II OSK 246/09

Naczelny Sąd Administracyjny2010-01-29
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanezmiana sposobu użytkowaniakotłowniasamowola budowlanalegalizacjanadzór budowlanyorzeczenie techniczneterminyprzepisy przejściowe

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą legalności zmiany sposobu użytkowania piwnicy na kotłownię, potwierdzając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązujących przed 2004 rokiem.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez J. i Z. P. od wyroku WSA w Olsztynie, który oddalił ich skargę na decyzję Warmińsko-Mazurskiego WINB. Przedmiotem sporu była legalność zmiany sposobu użytkowania piwnicy na kotłownię, dokonanej przez L. S. w 2000 roku. Skarżący kwestionowali zastosowanie przepisów obowiązujących przed 31 maja 2004 roku oraz prawidłowość procedury oceny technicznej instalacji. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że WSA prawidłowo zastosował prawo materialne i procesowe, a ustalenia faktyczne dotyczące daty zmiany sposobu użytkowania były prawidłowe.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. i Z. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który oddalił ich skargę na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sprawa dotyczyła legalności zmiany sposobu użytkowania piwnicy na kotłownię, przeprowadzonej przez L. S. w czerwcu 2000 roku. Skarżący zarzucali naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i zastosowanie art. 71a Prawa budowlanego w związku z art. 2 ust. 3 ustawy nowelizującej, twierdząc, że nie należało stosować przepisów obowiązujących przed 31 maja 2004 roku. Kwestionowali również prawidłowość przyjęcia "orzeczenia technicznego" inż. M. jako dowodu, zwłaszcza po wybuchu pompy cyrkulacyjnej, oraz naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7, 10 i 77 k.p.a. przez brak zawiadomienia o kontroli. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za nieuzasadnioną. Sąd podkreślił, że zarzut naruszenia prawa materialnego był niezasadny, ponieważ skarżący w istocie kwestionowali ustalony stan faktyczny (datę zmiany sposobu użytkowania), a nie jego prawną ocenę. Sąd potwierdził, że prawidłowe było zastosowanie przepisów Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym przed 31 maja 2004 roku, gdyż zmiana sposobu użytkowania nastąpiła w 2000 roku. Zarzuty dotyczące art. 81c Prawa budowlanego uznano za nieprecyzyjne i niezasadne, wskazując, że "orzeczenie techniczne" jest równoznaczne z "oceną techniczną" i że wcześniejsze postanowienia w tym zakresie były już prawomocnie zatwierdzone przez WSA. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 10, 77 k.p.a.) również uznano za bezzasadne, wskazując na brak wpływu niezawiadomienia o kontroli na ustalenia faktyczne oraz na fakt zapoznania się skarżących z aktami sprawy. Sąd odrzucił również argumenty oparte na stanie zdrowia i wieku skarżących oraz ich subiektywnym poczuciu zagrożenia, uznając je za pozaprawne. Ostatecznie, skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, należy stosować przepisy obowiązujące przed 31 maja 2004 roku, zgodnie z art. 2 ust. 3 ustawy nowelizującej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 2 ust. 3 ustawy nowelizującej Prawo budowlane wyraźnie stanowi, iż do zmian sposobu użytkowania dokonanych przed wejściem w życie noweli stosuje się przepisy dotychczasowe. W tej sprawie zmiana nastąpiła w 2000 roku, co uzasadnia zastosowanie łagodniejszych przepisów obowiązujących wówczas.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (19)

Główne

u.z.p.b. art. 2 § 3

Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane

Do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, bez wymaganego pozwolenia i dokonanego przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.

Pomocnicze

u.p.b. art. 71a

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Nie stosuje się do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, bez wymaganego pozwolenia i dokonanego przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane.

u.p.b. art. 81c § 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Organ nadzoru budowlanego może nałożyć na inwestora obowiązek przedłożenia odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz.

u.p.b. art. 51 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Organ nadzoru budowlanego może nakazać wykonanie określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.

u.p.b. art. 71 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymagała pozwolenia właściwego organu (w brzmieniu obowiązującym do 31.05.2004 r.).

u.p.b. art. 71 § 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Definicja zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części (w brzmieniu obowiązującym do 31.05.2004 r.).

u.p.b. art. 50

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Przepisy stosowane w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia (w brzmieniu obowiązującym do 31.05.2004 r.).

u.p.b. art. 57 § 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Przepisy stosowane w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia (w brzmieniu obowiązującym do 31.05.2004 r.).

u.p.b. art. 55 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Brak podstaw do nałożenia obowiązku uzyskania decyzji zezwalającej na użytkowanie, gdy nie istniała możliwość nałożenia wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie sądu rozpoznającego skargę kasacyjną granicami skargi.

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie sądu oraz organu oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu sądu.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy do uchylenia orzeczenia przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi kasacyjnej.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozstrzygnięcia organu odwoławczego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowe zastosowanie przepisów Prawa budowlanego obowiązujących przed 31 maja 2004 r. do zmiany sposobu użytkowania obiektu dokonanej w 2000 r. Uznanie "orzeczenia technicznego" za równoważne "ocenie technicznej" lub "ekspertyzie" w rozumieniu art. 81c Prawa budowlanego. Brak istotnego wpływu ewentualnych uchybień proceduralnych na wynik sprawy. Ustalenie, że zmiana sposobu użytkowania piwnicy na kotłownię nastąpiła w 2000 r., co uzasadnia zastosowanie przepisów przejściowych.

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i zastosowanie art. 71a Prawa budowlanego w związku z art. 2 ust. 3 ustawy nowelizującej. Naruszenie art. 81c Prawa budowlanego poprzez przyjęcie "orzeczenia technicznego" inż. M. jako dowodu, które nie zostało zweryfikowane po wybuchu i nie spełniało wymogów "oceny technicznej" lub "ekspertyzy". Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a., art. 7, 10, 77 k.p.a.) poprzez oddalenie skargi mimo wadliwości postępowania organów i braku zawiadomienia o kontroli. Twierdzenie, że roboty budowlane były prowadzone także po 2000 roku, co podważa zastosowanie przepisów przejściowych. Argumentacja oparta na stanie zdrowia i wieku skarżących oraz ich subiektywnym poczuciu zagrożenia.

Godne uwagi sformułowania

Zarzut naruszenia prawa materialnego nie odnosi się więc do ustalonego w sprawie stanu faktycznego, tylko do stanu faktycznego, jaki ich zdaniem powinien zostać ustalony. Tego rodzaju zarzut nie może być uznany za zarzut naruszenia prawa materialnego. Jest to w istocie zarzut dokonania w sprawie błędu w ustaleniach faktycznych. Okoliczność, iż w przytoczonym przepisie mowa jest o "ocenie technicznej" oraz "ekspertyzie" nie oznacza, że w wydanym na podstawie tego przepisu orzeczeniu organ administracji ma obowiązek używać w wyłącznie takich określeń, gdyż w przeciwnym wypadku orzeczenie to będzie nieprawidłowe. Dopuszczalne jest także użycie przez organ administracji określeń równoznacznych. Zarzut pozaprawny i jako taki nie może być podstawą oceny prawidłowości wyroku wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.

Skład orzekający

Grzegorz Czerwiński

sprawozdawca

Joanna Banasiewicz

członek

Krystyna Borkowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych w prawie budowlanym dotyczących zmiany sposobu użytkowania obiektu, a także dopuszczalność stosowania różnych określeń dla dokumentów technicznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego przed wejściem w życie istotnej nowelizacji Prawa budowlanego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów przejściowych w prawie budowlanym, co jest istotne dla praktyków. Choć stan faktyczny jest specyficzny, argumentacja prawna i sposób rozstrzygnięcia przez NSA są pouczające.

Zmiana sposobu użytkowania obiektu: Które przepisy stosować po nowelizacji Prawa budowlanego?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 246/09 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2010-01-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-02-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński /sprawozdawca/
Joanna Banasiewicz
Krystyna Borkowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II SA/Ol 529/08 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2008-10-14
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
art. 71a, art. 81c
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
Dz.U. 2004 nr 93 poz 888
art. 2 ust. 3
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Krystyna Borkowska Sędziowie sędzia NSA Joanna Banasiewicz sędzia del. WSA Grzegorz Czerwiński /spr./ Protokolant asystent Dominika Sasin-Knothe po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. i Z. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 14 października 2008 r. sygn. akt II SA/Ol 529/08 w sprawie ze skargi J. i Z. P. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 14 października 2008 roku, sygn. akt II SA/Ol 529/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę J. i Z. P. na decyzję Warmińsko – Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia [...] czerwca 2008 roku, Nr [...] w przedmiocie wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.
Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie zapadł w następującym stanie faktycznym.
Decyzją z [...] kwietnia 2008 roku, Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Iławie orzekł o braku podstaw do wydania w stosunku do Leszka Szczepańskiego nakazu wykonania określonych czynności lub robót budowlanych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, polegających na wykonaniu instalacji grzewczej oraz podłączeniu kotła c.o. w związku ze zmianą funkcji pomieszczenia piwnicznego na kotłownię w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w Z..
W uzasadnieniu decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przedstawił przebieg postępowania oraz ustalenia dokonane w sprawie wskazując,
iż wobec potwierdzenia wykonania przez inwestora robót polegających na wykonaniu instalacji grzewczej oraz podłączeniu kotła c.o. zgodnie z przepisami prawa, w tym przepisami techniczno-budowlanymi, zakończył prowadzone postępowanie stwierdzając brak podstaw do nałożenia obowiązków, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyli J. i Z. P., wnosząc o jej uchylenie i przeprowadzenie rzetelnego postępowania. Wskazali, że postępowanie było prowadzone w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania pomieszczenia piwnicznego na kotłownię, zaś w decyzji orzeczono o braku podstaw do wydania nakazu wykonania określonych czynności, czyli w innej sprawie. Zarzucili, iż orzeczenie techniczne sporządzone przez H. M. nie zawiera daty sporządzenia dokumentu oraz, że nie wyjaśnia ono, czy dokonana zmiana funkcji piwnicy jest zgodna z przepisami przeciwpożarowymi i kominiarskimi. Podnieśli, iż w takcie zapoznawania się z aktami nie znaleźli żadnej deklaracji zgodności zastosowanego wkładu kominowego, ani też rachunku jego zakupu. Stwierdzili również, że takie dokumenty, jak załączone do akt sprawy "można wziąć z podłogi w każdym sklepie z materiałami budowlanymi". Podkreślili, że rysunek schematu kotłowni nie uwzględnia obniżenia posadzki w celu uzyskania prawidłowej wysokości kotłowni. Poza tym przedstawiona opinia zapewniała, że kocioł jest bezpieczny podczas, gdy w dniu 27 stycznia 2008 roku kocioł oraz podgrzewacz wody wybuchły. Państwo P. wskazali także na opinię mistrza kominiarskiego, który oświadczył, że wkład kominowy użyty przez inwestora jest nieprawidłowy.
Od decyzji organu pierwszej instancji odwołanie złożył także inwestor L. S. wskazując, iż po tak długim postępowaniu w sprawie i poniesieniu bardzo dużych nakładów finansowych nie zgadza się na takie rozstrzygnięcie. Zwrócił uwagę, iż właściwie do chwili obecnej nie mógł sam wykonać w pełni nałożonych obowiązków z uwagi na ciągłe utrudnianie postępowania przez J. i Z. P., którzy od początku torpedowali jego działania narażając go wciąż na nowe koszty i długotrwałość procedur.
Odwołujący się stwierdził, że działania Państwa P. sprowadzały się do ciągłego utrudniania fachowcom dokonania jednoznacznych ustaleń dotyczących zgodności wykonanych robót z przepisami prawa, aby uniemożliwić potwierdzenie prawidłowości ich wykonania. Podniósł, iż działania te miały na celu niedopuszczenie do udowodnienia w trakcie tych przeglądów, iż wykonane przez niego prace
są zgodne z prawem.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2008 roku, Nr [...] Warmińsko – Mazurski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Olsztynie uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego na etapie postępowania prowadzonego w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane organ nadzoru stwierdza, czy wykonane roboty budowlane są zgodne z wymaganiami prawa budowlanego, a jeżeli nie to nakazuje w decyzji wykonanie określonych czynności
w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Jeżeli natomiast organ nadzoru stwierdzi na podstawie przedłożonej dokumentacji, że wykonane roboty nie uchybiają żadnym przepisom i warunkom technicznym, to winien umorzyć postępowanie w tym zakresie, gdyż art. 51 Prawa budowlanego nie stanowi materialnoprawnej podstawy do merytorycznego wypowiedzenia się w tym zakresie.
Zdaniem organu odwoławczego, skoro w toku postępowania stwierdzono,
iż roboty zostały wykonane przez inwestora zgodnie z przepisami określającymi warunki techniczne dla obiektów, to nie zachodzi konieczność nałożenia na niego wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia do stanu zgodnego
z prawem. Zatem, w tym przedmiocie, tj. art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy prawo budowlane, postępowanie stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć.
Odnośnie do zarzutów odwołania organ odwoławczy wskazał, że inż. H. M. jest osobą pełniącą samodzielną funkcję techniczną w budownictwie i ma uprawnienia do oceny zjawisk technicznych oraz techniczno-organizacyjnych. Z tego powodu jego oświadczenia uznane zostały za wiarygodne. Także wykonana przez niego opinia techniczna o stanie technicznym kotłowni c.o. w pomieszczeniu piwnicznym w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w Zalewie stanowi dowód w sprawie i jako taka została uznana za prawidłową. Brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości ustaleń w niej zawartych oraz uprawnień osoby, która ją sporządziła.
Odnośnie do odwołania L. S. organ odwoławczy stwierdził, iż z uwagi na stwierdzone w toku postępowania problemy z przedłożeniem pełnej, żądanej dokumentacji, wobec braku współpracy pozostałych osób biorących udział w tym postępowaniu, organ nadzoru we własnym zakresie zebrał materiał dowodowy, wystarczający do ustalenia stanu faktycznego.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Olsztynie wnieśli J. i Z. P..
Wskazali na naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. podnosząc, iż opinia techniczna została sporządzona przed wybuchem w kotłowni, zaś po wybuchu nadzór budowlany bez ich zawiadomienia przeprowadził tajne oględziny w asyście autora opinii. Wskazali, iż organ I instancji nie doprowadził postępowania w sprawie samowoli budowlanej do końca i nie nałożył na inwestora obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie kotłowni. Zdaniem skarżących, powinno być sporządzone nie orzeczenie techniczne, lecz ekspertyza techniczna, zaś osoba sporządzająca orzeczenie nie ma uprawnień do sporządzenia ekspertyzy technicznej. Nadto, inwestor nie przedłożył wymaganej deklaracji zgodności zastosowanego wkładu kominowego, ani też rachunku jego zakupu odpowiadającemu deklaracji zgodności z Polską Normą. Wskazali, że inny mistrz kominiarski w trakcie wizji w dniu 12 września 2007 roku oświadczył, że zastosowany wkład kominowy jest nieprawidłowy.
W odpowiedzi na skargę Warmińsko-Mazurski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Olsztynie podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji
i wniósł o jej oddalenie.
W piśmie procesowym z 3 października 2008 roku skarżący podnieśli,
że nadzór budowlany oparł się na dwóch opiniach kominiarskich osób wynajętych przez inwestora, zaś pominął obiektywną opinię Z. K., który jest osobą bezstronną.
Wyrokiem z dnia 14 października 2008 roku, sygn. akt II SA/Ol 529/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę J. i Z. P. na decyzję Warmińsko – Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia [...] czerwca 2008 roku, Nr [...].
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał,
że wniesiona skarga nie zawierała zarzutów, które zasługiwałyby na uwzględnienie, jak również, że analizując sprawę z urzędu nie stwierdził naruszeń prawa, które uzasadniałyby uchylenie zaskarżonej decyzji.
Sąd wskazał, że postępowanie zostało wszczęte w sprawie wykonania przez Leszka Szczepańskiego instalacji grzewczej oraz podłączenia pieca c.o.
w pomieszczeniu piwnicznym budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy
ul. Sienkiewicza 11 w Zalewie. W trakcie postępowania w przedmiocie zbadania prawidłowości wykonanych robót stwierdzono, iż ich wykonanie doprowadziło
do samowolnej zmiany sposobu użytkowania pomieszczenia piwnicznego
na kotłownię, wobec czego postanowieniem wydanym w trybie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 roku Nr 156, poz. 118,
ze zm) nałożono na inwestora obowiązek przedłożenia orzeczenia technicznego
w zakresie prawidłowości wykonanych robót budowlanych, zapewnienia prawidłowej wentylacji w kotłowni zgodnie z warunkami technicznymi, spełnienia bezpieczeństwa przeciwpożarowego oraz zapewnienia prawidłowego zabezpieczenia kotła związanego ze wzrostem temperatury.
Postanowienie to zostało poddane ocenie w toku instancji odwoławczej, jak również kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który wyrokiem z 29 grudnia 2006 roku (sygn. akt II SA/Ol 862/06) oddalił skargę B.
i K. T., potwierdzając tym samym prawidłowość działań organów nadzoru budowlanego w tej sprawie. Nie zasługuje zatem na uwzględnienie, zdaniem Sądu, podnoszony przez skarżących obecnie zarzut, iż postępowanie zostało wszczęte w innej sprawie, tj. samowolnej zmiany sposobu użytkowania pomieszczenia piwnicznego na kotłownię, zaś rozstrzygnięcie końcowe dotyczy innej sprawy, gdyż umorzono postępowanie w sprawie wykonanych robót budowlanych polegających na wykonaniu instalacji grzewczej oraz podłączeniu pieca c.o. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, organy nadzoru budowlanego prawidłowo przeprowadziły postępowanie wyjaśniające, w zakresie stwierdzonej samowolnej zmiany pomieszczenia piwnicznego na kotłownię w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. W wyniku tego stwierdziły zgodność wykonanych robót budowlanych z prawem, które doprowadziły do takiej zmiany sposobu użytkowania pomieszczenia piwnicznego i umorzyły postępowanie w tym zakresie, wobec braku podstaw do nakładania na inwestora jakichkolwiek czynności, których celem byłoby doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Przedłożone dokumenty i dokonane ustalenia jednoznacznie wykazały bowiem, iż kwestionowane roboty budowlane zostały wykonane prawidłowo, zgodnie z przepisami prawa budowlanego oraz ze sztuką budowlaną.
Jak dalej zauważył Sąd, inwestor, realizując nałożony w trybie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego obowiązek, przedłożył wymagane orzeczenie techniczne (nazwane przez sporządzającego je opinią techniczną), jak również opinię kominiarską z dnia 27 czerwca 2007 roku mistrza kominiarskiego, dotyczącą prawidłowości podłączenia pieca c.o. do przewodów kominowych. Organ nadzoru budowlanego wystąpił do producenta wkładu kominowego o udostępnienie deklaracji zgodności dostarczonego wyrobu – izolowanego systemu odprowadzania spalin i urządzeń opalanych drewnem i biomasą – z Polską Normą lub aprobatą techniczną. Firma "[...]" w Gnieźnie - producent przedmiotowego wkładu kominowego -udostępniła Krajową Deklarację Zgodności nr [...] wraz z Certyfikatem [...], która potwierdza, iż wyprodukowany przez nią system jest zgodny ze specyfikacją techniczną, tj. [...] Instytutu Nafty i Gazu w Krakowie.
Z przedłożonych dokumentów, w ocenie organów nadzoru budowlanego, wynika niezbicie, że ten system odprowadzania spalin z urządzeń opalanych drewnem został zastosowany zgodnie z jego przeznaczeniem. Z przedłożonych: pozytywnej opinii technicznej opracowanych przez inż. H. M. wraz z opinią mistrza kominiarskiego A. K. wynika, że wykonane przez inwestora roboty nie mają negatywnego wpływu na funkcjonowanie całego budynku mieszkalnego. Przedłożona dokumentacja potwierdza, iż przewody dymowe zabezpieczono wkładami i są do nich prawidłowo podłączone urządzenia grzewcze, które nie stwarzają zagrożenia dla mieszkańców budynku. Stwierdzono zatem,
iż wykonanie robót budowlanych, w następstwie których doszło do zmiany funkcji pomieszczenia piwnicznego na kotłownię, nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa budowlanego.
Nadto, jak zauważył Sąd, w toku postępowania ustalono, iż wobec wystąpienia awarii w kotłowni inwestora, w dniu 31 stycznia 2008 roku zostały przeprowadzone oględziny z udziałem autora orzeczenia technicznego, w trakcie których stwierdzono, że awaria ta dotyczyła pompy cyrkulacyjnej, która uległa zniszczeniu na skutek spalenia elementów elektrycznych pompy. Wobec takiego stwierdzenia inż. H. M. potwierdził w całości swoją wcześniejszą opinię techniczną wyjaśniając, że instalacja grzewcza w pomieszczeniu piwnicznym wykonana została w sposób prawidłowy nie stwarzając zagrożenia dla pozostałych mieszkańców budynku.
Zdaniem Sądu, gołosłowne są zarzuty skarżących, iż H. M. nie jest uprawniony do dokonywania takich ocen, gdyż wykonywał swoje zadania
na zlecenie inwestora. Twierdzenia skarżących, nie poparte żadnymi dowodami
w sprawie, poza ich subiektywnym odczuciem, nie mogą stanowić podstawy
do zakwestionowania oceny dokonanej przez uprawnioną osobę, gdyż stosownie
do art. 12 ust. 6 ustawy Prawo budowlane osoby wykonujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie są odpowiedzialne za wykonywanie tych funkcji zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Odpowiadają też za należytą staranność w wykonywaniu pracy, jej właściwą organizację, bezpieczeństwo i jakość. Zatem, bez względu na okoliczność, kto jest osobą zlecającą wykonanie określonych czynności
z zakresu wykonywania samodzielnych funkcji w budownictwie, osoba taka ma bezwzględny obowiązek przestrzegania zasad określonych w tym przepisie, gdyż
w przeciwnym wypadku narażałaby się na odpowiedzialność zarówno karną, jak i dyscyplinarną.
Sąd stwierdził, że wbrew twierdzeniu skarżących awaria w kotłowni inwestora, która miała miejsce w dniu 21 stycznia 2008 roku nie dotyczyła pieca c.o., lecz uszkodzenia pompy cyrkulacyjnej, poprzez spalenie elementów elektrycznych tej pompy.
W toku postępowania administracyjnego potwierdzono okoliczność, nie kwestionowaną przez skarżących, iż wykonane przez inwestora roboty w zakresie instalacji grzewczej oraz podłączenia kotła c.o. zostały zrealizowane w czerwcu 2000 roku.
Sąd stwierdził, że kontrolując zarówno zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzające ją postępowanie wyjaśniające nie znalazł podstaw do zanegowania poczynionych ustaleń faktycznych z uwagi na naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w tym art. 7 i art. 77 k.p.a. Wbrew zarzutom skargi, w toku postępowania nie naruszono również przepisów prawa materialnego.
Sąd wskazał, że stosownie do art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o zmianie ustawy Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888) przepisu art. 71a ustawy, o której mowa w art. 1, nie stosuje się do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, bez wymaganego pozwolenia i dokonanego przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy. W takich przypadkach stosuje się przepisy dotychczasowe. Z przepisu tego wynika zatem, iż do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części stosuje się przepisy obowiązujące przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, która obowiązuje od dnia 31 maja 2004 roku, jeżeli taka zmiana miała miejsce przed tą datą. Taka sytuacja zachodzi w rozpoznawanej sprawie, gdyż jak ustalono zmiana sposobu użytkowania pomieszczenia piwnicznego na kotłownię nastąpiła w czerwcu 2000 roku, kiedy
to L. S. wykonał roboty związane instancją grzewczą oraz podłączenie pieca c.o. w budynku przy ul. [...] w Z.. Z tego powodu, w sprawie tej winny znaleźć zastosowanie przepisy, które łagodniej traktowały sprawców samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części.
Skoro z akt administracyjnych wynika, iż zmiana sposobu użytkowania pomieszczenia piwnicznego na kotłownię nastąpiła w czerwcu 2000 roku, to do ceny prawnej zaistniałego w sprawie stanu faktycznego bezwzględnie należało zastosować przepisy prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia
31 maja 2004 roku. Zgodnie z obowiązującym wówczas art. 71 ust. 1 ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 roku Nr 207, poz. 2016, ze zm.) zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymagała pozwolenia właściwego organu. Przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się podjęcie albo zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego lub pracy, warunki zdrowotne, higieniczno – sanitarne lub ochrony środowiska, bądź wielkość lub układ obciążeń – art. 71 ust. 2 pkt 2 tej ustawy. W świetle ust. 3 tego przepisu w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia, o którym mowa w ust. 1, odpowiednio stosowane były przepisy art. 50, art. 51 i art. 57 ust. 7. W decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 właściwy organ mógł nakazać właścicielowi lub zarządcy przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Jak zatem wynika
z przytoczonych przepisów, w przypadku zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części przed dniem 31 maja 2004 roku procedura legalizowania takich działań odbywała się w trybie wówczas obowiązującego
art. 50 i 51 Prawa budowlanego.
Jak zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, w kontrolowanej sprawie takie działania podjął organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji, jednakże w toku postępowania instancyjnego organ odwoławczy postanowienia w tym zakresie uchylał, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych w zakresie braku podstaw do wydawania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych w sytuacji, gdy roboty budowlane zostały już w całości wykonane.
Wobec takich ustaleń organ nadzoru budowlanego podjął działania mające
na celu nałożenie na inwestora w trybie art. 51 ustawy Prawo budowlane określonych obowiązków, polegających na podjęciu określonych czynności, które miałyby doprowadzić do stanu zgodnego z prawem, jednakże rozstrzygnięcie to także w postępowaniu instancyjnym zostało uchylone, gdyż w tym trybie nie można nałożyć na inwestora obowiązku przedłożenia określonej dokumentacji technicznej. Ta norma prawna pozwalała jedynie na wskazanie konkretnych czynności faktycznych, mających na celu doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Z tego powodu rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji prawidłowo zostało uchylone decyzją organu odwoławczego z dnia 6 września 2005 roku.
Zdaniem Sądu, prawidłowo organ nadzoru budowlanego przystąpił do oceny zaistniałej sytuacji zmiany sposobu użytkowania pomieszczenia piwniczego na kotłownię, wykorzystując w tym zakresie regulację art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym nałożył na inwestora obowiązek dostarczenia orzeczenia technicznego, mającego zawierać informacje dotyczące prawidłowości wykonanych robót budowlanych, zapewnienia prawidłowej wentylacji w kotłowni zgodnie z warunkami technicznymi, zapewnienia bezpieczeństwa przeciwpożarowego, zapewnienia prawidłowego zabezpieczenia kotła związanego ze wzrostem temperatury. Wprawdzie w cytowanym przepisie mówi się o obowiązku dostarczenia odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz, natomiast w postanowieniu nałożono na inwestora obowiązek przedłożenia orzeczenia technicznego, jednakże różnica ta dotyczy jedynie nazwy użytej przez organ, nie obejmuje zaś treści merytorycznej, którą winno takie orzeczenie techniczne zawierać. Poza tym postanowienie to było objęte kontrolą WSA w Olsztynie, który wyrokiem z dnia 29 grudnia 2006r. (sygn. akt II SA/Ol 862/06) oddalił skargę. Sąd orzekający w sprawie tego postanowienia nie stwierdził zatem, aby użyte przez organ nadzoru budowlanego określenie dostarczenia "orzeczenia technicznego" różniło się
od zakresu pojęcia, którym posłużono się w art. 81c ust. 2 prawa Budowlanego, skoro po kontroli tego postanowienia oddalił skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że rozpoznając aktualnie skargę jest związany taką oceną sądu stosownie do art. 153 ustawy p.p.s.a., z którego wynika, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone
w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Niezasadny jest, zatem zarzut stawiany przez skarżących, iż wykonane w sprawie orzeczenie techniczne jest innym dokumentem i dowodem niż ekspertyza. Pozbawione jest również podstaw prawnych stwierdzenie, że osoba wykonująca orzeczenie techniczne nie była uprawniona
do sporządzenia ekspertyzy.
Ponieważ przedstawione orzeczenie techniczne, czy też opinia techniczna, ma charakter stricte dowodowy, po jej uzyskaniu organ nadzoru budowlanego ma możliwość podjęcia dalszych działań w zależności od potwierdzenia w przedłożonych dokumentach zgodności wykonanych robót budowlanych z prawem, czy też stwierdzenia, że są one wykonane z naruszeniem przepisów prawa. Gdyby w tej sprawie z przedłożonych dokumentów i przeprowadzonych dowodów wynikało,
iż wykonane przez inwestora roboty budowlane naruszają prawo, to wówczas stosownie do art. 51 ustawy Prawo budowlane na inwestora nałożony zostałby obowiązek wykonania określonych czynności, efektem których byłoby doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
W sytuacji natomiast, gdy z dowodów i dokumentów wynika, iż roboty te wykonane zostały zgodnie ze sztuką budowlaną oraz prawem, w tym przepisami techniczno
– budowlanymi, to powołany art. 51 tej ustawy nie uprawnia organu nadzoru
do orzeczenia o braku podstaw do nałożenia takiego obowiązku. W tym zakresie decyzja organu I instancji z [...] kwietnia 2008 roku nie odpowiadała prawu i zasadnie organ odwoławczy w decyzji będącej przedmiotem skargi, działając na podstawie
art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. orzekł o jej uchyleniu w całości i o umorzeniu postępowania przed organem I instancji. Skoro bowiem postępowanie wyjaśniające, wbrew zarzutom skarżących, przeprowadzone zostało w sposób pełny i wyczerpujący, dostarczając podstaw do stwierdzenia, iż wykonane roboty budowlane nie naruszają prawa, to bezprzedmiotowe jest dalsze postępowanie w tym zakresie. Zmiana sposobu użytkowania pomieszczenia piwnicznego nie nastąpiła z naruszeniem przepisów prawa, mimo że nastąpiło to bez wymaganego prawem pozwolenia.
W kontrolowanej sprawie rozstrzygnięcie podjęte zostało na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2 i ust. 3 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dniu dokonania samowolnej zmiany sposobu użytkowania pomieszczenia piwnicznego
na kotłownię. W toku postępowania nie stwierdzono, aby istniała możliwość nałożenia na inwestora obowiązków określonych w art. 51 prawa budowlanego, skoro roboty wykonane zostały zgodnie z przepisami prawa w tym przepisami techniczno – budowlanymi. W sytuacji, gdy nie istniała możliwość nałożenia wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia do stanu zgodnego
z prawem brak było także podstaw do nałożenia obowiązku uzyskania przez inwestora decyzji zezwalającej na jej użytkowanie, co wynika z art. 55 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że organy nadzoru budowlanego podjęły wszelkie niezbędne dla wyjaśnienia sprawy działania i nie można im zarzucić działania poza granicami prawa.
Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę kasacyjną wnieśli J. i Z. P., podnosząc następujące zarzuty:
1. naruszenia prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię
i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, to jest art. 71a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 roku Nr 156, poz. 1118 – tekst jednolity ze zm.) w związku z art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o zmianie ustawy Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888) poprzez przyjęcie, że przepisy te obligowały
do stosowania Prawa budowlanego obowiązującego przed 31 maja 2004 roku w zakresie zmiany sposobu użytkowania obiektu lub jego części bez wymaganego zezwolenia i dokonanej przed dniem wejścia w życie w/w noweli,
2. naruszenia art. 81c Prawa budowlanego, poprzez przyjęcie, jako wiarygodnego "orzeczenia technicznego" inż. M., które nie zostało zweryfikowane po wybuchu w kotłowni w dniu 21 stycznia 2008 roku, a które to orzeczenie dodatkowo nie wypełniało pojęć ustawowych "ocen technicznych" lub "ekspertyz" – nie będących terminami tożsamymi z przedłożonym "orzeczeniem technicznym";
3. naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy skarżący wykazali, iż postępowanie organów administracji publicznej dotknięte było wadami, które uniemożliwiły poprawne ustalenie stanu faktycznego w sprawie,
a przede wszystkim naruszało art. 7, art. 10 i art. 77 k.p.a. poprzez odebranie skarżącym prawa do brania czynnego udziału
w postępowaniu (brak zawiadomienia strony o kontroli przeprowadzonej w dniu 31 stycznia 2008 roku).
Wnoszący skargę kasacyjną podnieśli, że Sąd nie wziął pod uwagę,
że są ludźmi schorowanymi, w podeszłym wieku i fakt dalszego użytkowania kotłowni, po wybuchu w dniu 21 stycznia 2008 roku powoduje, że czują się zagrożeni i żyją w ciągłym strachu.
Zdaniem wnoszących skargę kasacyjną, Wojewódzki Sąd Administracyjny, kierując się ustaleniami organów administracji, przyjął chybiona tezę, że inwestor dokonał zmiany sposobu użytkowania piwnicy w czerwcu 2000 roku, podczas gdy począwszy od 2000 roku do chwili obecnej wbudowywał nowe urządzenia
w swojej kotłowni, co wynika z oświadczeń skarżących. Tym samym traci logiczne wsparcie teza Sądu, że do tego konkretnego przypadku należy stosować przepisy obowiązujące przed dniem 31 maja 2004 roku.
Niezasadny, zdaniem wnoszących skargę kasacyjną, jest pogląd Sądu
o braku podstaw do wydawania postanowień o wstrzymaniu robót budowlanych, gdy roboty te zostały wykonane. Inwestor przeprowadzał systematycznie prace
w swojej kotłowni, aby stworzyć "fakty dokonane".
Wnoszący skargę kasacyjną podnieśli, że nie powiadomiono ich
o przeprowadzeniu kontroli w dniu 31 stycznia 2008 roku, przez co uchybiono kardynalnym zasadom postępowania administracyjnego, określonym w art. 7, art. 10 oraz art. 77 k.p.a. Nadto, przed wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji nie dano wnoszącym skargę kasacyjną możliwości wypowiedzenia się odnośnie do zebranych w sprawie dowodów, w tym w przedmiocie protokołu kontroli, która odbyła się po wybuchu kotłowni. Orzeczenie techniczne nie zostało zrewidowane oraz brak jest stwierdzenia, że po tym zdarzeniu dopuszczono kotłownię do eksploatacji.
Wnoszący skargę kasacyjną stwierdzili, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz postanowienie z dnia 8 maja 2008 roku dotknięte jest wadą polegającą na niewymienieniu przepisu prawa materialnego (art. 81c Prawa budowlanego), na mocy którego nałożono obowiązek sporządzenia oceny technicznej. Użyte przez organ nadzoru określenie "orzeczenie techniczne" nie mieści się w ustawowo określonym obowiązku dostarczenia "odpowiednich ocen technicznych i ekspertyz.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna wniesiona przez J. i Z. P. nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)
– zwanej dalej w skrócie p.p.s.a – skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1. naruszeniu prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
2. naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę związany jest podstawami skargi kasacyjnej. Zgodnie z treścią art.183 § 1 p.p.s.a. sprawa rozpoznawana jest w granicach skargi kasacyjnej zaś z urzędu brana jest pod uwagę jedynie nieważność postępowania.
To wnoszący skargę kasacyjną określa granice kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej oznacza konieczność prawidłowego określenia tych podstaw. Skarga kasacyjna powinna wskazywać konkretne przepisy prawa, którym uchybił sąd pierwszej instancji, uzasadnienie zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego należy dodatkowo wykazać, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ
na wynik sprawy. Obowiązkiem wnoszącego skargę kasacyjną jest precyzyjne wskazanie przepisów, które jego zdaniem, zostały naruszone i wykazanie, na czym to naruszenie polega. Jeśli przepis prawa zawiera kilka jednostek redakcyjnych,
to obowiązkiem wnoszącego skargę kasacyjną jest wskazanie konkretnej jednostki lub jednostek redakcyjnych przepisu, które jego zdaniem zostały naruszone. Nie jest rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego precyzowanie zarzutów skargi kasacyjnej w zastępstwie wnoszącego skargę kasacyjną.
Pierwszym z podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów, jest zarzut naruszenia prawa materialnego, to jest art. 71a ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 roku Nr 156, poz. 1118 – tekst jednolity ze zm.)
w związku z art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o zmianie ustawy Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888).
Zdaniem wnoszących skargę kasacyjną, Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie przyjął, że przepisy te obligowały do stosowania Prawa budowlanego obowiązującego przed 31 maja 2004 roku w zakresie zmiany sposobu użytkowania obiektu lub jego części bez wymaganego zezwolenia.
Zarzut ten, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznać należy
za nieuzasadniony.
Naruszenie prawa materialnego ma miejsce wówczas, gdy nie jest kwestionowany stan faktyczny ustalony w sprawie, tylko ocena prawna tego stanu faktycznego. Tymczasem, jak wynika z treści skargi kasacyjnej, wnoszący tę skargę pod pozorem zarzutu naruszenia prawa materialnego kwestionują ustalony
w sprawie stan faktyczny.
Podstawą faktyczną poglądu prawnego wyrażonego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny było, dokonane przez organy administracji i zaakceptowane przez Sąd ustalenie, iż inwestor dokonał samowolnej zmiany sposobu użytkowania pomieszczenia w 2000 roku. Tymczasem wnoszący skargę kasacyjną kwestionują ten fakt twierdząc, że roboty budowlane związane ze zmianą sposobu użytkowania były prowadzone także po 2000 roku, by następnie w oparciu o to twierdzenie zarzucić Sądowi naruszenie prawa materialnego. Sformułowany przez wnoszących skargę kasacyjną zarzut naruszenia prawa materialnego nie odnosi się więc
do ustalonego w sprawie stanu faktycznego, tylko do stanu faktycznego, jaki ich zdaniem powinien zostać ustalony. Tego rodzaju zarzut nie może być uznany
za zarzut naruszenia prawa materialnego. Jest to w istocie zarzut dokonania
w sprawie błędu w ustaleniach faktycznych.
Ustalony w sprawie stan faktyczny, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, został przez Wojewódzki Sąd Administracyjny poddany prawidłowej ocenie prawnej. Zasadnie Sąd uznał, że w sprawie miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym przed dniem 31 maja 2004 roku. Stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w tej kwestii zostało szczegółowo przedstawione w uzasadnieniu wyroku. Ponowne przytaczanie przedstawionych w tym uzasadnieniu argumentów jest zbędne.
Za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 81c ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane.
Po pierwsze przepis ten podzielony jest na cztery ustępy, zaś wnoszący skargą kasacyjną nie wskazują, który ustęp lub które ustępy tego przepisu zostały naruszone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Jak to zostało już wcześniej wskazane nie jest rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego precyzowanie zarzutów skargi kasacyjnej.
Po drugie wskazać należy, iż art. 81c ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane nie określa kryteriów oceny dowodów. W ustępach 1 i 2 tego przepisu określone zostały jedynie uprawnienia organów nadzoru budowlanego do nałożenia na uczestników procesu budowlanego obowiązku przedstawienia dokumentów, informacji, ocen technicznych i ekspertyz. Kryteria oceny tak uzyskanego materiału dowodowego zawarte są natomiast w art. 80 k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Przepis ten jest wyrazem zasady swobodnej oceny dowodów i jeśli, zdaniem wnoszących skargę kasacyjną, Sąd zaakceptował błędną ocenę dowodów dokonaną przez organy administracji, to należało podnieść zarzut naruszenia tego przepisu.
Po trzecie, jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Iławie z dnia [...] maja 2006 roku,
Nr [...] o nałożeniu na inwestora obowiązku przedłożenia orzeczenia technicznego zostało utrzymane w mocy postanowieniem Warmińsko
– Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2006 roku, Nr [...]. Z kolei to postanowienie było przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 29 grudnia 2006 roku, sygn. akt II SA/Ol 862/06 oddalił wniesioną na nie skargę. Wyrok ten nie został zaskarżony i stał się prawomocny. Ponowna kontrola prawidłowości postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Iławie z dnia
[...] maja 2006 roku w związku z dokonywaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroli decyzji Warmińsko – Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia [...] czerwca 2008 roku, była niedopuszczalna.
Po czwarte stwierdzić należy, iż nie znajduje uzasadnienia twierdzenie,
że nałożenie na inwestora obowiązku przedłożenia "orzeczenia technicznego" nie jest nałożeniem obowiązku dostarczenia "oceny technicznej" lub "ekspertyzy",
o których mowa w art. 81 c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane. Okoliczność, iż w przytoczonym przepisie mowa jest o "ocenie technicznej" oraz "ekspertyzie" nie oznacza, że w wydanym na podstawie tego przepisu orzeczeniu organ administracji ma obowiązek używać w wyłącznie takich określeń, gdyż
w przeciwnym wypadku orzeczenie to będzie nieprawidłowe. Dopuszczalne jest także użycie przez organ administracji określeń równoznacznych. Sformułowanie "orzeczenie techniczne", w powiązaniu z treścią dalszej części sentencji postanowienia z dnia 8 maja 2006 roku oraz jego uzasadnieniem, pozwala stwierdzić, że ma ono tożsame znaczenie ze sformułowaniem "ocena techniczna".
Odnośnie do podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 77 k.p.a. wskazać należy, iż przepis ten podzielony jest na cztery paragrafy, zaś wnoszący skargą kasacyjną nie wskazują, który paragraf lub które paragrafy tego przepisu zostały naruszone.
Odnośnie do podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia
art. 10 k.p.a. również wskazać należy, że przepis ten podzielony jest na trzy paragrafy, zaś wnoszący skargą kasacyjną nie wskazują, który paragraf lub które paragrafy tego przepisu zostały naruszone.
Jak to zostało już wcześniej wskazane, nie jest rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego precyzowanie zarzutów skargi kasacyjnej i ustalanie, który
w istocie przepis, zdaniem wnoszących skargę kasacyjną, został naruszony.
Wskazać jedynie należy, iż w aktach sprawy znajduje się notatka służbowa
z dnia 7 kwietnia 208 roku dokumentująca fakt zapoznania się wnoszących skargę kasacyjną z dowodami zgromadzonymi w aktach sprawy. Decyzje, które wnoszący skargę kasacyjną kwestionują, wydane zostały po tej dacie i oparte były na materiale dowodowym zgromadzonym do dnia 7 kwietnia 2008 roku. Wśród materiału dowodowego znajduje się protokół oględzin przeprowadzonych w dniu 31 stycznia 2008 roku oraz materiał zdjęciowy dokumentujący stan pompy cyrkulacyjnej. Wnoszący skargę kasacyjną nie wskazują, jaki wpływ na przydatność dowodową tych dokumentów miało niezawiadomienie ich o terminie przeprowadzenia oględzin. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego okoliczność ta nie miała żadnego wpływu na prawidłowość ustaleń faktycznych poczynionych przez organy administracji w toku postępowania.
Za bezzasadny, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego uznać należy zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. Z przepisu tego wynika, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Analiza akt sprawy wskazuje, iż materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony w sposób pełny i wyczerpujący. Organy administracji dokonały jego prawidłowej oceny.
W oparciu o ten materiał dokonano prawidłowych ustaleń faktycznych. Twierdzenia wnoszących skargę kasacyjną, iż zmiana sposobu użytkowania miała miejsce
po 2000 roku są twierdzeniami gołosłownymi i niczym nieuzasadnionymi. Tego rodzaju twierdzenia nie mogą uzasadniać zarzutu naruszenia art. 7 k.p.a.
Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że zmiana sposobu użytkowania piwnicy na kotłownię nastąpiła w 2000 roku. Wskazać należy, iż to wnoszący skargę kasacyjną w zażaleniu z dnia 16 października 4004 roku na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych
w kotłowni skierowanym do Warmińsko – Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie zawarli następujące stwierdzenie: "P.I.N.B.
w Iławie powinien wydać takie postanowienie w czerwcu 2000 roku. Kiedy Pan L. S. popełnił samowolę budowlaną budując kotłownię węglową
w piwnicy i podłączył się z piecem c.o. do przewodu dymowego bez odpowiedniej ekspertyzy kominiarskiej i bez zezwolenia". Ewentualne późniejsze prace, wykonywane przez inwestora, nie zmieniły więc faktu, że zmiana sposobu użytkowania piwnicy nastąpiła już w 2000 roku.
Zarzut wnoszących skargę kasacyjną, iż Sąd nie wziął pod uwagę,
że są ludźmi schorowanymi, w podeszłym wieku i fakt dalszego użytkowania kotłowni, po wybuchu w dniu 21 stycznia 2008 roku powoduje, że czują się zagrożeni i żyją w ciągłym strachu jest zarzutem pozaprawnym i jako taki nie może być podstawą oceny prawidłowości wyroku wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Prawidłowość wydanego przez organ administracji rozstrzygnięcia, jakie zapadło w przedmiotowej sprawie nie zależy od tego, czy wnoszący skargę kasacyjną są ludźmi schorowanymi i w podeszłym wieku. Nie może być również podstawą oceny prawidłowości wydanego rozstrzygnięcia subiektywne odczucie wnoszących skargę kasacyjną, że funkcjonowanie kotłowni stanowi dla nich zagrożenie. Wbrew twierdzeniom wnoszących skargę kasacyjną, nie nastąpił wybuch kotłowni, tylko miała miejsce awaria pompy cyrkulacyjnej na skutek uszkodzenia elementów elektrycznych pompy. Naprawa pompy i jej ponowne użytkowanie nie wymaga uzyskania zezwolenia organów administracji.
Zarzut, iż orzeczenie techniczne wydane po dokonaniu oględzin w dniu
31 stycznia 2008 roku nie zostało zrewidowane jest, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzutem nieuzasadnionym. Zostało ono złożone przez inżyniera budownictwa, osobę posiadają wiedzę i doświadczenie niezbędne do wystawiania tego rodzaju dokumentów. Brak było podstaw do kwestionowania przydatności dowodowej tego dokumentu. Stąd też organy administracji nie miały obowiązku jego dalszej weryfikacji poprzez dopuszczanie innych dowodów.
Zarzut, iż niezasadny jest pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
o braku podstaw do wydawania postanowień o wstrzymaniu robót budowlanych, gdy roboty te zostały wykonane nie został powiązany za zarzutem naruszenia prawa materialnego lub procesowego. Ocena zasadności tak sformułowanego zarzutu przez Naczelny Sąd Administracyjny w ramach rozpoznawania skargi kasacyjnej nie jest więc możliwa.
Brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku, które Naczelny Sąd Administracyjny byłby zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu.
Z przytoczonych wyżej względów skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwianych podstaw, na podstawie art. 184 p.p.s.a. została oddalona.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI