II OSK 2481/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-11-20
NSAbudowlaneŚredniansa
rozbiórkabudynek letniskowynadzór budowlanygazociąg wysokiego ciśnieniabezpieczeństwowstrzymanie wykonaniaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę budynku letniskowego ze względu na zagrożenie dla gazociągu wysokiego ciśnienia.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę budynku letniskowego, który znajduje się w strefie kontrolowanej gazociągu wysokiego ciśnienia. Sąd uznał, że mimo podejmowanych przez skarżących działań mających na celu legalizację budowy, stan zagrożenia nie ustał. W związku z tym, oddalono wniosek, wskazując, że w przypadku usunięcia zagrożenia, strona może złożyć kolejny wniosek.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrzył wniosek L. B., H. B. i B. T. o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczytnie z dnia 27 stycznia 2025 r., nakazującej rozbiórkę budynku letniskowego. Decyzja ta była przedmiotem skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który wcześniej oddalił skargę skarżących na decyzję WINB. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a., wstrzymanie wykonania aktu może nastąpić, gdy jego wykonanie grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Choć rozbiórka obiektu budowlanego zazwyczaj wiąże się z takimi ryzykami, NSA wskazał, że nie można tego stosować w sytuacji, gdy zagrożone jest wyższe dobro, jakim jest życie i zdrowie ludzkie. W niniejszej sprawie budynek letniskowy znajdował się w strefie kontrolowanej gazociągu wysokiego ciśnienia, stwarzając ryzyko awarii. Mimo że skarżący podejmowali działania w celu legalizacji budowy, sąd uznał, że stan zagrożenia nie ustał. NSA zaznaczył, że w przypadku usunięcia zagrożenia, strona może złożyć nowy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. Wobec powyższego, wniosek o wstrzymanie wykonania został oddalony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek nie został uwzględniony.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mimo podejmowanych przez skarżących działań, stan zagrożenia dla gazociągu wysokiego ciśnienia nie ustał. W sytuacji, gdy zagrożone jest wyższe dobro (życie i zdrowie ludzkie), nie można wstrzymać wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę, nawet jeśli wykonanie tej decyzji wiąże się z trudnymi do odwrócenia skutkami dla skarżącego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 61 § § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zagrożenie dla funkcjonowania urządzeń gazowych i ryzyko wystąpienia awarii gazowej stanowi wyższą wartość niż potencjalna szkoda dla skarżących wynikająca z rozbiórki.

Odrzucone argumenty

Podejmowanie przez skarżących zaawansowanych działań mających na celu przebudowę gazociągu i doprowadzenie do zgodności z prawem budowy budynku letniskowego.

Godne uwagi sformułowania

Powyższy pogląd nie może jednak uzasadniać wstrzymania aktu w przypadku zagrożenia wyższej wartości jaką jest życie i zdrowie ludzkie. W obecnej sytuacji Sąd nie znalazł podstaw do zastosowania ochrony tymczasowej.

Skład orzekający

Andrzej Wawrzyniak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wstrzymanie wykonania decyzji o rozbiórce w sytuacji zagrożenia bezpieczeństwa publicznego (np. infrastruktury krytycznej)."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zagrożenia gazociągu wysokiego ciśnienia; ogólna zasada dotycząca wstrzymania rozbiórki może być stosowana w innych kontekstach, ale zawsze z uwzględnieniem hierarchii dóbr.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje konflikt między prawem własności a bezpieczeństwem publicznym, gdzie interes prywatny musi ustąpić przed potencjalnym zagrożeniem dla życia i zdrowia.

Budynek letniskowy musi ustąpić miejsca gazociągowi – NSA odmawia wstrzymania rozbiórki ze względu na bezpieczeństwo.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 2481/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-11-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-10-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Wawrzyniak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Sygn. powiązane
II SA/Ol 287/25 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2025-06-24
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku L. B., H. B. i B. T. o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczytnie z dnia 27 stycznia 2025 r. znak: NB 5140-3/23/Jed w sprawie ze skargi kasacyjnej L. B., H. B. i B. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 24 czerwca 2025 r. sygn. akt II SA/Ol 287/25 w sprawie ze skargi L. B. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 marca 2025 r. nr P.7721.20.2025 19 RL w przedmiocie rozbiórki budynku letniskowego postanawia: oddalić wniosek.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 24 czerwca 2025 r. sygn. akt II SA/Ol 287/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę L. B. (dalej również "skarżący") na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej "WINB") z dnia 11 marca 2025 r. w przedmiocie rozbiórki budynku letniskowego.
W złożonej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej L. B., H. B. i B. T., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 - zwanej dalej "p.p.s.a.") wnieśli o wstrzymanie wykonania w całości decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczytnie z dnia 27 stycznia 2025 r., nakazującej rozbiórkę budynku letniskowego o wymiarach 6,10 x 9,10 m zlokalizowanego na działkach nr [...] i [...], obr. J., gm. J.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Kompetencja Naczelnego Sądu Administracyjnego do wstrzymania wykonania aktu lub czynności została uregulowana w art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W orzecznictwie Naczelnego Sadu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, że rozbiórka obiektu budowlanego, czy jego części przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, z tego powodu, że w razie uwzględnienia skargi może okazać się, że decyzja o nakazie rozbiórki była wadliwa, a wobec tego może powstać kwestia powrotu do stanu, który istniał przed wykonaniem tej decyzji.
Powyższy pogląd nie może jednak uzasadniać wstrzymania aktu w przypadku zagrożenia wyższej wartości jaką jest życie i zdrowie ludzkie.
W niniejszej sprawie nie można tracić z pola widzenia, że przedmiotowy obiekt budowlany znajduje się w strefie kontrolowanej gazociągu wysokiego ciśnienia i zagraża funkcjonowaniu urządzeń gazowych, stwarzając ryzyko wystąpienia awarii. Na ten fakt zwracał już uwagę WINB w postanowieniu z dnia 22 kwietnia 2025 r., odmawiającym wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu aktualnie rozpoznawanego wniosku o wstrzymanie wykonania nakazu rozbiórki pełnomocnik skarżących kasacyjnie wskazała, że jej mocodawcy podjęli zaawansowane działania mające na celu przebudowę gazociągu na nieruchomości w celu doprowadzenia do zgodności z prawem budowy budynku letniskowego. W ocenie NSA podjęcie działań nie oznacza jednak, że stan zagrożenia przestał istnieć. Należy jedynie wskazać, że zgodnie z art. 61 § 4 postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane, na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Oznacza to, że w przypadku usunięcia stanu zagrożenia awarią strona może złożyć kolejny wniosek o wstrzymanie wykonania aktu, powołując się na zmianę okoliczności sprawy. W obecnej sytuacji Sąd nie znalazł podstaw do zastosowania ochrony tymczasowej.
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI