II OSK 2438/19

Naczelny Sąd Administracyjny2022-10-18
NSAAdministracyjneWysokansa
nadzór sanitarnysolariumopłata za czynności kontrolneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnejustawa o ochronie zdrowia przed następstwami korzystania z solariumuchylenie decyzjizwrot kosztów

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i decyzje organów sanepidu dotyczące opłaty za czynności kontrolne, uznając brak podstaw do jej nałożenia po wcześniejszym uchyleniu decyzji o karze pieniężnej.

Sprawa dotyczyła opłaty za czynności kontrolne nałożonej przez Inspektora Sanitarnego na prowadzącą solarium. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając naruszenie przepisów zakazujących promocji usług solarium. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił jednak wyrok WSA i decyzje organów, powołując się na wcześniejsze orzeczenie NSA, które uchyliło decyzję o karze pieniężnej za to samo naruszenie, co skutkowało brakiem podstaw do nałożenia opłaty.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną I. R. od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił jej skargę na decyzję Inspektora Sanitarnego dotyczącą opłaty za czynności kontrolne. Organy sanitarne nałożyły opłatę, stwierdzając naruszenie przepisów zakazujących promocji usług solarium poprzez stosowanie zniżek na karnety. WSA podtrzymał tę decyzję, powołując się na wcześniejsze orzeczenie w innej sprawie dotyczące kary pieniężnej za to samo naruszenie. Jednakże, NSA w niniejszej sprawie wskazał, że wyrokiem z dnia 17 października 2022 r. (sygn. akt II OSK 2344/19) uchylił zarówno wyrok WSA, jak i decyzje organów dotyczące kary pieniężnej, nie podzielając stanowiska o naruszeniu przepisów. W związku z tym, NSA uznał, że odpadła przesłanka do wydania decyzji w przedmiocie opłaty za czynności kontrolne i na tej podstawie uchylił zaskarżony wyrok oraz decyzje organów, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, odpadła przesłanka do wydania decyzji w przedmiocie opłaty za czynności kontrolne.

Uzasadnienie

NSA uchylił wyrok WSA i decyzje organów, ponieważ wcześniejsze orzeczenie NSA uchyliło decyzję o karze pieniężnej za to samo naruszenie, co oznacza, że nie stwierdzono naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, które jest warunkiem nałożenia opłaty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 188 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.i.s. art. 36 § 1

Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej

Przewiduje pobieranie opłat za badania i inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, jeśli stwierdzono naruszenie wymagań higienicznych i zdrowotnych.

u.o.z. art. 4 § 1

Ustawa z dnia 15 września 2017 r. o ochronie zdrowia przed następstwami korzystania z solarium

Zakazuje promocji usług w zakresie udostępniania solarium.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 203 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

p.i.s. art. 36 § 2

Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej

Wyłącza pobieranie opłat, jeżeli w wyniku badań nie stwierdzono naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych.

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzs⁴ § 3

Umożliwia rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w określonych okolicznościach.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchylenie decyzji o karze pieniężnej za to samo naruszenie skutkuje brakiem podstaw do nałożenia opłaty za czynności kontrolne.

Godne uwagi sformułowania

odpadła przesłanka do wydania decyzji w przedmiocie opłaty z tytułu przeprowadzonych czynności kontrolnych.

Skład orzekający

Wojciech Mazur

przewodniczący

Robert Sawuła

członek

Jerzy Stankowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie nałożenia opłat za czynności kontrolne przez organy inspekcji sanitarnej, zależność tych opłat od stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, oraz wpływ uchylenia decyzji o karze pieniężnej na możliwość nałożenia opłaty."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której opłata za czynności kontrolne jest powiązana z wcześniejszym postępowaniem dotyczącym kary pieniężnej za to samo naruszenie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak jedno orzeczenie sądu wyższej instancji może wpłynąć na inne postępowania, nawet te dotyczące opłat, a nie tylko kar. Jest to ciekawy przykład zależności między różnymi rozstrzygnięciami w administracyjnym postępowaniu kontrolnym.

Jedno orzeczenie NSA uchyla opłatę za kontrolę sanitarną po tym, jak wcześniej uchylono karę za to samo naruszenie.

Dane finansowe

WPS: 129 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 2438/19 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-10-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-08-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Stankowski /sprawozdawca/
Robert Sawuła
Wojciech Mazur /przewodniczący/
Symbol z opisem
6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III SA/Gd 139/19 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2019-04-11
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2017 poz 1261
art. 36 ust 1
Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur Sędziowie: Sędzia NSA Robert Sawuła Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 kwietnia 2019 r. sygn. akt III SA/Gd 139/19 w sprawie ze skargi I. R. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu przeprowadzonych czynności kontrolnych 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] października 2018 r. nr [...]; 3. zasądza od [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz I. R. kwotę 647 (sześćset czterdzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2019 r. sygn. akt III SA/Ga 139/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę I. R. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu przeprowadzonych czynności kontrolnych.
Zaskarżony wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym.
Decyzją z dnia [...] października 2018 r., Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] (zwany dalej: PPIS), na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1261 ze zm.; zwanej dalej: p.i.s.) i rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2010 r., nr 36, poz. 203; zwanego dalej: rozporządzeniem) ustalił I. R., prowadzącej Solarium "[...] " przy ul. [...] lok. [...] w [...] opłatę w wysokości 129 zł za czynności kontrolne i nakazał jej zapłatę. Organ wyjaśnił, że opłatę ustala się i pobiera za badania i inne czynności związane ze sprawowaniem bieżącego nadzoru sanitarnego, jeżeli w wyniku badań lub innych czynności stwierdzono naruszenie wymagań higienicznych i zdrowotnych. Podczas kontroli sanitarnej w obiekcie - Solarium "[...] " prowadzonym przez I. R. przy ul. [...] lok. [...], stwierdzono promocję usług w zakresie udostępniania solarium poprzez stosowanie korzystniejszej ceny przy zakupie karnetu (karnety z 10 % i 15 % zniżką), co stanowi naruszenie art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 15 września 2017 r. o ochronie zdrowia przed następstwami korzystania z solarium (Dz. U z 2017 r. poz. 2111; zwanej dalej: u.o.z.).
Decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy ww. decyzję PPIS. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji.
Wskazanym na wstępie wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2019 r. sygn. akt III SA/Ga 139/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę I. R. na ww. decyzję PWIS z dnia [...] grudnia 2018 r.
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wyjaśnił, że w wyniku kontroli sanitarnej organ stwierdził, że w obiekcie - Solarium "[...] " prowadzonym przez I. R. przy ul. [...] lok. [...] prowadzono promocję usług w zakresie udostępniania solarium poprzez stosowanie korzystniejszej ceny przy zakupie karnetu, co stanowi naruszenie art. 4 pkt 1 u.o.z. PPIS decyzją z dnia [...] października 2018 r. nałożył na I. R. karę pieniężną w wysokości 1500 zł za promocję usług w zakresie udostępniania solarium poprzez stosowanie korzystniejszej ceny przy zakupie karnetu, a decyzją PWIS z dnia [...] grudnia 2018 r. sygn. [...], utrzymano rozstrzygnięcie organu I instancji w mocy. Ocena prawidłowości decyzji w przedmiocie opłaty z tytułu czynności kontrolnych uzależniona jest od bytu prawnego decyzji wymierzającej karę za promocję usług udostępniania solarium. Stwierdzenie przez organ naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych i wymierzenie kary pieniężnej z tego tytułu uniemożliwia bowiem zastosowanie w sprawie unormowania art. 36 ust. 2 p.i.s. Wynik postępowania w niniejszej sprawie uzależniony był od wyniku rozstrzygnięcia skargi w sprawie sygn. IlI SA/Gd 138/19, w którym przesądzono zaistnienie naruszenia wymagań w zakresie zakazu promocji usług korzystania z solarium. Konsekwencją tego jest prawidłowość zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji.
W skardze kasacyjnej I. R. zaskarżyła ww. wyrok w całości zarzucając mu naruszenie:
1. art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 36 ust. 2 u.o.z. poprzez uznanie, iż w wyniku przeprowadzonych badań stwierdzono naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, co w konsekwencji skutkowało nałożeniem na skarżącą opłaty w wysokości 129,00 zł;
2. 145 §1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.z 2018 r. poz. 2096; zwanej dalej: k.p.a.) poprzez oddalenie skargi pomimo zaniechania wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego w niniejszej sprawie przez organy obu instancji co doprowadziło do błędu w ustaleniach stanu faktycznego i nieuwzględnieniu w zaskarżonej decyzji faktu, iż skarżąca działała z poszanowaniem obowiązującego prawa, w tym wytycznych Głównego Inspektora Sanitarnego, co w konsekwencji skutkowało nałożeniem opłaty za przeprowadzone czynności kontrolne;
3. 145 §1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez oddalenie skargi pomimo zróżnicowanego rozstrzygania w stosunku do skarżącej spraw o takim samym stanie faktycznym i prawnym, co w konsekwencji prowadzi do wewnętrznych sprzeczności i braku zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej;
Skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz uchylenie decyzji PWIS i PPIS, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną WPIS wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu koszów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie.
Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, w trybie określonym w art. 15zzs⁴ ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.), w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r. poz. 875).
Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Skład orzekający w niniejszej sprawie nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności postępowania toczącego się przed sądem pierwszej instancji.
Poddana kontroli Sądu I instancji decyzja o nałożeniu opłaty z tytułu przeprowadzonych czynności kontrolnych została wydana na podstawie art. 36 ust. 1 p.i.s. Przepis ten przewiduje, że za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania, z zastrzeżeniem ust. 2. Opłaty ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. Z kolei w ust. 2 przewidziano, że za badania laboratoryjne i inne czynności wykonywane w związku ze sprawowaniem bieżącego nadzoru sanitarnego przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie pobiera się opłat od osób oraz jednostek organizacyjnych obowiązanych do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych, jeżeli w wyniku badań nie stwierdzono naruszenia tych wymagań.
Z powyższych regulacji wynika zatem, że nałożenie na osobę lub jednostkę organizacyjną opłaty z tytułu przeprowadzonych czynności kontrolnych uzależnione jest od stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych. Sąd I instancji uzasadniając zaskarżony wyrok stwierdził, że podczas kontroli sanitarnej w obiekcie - Solarium "[...] " prowadzonym przez I. R. przy ul. [...] lok. [...], stwierdzono promocję usług w zakresie udostępniania solarium poprzez stosowanie korzystniejszej ceny przy zakupie karnetu, co stanowić naruszenie art. 4 pkt 1 u.o.z. Zdaniem Sądu I instancji naruszenie wymagań higienicznych i zdrowotnych zostało potwierdzone decyzją PWIS z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...]. Sąd dodał przy tym, że wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2019 r. sygn. akt III SA/Gd 138/19 skarga na ww. decyzję została oddalona.
Niemniej wyrokiem z dnia 17 października 2022 r. sygn. akt II OSK 2344/19 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ww. wyrok, a także decyzję PWIS oraz poprzedzającą ją decyzję PPIS z dnia [...] października 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku tym nie podzielił stanowiska dotyczącego naruszenia art. 4 pkt 1 u.o.z. Mając to na uwadze odpadła przesłanka do wydania decyzji w przedmiocie opłaty z tytułu przeprowadzonych czynności kontrolnych.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 § 1 p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku, decyzji WPIS z dnia decyzji [...] grudnia 2018 r. oraz poprzedzającej ją decyzji PPIS z dnia [...] października 2018 r. O kosztach postępowania Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI