II OSK 2817/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej A. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który utrzymał w mocy decyzję Wojewody Łódzkiego odmawiającą uzupełnienia aktu zgonu A. J. N. J. o drugie imiona rodziców: M. (M. vel M.) oraz D. (D. vel D.). Skarżąca domagała się uzupełnienia aktu zgonu, powołując się na podobne uzupełnienia dokonane w aktach zgonu rodzeństwa zmarłego. Argumentowała, że rodzice posługiwali się dwoma imionami, a art. 36 Prawa o aktach stanu cywilnego (p.a.s.c.) pozwala na uzupełnienie brakujących danych. Sądy niższych instancji uznały, że akt zgonu został sporządzony na podstawie prawomocnego orzeczenia Sądu Grodzkiego w Łodzi i zawierał wszystkie wymagane dane zgodnie z ówczesnymi przepisami. Podkreślono, że dane w akcie zgonu są zgodne z wcześniejszymi aktami stanu cywilnego (urodzenia, małżeństwa) osoby zmarłej. Sąd I instancji wskazał, że kompetencje organów administracji w zakresie ingerencji w treść aktu stanu cywilnego są ograniczone do sprostowań oczywistych błędów pisarskich i uzupełniania brakujących danych, a w tym przypadku żądane uzupełnienie wykraczałoby poza te ramy. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, zajął się przede wszystkim zarzutami naruszenia przepisów postępowania, uznając je za niezasadne. Następnie przeszedł do analizy zarzutu naruszenia prawa materialnego, tj. art. 36 p.a.s.c. Sąd podkreślił, że uzupełnienie aktu stanu cywilnego może dotyczyć jedynie danych, które powinny być w nim umieszczone zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie sporządzenia aktu. Wskazał, że choć istniała możliwość wpisania drugiego imienia rodziców, to dane te muszą wynikać ze zgromadzonego materiału dowodowego, przede wszystkim z wcześniejszych aktów stanu cywilnego. W tej sprawie akty urodzenia i małżeństwa zawierały jedynie imiona M. i D. NSA podzielił stanowisko Sądu I instancji, że użycie łącznika "vel" sugeruje, iż nie chodziło o dwa odrębne imiona, lecz o różne formy pisowni lub imiona używane w różnych kontekstach (np. religijnym i publicznoprawnym), co nie stanowi podstawy do uzupełnienia aktu zgonu w trybie art. 36 p.a.s.c. Sąd uznał, że jeśli skarżąca twierdzi, iż dane są błędne, powinna skierować wniosek do sądu powszechnego o sprostowanie aktu zgonu. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną jako niezasadną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących uzupełniania i sprostowania aktów stanu cywilnego, zwłaszcza w kontekście danych osobowych rodziców.
Dotyczy specyficznej sytuacji używania zamiennych form imion lub drugich imion, a także kwestii sporządzania aktów na podstawie orzeczeń sądowych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uzupełnienie aktu zgonu o drugie imiona rodziców, które były używane zamiennie z pierwszym imieniem, jest dopuszczalne na podstawie art. 36 Prawa o aktach stanu cywilnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uzupełnienie aktu zgonu o drugie imiona rodziców, które stanowią jedynie odmienną formę pisowni lub są używane zamiennie, a nie jako odrębne drugie imiona, nie jest dopuszczalne na podstawie art. 36 Prawa o aktach stanu cywilnego. W przypadku wątpliwości co do poprawności danych, należy wystąpić o sprostowanie aktu do sądu powszechnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 36 Prawa o aktach stanu cywilnego pozwala na uzupełnienie aktu jedynie o dane, które powinny być w nim zawarte zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie sporządzenia aktu. W tej sprawie akty stanu cywilnego (urodzenia, małżeństwa) osoby zmarłej zawierały jedynie imiona M. i D. dla rodziców. Użycie łącznika "vel" sugeruje, że nie chodziło o dwa odrębne imiona, lecz o różne formy pisowni lub imiona używane w różnych kontekstach. W takiej sytuacji, jeśli dane są błędne, należy wystąpić o sprostowanie do sądu powszechnego, a nie o uzupełnienie aktu.
Czy akty zgonu rodzeństwa mogą stanowić podstawę do uzupełnienia aktu zgonu innej osoby w zakresie danych dotyczących ich wspólnych rodziców?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, akty zgonu rodzeństwa nie mogą stanowić podstawy do uzupełnienia aktu zgonu innej osoby w zakresie danych dotyczących ich wspólnych rodziców, zwłaszcza jeśli te akty zostały sporządzone na podstawie orzeczeń sądu lub w późniejszym okresie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że pierwszy akt stanu cywilnego statuujący stan cywilny osoby fizycznej to akt urodzenia. Dalsze akty powinny być sporządzane w oparciu o wcześniejsze. Uzupełnienie aktu zgonu nie może opierać się na danych z aktów zgonu rodzeństwa, szczególnie jeśli te akty zostały sporządzone na podstawie orzeczeń sądu lub w późniejszym okresie, co oznacza, że organ administracji nie dokonywał samodzielnych ustaleń.
Przepisy (14)
Główne
p.a.s.c. art. 36
Ustawa z dnia 29 września 1986 r. Prawo o aktach stanu cywilnego
Przepis ten pozwala na uzupełnienie aktu stanu cywilnego o brakujące dane, które powinny być w nim zawarte zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie sporządzenia aktu. Nie obejmuje jednak sytuacji, gdy dane są jedynie inaczej zapisane lub używane zamiennie, a nie stanowią odrębnych drugich imion.
Pomocnicze
Dekret z dnia 25 września 1945 r. Prawo o aktach stanu cywilnego art. 86
Określał dane, które należy wymienić w akcie zejścia, w tym imiona i nazwiska rodziców zmarłego.
Dekret z dnia 25 września 1945 r. Prawo o aktach stanu cywilnego art. 51 § 1
Stanowił, że akt stanu cywilnego powinien zawierać tylko te dane, które są przewidziane przez prawo.
p.u.s.a. art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Przepisy ustrojowe określające właściwość sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji administracyjnej.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy do wniesienia skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania).
p.p.s.a. art. 183
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Rozstrzygnięcia organu odwoławczego.
p.a.s.c. art. 31
Ustawa z dnia 29 września 1986 r. Prawo o aktach stanu cywilnego
Podstawa do sprostowania aktu stanu cywilnego.
p.a.s.c. art. 33
Ustawa z dnia 29 września 1986 r. Prawo o aktach stanu cywilnego
Podstawa do sprostowania aktu stanu cywilnego.
p.a.s.c. art. 2
Ustawa z dnia 29 września 1986 r. Prawo o aktach stanu cywilnego
Rejestracja stanu cywilnego osób.
p.a.s.c. art. 3
Ustawa z dnia 29 września 1986 r. Prawo o aktach stanu cywilnego
Stwierdzanie stanu cywilnego na podstawie aktów.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 36 p.a.s.c. poprzez błędną wykładnię, która doprowadziła do uznania, że żądanie uzupełnienia aktu zgonu o drugie imiona rodziców wykracza poza dyspozycję tego przepisu. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a., art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.) polegające na niewłaściwej kontroli działalności administracji i nieuchyleniu zaskarżonej decyzji.
Godne uwagi sformułowania
Uzupełnienie aktu stanu cywilnego może dotyczyć jedynie danych, które powinny być w nim umieszczone według przepisów, jakie obowiązywały w dacie sporządzenia aktu. • Dane w akcie zgonu są pełne, zgodne i tożsame z danymi zawartymi we wcześniejszych aktach stanu cywilnego osoby zmarłej oraz prawomocnym postanowieniem Sądu. • Użycie łącznika "vel" nasuwa wątpliwości co do charakteru tego uzupełnienia, sugerując odmienną formę pisowni lub używanie zamienne, a nie dwa odrębne imiona. • W sytuacji, gdy skarżąca twierdzi, że dane są błędne, winna złożyć wniosek do sądu powszechnego o sprostowanie aktu zgonu.
Skład orzekający
Małgorzata Miron
przewodniczący
Aleksandra Łaskarzewska
sędzia
Anna Szymańska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uzupełniania i sprostowania aktów stanu cywilnego, zwłaszcza w kontekście danych osobowych rodziców."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji używania zamiennych form imion lub drugich imion, a także kwestii sporządzania aktów na podstawie orzeczeń sądowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy niuansów prawnych związanych z aktami stanu cywilnego, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie, ale może być zbyt szczegółowe dla szerszej publiczności.
“Czy drugie imię rodzica musi być wpisane do aktu zgonu? NSA wyjaśnia granice uzupełniania danych.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.