II OSK 2369/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. P. i J. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który utrzymał w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę części budynku mieszkalnego wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów postępowania, w tym pominięcie wniosku o ponowne pomiary uwzględniające ocieplenie, oraz naruszenie przepisów Prawa budowlanego dotyczących obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla obiektów gospodarczych i ogrodów zimowych. NSA oddalił skargę kasacyjną, wskazując, że kluczową podstawą wydania decyzji o rozbiórce było niezłożenie przez skarżących wniosku o legalizację obiektu, mimo że zostali o tym pouczeni w postanowieniu o wstrzymaniu budowy, które stało się ostateczne. Sąd podkreślił, że skarżący nie zaskarżyli tego postanowienia ani nie złożyli wniosku o legalizację, nawet po przywróceniu im terminu. Zarzuty dotyczące kwalifikacji obiektu i przepisów Prawa budowlanego uznano za nieskuteczne, zwłaszcza że odnosiły się do przepisów, które nie obowiązywały w dacie budowy obiektu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaProceduralne aspekty postępowań w sprawach samowoli budowlanych, w szczególności znaczenie niezłożenia wniosku o legalizację i konsekwencje braku zaskarżenia postanowień wstrzymujących budowę.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów Prawa budowlanego obowiązujących w określonym czasie. Kluczowe jest ustalenie daty budowy i obowiązujących wówczas przepisów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy niezłożenie wniosku o legalizację obiektu budowlanego, mimo pouczenia i przywrócenia terminu, stanowi samodzielną podstawę do wydania decyzji o rozbiórce?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, niezłożenie wniosku o legalizację w wymaganym terminie jest podstawą do wydania decyzji o rozbiórce na podstawie art. 49e pkt 1 P.b.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 49e pkt 1 P.b. stanowi samodzielną podstawę do wydania decyzji rozbiórkowej w przypadku niezłożenia wniosku o legalizację. Skarżący nie zakwestionowali tej podstawy prawnej ani faktu niezłożenia wniosku.
Czy wniosek o ponowne pomiary obiektu budowlanego, złożony na etapie odwołania od decyzji nakazującej rozbiórkę, ma znaczenie dla sprawy, jeśli nie podważono postanowienia o wstrzymaniu budowy i nie złożono wniosku o legalizację?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taki wniosek nie miał znaczenia dla sprawy w kontekście wydania decyzji rozbiórkowej opartej na niezłożeniu wniosku o legalizację.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skoro skarżący nie podważyli postanowienia o wstrzymaniu budowy i nie złożyli wniosku o legalizację, to późniejsze żądanie ponownych pomiarów nie mogło wpłynąć na zasadność decyzji rozbiórkowej.
Czy przepisy Prawa budowlanego dotyczące zwolnień z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę (np. dla obiektów gospodarczych, ogrodów zimowych) obowiązujące po nowelizacji z 2020 r. mogą być stosowane do obiektu wybudowanego w 2017 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kwalifikację robót w kontekście obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę należy oceniać na datę budowy, a przepisy P.b. obowiązujące w 2017 r. miały inne brzmienie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że przepisy P.b. przywołane przez skarżących (art. 29 ust. 2 pkt 1 i art. 29 ust. 1 pkt 15 lit. b) w brzmieniu obowiązującym po 19 września 2020 r. nie obowiązywały w takiej formie w 2017 r., kiedy obiekt został wybudowany.
Przepisy (13)
Główne
P.b. art. 48 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
P.b. art. 49e
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pomocnicze
P.b. art. 49 § ust. 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
P.b. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
P.b. art. 29 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
P.b. art. 29 § ust. 1 pkt 15 lit. b
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
K.p.a. art. 75 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 78 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 193 § zd. drugie
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzzzzn2 § ust. 2
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niezłożenie wniosku o legalizację obiektu budowlanego, mimo pouczenia i przywrócenia terminu, stanowi samodzielną podstawę do wydania decyzji o rozbiórce na podstawie art. 49e pkt 1 P.b. • Kwalifikację robót w kontekście obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę należy oceniać na datę budowy, a przepisy P.b. obowiązujące w 2017 r. miały inne brzmienie niż te przywoływane przez skarżących. • Skarżący nie zakwestionowali postanowienia o wstrzymaniu budowy, które stało się ostateczne, ani nie złożyli wniosku o legalizację.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez wadliwą kontrolę decyzji organów i oddalenie skargi, gdy pominięto wniosek o ponowne pomiary powierzchni budynku z uwzględnieniem ocieplenia. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez niezastosowanie przepisu z powodu zaniechania przeprowadzenia dowodów, w tym oględzin pod kątem kwalifikacji dobudowanej kondygnacji jako ogrodu zimowego. • Naruszenie art. 28 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 1 P.b. poprzez wadliwe przyjęcie, że dla budowy budynku gospodarczego konieczne było pozwolenie na budowę. • Naruszenie art. 29 ust. 1 pkt 15 lit. b P.b. poprzez przyjęcie, że prace wymagały pozwolenia na budowę, podczas gdy górną kondygnację należy zakwalifikować jako ogród zimowy.
Godne uwagi sformułowania
Sąd rozpoznający skargę kasacyjną podkreśla, że ma świadomość, iż przedmiot sprawy (część budynku) niewątpliwie stanowi dla skarżących istotną wartość majątkową i zapewne osobistą, a decyzja rozbiórkowa wywoła dla nich dotkliwe skutki. • W skardze kasacyjnej nie podniesiono zarzutu naruszenia art. 49e pkt 1 P.b., który był podstawą prawną zaskarżonych decyzji... • to ich działania, a następnie brak aktywności w procedurze legalizacyjnej doprowadziły do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Skład orzekający
Jan Szuma
sprawozdawca
Marzenna Linska - Wawrzon
członek
Paweł Miładowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty postępowań w sprawach samowoli budowlanych, w szczególności znaczenie niezłożenia wniosku o legalizację i konsekwencje braku zaskarżenia postanowień wstrzymujących budowę."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów Prawa budowlanego obowiązujących w określonym czasie. Kluczowe jest ustalenie daty budowy i obowiązujących wówczas przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniach budowlanych, gdzie błędy lub zaniechania stron prowadzą do niekorzystnych rozstrzygnięć. Pokazuje znaczenie aktywnego udziału w postępowaniu i terminowego składania wniosków.
“Niezłożony wniosek o legalizację to prosta droga do nakazu rozbiórki – nawet jeśli budynek ma dla Pana/Pani wartość sentymentalną.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.