II OSK 2515/23

Naczelny Sąd Administracyjny2024-11-19
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanepozwolenie na budowęplan miejscowydostep do drogi publicznejdachwarunki technicznesądownictwo administracyjneskarga kasacyjna

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą pozwolenia na budowę, uznając, że projekt dachu jest zgodny z planem miejscowym, a dostęp do drogi publicznej spełnia wymogi prawne.

Skarga kasacyjna dotyczyła wyroku WSA w Krakowie, który oddalił skargę na decyzję Wojewody Małopolskiego w sprawie pozwolenia na budowę. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów prawa materialnego (niezgodność dachu z planem miejscowym, niewłaściwy dostęp do drogi publicznej, naruszenie odległości od granicy) oraz przepisów postępowania (niewłaściwa ocena materiału dowodowego, lakoniczne uzasadnienie wyroku WSA). Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną, oddalając ją.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez R.O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który oddalił skargę na decyzję Wojewody Małopolskiego. Decyzja ta utrzymywała w mocy pozwolenie na rozbiórkę budynku mieszkalnego i budowę nowego, dwulokalowego budynku jednorodzinnego. Skarżący kasacyjnie podniósł zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, w tym niezgodności zaprojektowanego dachu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (zarzut dotyczył dachu namiotowego zamiast dwuspadowego), niewłaściwego dostępu do drogi publicznej (wąska droga wewnętrzna i brak wydzielonego dojścia) oraz naruszenia przepisów dotyczących odległości od granicy działki. Zarzucono również naruszenie przepisów postępowania, w tym wadliwą ocenę materiału dowodowego i lakoniczne uzasadnienie wyroku WSA. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał podniesione zarzuty za niezasadne. Sąd stwierdził, że projektowany dach jest dachem wielopołaciowym, dopuszczalnym zgodnie z planem miejscowym, a nie dachem namiotowym. Odnosząc się do dostępu do drogi publicznej, NSA uznał, że droga wewnętrzna o szerokości 3-3,5 m spełnia wymogi § 14 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a przepisy § 14 ust. 2 i 3 rozporządzenia stanowią alternatywne sposoby zapewnienia dostępu, które nie miały zastosowania w tej sprawie. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów dotyczących odległości od granicy działki. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. (lakoniczne uzasadnienie) oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. (wadliwa ocena materiału dowodowego), również zostały uznane za niezasadne. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Tak, zaprojektowany dach jest konstrukcją wielopołaciową, która jest dopuszczalna w świetle planu miejscowego, a nie dachem namiotowym w rozumieniu definicji planu.

Uzasadnienie

Sąd analizował definicję dachu namiotowego w planie miejscowym i stwierdził, że projektowany dach wielopołaciowy nie spełnia tej definicji, a jest dopuszczalny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (26)

Główne

P. budowlane art. 35 § ust. 1 pkt 1

Ustawa Prawo budowlane

P. budowlane art. 35 § ust. 1 pkt 2

Ustawa Prawo budowlane

rozporządzenie art. 14 § pkt 1, 2 i 3

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

rozporządzenie art. 14 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

rozporządzenie art. 14 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

rozporządzenie art. 14 § ust. 3

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

rozporządzenie art. 12 § ust. 6 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

plan miejscowy art. 6 § ust. 2 pkt 6 ppkt g

Uchwała Rady Miasta Zakopane w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego PARDAŁÓWKA - ANTAŁÓWKA

Dopuszcza realizację dachów dwuspadowych z przyczółkami, dachów czteropołaciowych lub wielopołaciowych. Zakaz realizacji dachów namiotowych.

plan miejscowy art. 3 § ust. 1 pkt 19

Uchwała Rady Miasta Zakopane w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego PARDAŁÓWKA - ANTAŁÓWKA

Definicja dachu namiotowego: dach, który ma co najmniej trzy trójkątne połacie, schodzące się w górnej części w jednym punkcie szczytowym i nie posiada kalenicy.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 133

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193 § zd. 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 6

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 2

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

P. budowlane art. 5 § ust. 1 pkt 9

Ustawa Prawo budowlane

Argumenty

Odrzucone argumenty

Niezgodność dachu z planem miejscowym (dach namiotowy zamiast dwuspadowego/wielopołaciowego). Niewłaściwy dostęp do drogi publicznej (za wąska droga wewnętrzna, brak wydzielonego dojścia). Naruszenie przepisów o odległości okapu od granicy działki. Lakoniczne i niepełne uzasadnienie wyroku WSA (naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a.). Wadliwa ocena materiału dowodowego i stanu faktycznego przez organy i WSA (naruszenie przepisów k.p.a. i art. 133 § 1 p.p.s.a.).

Godne uwagi sformułowania

Sąd pierwszej instancji nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Projektowany dach jest konstrukcją wielopołaciową, która jest dopuszczalna w świetle przywołanego § 6 ust. 2 pkt 6 ppkt g planu miejscowego. Droga wewnętrzna na działce nr [...] spełnia wymagania określone w § 14 ust. 1 rozporządzenia. Sądowa kontrola działania organów w zakresie postępowania wyjaśniającego wyraża się w ocenie przez Sąd, czy organy w konkretnych realiach sprawy nie uchybiły przepisom postępowania, co oznacza ocenę pod względem legalności.

Skład orzekający

Jerzy Stankowski

sędzia

Magdalena Dobek-Rak

sprawozdawca

Zdzisław Kostka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalnych form dachów w planach miejscowych, wymogów dostępu do drogi publicznej (dojazd i dojście), a także oceny uzasadnienia wyroków sądów administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych zapisów planu miejscowego oraz konkretnych parametrów technicznych, które mogą się różnić w innych przypadkach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy typowych, ale często spornych kwestii w procesie budowlanym, takich jak zgodność z planem miejscowym i dostęp do drogi. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i administracyjnym.

Dach wielopołaciowy dopuszczalny, mimo zakazu dachu namiotowego? NSA rozstrzyga spór o pozwolenie na budowę.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 2515/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-11-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-12-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Stankowski
Magdalena Dobek-Rak /sprawozdawca/
Zdzisław Kostka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II SA/Kr 1468/22 - Wyrok WSA w Krakowie z 2023-07-12
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 133, 141, 145, 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 6, 7, 8, 15, 77, 80, 107 pr. 3, 138 par. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 5 ust. 1 pkt 9, 35
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędzia del. WSA Magdalena Dobek - Rak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej R. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 1468/22 w sprawie ze skargi R. O. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 7 października 2022 r., znak: WI-I.7840.15.52.2021.DA w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 12 lipca 2023 r., w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 1468/22, oddalił skargę R.O. na decyzję Wojewody Małopolskiego z 7 października 2022 r., nr WI-I.7840.15.52.2021.DA, utrzymującą w mocy decyzję Starosty Tatrzańskiego z 17 maja 2021 r., nr 167/2021, zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą K.S. i Ł.S. pozwolenia na realizację zamierzenia budowlanego obejmującego rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego (dwulokalowego) wraz z wewnętrznymi instalacjami: wodociągową, kanalizacji sanitarnej, centralnego ogrzewania, elektrycznej wraz z WLZ, gazową oraz zewnętrznym odcinkiem instalacji wewnętrznej kanalizacji sanitarnej, zbiornikiem bezodpływowym na deszczówkę, terenami utwardzonymi: dojazdem, dojściem, miejscami postojowymi, miejscem na ustawienie kontenera na odpady stałe, murkami oporowymi, na działce nr [...], obręb [...], [...].
Ze wskazanych rozstrzygnięć wynika, że organy administracji architektoniczno-budowlanej, a za nimi Sąd pierwszej instancji przyjęły, że inwestycja objęta wnioskiem jest zgodna z obowiązującymi przepisami, a zarzuty skargi nie zdołały podważyć legalności zaskarżonej decyzji.
W skardze kasacyjnej R.O., zaskarżając w całości wyrok Sądu pierwszej instancji, przytoczył podstawy kasacyjne dotyczące naruszenia przepisów postępowania oraz prawa materialnego.
W ramach podstawy kasacyjnej dotyczącej prawa materialnego skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie:
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634), zwanej dalej p.p.s.a., w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2351), zwanej dalej Prawem budowlanym, poprzez uznanie, iż organy obu instancji należycie sprawdziły zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z ustaleniami planu miejscowego (do czego organ administracji był zobowiązany), a w szczególności z § 6 ust. 2 pkt 6 ppkt g uchwały Nr LVIII/926/210 Rady Miasta Zakopane z dnia 29 lipca 2010 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego PARDAŁÓWKA - ANTAŁÓWKA (Dz. Urz. Woj. Małopol. z 2010 r. Nr 442 poz. 3244 ze zm.), zwanego dalej planem miejscowym, uznając, iż zaprojektowany dach stanowi klasyczny dach dwuspadowy okrywający dwoma połaciami obrys ścian zewnętrznych przedmiotowego budynku, w sytuacji, gdy: "realizacja dachów jako dwuspadowych za wyjątkiem budynków zabudowy willowej z okresu modernizmu międzywojennego, o kącie nachylenia głównych połaci pomiędzy 45° - 54°. Dopuszcza się realizację dachów dwuspadowych z przyczółkami, dachów czteropołaciowych lub wielopołaciowych oraz w wypadku zabudowy willowej z okresu modernizmu międzywojennego dachów płaskich. Zakaz realizacji dachów namiotowych" - w sytuacji, gdy zaprojektowany dach nie jest dachem dwuspadowym tylko namiotowym, tym samym narusza zapisy aktu prawa miejscowego;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, poprzez uznanie, iż organy obu instancji należycie sprawdziły zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, a w szczególności z:
a) § 14 pkt 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1065), zwanego dalej rozporządzeniem, uznając, iż planowana inwestycja posiada dostęp do drogi publicznej – zgodnie ze wskazanymi w przepisach prawa wymogami, w sytuacji gdy w przedmiotowym przypadku dostęp do działki objętej inwestycją odbywa się jedynie poprzez dojazd o szerokości ok. 3-3,5 m, natomiast brak jest wymaganego prawem dojścia o szerokości 1,5 m, zatem nie został spełniony obowiązek określony i wynikający z przepisów technicznych (do działki inwestycyjnej należy zapewnić dojście i dojazd i o ile inwestor spełnia w tym wypadku wymóg samego dojazdu, to nie spełnia warunku zapewnienia dojścia (które w projekcie przebiega tym samym szlakiem drożnym, zatem parametr winien wynosić co najmniej 4,5 m), co stanowi warunek również obligatoryjny dla uzyskania pozwolenia na budowę;
b) § 14 pkt 3 rozporządzenia, uznając, iż planowana inwestycja posiada dostęp do drogi publicznej, w sytuacji gdy inwestor nie zapewnił wymaganego prawem dojścia do terenu inwestycji;
c) § 12 ust. 6 pkt 1 rozporządzenia, uznając, iż zachowana została odległość od granicy działki sąsiedniej, w sytuacji, gdy odległość krawędzi dachu będącego okapem od strony zachodniej budynku wynosi 1,15 - 1,23 m, a więc mniej niż dopuszcza ustawodawca.
W ramach podstawy kasacyjnej dotyczącej przepisów postępowania skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie:
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., poprzez uznanie przez Sąd, że organy obu instancji należycie wyjaśniły stan faktyczny sprawy oraz nie dokonały pobieżnego rozpoznania sprawy i wyczerpująco rozpoznały materiał dowodowy oraz dokonały właściwej jego oceny;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 6 oraz art. 8 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu strony w postępowaniu administracyjnym, jak również naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa polegające na nierozpoznaniu istoty sprawy oraz tym samym poparcie działania organu naruszającego przepisy prawa powszechnie obowiązującego;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak przyjęcia przez Sąd, że organ drugiej instancji nie zaniechał dokonania wszechstronnej i dokładnej oceny okoliczności w niniejszej sprawie, co miało istotny wpływ na wynik przedmiotowego postępowania i w konsekwencji doprowadziło do wydania przez Wojewodę Małopolskiego decyzji naruszającej przepis art. 138 § 2 k.p.a.;
- art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez dość lakoniczne i nieodnoszące się do wszystkich podnoszonych zarzutów skargi uzasadnienie wyroku, co uniemożliwia stronie skuteczne i czytelne zrozumienie toku uzasadnienia, dokonanej subsumpcji stanu faktycznego względem obowiązujących przepisów oraz odniesienie się do przedstawionej argumentacji sądu;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. i art. 6 k.p.a. oraz art. 15 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie, że uchybienia proceduralne organów administracji, jak również zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie uzasadnia stwierdzenia wadliwości, podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał oraz uchybienia przedstawionej dokumentacji projektowej stanowią podstawę uzasadniającą uchylenie zaskarżonej decyzji zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji.
W oparciu o powyższe zarzuty, wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie, a także o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Jednocześnie zrzeczono się rozprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. (aktualnie t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą i w konsekwencji granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz podstawy obejmujące wskazane przez skarżącego kasacyjnie naruszenia przepisów prawa.
Rozpoznając sprawę w tak określonych granicach Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Mając na uwadze art. 193 zd. 2 p.p.s.a., który wskazuje, że uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej, w uzasadnieniu pominięto opis przebiegu postępowania administracyjnego i wydanych w sprawie rozstrzygnięć, w zakresie zbędnym do oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Przebieg postępowania administracyjnego jest przedstawiony w odpowiednim zakresie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.
Zakres prowadzonego przez organy postępowania administracyjnego, a tym samym zakres kontroli legalności działania organów przez Sądu a quo wyznaczony treścią zaskarżonej decyzji obejmował sprawę zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego (dwulokalowego) wraz z infrastrukturą techniczną na działce nr [...], obręb [...], [...]. Skarżący kasacyjnie jako właściciel działki nr [...] bezpośrednio sąsiadującej z terenem inwestycji sformułował zarzuty kasacyjne dotyczące naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego.
W konsekwencji przytoczenia w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia prawa materialnego, jak i naruszenia przepisów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał w pierwszej kolejności zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, albowiem dopiero po przesądzeniu, że sądowa kontrola legalności została przeprowadzona bez uchybienia procedurze sądowoadministracyjnej w stopniu, który mógłby wpłynąć na wynik sprawy, można przejść - w granicach określonych w skardze kasacyjnej - do ocen o charakterze prawnomaterialnym.
Przede wszystkim niezasadny okazał się zarzut uchybienia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez lakoniczne i niepełne uzasadnienie wyroku Sądu pierwszej instancji. Zgodnie z przywołanym przepisem uzasadnienie wyroku, w tym wyroku oddalającego skargę, powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. O naruszeniu powołanego przepisu można mówić przede wszystkim wtedy, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera jednego z wymienionych elementów. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przedstawiono stan sprawy, zarzuty podniesione w skardze, stanowisko organu administracji, a także podano i wyjaśniono podstawę prawną rozstrzygnięcia. Uzasadnienie nie pozostawia również wątpliwości, co do tego, jaki stan faktyczny Sąd Wojewódzki przyjął za podstawę rozstrzygnięcia. Uzasadnienie formułuje ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Treść uzasadnienia wyroku przedstawia tok rozumowania Sądu pierwszej instancji i wskazuje przyczyny, które doprowadziły do oddalenia skargi. Nie ma więc podstaw do stwierdzenia, że zaskarżony wyrok narusza przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. i to w kwalifikowany sposób wyrażający się możliwością istotnego wpływu takiego uchybienia na wynik sprawy. Sformułowana przez skarżącego kasacyjnie ocena i twierdzenia o niemożności skutecznego i czytelnego zrozumienia toku uzasadnienia nie wytrzymują konfrontacji z treścią tekstu tej części wyroku Sądu a quo.
Za niezasadne uznać należy także zarzuty kasacyjne naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3, art. 6, art. 8, art. 15, art. 138 § 2 k.p.a. i art. 133 § 1 p.p.s.a., które odnoszą się do wadliwie przeprowadzonej oceny materiału dowodowego, skutkującej – według skarżącego kasacyjnie - niejednoznacznymi ustaleniami w zakresie stanu faktycznego. O ile w skardze kasacyjnej nie wskazano skonkretyzowanych przejawów przypisywanych organom i Sądowi pierwszej instancji uchybień w zakresie oceny materiału dowodowego zgodnie przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, to w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego akta sprawy nie dają podstaw do skutecznego zakwestionowania prawidłowości dokonanej kontroli przez Sąd a quo.
Należy w pierwszej kolejności zwrócić uwagę, że do naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. dochodzi wówczas, gdy sąd wydaje rozstrzygnięcie na podstawie innego materiału niż ten, który jest zawarty w aktach sprawy. Obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy oznacza bowiem jedynie zakaz wyjścia poza materiał znajdujący się w aktach sprawy. Przepis ten nie służy natomiast kwestionowaniu dokonanej przez sąd oceny materiału dowodowego i ustalonego w sprawie stanu faktycznego, z którą nie zgadza się strona skarżąca.
Z kolei przywołany przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. ma charakter tzw. wynikowy, odnosi się wyłącznie do określenia formy wyrokowania w przypadku uwzględnienia skargi, gdy za przedmiot miała ona decyzję lub postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, a sąd dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zatem naruszenie wskazanego przepisu tylko wtedy będzie trafne, gdyby zasadne okazały się inne zarzuty skargi kasacyjnej, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Zauważyć należy, że sądowa kontrola działania organów w zakresie postępowania wyjaśniającego wyraża się w ocenie przez Sąd, czy organy w konkretnych realiach sprawy nie uchybiły przepisom postępowania, co oznacza ocenę pod względem legalności. Sąd administracyjny nie tyle dokonuje własnych ustaleń niezbędnych do wydania aktu stosowania prawa, co ocenia, czy organy zgodnie z przepisami postępowania zebrały materiał dowodowy i ustaliły stan faktyczny. Przede wszystkim chodzi tu o kontrolę, czy w procesie obejmującym dokonywanie ustaleń faktycznych organowi nie można przypisać dowolności. Chodzi o zweryfikowanie, czy ustalenia mają pokrycie w kompletnym i należycie zgromadzonym oraz w sposób wyczerpujący zbadanym materiale (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.), ocenionym zgodnie z regułami prawidłowego rozumowania w całokształcie materiału konkretnej sprawy (art. 80 k.p.a.). Innymi słowy, w ramach oceny legalności badaniu podlega skonkretyzowany w realiach sprawy sposób, w jaki organy zgromadziły i zbadały materiał sprawy, a także, czy zaistniały warunki do wydania decyzji o określonej treści i kierunku rozstrzygnięcia.
Zakres koniecznych ustaleń faktycznych w sprawie jest zdeterminowany prawem materialnym, albowiem decyzja administracyjna stanowi formę, w której dokonują się akty stosowania prawa materialnego w wyniku rozpatrzenia konkretnej sprawy. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wszechstronnego wyjaśnienia sprawy (art. 7 k.p.a.), podniesiony do rangi zasady ogólnej postępowania administracyjnego, jest zatem obowiązkiem zrelatywizowanym do określonych norm prawa materialnego, które określają zakres relewantnych do jego stosowania ustaleń faktycznych. Kontrola prawidłowości zakresu ustaleń faktycznych niezbędnych do wyjaśnienia sprawy dokonuje się w konsekwencji w odniesieniu do określonych norm prawa materialnego, które mogłyby mieć w sprawie zastosowanie. Powyższe oznacza, że, o ile zawsze pozostaje aktualny generalny obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, to w ramach kontroli legalności działania administracji przez sądy skarga może być uwzględniona zgodnie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. tylko w sytuacji, gdy naruszenie tego obowiązku dokładności i uchybienie w ten sposób przepisom postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W tych uwarunkowaniach prawnych Naczelny Sąd Administracyjny uznał przywołane zarzuty procesowe za nieusprawiedliwione, albowiem organ odwoławczy w stopniu niezbędnym wyjaśnił okoliczności faktyczne i prawne istotne dla wydania rozstrzygnięcia, co znalazło wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy, na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania pierwszoinstancyjnego dokonał ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy pozwolenia na budowę w administracyjnym toku instancji, którego specyfika polega na ponownym kompleksowym stosowaniu prawa administracyjnego a nie ogranicza się tylko do kontroli decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji. Organ odwoławczy był zobowiązany do ponownego całościowego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przekazanej wraz z odwołaniem przez organ pierwszej instancji. W procesie tym organ odwoławczy uwzględnił zarzuty odwołania odnosząc się do nich w sposób jasno odzwierciedlający jego stanowisko w sprawie znajdujące poparcie w materiale aktowym.
Na tle tych ustaleń i ocen, Sąd pierwszej instancji uznając, że brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości zaskarżonej decyzji oddalił skargę. Skoro Sąd a quo nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, to oddalając skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. podjął rozstrzygnięcie zgodne z dyspozycją stosowanej przez Sąd normy prawnej.
Przechodząc do oceny naruszenia prawa materialnego Naczelny Sąd Administracyjny uznał za niezasadny zarzut naruszenia przepisów art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z § 6 ust. 2 pkt 6 ppkt g planu miejscowego, zmierzający do wykazania, że zaprojektowana konstrukcja dachu nie spełnia wymogów wynikających z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Przepis art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, stanowi m.in., że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. W przedmiotowej sprawie organy dokonały takiego sprawdzenia i trafnie doszły do wniosku, że planowana inwestycja obejmująca rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego (dwulokalowego) wraz z infrastrukturą techniczną jest zgodna z postanowieniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W planie miejscowym teren inwestycji przeznaczono pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne. W ramach zasad dotyczących realizacji nowych budynków mieszkalnych jednorodzinnych w § 6 ust. 2 pkt 6 ppkt g planu miejscowego wskazano: "realizacja dachów jako dwuspadowych za wyjątkiem budynków zabudowy willowej z okresu modernizmu międzywojennego, o kącie nachylenia głównych połaci pomiędzy 45°-54°. Dopuszcza się realizację dachów dwuspadowych z przyczółkami, dachów czteropołaciowych lub wielopołaciowych oraz w wypadku zabudowy willowej z okresu modernizmu międzywojennego dachów płaskich. Zakaz realizacji dachów namiotowych". Uchwałodawca w § 3 ust. 1 pkt 19 planu zdefiniował dach namiotowy wskazując, że jest to "dach, który ma co najmniej trzy trójkątne połacie, schodzące się w górnej części w jednym punkcie szczytowym i nie posiada kalenicy". Wbrew stanowisku skarżącego kasacyjnie, z projektu budowlanego, w tym z rzutu więźby dachowej (str. 48), wyraźnie wynika, że zaprojektowana konstrukcja dachu nie jest namiotowa, w rozumieniu przepisów planu miejscowego. Projektowany dach jest konstrukcją wielopołaciową, która jest dopuszczalna w świetle przywołanego § 6 ust. 2 pkt 6 ppkt g planu miejscowego.
Nie potwierdziły się również zarzuty naruszenia przepisów § 14 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, organy administracji architektoniczno-budowlanej, a za nimi Sąd pierwszej instancji wadliwie przyjęły, że dostęp do drogi publicznej poprzez istniejącą drogę wewnętrzną o szerokości ok. 3 – 3,5 m nie spełnia wymogów wynikających z przywołanych przepisów rozporządzenia.
Należy zauważyć, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając m.in. poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Z kolei w myśl § 14 rozporządzenia do działek budowlanych oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych należy zapewnić dojście i dojazd umożliwiający dostęp do drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu ich użytkowania oraz wymagań dotyczących ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach odrębnych. Szerokość jezdni stanowiącej dojazd nie może być mniejsza niż 3 m (ust. 1). Dopuszcza się zastosowanie dojścia i dojazdu do działek budowlanych w postaci ciągu pieszo-jezdnego, pod warunkiem że ma on szerokość nie mniejszą niż 5 m, umożliwiającą ruch pieszy oraz ruch i postój pojazdów (ust. 2). Do budynku i urządzeń z nim związanych, wymagających dojazdów, funkcję tę mogą spełniać dojścia, pod warunkiem że ich szerokość nie będzie mniejsza niż 4,5 m (ust. 3).
Argumentacja zaprezentowana na tle przywołanego przepisu w skardze kasacyjnej, zgodnie z którą planowana inwestycja nie spełnia wymogów § 14 rozporządzenia, gdyż pomimo zapewnienia dojazdu poprzez drogę wewnętrzną (działka nr [...]) o szerokości ok. 3 – 3,5 m, nie zagwarantowano również dojścia o szerokości 1,5 m, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie zasługuje na uwzględnienie.
Należy bowiem zauważyć, że przepis § 14 ust. 1 rozporządzenia w zdaniu pierwszym wskazuje, że do działek budowlanych oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych należy zapewnić dojście i dojazd umożliwiający dostęp do drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu ich użytkowania oraz wymagań dotyczących ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach odrębnych. Regulacja ta wymaga przede wszystkim dostosowania dojścia i dojazdu do przeznaczenia i sposobu użytkowania konkretnych działek budowlanych lub budynków, co wymaga odniesienia do konkretnych okoliczności sprawy. Przewidziana w zdaniu drugim minimalna szerokość jezdni, która nie może być mniejsza niż 3 m musi być zatem odczytana jako wymóg minimum podlegający ocenie w kontekście konieczności zapewnienia dojścia i dojazdu odpowiedniego do przeznaczenia i sposobu użytkowania konkretnej działki budowlanej. Innymi słowy regulacja ta pozwala na zastosowanie dojazdu o szerokości 3 m, o ile taka szerokość jezdni może być w konkretnych okolicznościach sprawy uznana za odpowiednią do przeznaczenia i sposobu użytkowania działki. Prawodawca z uwagi na sformułowanie kryterium ocennego w zdaniu pierwszym omawianej regulacji zdecydował się określić minimalny wymiar jezdni dojazdowej umożliwiającej dojście i dojazd, nie narzucając z góry określonego parametru dojścia.
Przywoływane przez skarżącego kasacyjnie uregulowanie zawarte w § 14 ust. 2 rozporządzenia, dotyczące ciągu pieszo-jezdnego, stanowi, iż dopuszcza się zastosowanie dojścia i dojazdu do działek budowlanych w postaci ciągu pieszo-jezdnego, pod warunkiem że ma on szerokość nie mniejszą niż 5 m, umożliwiającą ruch pieszy oraz ruch i postój pojazdów. Konstrukcja tego przepisu wskazuje, że regulacja ta koresponduje w istocie ze zdaniem pierwszym § 14 ust. 1 rozporządzenia, przesądzając, że w każdym wypadku wystarczający jest ciąg pieszo-jezdny o parametrach wskazanych w tym przepisie. Tym samym w ten sposób w warunkach technicznych prawodawca w sposób ogólny przesądził, że taka forma dojścia i dojazdu jest odpowiednia do przeznaczenia i sposobu użytkowania działek budowlanych. Podsumowując, unormowanie to nie wyklucza zapewnienia dojścia i dojazdu umożliwiającego dostęp do drogi publicznej stosownie do § 14 ust. 1 rozporządzenia, ale jest z góry przewidzianą w warunkach technicznych formą zapewnienia odpowiedniego dostępu. Podobnie należy odczytywać znaczenie § 14 ust. 3 rozporządzenia, który jest swoistą formą zapewnienia odpowiedniego dostępu do budynków.
Tym samym sposób wykładni prezentowany w skardze kasacyjnej odbierałby w istocie praktycznego znaczenia minimalnych wymogów wskazanych w § 14 ust. 1 rozporządzenia, co jest sprzeczne z jasnym brzmieniem tej regulacji. Przywołane w skardze kasacyjnej § 14 ust. 2 i 3 rozporządzenia należy uznać za alternatywne sposoby zapewnienia dojścia i dojazdu do drogi publicznej, które w niniejszej sprawie, wobec powyższych uwag, nie mają zastosowania.
Słusznie w takiej sytuacji Sąd pierwszej instancji uznał, że droga wewnętrzna na działce nr [...] spełnia wymagania określone w § 14 ust. 1 rozporządzenia. Trafnie zwrócono również uwagę na okoliczność, że aktualnie na działce nr [...], stanowiącej współwłasność m.in. inwestora i skarżącego kasacyjnie, odbywa się ruch drogowy zapewniający dojazd do sąsiednich zabudowań, w tym do działki należącej do skarżącego kasacyjnie. Ustalony stan faktyczny pozwalał w okolicznościach sprawy dotyczącej zabudowy jednorodzinnej na konstatację, że dostęp do drogi publicznej z zapewnieniem jezdni nie mniejszej szerokości niż 3 m jest wystarczający.
Niezasadny jest także zarzut naruszenia § 12 ust. 6 pkt 1 rozporządzenia, zgodnie z którym odległość od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż 1,5 m do okapu lub gzymsu zwróconego w stronę tej granicy, a także do balkonu, daszku nad wejściem, galerii, tarasu, schodów zewnętrznych, rampy lub pochylni – z wyjątkiem pochylni przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych. W ocenie skarżącego kasacyjnie, planowana inwestycja nie spełnia powyższego wymogu, gdyż odległość od granicy działki budowlanej do okapu od strony zachodniej wynosi 1,15 – 1,23 m. Kwestia ta została szczegółowo przeanalizowana przez organ odwoławczy, który wyjaśnił, że co prawda od strony granicy zachodniej (z działką nr [...]), brak jest zwymiarowania okapów na rysunku projektu zagospodarowania terenu, jednakże odległość budynku od granicy działki wynosi co najmniej 9,15 m, a okapy mają szerokość 1 m. W odniesieniu zaś do odległości okapu do granicy działki od strony wschodniej, do której nawiązuje w istocie treść zarzutu, Wojewoda słusznie zauważył, że na projekcie zagospodarowania terenu wartości te są zwymiarowane przerywaną czarną linią i odległość okapu od granicy z działką nr [...] wynosi 1,50 m – 1,92 m, co jest zgodne z przywołanym przepisem rozporządzenia.
Mając zatem na uwadze, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., skargę kasacyjną oddalił.
Wobec tego, że skarżący kasacyjnie w skardze kasacyjnej zrzekł się rozprawy, a pozostałe strony postępowania w terminie czternastu dni od dnia doręczenia im odpisów tego pisma, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a. - skargę kasacyjną rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI