II OSK 2722/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki, uznając, że przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego przed wejściem w życie ustawy o wspieraniu rozwoju usług telekomunikacyjnych nie mogą być podstawą do stwierdzenia jego nieważności, nawet jeśli są z nią sprzeczne.
Spółka zaskarżyła uchwałę Rady Miasta Krakowa dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym ograniczenia w rozwoju sieci telekomunikacyjnych. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał ten wyrok w mocy. NSA podkreślił, że plan uchwalony przed wejściem w życie ustawy o wspieraniu rozwoju nie może być unieważniony z powodu późniejszej sprzeczności z tą ustawą, a późniejsze zmiany prawa wymagają aktualizacji planu, a nie jego unieważnienia.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki [...] sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który oddalił jej skargę na uchwałę Rady Miasta Krakowa z 2006 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Sidzina-Północ. Spółka zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, twierdząc, że plan zawierał nieostre i uznaniowe ograniczenia w lokalizowaniu urządzeń infrastruktury telekomunikacyjnej, co utrudniało rozwój sieci. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, skupił się na zarzucie naruszenia art. 46 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju. Sąd podkreślił, że kluczowe jest rozpatrywanie zgodności planu z prawem obowiązującym w dacie jego uchwalenia. Ponieważ ustawa o wspieraniu rozwoju weszła w życie po uchwaleniu planu, późniejsza sprzeczność z nią nie może stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności planu. NSA wskazał, że w przypadku takiej sprzeczności, plan powinien zostać zaktualizowany, a w międzyczasie stosuje się nowe przepisy ustawowe (art. 46 ust. 1a ustawy o wspieraniu rozwoju). Sąd oddalił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Konstytucji, Prawa przedsiębiorców i Prawa telekomunikacyjnego, uznając, że ograniczenia w planie były uzasadnione ochroną walorów krajobrazowo-środowiskowych i nie uniemożliwiały lokalizowania inwestycji telekomunikacyjnych. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a., również nie znalazły uzasadnienia. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, plan uchwalony przed wejściem w życie ustawy nie może być unieważniony z powodu późniejszej sprzeczności z nią. W przypadku takiej sprzeczności, plan powinien zostać zaktualizowany, a w międzyczasie stosuje się nowe przepisy ustawowe.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że zgodność planu z prawem ocenia się według stanu prawnego z daty jego uchwalenia. Późniejsza sprzeczność z nową ustawą nie skutkuje nieważnością, lecz wymaga dostosowania planu lub stosowania przepisów wyższego rzędu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (41)
Główne
ustawa o wspieraniu rozwoju art. 46 § ust. 1
Ustawa o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych
ustawa o wspieraniu rozwoju art. 46 § ust. 2
Ustawa o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych
u.p.z.p. art. 15 § ust. 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 15 § ust. 2 pkt 10
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 3 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
ustawa o wspieraniu rozwoju art. 48
Ustawa o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych
ustawa o wspieraniu rozwoju art. 46 § ust. 1a
Ustawa o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych
Konstytucja RP art. 87 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 94
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
u.p.z.p. art. 14 § ust. 8
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 1 § ust. 2 pkt 10
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 8
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 20
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 22
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 32 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
P.p. art. 2
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców
P.p. art. 37
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców
P.p. art. 43 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców
Pt. art. 10 § ust. 1
Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne
Pt. art. 112 § ust. 4 pkt 7
Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne
ustawa o informatyzacji art. 3 § pkt 19
Ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne
ustawa o informatyzacji art. 2 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 147 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.g. art. 91 § ust. 1
Ustawa z dnia 3 maja 1991 r. o samorządzie gminnym
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.z.p. art. 33
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 46 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych poprzez błędne zastosowanie i odmowę stwierdzenia nieważności uchwały z powodu późniejszej sprzeczności z tą ustawą. Naruszenie art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. w zw. z art. 46 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju poprzez błędne zastosowanie i odmowę stwierdzenia nieważności uchwały. Naruszenie przepisów Konstytucji RP (art. 87 ust. 2, art. 94) w zw. z przepisami u.p.z.p. i ustawy o wspieraniu rozwoju poprzez niezastosowanie i odmowę stwierdzenia nieważności uchwały. Naruszenie przepisów Konstytucji RP (art. 2, 8, 20, 22, 31 ust. 3, art. 32 ust. 1 i 2) oraz Prawa przedsiębiorców i Prawa telekomunikacyjnego poprzez niezastosowanie i odmowę stwierdzenia nieważności uchwały. Naruszenie art. 46 ust. 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju w zw. z przepisami Prawa telekomunikacyjnego i u.p.z.p. poprzez niezastosowanie i odmowę stwierdzenia nieważności uchwały. Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 151 w zw. z art. 134 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w całości. Naruszenie art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 91 ust. 1 u.s.g. poprzez odmowę stwierdzenia nieważności uchwały. Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku.
Godne uwagi sformułowania
podstawą uwzględnienia skargi na uchwałę dotyczącą planu jest wyłącznie naruszenie obiektywnego porządku prawnego oraz przekroczenie przysługującego gminie, z mocy art. 3 ust. 1 oraz art. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (...) władztwa planistycznego. legitymacja ta dotyczy prawa do skarżenia miejscowych planów zagospodarowania z uwagi na naruszenie zasad sporządzania planu, a nie jego trybu, tj. procedury planistycznej. Niezależnie jednak od przedstawionego wyżej poglądu, Sąd nie dopatrzył się w niniejszej sprawie naruszeń trybu postępowania przy uchwalaniu skarżonego planu miejscowego, które mogłyby skutkować stwierdzeniem jego nieważności z tego powodu. przyjęty system obowiązywania aktów prawa miejscowego, a także model ich kontroli, oparte są na założeniu, że stan sprzeczności planu miejscowego z przepisami znajdującymi się w akcie wyższego rzędu powinien być odnoszony do ściśle określonego momentu czasowego, tj. powinien istnieć w dacie uchwalenia planu miejscowego. Powstanie późniejszej sprzeczności pomiędzy zapisami planu miejscowego a regulacją ustawową oznacza, że gminny akt planowania przestrzennego powinien zostać dostosowany do nowego stanu prawnego. Sytuacja powyższa nie prowadzi natomiast do stwierdzenia nieważności planu miejscowego, gdyż skutek taki musiałby się opierać na niemożliwym do przyjęcia założeniu, że uznanie planu miejscowego za niebyły (w całości lub w części) wynikałoby z ustalenia, że był on sprzeczny z przepisem prawa jeszcze nieobowiązującym w czasie prowadzania przez organ procedury uchwalania miejscowego planu. Niespełnienie zatem przez zakwestionowaną w sprawie – w danej części – uchwałę wymagań określonych w tym przepisie nie skutkuje możliwością stwierdzenia jej nieważności przez sąd administracyjny. instrumentem służącym do eliminacji tych niezgodności jest stosowanie nowych regulacji ustawowych, jako regulacji prawnych wyższego rzędu. kontestowane zapisy § 23 pkt 4 i 5 uchwały nie uniemożliwiają lokalizowania inwestycji z zakresu działalności telekomunikacyjnej, albowiem są one możliwe, tylko w adekwatnie dostosowanej do potrzeb ochrony środowiska, krajobrazu oraz kształtowania przestrzeni formie, aby zabezpieczyć wartościowe elementy systemu przyrodniczego, tj. ochronę walorów przyrodniczo-krajobrazowych terenu, objętego mpzp.
Skład orzekający
Małgorzata Masternak - Kubiak
sędzia
Piotr Broda
sędzia
Wojciech Mazur
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady praworządności w kontekście planów miejscowych uchwalonych przed wejściem w życie nowych przepisów, a także zasady ochrony walorów krajobrazowo-środowiskowych przy lokalizacji infrastruktury telekomunikacyjnej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdy plan miejscowy został uchwalony przed wejściem w życie przepisów, które następnie stały się z nim sprzeczne. Kluczowe jest ustalenie daty uchwalenia planu i daty wejścia w życie przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia kolizji przepisów prawa miejscowego z ustawowym, co ma znaczenie praktyczne dla inwestorów i samorządów. Wyjaśnia, jak sądy podchodzą do takich sytuacji, co jest cenne dla prawników specjalizujących się w planowaniu przestrzennym i prawie administracyjnym.
“Plan miejscowy starszy niż prawo? NSA wyjaśnia, kiedy sprzeczność z ustawą nie unieważnia uchwały.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 2722/22 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-06-10 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-12-13 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Małgorzata Masternak - Kubiak Piotr Broda Wojciech Mazur /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Sygn. powiązane II SA/Kr 506/22 - Wyrok WSA w Krakowie z 2022-08-02 Skarżony organ Rada Miasta Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędzia del. WSA Piotr Broda Protokolant: starszy asystent sędziego Paweł Muszyński po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 2 sierpnia 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 506/22 w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 30 sierpnia 2006 r. nr CXV/1192/06 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Sidzina-Północ oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: spółka, skarżąca kasacyjnie) na uchwałę Rady Miasta Krakowa (dalej Rada Miasta) z 30 sierpnia 2006 r. nr CXV/1192/06 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Sidzina-Północ, wyrokiem z 2 sierpnia 2022 r. o sygn. II SA/Kr 506/22, oddalił skargę. Sąd w uzasadnieniu powołanego wyroku wyjaśnił, że podstawą uwzględnienia skargi na uchwałę dotyczącą planu jest wyłącznie naruszenie obiektywnego porządku prawnego oraz przekroczenie przysługującego gminie, z mocy art. 3 ust. 1 oraz art. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1130 ze zm.; dalej "u.p.z.p.") władztwa planistycznego. Z istoty legitymacji skargowej wywiedzionej z art. 48 ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 311; dalej "ustawa o wspieraniu rozwoju") należy wyprowadzić wniosek, że legitymacja ta dotyczy prawa do skarżenia miejscowych planów zagospodarowania z uwagi na naruszenie zasad sporządzania planu, a nie jego trybu, tj. procedury planistycznej. Naruszenia bowiem w tym zakresie (trybu) nie mogą wpływać na ocenę zapisów planu w zakresie rozwiązań telekomunikacyjnych. Niezależnie jednak od przedstawionego wyżej poglądu, Sąd nie dopatrzył się w niniejszej sprawie naruszeń trybu postępowania przy uchwalaniu skarżonego planu miejscowego, które mogłyby skutkować stwierdzeniem jego nieważności z tego powodu. Zdaniem Sądu I instancji nie budzą wątpliwości interpretacyjnych wprowadzone w uchwale, w konkretnym kontekście pojęcia takie jak: "niekorzystny wpływ", "walory estetyczne otoczenia", czy architektoniczny wystrój "harmonizujący z otaczającą zabudową". Wbrew twierdzeniom spółki "zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów telekomunikacyjnych" wymienione w § 23 pkt 4 i 5 zaskarżonej uchwały nie budzą zastrzeżeń i są prawnie dopuszczalne. Co istotne, skarżone zapisy uchwały odnoszą się do infrastruktury telekomunikacyjnej dominującej na etapie sporządzania planu, to jest w 2006 roku, czyli telefonii stacjonarnej, której obiekty i urządzenia należało sytuować w sposób wbudowany w obiekty. Jak stwierdzono, wprowadzone zakazy są jednoznaczne i nie budzą wątpliwości. Przepisy ustawy o wspieraniu rozwoju, które powołała spółka, weszły w życie z dniem 17 lipca 2010 r., to jest po uchwaleniu skarżonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (dalej "mpzp"). Z treści art. 46 ust. 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju nie da się wyprowadzić normy pozbawiającej organ gminy prawa kształtowania przestrzeni przez wprowadzanie zakazów czy ograniczeń zabudowy takimi urządzeniami, a inwestor nie może żądać, aby obszar objęty planem miejscowym był bezwarunkowo otwarty na każdą inwestycję. Zwrócono ponadto uwagę na specyfikę obszaru objętego planem miejscowym, na którym znajdują się obiekty o wysokich walorach krajobrazowych oraz zasadność ochrony występujących nań powiązań widokowych. Stwierdzono w związku z tym, że w postanowieniach planu wprowadzono zapisy, aby chronić walory estetyczne otoczenia i krajobrazu, a służą temu sformułowane zasady przebudowy, rozbudowy i budowy systemów telekomunikacyjnych (§ 23 pkt 4 i 5 uchwały planistycznej). Skargę kasacyjną od powołanego wyroku wniosła spółka, reprezentowana przez radcę prawnego, zaskarżając wyrok w całości. W skardze kasacyjnej zarzucono Sądowi I instancji: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie: a. art. 46 ust. 1 w zw. z ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju poprzez niewłaściwe zastosowanie, co skutkowało nieuzasadnioną odmową stwierdzenia nieważności skarżonych postanowień uchwały z jednoczesnym błędnym stwierdzeniem, że zgodne z tym przepisem są ustanowione ograniczenia w możliwości lokalizowania na terenie mpzp urządzeń infrastruktury telekomunikacyjnej, tj. Sąd uznał za zgodne z art. 46 ust. 1 danego aktu: i. nieostre, niezdefiniowane pojęcie zminimalizowane gabaryty, wystrój harmonizujący z otaczającą zabudową, większe kontenerowe obiekty telekomunikacji, eliminująca niekorzystny wpływ tych obiektów na walory estetyczne otoczenia; ii. uznaniowe ograniczenie możliwości lokalizowania urządzeń, uzależniające tę możliwość od uznania organów administracji; iii. regulacje § 23 pkt 4 i 5 uchwały, które nakazują, aby urządzenia infrastruktury telekomunikacyjnej były wbudowane w obiekty kubaturowe o zminimalizowanych gabarytach i wystroju harmonizującym z otoczeniem, a większe obiekty były otoczone zielenią (gęstymi krzewami), która wyeliminuje niekorzystny wpływ na estetykę otoczenia; b. art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. w zw. z art. 46 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju poprzez jego błędne zastosowanie i odmowę stwierdzenia nieważności skarżonych postanowień uchwały, pomimo że w sposób arbitralny i nieuzasadniony ograniczają one rozwój bezprzewodowej sieci telekomunikacyjnej; c. art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 78 poz. 483 ze zm.) w zw. z art. 14 ust. 8 u.p.z.p. oraz art. 4 ust. 1 i art. 15 ust. 2 pkt 10 w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. w zw. z art. 46 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju poprzez ich niezastosowanie i odmowę stwierdzenia nieważności skarżonych postanowień mpzp, pomimo że zostały one uchwalone z pominięciem regulacji rangi konstytucyjnej i ustawowej, dotyczących zasad tworzenia aktów prawa miejscowego; d. art. 2, 8, 20, 22, art. 31 ust. 3 i art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 2, 37 i 43 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 162; dalej "P.p.") w zw. z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1648; dalej "Pt.") poprzez ich niezastosowanie i odmowę stwierdzenia nieważności skarżonych postanowień mpzp i w rezultacie uznanie, że dopuszczalne jest ustalanie nieostrych i uznaniowych ograniczeń w zakresie warunków lokalizowania stacji bazowych telefonii komórkowej na obszarze objętym uchwałą, powodujących ograniczenie możliwości rozwoju sieci telekomunikacyjnych; e. art. 46 ust. 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju w zw. z art. 112 ust. 4 pkt 7 Pt. oraz art. 4 i art. 15 ust. 2 u.p.z.p. w zw. z art. 3 pkt 19 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 670; dalej "ustawa o informatyzacji") poprzez ich niezastosowanie i odmowę stwierdzenia nieważności skarżonych postanowień mpzp i w rezultacie uznanie za dopuszczalne ograniczenia w rozwoju bezprzewodowej sieci telekomunikacyjnej na całym terenie objętym uchwałą; 2. naruszenie przepisów postępowania, których uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: a. art. 151 w zw. z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") poprzez oddalenie skargi w całości, w wyniku nienależytego wykonania obowiązku oceny zgodności skarżonych postanowień planu miejscowego z prawem i w rezultacie niedostrzeżenia, że w sposób istotny naruszają one zakres władztwa planistycznego gminy; b. art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 91 ust. 1 u.s.g. poprzez odmowę stwierdzenia nieważności skarżonych postanowień uchwały, pomimo ich sprzeczności z prawem materialnym; c. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku z jakich przyczyn Sąd I instancji uznał, że skarżone postanowienia uchwały są zgodne z powołanymi powyżej przepisami prawa materialnego, których naruszenie skarżąca spółka podnosi w skardze kasacyjnej, jak i uprzednio podnosiła w skardze do Sądu I instancji. Wobec postawionych powyżej zarzutów wniesiono o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Z ostrożności procesowej, w przypadku, gdyby Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił zarzutów w przedmiocie uchybień procesowych Sądu I instancji, na podstawie art. 188 p.p.s.a., wniesiono o uchylenie wyroku i rozpoznanie skargi co do istoty zgodnie ze skargą. Zasądzenie na rzecz skarżącej kasacyjnie kosztów postępowania za pierwszą instancję oraz za postępowanie kasacyjne według norm przepisanych. Skarżąca kasacyjnie spółka przywołała definicję sieci telekomunikacyjnej z art. 2 pkt 35 Pt. i stwierdziła, że postanowienie mpzp, odnoszące się do sieci telekomunikacyjnych (urządzeń) musi odnosić się także do sieci mobilnych. Zwracając uwagę na naruszenie zasad postępowania, uznano, że Sąd I instancji winien był skontrolować, czy ustalenie treści uchwały w brzmieniu, w którym zaczęła obowiązywać, nie jest w istocie ustaleniem przepisów sprzecznych w prawem powszechnie obowiązującym rangi konstytucyjnej i ustawowej. Zdaniem skarżącej kasacyjnie Sąd obowiązkowi temu nie sprostał, bowiem pomimo niezgodności z prawem skarżonych zapisów uchwały, uznał je za prawidłowe i nie budzące wątpliwości. Nie doszło do wyjaśnienia, dlaczego spółka myli się formułując zarzuty skargi. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rada Miasta wniosła o jej oddalenie w całości jako bezzasadnej. Stwierdzono, że wydany wyrok jest zgodny z prawem, a Sąd I instancji odniósł się w sposób wyczerpujący do wszystkich podniesionych przez spółkę zarzutów. Wskazano w szczególności, że legalność aktu prawa miejscowego powinna być rozpatrywana w kontekście zgodności z przepisami prawa obowiązującymi w dacie jego uchwalenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w jej granicach, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego ograniczyła się wyłącznie do zbadania zawartych w skardze zarzutów sformułowanych w granicach podstawy kasacyjnej. Podstawy, na które można powołać się w skardze kasacyjnej, sprecyzowano w art. 174 p.p.s.a., którego pkt 1 przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Błędna wykładnia oznacza nieprawidłowe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, czyli mylne rozumienie określonej normy prawnej, natomiast niewłaściwe zastosowanie to dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego, czyli niezasadne uznanie, że stan faktyczny sprawy odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych formach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w tym wypadku ustawa wymaga, aby skarżący wykazał możliwość istotnego wpływu wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. W sytuacji, w której skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Jednak w rozpoznawanej sprawie zarzut procesowy ma związek z zarzutami odnoszącymi się do prawa materialnego, dlatego też celowym jest odniesienie się najpierw do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego. Niemniej, z uwagi na postawienie zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że brak mu usprawiedliwionych podstaw. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach, gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jak i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (tak: uchwała NSA o sygn. II FPS 8/09; wyrok NSA o sygn. II FSK 568/08; dostępne w CBOSA). Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Za jego pomocą nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego. Powołany przepis jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowiska strony przeciwnej, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Oceniając kwestionowany wyrok pod tym kątem stwierdzić należy, że Sąd I instancji zasadniczo odniósł się do okoliczności sprawy i prawidłowo wyjaśnił motywy leżące u podstaw podjętego rozstrzygnięcia. Przechodząc zatem do oceny zaskarżonego wyroku Sądu I instancji, której zakres określa złożona skarga kasacyjna, stwierdzić należy, że zarzut naruszenia art. 46 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju okazał się niezasadny. Skład orzekający w sprawie w pełni podziela utrwalone w orzecznictwie stanowisko dotyczące braku możliwości zastosowania sankcji nieważności wobec planu miejscowego, niespełniającego wymagań określonych w powołanym przepisie ustawy o wspieraniu rozwoju, która weszła w życie po jego uchwaleniu (tak: wyroki NSA o sygn.: II OSK 2431/11, II OSK 2470/14, II OSK 3477/18, II OSK 568/18, II OSK 809/21 oraz II OSK 2367/22; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie https://cbois.nsa.gov.pl/cbois/query, dalej "CBOSA"). Podkreślić należy w pierwszej kolejności, że przyjęty system obowiązywania aktów prawa miejscowego, a także model ich kontroli, oparte są na założeniu, że stan sprzeczności planu miejscowego z przepisami znajdującymi się w akcie wyższego rzędu powinien być odnoszony do ściśle określonego momentu czasowego, tj. powinien istnieć w dacie uchwalenia planu miejscowego. Powstanie późniejszej sprzeczności pomiędzy zapisami planu miejscowego a regulacją ustawową oznacza, że gminny akt planowania przestrzennego powinien zostać dostosowany do nowego stanu prawnego. Sytuacja powyższa nie prowadzi natomiast do stwierdzenia nieważności planu miejscowego, gdyż skutek taki musiałby się opierać na niemożliwym do przyjęcia założeniu, że uznanie planu miejscowego za niebyły (w całości lub w części) wynikałoby z ustalenia, że był on sprzeczny z przepisem prawa jeszcze nieobowiązującym w czasie prowadzania przez organ procedury uchwalania miejscowego planu. Z tego względu operowanie na gruncie prawa administracyjnego sankcją nieważności, rozumianą jako tzw. nieważność względna, opierać się może wyłącznie na ustaleniu, że dla oceny wadliwości danego aktu nie są istotne przepisy prawa materialnego z daty stwierdzenia jego nieważności, lecz obowiązujące w dacie jego wydania. Stosownie do art. 46 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie może ustanawiać zakazów, a przyjmowane w nim rozwiązania nie mogą uniemożliwiać lokalizowania inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, jeżeli taka inwestycja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Przepis ten wszedł w życie 17 lipca 2010 r., a więc już po uchwaleniu zaskarżonej uchwały, co nastąpiło 30 sierpnia 2006 r. Niespełnienie zatem przez zakwestionowaną w sprawie – w danej części – uchwałę wymagań określonych w tym przepisie nie skutkuje możliwością stwierdzenia jej nieważności przez sąd administracyjny. Sankcja nieważności wobec uchwał podjętych przed datą wejścia w życie ustawy o wspieraniu rozwoju nie została wprowadzona na mocy przepisów przejściowych tego aktu prawnego. Niemniej, organy gminy stanowiące prawo miejscowe, w tym plany zagospodarowania przestrzennego, związane są zasadą praworządności wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP, co oznacza, że mają obowiązek działania na podstawie i w granicach prawa. Wraz ze zmianą przepisów ustaw akty prawa miejscowego powinny ulegać stosownym zmianom, stosownie do art. 33 u.p.z.p., w myśl którego jeżeli w wyniku zmiany ustaw zachodzi konieczność zmiany studium lub planu miejscowego, czynności, o których mowa w art. 11 i 17, wykonuje się odpowiednio w zakresie niezbędnym do dokonania tych zmian. W przypadku, gdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie został zaktualizowany w trybie tego przepisu, w wyniku czego powstał stan sprzeczności zapisów planu miejscowego z przepisami ustawy, które weszły w życie w okresie późniejszym niż data uchwalenia planu, instrumentem służącym do eliminacji tych niezgodności jest stosowanie nowych regulacji ustawowych, jako regulacji prawnych wyższego rzędu. Takie rozwiązanie wprowadzono w art. 46 ust. 1a ustawy o wspieraniu rozwoju, zgodnie z którym nie stosuje się ustaleń planu miejscowego w zakresie ustanowionych zakazów lub przyjętych w nim rozwiązań, o których mowa w ust. 1, jeżeli taka inwestycja jest zgodna z przepisami odrębnymi (ust. 1a dodano na mocy ustawy z 30 sierpnia 2019 r. o zmianie ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnej oraz niektórych innych ustaw, zmiana weszła w życie 25 października 2019 r.). Uznanie braku podstaw do stwierdzenia nieważności aktu prawa miejscowego, jakim jest plan miejscowy, z uwagi na kolizję jego ustaleń z przepisami ustawowymi, które weszły w życie po jego uchwaleniu, wbrew zarzutowi skarżącej kasacyjnie, nie prowadzi do naruszenia zasady hierarchiczności źródeł prawa przewidzianych w Konstytucji RP oraz wymienionych w niej przepisów art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji RP. Nie mają także usprawiedliwionych podstaw zarzuty naruszenia art. 2, 8, 20, 22, 31 ust. 3, art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 2, 37 i 43 ust. 1 P.p. w zw. z art. 10 ust. 1 Pt. Co do zasady działalność usługowa w tym zakresie jest dopuszczalna, lecz podlega ograniczeniom wynikającym z konieczności równoważenia różnych wartości, w tym tych, dla których ochrony wyposażono gminę we władztwo planistyczne. Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia zasady równości zauważyć należy, że z dyskryminacją mamy do czynienia, gdy podmioty znajdujące się w porównywalnej sytuacji traktujemy odmiennie. Nie sposób tymczasem przyjąć, że stopień ingerencji podmiotów – świadczących usługi z zakresu telekomunikacji przy wykorzystaniu odpowiedniej infrastruktury – w środowisko, krajobraz oraz przestrzeń jest taki sam, jak w przypadku każdego innego rodzaju działalności. Wobec powyższego wprowadzone ograniczenia nie stanowią bezpodstawnych i arbitralnych ograniczeń w porównaniu z innymi podmiotami korzystającymi z tych wolności. Wymaga jednocześnie podkreślenia, że kontestowane zapisy § 23 pkt 4 i 5 uchwały nie uniemożliwiają lokalizowania inwestycji z zakresu działalności telekomunikacyjnej, albowiem są one możliwe, tylko w adekwatnie dostosowanej do potrzeb ochrony środowiska, krajobrazu oraz kształtowania przestrzeni formie, aby zabezpieczyć wartościowe elementy systemu przyrodniczego, tj. ochronę walorów przyrodniczo-krajobrazowych terenu, objętego mpzp. Zgodnie z art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. w planie miejscowym określa się obowiązkowo zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej. Podkreślić trzeba, że plan miejscowy zawiera obligatoryjne ustalenia, o jakich mowa w art. 15 ust. 2 u.p.z.p., jeżeli w terenie powstają okoliczności faktyczne uzasadniające dokonanie takich ustaleń (tak: Z. Niewiadomski (red.). Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, Wydanie 7, Wydawnictwo C.H. BECK, Warszawa 2013, s. 161). Nie sposób zatem uznać, że Sąd I instancji dokonując analizy kwestionowanych zapisów uchwały naruszył dany przepis, skoro uwypuklił kwestię istnienia na obszarze planu licznych ograniczeń wynikających z położenia terenu w strefie kształtowania systemu przyrodniczego, jak również położenia jego części na obszarze korytarza przewietrzania, co potwierdziła zgromadzona w sprawie dokumentacja planistyczna. Stwierdził w konsekwencji, że zapisy § 23 pkt 4 i 5 uchwały dotyczą w rzeczywistości ochrony niezbudowanych terenów zieleni przed naporem inwestycyjnym oraz występujących na obszarze powiązań widokowych, a ochronie tej służą wspomniane postanowienia dotyczące zasad przebudowy, rozbudowy i budowy systemów telekomunikacyjnych. We wniesionym środku odwoławczym nie wykazano, stosownie do art. 176 p.p.s.a., na czym miałby polegać zarzut niezastosowania wskazanych przepisów prawa materialnego, a to art. 4 i 15 ust. 2 u.p.z.p., z których wynika odpowiednio, że ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, oraz co plan miejscowy obowiązkowo określa. Podobnie nie wyjaśniono w czym upatruje się naruszenia art. 3 pkt 19 ustawy o informatyzacji – zasady równego traktowania przez władze publiczne technologii teleinformatycznych i tworzenia warunków do ich uczciwej konkurencji, w tym zapobiegania możliwości eliminacji technologii konkurencyjnych przy rozbudowie i modyfikacji eksploatowanych systemów teleinformatycznych lub przy tworzeniu konkurencyjnych produktów i rozwiązań, czy art. 2 ust. 1 pkt 1 danego aktu, zgodnie z którym jego przepisy stosuje się do realizujących zadania publiczne określone przez ustawy, m.in. jednostek samorządu terytorialnego i ich organów. Samo bowiem przekonanie skarżącej kasacyjnie, że odmowa stwierdzenia nieważności skarżonych zapisów mpzp skutkuje uznaniem za dopuszczalne ograniczenia w rozwoju bezprzewodowej sieci telekomunikacyjnej na całym terenie objętym uchwałą, nie stanowi uzasadnienia na rzecz podniesionych powyżej zarzutów, skoro, o czym była już mowa, kwestionowane postanowienia uchwały nie uniemożliwiają lokowania niezbędnej infrastruktury telekomunikacyjnej, choć działania w tym zakresie muszą uwzględniać walory krajobrazowo-środowiskowe występujące na danym obszarze. Przepis art. 151 p.p.s.a. wskazany w podstawie kasacyjnej ma charakter ogólny i wynikowy, na jego podstawie sąd administracyjny oddala skargę odpowiednio w całości lub w części, w razie nieuwzględnienia skargi w całości lub w części. Zarzut naruszenia powołanego przepisu tylko wtedy okazałby się zasadny, gdyby usprawiedliwione były inne podstawy kasacyjne, z których wynikałoby, że skargę należało uwzględnić. Podobnie charakter wynikowy ma przepis art. 147 § 1 p.p.s.a., a dotyczy on wyłącznie formy orzekania w sprawie ze skargi m.in. na akt prawa miejscowego, gdy sąd administracyjny uwzględnia skargę. Sąd I instancji przeprowadził prawidłową kontrolę legalności zaskarżonej uchwały w zakresie zaskarżonym skargą, w sposób trafny zastosował w tym zakresie konstrukcję prawną z art. 151 p.p.s.a. oddalając ją. Nie było uzasadnionych przesłanek do tego by w odniesieniu do zaskarżonych rozwiązań planistycznych zastosować przepis art. 147 § 1 p.p.s.a. Zatem zarzut naruszenia art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 91 ust.1 u.s.g. pozostaje nietrafny. Nie zasługiwał na uwzględnienie podniesiony także zarzut naruszenia art. 151 w zw. z art. 134 p.p.s.a., który powołano w sposób nieprecyzyjny albowiem ma on rozbudowaną konstrukcję wewnętrzną składając się z dwóch odrębnych norm dotyczących różnych stanów prawnych. Niewskazanie, którego z dwóch paragrafów dotyczy podniesiony zarzut sprawia, że nie jest możliwe odniesienie się do tak wadliwie skonstruowanego zarzutu. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że z uwagi na niezasadności postawionych zarzutów naruszenia zarówno przepisów postępowania, jak i prawa materialnego, skarga kasacyjna jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw podlega oddaleniu. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI