępowania administracyjnego - B. Adamiak /J. Borkowski, 18 wydanie, C.H. Beck. Warszawa 2022, str. 1047.
Powyższe stanowisko judykatury potwierdzone zostało w zaskarżonym wyroku, skoro trafnie Sąd pierwszej instancji wskazał, interpretując ww. normę, że przepis art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. obejmuje wyłącznie sytuację, w której samo podjęcie czynności wykonawczych realizowałoby znamiona czynu zabronionego pod groźbą kary, nie zaś sytuację, w której wykonanie decyzji mogłoby dopiero pociągnąć za sobą dalsze zdarzenia, które realizację takich znamion mogłyby stanowić. Nie można w tym zakresie skutecznie wskazywać na dokonanie przez Sąd pierwszej instancji błędnej wykładni ww. przepisu prawa materialnego.
Przedstawione wyżej rozważania pozwalają przyjąć stanowisko, iż Sąd pierwszej instancji przeprowadził prawidłową kontrolę legalności zaskarżonego postanowienia, prawidłowo stosując konstrukcję prawną oddalenia skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a., albowiem ta nie zasługiwała na uwzględnienie w okolicznościach tej sprawy.
Reasumując wskazać należy, iż w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wniesiona skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie dlatego też w oparciu o przepis art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku o jej oddaleniu.