II OSK 2718/22

II OSK 2718/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-06-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Wawrzyniak /przewodniczący sprawozdawca/
Mirosław Gdesz
Paweł Miładowski
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 284/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-06-30
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art. 156 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Paweł Miładowski sędzia NSA Mirosław Gdesz Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Bogdan Godlewski po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 czerwca 2022 r. sygn. akt VII SA/Wa 284/22 w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 listopada 2021 r. znak DOA.7110.350.2017.KBA w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz M. W. kwotę 1300 (tysiąc trzysta) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 czerwca 2022 r., VII SA/Wa 284/22, oddalił skargę M. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej GINB) z dnia 18 listopada 2021 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Zaskarżoną decyzją GINB na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t.Dz.U.2021.735; dalej k.p.a.), po ponownym rozpatrzeniu w związku z wyrokiem NSA z dnia 9 lutego 2021 r., II OSK 2742/19 oraz wyrokiem WSA z 4 października 2018 r., VII SA/Wa 100/18, odwołania P. K. od decyzji Wojewody Dolnośląskiego (dalej Wojewoda) z 16 maja 2017 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji, uchylił w całości decyzję Wojewody z dnia 16 maja 2017 r. oraz odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Jeleniej Góry (dalej Prezydent) z 2 stycznia 2010 r.
Skargę na tę decyzję GINB do WSA w Warszawie wniosła M. W.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniesioną skargę.
Sąd podał, że decyzja Prezydenta z 2 stycznia 2010 r. zapadła z naruszeniem przepisów prawa, jednak organ odwoławczy prawidłowo zakwalifikował powyższe naruszenie jako nie noszące cech rażącego ze względu na akceptowalne skutki jakie decyzja wywołała. Jak wynika z zatwierdzonego decyzją projektu budowlanego, przedmiotowa inwestycja polegała na przebudowie lokalu mieszkalnego mieszczącego się na I piętrze budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w J. Zakres robót budowlanych obejmował wybicie otworu drzwiowego w ścianie nośnej między dwoma pokojami, postawienie ścianki działowej w celu wydzielenia dodatkowego pokoju, wybicie otworu okiennego w nowo wydzielonym pokoju, wstawienie drzwi balkonowych w miejsce okna w celu wykonania wejścia na istniejący taras znajdujący się od strony ogrodowej budynku. Ponadto w ramach spornej inwestycji wykonano taras na płaskim dachu przybudówki. Inwestor P. K. wraz z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę złożył oświadczenie z 14 stycznia 2010 r. o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością (działka nr ew. [...] - współwłasność), czym wypełnił dyspozycję przepisów art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t.Dz.U.2006.156.1118 ze zm.; dalej p.b.), w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Sąd podkreślił, że Prezydent w postępowaniu zwykłym, a następnie Wojewoda w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta, nie miał podstaw do kwestionowania oraz weryfikacji złożonego przez inwestora oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organy te nie posiadały bowiem informacji wskazujących na niezgodność oświadczeń inwestora z rzeczywistym stanem prawnym. Zarzut braku weryfikacji tych oświadczeń postawiony przez skarżącą nie mógł zatem zostać uwzględniony.
Słusznie także - zdaniem Sądu - organ przyjął, że pomimo braku obowiązywania na terenie inwestycyjnym miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przedmiotowa inwestycja nie wymagała uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, bowiem nie stanowiła nadbudowy, nie spowodowała zwiększenia kubatury budynku, jego wysokości, powierzchni. Prawidłowo uznano, że roboty budowlane spełniały ustawowe kryterium "przebudowy" w rozumieniu art. 3 pkt 7a p.b. Z tego przepisu wynika, że ilekroć w ustawie jest mowa o przebudowie – należy przez to rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji.
Jak wynika z akt postępowania, projekt budowlany przedmiotowej inwestycji został sporządzony przez J. B., który sporządził także opis techniczny w zakresie konstrukcji, złożył oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej oraz podpisał rysunki architektoniczno-budowlane. J. B. - mistrz w zawodzie murarz, uzyskał uprawnienia budowlane w specjalności architektoniczno - budowlanej do kierowania robotami budowlanymi przy budynkach o prostej architekturze, z wyjątkiem obiektów o skomplikowanej konstrukcji, na podstawie decyzji Wojewody Wrocławskiego z 22 października 1974 r., którą również nadano mu nr ewid. uprawnień [...]. Z treści powyższej decyzji nie wynikają jednak uprawnienia budowlane do projektowania. Tym samym J. B., jak zasadnie – w ocenie Sądu – przyjęły organy obu instancji w postępowaniu nadzorczym, nie posiadał uprawnień do projektowania, a zatem nie był uprawniony do sporządzenia projektu budowlanego spornej inwestycji. Niewątpliwie także decyzja z dnia 2 stycznia 2010 r. Prezydenta Miasta Jelenia Góra zapadła z naruszeniem § 206 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.2002.75.690 ze zm.; dalej r.w.t.), zgodnie z którym: rozbudowa, nadbudowa, przebudowa oraz zmiana przeznaczenia budynku powinny być poprzedzone ekspertyzą techniczną stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzględnieniem stanu podłoża gruntowego. Okolicznością bezsporną pozostaje, że ekspertyza taka przed udzieleniem pozwolenia na budowę nie została sporządzona. Słusznie jednak organ odwoławczy przyjął, że naruszenie to nie nosi cechy "rażącego" naruszenia prawa, ze względu na brak na tyle negatywnych skutków, które to uchybienie wywołało, że jest to nie do akceptacji w praworządnym państwie prawa.
Skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia wniosła M. W., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku i rozpoznania skargi, ewentualnie uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a także zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie:
- przepisów postępowania, a to art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.Dz.U.2022.329 ze zm.; dalej p.p.s.a.) w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. polegające na oddaleniu skargi, mimo że inwestycja P. K. stanowi nadbudowę, narusza rażąco przepisy prawa, a w świetle skutków, jakie przedmiotowy taras wywołuje w obrębie ganku (przybudówki, mieszkania skarżącej), decyzja pozwalająca na budowę jest nie do zaakceptowania w praworządnym państwie, co skutkowało przyjęciem że nie doszło do rażącego naruszenia prawa;
- przepisów postępowania, a to art 151 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 1 i 7 k.p.a., polegające na jego niezastosowaniu i oddaleniu skargi M. W., mimo że kwestionowana decyzja o pozwoleniu na budowę rażąco narusza zasady praworządności, zaufania obywatela do organów władzy;
- prawa materialnego, a to art. 3 pkt 7a p.b., polegające na niewłaściwym zastosowaniu i przyjęciu, że inwestycja P. K. stanowi przebudowę, a nie nadbudowę i nie wymagała uzyskania decyzji o warunkach zabudowy.
Pismem z dnia 4 listopada 2022 r. pełnomocnik M. W. uzupełniła wniesioną skargę kasacyjną przedstawiając następujące zarzuty naruszenia:
1) prawa materialnego, a to art. 3 pkt 7a p.b. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., przez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że "przebudową" jest posadowienie tarasu na dachu przybudówki, a nadto, że posadowienie tarasu na dachu ganku nie powoduje zmiany kubatury budynku, mimo że posadowienie tarasu powoduje zwiększenie kubatury budynku, co implikuje konieczność zakwalifikowania budowy takiego balkonu jako nadbudowy ze wszystkimi tego konsekwencjami, m. in. z koniecznością pozyskania decyzji o warunkach zabudowy;
2) prawa materialnego, a to art. 35 ust. 1 pkt 4 p.b. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., polegające na niewłaściwej wykładni i przyjęciu, że nie jest rażącym naruszeniem prawa wykonanie inwestycji na podstawie projektu sporządzonego przez osobę nieposiadającą uprawnień budowlanych do projektowania;
3) prawa materialnego, a to § 206 ust. 2 r.w.t. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. polegające na niewłaściwej wykładni i przyjęciu, że nie jest rażącym naruszeniem prawa wydanie pozwolenia na budowę tarasu mimo zaniechania uprzedniego pozyskania ekspertyzy technicznej stanu konstrukcji i elementów budynku z uwzględnieniem stanu podłoża gruntowego;
4) przepisu postępowania, a to art. 141 § 4 p.p.s.a., polegające na uzasadnieniu wyroku, które w istotnej części, tj. w zakresie skutków, jakie wywołuje kwestionowane pozwolenie na budowę, nie zawiera wskazania tych skutków, wyjaśnienia ich akceptowalności ze społecznego punktu widzenia, co uniemożliwia skontrolowania toku myślowego Sądu ani też sformułowania podstawy kasacyjnej i zapewne miało wpływ na treść orzeczenia, ponieważ kwestionowana decyzja wywołała wyłącznie nieakceptowalne skutki w postaci zniszczenia i postępującej degradacji ganku wejściowego do lokalu skarżącej, tj. mienia skarżącej;
5) przepisów postępowania, a to art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 158 § 2 k.p.a. polegające na niezastosowaniu i oddaleniu skargi, mimo że w sprawie zachodzą podstawy do uznania rażącego naruszenia przepisów, co skutkowało niezasadnym oddaleniem skargi.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości przy [...] w J. wniosła o uwzględnienie skargi kasacyjnej.
W piśmie z dnia 29 listopada 2022 r. pełnomocnik uczestnika postępowania – inwestora P. K. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie na rzecz uczestnika kosztów zastępstwa procesowego.
W piśmie skarżącej kasacyjnie i ww. Wspólnoty Mieszkaniowej z 19 grudnia 2022 r. przedstawiono polemikę z treścią powyższego pisma pełnomocnika inwestora
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.Dz.U.2024.935 ze zm.; dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone każdorazowo wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, NSA nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować.
Rozpoznając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w tej sprawie należy stwierdzić, iż została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach.
W pierwszej kolejności należało rozważyć, czy pismo pełnomocnika M. W. z dnia 4 listopada 2022 r. zostało wniesione w terminie przewidzianym do złożenia skargi kasacyjnej. Jeżeli bowiem termin ten byłby zachowany, podniesione w nim zarzuty podlegałyby merytorycznemu rozpoznaniu. W przeciwnym razie rozpoznaniu podlegałoby jedynie uzupełnienie uzasadnienia zarzutów zawartych w skardze kasacyjnej wniesionej pismem z 26 września 2022 r., ponieważ nowe zarzuty byłyby wówczas spóźnione.
Jak wynika z akt sądowych sprawy, zaskarżony wyrok z uzasadnieniem doręczono w dniu 26 sierpnia 2022 r. skarżącej kasacyjnie M. W. zamiast jej pełnomocnikowi. Pełnomocnikowi wyrok ten wraz z uzasadnieniem wysłano 29 września 2022 r., a przesyłka ta została odebrana w dniu 5 października 2022 r.
Skarga kasacyjna wniesiona pismem z dnia 26 września 2022 r. została nadana tego samego dnia. Również w tym dniu pełnomocnik M. W. poinformował, że wyrok z uzasadnieniem wysłano M. W. zamiast jej pełnomocnikowi.
Zawierające nowe zarzuty kasacyjne pismo z dnia 4 listopada 2022 r. zostało nadane również 4 listopada 2022 r., a więc trzydziestego dnia od doręczenia zaskarżonego wyroku wraz z uzasadnieniem pełnomocnikowi skarżącej kasacyjnie.
Stosownie do art. 67 § 5 p.p.s.a. jeżeli ustanowiono pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism w postępowaniu sądowym, doręczenia należy dokonać tym osobom.
Jak trafnie podkreślano w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, jeżeli w postępowaniu strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, doręczenia winny być dokonywane tylko temu pełnomocnikowi. Doręczenie dokonane pod adresem strony jest bezskuteczne wobec pełnomocnika, a więc nie wywiera skutku procesowego (por. wyrok NSA z 29 czerwca 2021 r., III FSK 80/21, LEX nr 3197147).
Mając na uwadze powyższe stwierdzić trzeba, że skoro zaskarżony wyrok wraz z uzasadnieniem doręczono pełnomocnikowi skarżącej kasacyjnie w dniu 5 października 2022 r., to pismo z dnia 4 listopada 2022 r. zostało wniesione w terminie przewidzianym do złożenia skargi kasacyjnej, a zatem podniesione w nim zarzuty podlegały merytorycznemu rozpoznaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Przed dokonaniem oceny zasadności podniesionych przez skarżącą kasacyjnie zarzutów zauważyć wypada, że decyzją z 16 maja 2017 r. Wojewoda stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Jeleniej Góry z 2 stycznia 2010 r. z uwagi na rażące naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 4 p.b., bowiem uprawnienia budowlane autora kontrolowanego projektu J. B. z dnia 22 października 1974 r., na które powołano się w analizowanym projekcie budowlanym, upoważniały jedynie do kierowania robotami budowlanymi przy budynkach o prostej architekturze z wyjątkiem obiektów o skomplikowanej konstrukcji, natomiast nie uprawniały do projektowania - sporządzenia analizowanego projektu budowlanego, a nadto z uwagi na to, że inwestycja określona jako "przebudowa lokalu mieszkalnego nr 3 w budynku przy ul. [...] w J." obejmowała także, oprócz przebudowy okna na drzwi balkonowe, wykonanie tarasu na dachu przybudówki. Zgodnie natomiast z § 206 ust. 2 r.w.t. rozbudowa, nadbudowa, przebudowa oraz zmiana przeznaczenia budynku powinny być poprzedzone ekspertyzą techniczną stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzględnieniem stanu podłoża gruntowego. W opinii Wojewody, przebudowa polegająca na powiększeniu otworu w ścianie nośnej budynku oraz nadbudowa przybudówki o taras, wymagała sporządzenia ekspertyzy, o której mowa w wyżej wymienionym przepisie przez uprawniona osobę, jednak projekt zatwierdzony w decyzji Prezydenta Jeleniej Góry z 2 stycznia 2010 r. takiej ekspertyzy nie zawierał.
Decyzją z 17 listopada 2017 r. GINB uchylił powyższą decyzję Wojewody w całości i umorzył postępowanie organu I instancji przyjmując, że M. W. nie ma przymiotu strony. W wyroku z dnia 4 października 2018 r., VII SA/Wa 100/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił ww. decyzję GINB, gdyż stwierdził, że M. W. ma przymiot strony. Wyrokiem z dnia 9 lutego 2021 r., II OSK 2742/19, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA. W wyrokach tych nie rozważano, czy decyzja Prezydenta Jeleniej Góry z dnia 2 stycznia 2010 r. rażąco naruszała prawo, a jedynie przesądzono, że M. W. ma przymiot strony.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 4 p.b., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Stosownie do § 206 ust. 2 r.w.t., w przypadku, o którym mowa w § 204 ust. 5 (zgodnie z którym wzniesienie budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego nie może powodować zagrożeń dla bezpieczeństwa użytkowników tego obiektu lub obniżenia jego przydatności do użytkowania), budowa powinna być poprzedzona ekspertyzą techniczną stanu obiektu istniejącego, stwierdzającego jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania, uwzględniającą oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku.
W rozpatrywanej sprawie jest poza sporem, że projekt budowlany przedmiotowej inwestycji, zatwierdzony decyzją Prezydenta Jeleniej Góry z dnia 2 stycznia 2010 r., został sporządzony przez osobę nie posiadającą uprawnień do sporządzenia tego projektu oraz że w przedmiotowej sprawie ekspertyza, o jakiej mowa w § 206 ust. 2 r.w.t. nie została sporządzona.
Zarówno GINB w motywach zaskarżonej decyzji, jak i Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, powyższe okoliczności przyznają i potwierdzają.
Mając na uwadze treść art. 35 ust. 1 pkt 4 p.b. stwierdzić trzeba, że decyzja Prezydenta Jeleniej Góry z dnia 2 stycznia 2010 r. została podjęta niezgodnie z powyższym przepisem, a niezgodność ta jest oczywista i widoczna z samego tylko zestawienia treści art. 35 ust. 1 pkt 4 p.b. z faktem zatwierdzenia projektu budowlanego przez osobę nie posiadającą wymaganych przez ustawę uprawnień.
Równie oczywiste jest naruszenie § 206 ust. 2 r.w.t. w sytuacji, gdy ekspertyza, o jakiej mowa w tym przepisie nie została sporządzona, przy czym – co należy podkreślić – ani GINB, ani WSA nie negują, że decyzja Prezydenta Jeleniej Góry z dnia 2 stycznia 2010 r. zapadła z naruszeniem tego unormowania.
Zdaniem Sądu I instancji i GINB, naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 4 p.b. i § 206 ust. 2 r.w.t. nie ma charakteru rażącego. W ocenie GINB, naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 4 p.b. nie wywołuje skutków społeczno-gospodarczych niemożliwych do zaakceptowania w praworządnym państwie, z uwagi na zakres projektowanych robót budowlanych oraz ich wykonanie zgodnie z wiedzą i sztuką budowlaną. Z podobnych względów – w opinii tego organu – naruszenie § 206 ust. 2 r.w.t. również nie stanowi kwalifikowanego, "rażącego" naruszenia prawa. Na poparcie swojego stanowiska GINB powołał się na ekspertyzę techniczną z dnia 19 maja 2016 r.
WSA podzielił tę ocenę GINB, uznając ją za prawidłową.
Powyższe stanowiska WSA i GINB nie są trafne.
Jak już wyżej podkreślono, oczywistość niezgodności decyzji Prezydenta Jeleniej Góry z dnia 2 stycznia 2010 r. z art. 35 ust. 1 pkt 4 p.b. oraz z § 206 ust. 2 r.w.t. wynika z prostego zestawienia treści tych przepisów z faktem zatwierdzenia projektu budowlanego przez osobę nie posiadającą wymaganych przez ustawę uprawnień i z faktem braku ekspertyzy wymaganej drugim z tych unormowań.
Nie są natomiast tak oczywiste skutki wywoływane przez powyższe naruszenia. Wbrew wywodom zawartym w zaskarżonej decyzji i w zaskarżonym wyroku nie można w sposób jednoznaczny wykluczyć braku negatywnych skutków tych naruszeń. To, że skutki wykonanych robót budowlanych mogą mieć miejsce i być negatywne wynika chociażby ze znajdującej się w aktach sprawy ekspertyzy technicznej z lutego 2022 r. Ponadto trudno uznać, by sporządzenie projektu budowlanego przez osobę nie posiadająca wymaganych uprawnień mogło być zaakceptowane nawet jeżeli realizacja tego projektu nie spowodowałaby "szczególnie negatywnych" skutków. Nie można bowiem dopuszczać do zatwierdzania projektów budowlanych sporządzanych przez osoby nie mające do tego wymaganych prawem, a więc koniecznych i niezbędnych uprawnień. W przypadku zaś braku wymaganej ekspertyzy technicznej nie można jednoznacznie przesądzić, iż brak ten nie wywołał negatywnych skutków, skoro nie wiadomo, co ekspertyza taka zawierałaby i co mogłaby wykazać. Nie można więc uznać za prawidłowe stanowiska, że wskazane wyżej naruszenia nie wywoływały skutków społeczno-gospodarczych niemożliwych do zaakceptowania w praworządnym państwie.
Z uwagi na powyższe za w pełni uzasadnione należy uznać zarzuty naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 4 p.b. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz § 206 ust. 2 r.w.t. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Jeżeli chodzi o pozostałe zarzuty podniesione przez skarżącą kasacyjnie, to – mając na uwadze, że rozpatrywana sprawa prowadzona jest w trybie nadzwyczajnym – nieważnościowym – nie są one tak doniosłe, jak powyższe dwa zarzuty.
W szczególności w odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 3 pkt 7a p.b. (również w powiązaniu z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), zauważyć wypada, że stosownie do art. 3 pkt 7a p.b., ilekroć w ustawie jest mowa o przebudowie - należy przez to rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego. Jak podkreślano w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, rozbudową będzie powiększenie istniejącego obiektu budowlanego o dodatkową jego część; w przypadku budynku - o dodatkowe pomieszczenie (pokój, wiatrołap, werandę lub do innego celu przeznaczoną przybudówkę, zadaszenie), wykusz lub taras, i owe powiększenie stanowi część obiektu budowlanego funkcjonalnie związaną z tym obiektem. Cechą rozbudowy jest zatem to, że nowopowstała w jej wyniku substancja budowlana jest następstwem robót budowlanych związanych: funkcjonalnie, konstrukcyjnie, z istniejącym obiektem budowlanym (wyrok NSA z 4 listopada 2024 r., II OSK 39/24, LEX nr 3866424). Tak więc nie negując, że realizacja przedmiotowego tarasu nie była jedynie przebudową, stwierdzić należy, że taka kwalifikacja przedmiotowych robót budowlanych wynika również z orzecznictwa sądowoadministracyjnego, a nie z samego tylko brzmienia przepisów ustawy. Niemniej przyjęcie, że przedmiotowa inwestycja była jedynie przebudową stanowi naruszenie art. 3 pkt 7a p.b.
Jeżeli chodzi o zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., przez brak wskazania w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku skutków, jakie wywołuje kwestionowane pozwolenie na budowę i brak wyjaśnienia ich akceptowalności ze społecznego punktu widzenia, zauważyć wypada, że Sąd I instancji w tym zakresie podzielił stanowisko GINB, że brak skutków społeczno-gospodarczych niemożliwych do zaakceptowania w praworządnym państwie miał mieć miejsce z uwagi na zakres projektowanych robót budowlanych oraz ich wykonanie zgodnie z wiedzą i sztuką budowlaną. Uznając to stanowisko za nieprawidłowe stwierdzić jednak trzeba, że WSA w tym zakresie przedstawił swoje stanowisko, chociaż uczynił to w sposób lakoniczny i nieprzekonujący.
Pozostałe zaś zarzuty odnoszą się przede wszystkim do tzw. przepisów wynikowych, tj. mówiących o tym, jaki w określonych warunkach powinien być wynik sprawy. Ich zasadność jest więc uzależniona od sposobu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd i organ administracyjny.
Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności rozpatrywanej sprawy należy dojść do wniosku, że jej istota jest dostatecznie wyjaśniona i pozwala na wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno zaskarżonego wyroku, jak i zaskarżonej decyzji.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 188 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 203 pkt 1 i art. 200 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.
Ponownie rozpatrując sprawę organ odwoławczy uwzględni powyższe uwagi i mając na uwadze obowiązujący stan prawny odniesie się do rozstrzygnięcia zawartego w decyzji organu I instancji.