II OSK 2383/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który uchylił decyzje organów obu instancji w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla budowy dwóch budynków mieszkalnych. Kluczowym zagadnieniem było ustalenie, czy działka inwestycyjna nr [...] posiada bezpośredni dostęp do drogi publicznej. WSA w Krakowie uznał, że dostęp ten nie został wystarczająco udokumentowany, wskazując na potrzebę wyjaśnienia tytułu prawnego do pasa drogi wewnętrznej. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak skargę kasacyjną za zasadną. Sąd podkreślił, że podstawę planowania przestrzennego stanowią dane z ewidencji gruntów i budynków, a ewentualne spory graniczne nie mają znaczenia na etapie ustalania warunków zabudowy. NSA stwierdził, że działka inwestycyjna nr [...] posiada bezpośredni dostęp do drogi publicznej poprzez swój południowy fragment, który jest integralną częścią tej działki, a nie działki sąsiedniej, co wynikało z map ewidencyjnych i analizy urbanistycznej. Sąd uznał, że WSA błędnie zinterpretował materiał dowodowy. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i oddalił skargę, zasądzając jednocześnie koszty postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących dostępu do drogi publicznej na etapie ustalania warunków zabudowy, znaczenie danych ewidencyjnych i map dla planowania przestrzennego, ograniczenia podnoszenia zarzutów dotyczących pominięcia innych stron.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z dostępem do drogi publicznej poprzez fragment działki inwestycyjnej. Interpretacja przepisów dotyczących dostępu do drogi publicznej na etapie pozwolenia na budowę może być odmienna.
Zagadnienia prawne (3)
Czy działka inwestycyjna posiada bezpośredni dostęp do drogi publicznej w rozumieniu przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, działka inwestycyjna posiada bezpośredni dostęp do drogi publicznej poprzez fragment tej działki, który stanowi integralną część nieruchomości.
Uzasadnienie
Dostęp do drogi publicznej został prawidłowo ustalony na podstawie map ewidencyjnych i analizy urbanistycznej. Dane z ewidencji gruntów i budynków są wiążące na etapie ustalania warunków zabudowy, a spory graniczne lub kwestionowanie prawa własności nie mają znaczenia.
Czy sąd administracyjny pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy w zakresie dostępu do drogi publicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji błędnie zinterpretował dane wynikające z map znajdujących się w aktach sprawy.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że dostęp do drogi publicznej odbywa się przez działkę sąsiednią, podczas gdy materiał dowodowy wskazywał na dostęp przez fragment działki inwestycyjnej.
Czy naruszenie przepisów o udziale stron w postępowaniu administracyjnym może być skutecznie podnoszone przez podmioty niebędące stronami?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia zasady czynnego udziału strony (art. 10 k.p.a.) może być skutecznie podnoszony tylko przez stronę, która wykaże, że uniemożliwiło jej to dokonanie konkretnych czynności procesowych. Podobnie, zarzut braku określenia wszystkich osób zainteresowanych (art. 28 k.p.a.) może być skutecznie podnoszony tylko przez podmiot, który bez swej winy nie brał udziału w postępowaniu.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny nie ma podstaw do dokonywania z urzędu oceny, czy podmiot, który nie wniósł skargi, został pominięty w postępowaniu administracyjnym. Strona skarżąca nie może skutecznie podnosić zarzutów dotyczących pominięcia innych podmiotów, jeśli sama nie wykazała naruszenia swoich praw.
Przepisy (27)
Główne
u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Wymóg posiadania przez działkę dostępu do drogi publicznej musi być spełniony w sposób realny, a nie tylko hipotetyczny. Dostęp ten jest ustalany na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków.
u.p.z.p. art. 2 § pkt 14
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Definicja dostępu do drogi publicznej.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit.c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit.a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie zaskarżonego wyroku.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
k.p.a. art. 10
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Określenie stron postępowania.
k.p.a. art. 138 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Rozstrzygnięcie organu odwoławczego.
p.g.i.k. art. 21 § ust. 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Podstawa planowania przestrzennego w danych z ewidencji gruntów i budynków.
p.g.i.k. art. 52 § ust. 2 pkt 1 i 1a
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Obowiązki związane z mapą zasadniczą i ewidencyjną.
p.g.i.k. art. 54
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Obowiązki związane z mapą ewidencyjną.
u.p.z.p. art. 64 § ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Odesłanie do przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego.
u.p.z.p. art. 61 § ust. 5a
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Sporządzanie analizy urbanistycznej i załącznika graficznego.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. § 9
Sporządzanie analizy urbanistycznej i załącznika graficznego.
u.p.z.p. art. 63 § ust. 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Decyzja o warunkach zabudowy nie rodzi praw do terenu i nie narusza prawa własności.
rozporządzenie EGiB art. § 30
Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków
Dokumentacja do aktualizacji granic działek ewidencyjnych.
Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 23 lipca 2021 r. w sprawie bazy danych obiektów topograficznych oraz mapy zasadniczej art. § 26 § ust. 1 pkt 1 i 4
Oznaczenia granic działek ewidencyjnych i konturów użytków gruntowych na mapie ewidencyjnej.
Prawo budowlane art. 5 § ust. 1 pkt 9
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. Prawo budowlane
Wymagania dotyczące dostępu do drogi publicznej na etapie pozwolenia na budowę.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. § 14
Warunki techniczne dotyczące dostępu do drogi publicznej.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 106 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość pozyskania danych z innych zasobów.
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość pozyskania danych z innych zasobów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Działka inwestycyjna posiada bezpośredni dostęp do drogi publicznej poprzez fragment tej działki, co wynika z map ewidencyjnych i analizy urbanistycznej. • Dane z ewidencji gruntów i budynków są wiążące na etapie ustalania warunków zabudowy. • Spory graniczne lub kwestionowanie prawa własności nie mają znaczenia dla ustalenia warunków zabudowy.
Odrzucone argumenty
Brak wystarczających ustaleń co do dostępu działki do drogi publicznej. • Dostęp do drogi publicznej ma się odbywać przez działkę sąsiednią, a nie przez fragment działki inwestycyjnej.
Godne uwagi sformułowania
podstawę planowania przestrzennego stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków • ewentualne spory graniczne lub kwestionowanie prawa własności co do poszczególnych działek wchodzących w skład terenu inwestycji, nie mają istotnego znaczenia dla ustalenia warunków zabudowy • w sprawie o ustalenie warunków zabudowy uczestnik tego postępowania nie może skutecznie podważać aktualności danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków
Skład orzekający
Grzegorz Rząsa
sprawozdawca
Marzenna Linska - Wawrzon
przewodniczący
Tomasz Bąkowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dostępu do drogi publicznej na etapie ustalania warunków zabudowy, znaczenie danych ewidencyjnych i map dla planowania przestrzennego, ograniczenia podnoszenia zarzutów dotyczących pominięcia innych stron."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z dostępem do drogi publicznej poprzez fragment działki inwestycyjnej. Interpretacja przepisów dotyczących dostępu do drogi publicznej na etapie pozwolenia na budowę może być odmienna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowego aspektu planowania przestrzennego – dostępu do drogi publicznej, który często jest źródłem sporów. Wyrok wyjaśnia, jakie dane są wiążące dla organów i jakie znaczenie mają spory graniczne.
“Dostęp do drogi publicznej: klucz do warunków zabudowy i pułapki interpretacyjne.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.