II OSK 2618/24

Naczelny Sąd Administracyjny2025-02-25
NSAAdministracyjneŚredniansa
warunki zabudowybezczynność organuskarga kasacyjnaKodeks postępowania administracyjnegobraki formalnepostępowanie administracyjneNSA

Podsumowanie

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą bezczynności organu w sprawie ustalenia warunków zabudowy, uznając, że nieuzupełnienie braków formalnych wniosku skutkuje jego pozostawieniem bez rozpoznania.

Skarżąca wniosła skargę kasacyjną od wyroku WSA, który oddalił jej skargę na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Zarzucono naruszenie przepisów KPA dotyczących wszczęcia postępowania, zawieszenia postępowania i pozostawienia wniosku bez rozpoznania z powodu braków formalnych. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną, potwierdzając, że nieuzupełnienie braków formalnych wniosku skutkuje jego pozostawieniem bez rozpoznania, a organ nie miał obowiązku zawieszać postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną W. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na nadbudowie budynku mieszkalnego. Sąd Wojewódzki uznał, że wobec nieuzupełnienia braków formalnych wniosku, nie doszło do wszczęcia postępowania, co uniemożliwiło rozpoznanie wniosku o zawieszenie postępowania. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów KPA, w tym art. 61 § 1, art. 64 § 2 i art. 98 § 1, kwestionując uznanie, że postępowanie nie zostało wszczęte oraz możliwość pozostawienia wniosku bez rozpoznania przed rozpatrzeniem wniosku o zawieszenie. NSA uznał zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, a datą wszczęcia jest dzień doręczenia żądania organowi. W przypadku braków formalnych, organ wzywa do ich uzupełnienia, a nieusunięcie ich w terminie skutkuje pozostawieniem podania bez rozpoznania. NSA stwierdził, że WSA prawidłowo ocenił, iż wniosek skarżącej należało pozostawić bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia braków formalnych. Ponadto, sąd wskazał, że art. 98 § 1 KPA przyznaje organowi uznanie administracyjne w kwestii zawieszenia postępowania na wniosek strony, co oznacza, że organ nie jest zobowiązany do uwzględnienia takiego wniosku, zwłaszcza gdy występują braki formalne. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wniesienie podania z brakami formalnymi skutkuje wszczęciem postępowania administracyjnego, o ile nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 61a § 1 Kpa.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że postępowanie administracyjne wszczyna się z dniem doręczenia żądania organowi, nawet jeśli podanie zawiera braki formalne. Organ jest zobowiązany wezwać do ich uzupełnienia, a dopiero nieusunięcie ich w terminie skutkuje pozostawieniem podania bez rozpoznania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 61 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej.

k.p.a. art. 64 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

W przypadku gdy podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.

k.p.a. art. 98 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Użycie słowa 'może' wskazuje na uznaniowość organu.

Pomocnicze

k.p.a. art. 61 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej.

k.p.a. art. 61 § 3a

Kodeks postępowania administracyjnego

Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony wniesione drogą elektroniczną jest dzień wystawienia dowodu otrzymania.

u.p.z.p. art. 52 § 2

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określa elementy wymagane we wniosku o ustalenie warunków zabudowy.

u.p.z.p. art. 64

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy wydawania decyzji o warunkach zabudowy.

Ppsa art. 182 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje rozpoznawanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.

Ppsa art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieuzupełnienie braków formalnych wniosku o ustalenie warunków zabudowy skutkuje jego pozostawieniem bez rozpoznania. Organ nie ma obowiązku zawieszać postępowania na wniosek strony, gdy wniosek inicjujący postępowanie zawiera braki formalne, a przepis art. 98 § 1 Kpa przyznaje organowi uznanie administracyjne.

Odrzucone argumenty

Postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy zostało wszczęte pomimo braków formalnych wniosku. Organ miał obowiązek zawiesić postępowanie na podstawie art. 98 § 1 Kpa przed rozpoznaniem wniosku o ustalenie warunków zabudowy. Organ nie mógł pozostawić wniosku bez rozpoznania z powodu nieusunięcia braków formalnych, dopóki nie rozpoznał wniosku o zawieszenie postępowania.

Godne uwagi sformułowania

wobec nieuzupełnienia braków formalnych wniosku o ustalenie warunków zabudowy, nie doszło do wszczęcia postępowania pozostawienie podania bez rozpoznania organ prowadzący postępowanie działa w tym zakresie w warunkach uznania administracyjnego użyty w przytoczonym przepisie zwrot 'może zawiesić', wskazujący na uznaniowość zastosowania konstrukcji zawieszenia postępowania na wniosek strony

Skład orzekający

Małgorzata Masternak - Kubiak

przewodniczący

Mirosław Gdesz

sprawozdawca

Tomasz Bąkowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów KPA dotyczących wszczęcia postępowania, braków formalnych wniosków oraz uznaniowości zawieszania postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku formalnego wniosku o ustalenie warunków zabudowy i nieuzupełnienia tych braków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym, które mogą mieć znaczenie dla wielu wnioskodawców i przedsiębiorców.

Brak formalny wniosku może zamknąć drogę do ustalenia warunków zabudowy – kluczowa interpretacja NSA.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II OSK 2618/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-02-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-10-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Masternak - Kubiak /przewodniczący/
Mirosław Gdesz /sprawozdawca/
Tomasz Bąkowski
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
658
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
VII SAB/Wa 76/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-06-20
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 775
art. 61 § 1, art. 64 § 2, art. 98 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędziowie: Sędzia NSA Tomasz Bąkowski Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 czerwca 2024 r. sygn. akt VII SAB/Wa 76/24 w sprawie ze skargi W. siedzibą w W. na bezczynność Prezydenta m. st. Warszawy w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie warunków zabudowy w sprawie o znaku: [...] oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 20 czerwca 2024 r. sygn. akt VII SAB/Wa 76/24 oddalił skargę W. z siedziba w W. (dalej skarżąca) na bezczynność Prezydenta m. st. Warszawy w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na nadbudowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego na części dz. ew. nr [...] z obrębu [...]przy ul. [...] w Dzielnicy [...] m.st. Warszawy (sprawa [...]).
Sąd Wojewódzki oddalając skargę i nie stwierdzając bezczynności uznał, że wobec nieuzupełnienia braków formalnych wniosku o ustalenie warunków zabudowy, nie doszło do wszczęcia postępowania, co znalazło potwierdzenie w pozostawieniu podania bez rozpoznania, a to z kolei stanowiło przeszkodę formalną dla rozpoznania wniosku o zawieszenie postępowania na podstawie art. 98 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej: Kpa).
2. Skarżąca wniosła od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając go w całości. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie art. 61 § 1, art. 64 § 2 i art. 98 § 1 Kpa w zw. z art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej: Ppsa) przez przyjęcie, że:
a) z uwagi na braki formalne wniosku skarżącej zawierającego żądanie wydania przez Prezydenta m.st. Warszawy decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, postępowanie w przedmiocie wydania powyższej decyzji nie zostało wszczęte, w rozumieniu art. 61 § 1 Kpa;
b) przed skutecznym złożeniem wniosku inicjującego postępowanie, tj. pozbawionego braków formalnych, organ nie dysponował prawnie przewidzianą możliwością uwzględnienia żądania wnioskodawczyni (z dnia 9 października 2023 r.) i zawieszenia postępowania na podstawie art. 98 § 1 Kpa,
c) organ mógł pozostawić w piśmie z 11 października 2023 r., na podstawie art. 64 § 2 Kpa, wniosek skarżącej o ustalenie warunków zabudowy, bez rozpoznania, z uwagi na nieusunięcie w terminie 7 dni, braków formalnych wskazanych w wezwaniu z 4 października 2023 r. i to pomimo nierozpoznania przed 11 października 2023 r. ww. wniosku o zawieszenie postępowania na podstawie art. 98 § 1 Kpa, do czasu skompletowania całości dokumentacji wskazanej w wezwaniu do usunięcia braków,
i w konsekwencji niewłaściwe uznanie, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi bezczynność organu – Prezydenta m.st. Warszawy, które to uchybienia powyżej wymienionym przepisom prawa skutkowały oddaleniem skargi.
W związku z powyższym w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
3.1. Zarzut skargi kasacyjnej jest niezasadny.
3.2. Wobec tego, że skarżąca kasacyjnie zrzekła się rozprawy, a organ w terminie czternastu dni od dnia doręczenia im odpisu skargi kasacyjnej, nie zażądał przeprowadzenia rozprawy, na podstawie art. 182 § 2 Ppsa (obecnie - Dz. U. z 2024 r. poz. 935), skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.
3.3. Zgodnie z art. 61 § 1 Kpa postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej (art. 61 § 3 Kpa), natomiast datą wszczęcia postępowania na żądanie strony wniesione drogą elektroniczną jest dzień wystawienia dowodu otrzymania, o którym mowa w art. 41 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (art. 61 § 3a Kpa). W sytuacji gdy podanie nie spełnia innych (niż określone w art. 64 § 1 Kpa) wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.
3.4. Wbrew stanowisku przedstawionemu w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, skutek wszczęcia postępowania administracyjnego wywołuje również wniesienie podania nieczyniącego zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, o ile nie zajdą okoliczności wskazane w art. 61a § 1 Kpa. Oznacza to, że organ podejmuje czynności wymienione w art. 64 § 2 Kpa już w toku wszczętego postępowania (por. uchwała NSA z 3 września 2013 r. sygn. akt I OPS 2/13). Błędne stanowisko Sądu I instancji w tym zakresie, nie jest jednak równoznaczne z uwzględnieniem skargi kasacyjnej. Sąd Wojewódzki prawidłowo bowiem ocenił, że wniosek skarżącej kasacyjnie należało pozostawić bez rozpoznania wobec nieuzupełnienia braków formalnych w zakreślonym przez organ terminie.
3.5. Istotnym w sprawie kontrolowanej przez Sąd I instancji było to, że skarżąca kasacyjnie prawidłowo została wezwana do uzupełnienia braków formalnych podania o ustalenie warunków zabudowy o elementy wymagane przez art. 52 ust. 2 pkt 1, 1a i 2 w zw. z art. 64 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2023 r., poz. 977 ze zm.) i że braków tych we wskazanym terminie nie uzupełniła, co skutkowało pozostawieniem podania bez rozpoznania. Wypada także zaznaczyć, że zasadność wezwania do uzupełnienia braków formalnych podania oraz ocena charakteru tych braków nie została zakwestionowana w skardze kasacyjnej.
3.6. Równie kluczowa w świetle podniesionych zarzutów okazała się kwestia stopnia związania organu wnioskiem strony o zawieszenie prowadzonego przezeń postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił argumentacji skarżącej kasacyjnie, z której wynika, że organ winien był zawiesić postępowanie na podstawie art. 98 § 1 Kpa, według którego, organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Z brzmienia tego przepisu należy wnosić, że organ prowadzący postępowanie działa w tym zakresie w warunkach uznania administracyjnego. Świadczy o tym użyty w przytoczonym przepisie zwrot "może zawiesić", wskazujący na uznaniowość zastosowania konstrukcji zawieszenia postępowania na wniosek strony (por. wyroki NSA z: 12 września 2023 r. sygn. akt II OSK 942/22; 10 kwietnia 2024 r. sygn. akt I OSK 2330/22; 18 września 2024 r. sygn. akt II OSK 2642/21). Przeciwne stanowisko, prowadziłoby do wypaczenia idei terminów procesowych wynikających z Kpa, albowiem strona pragnąc wydłużyć te terminy mogłaby w takich przypadkach złożyć wniosek o zawieszenia postępowania, a organ nie mógłby tego wniosku nie uwzględnić.
3.7. Mając powyższe na względzie, należało przyjąć, że w sytuacji, gdy do organu wpływa podanie dotknięte brakiem formalnym, podstawową czynnością, do której zobligowany jest organ, jest wezwanie wnoszącego podanie do usunięcia tego braku. W niniejszej sprawie nie można zatem czynić organowi administracji zarzutu, że ten nie zawiesił postępowania, skoro braki formalne wniosku nie zostały usunięte w terminie.
3.8. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 Ppsa, orzekł jak w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę