II OSK 233/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-11-18
NSAAdministracyjneŚredniansa
kombatanciuprawnienia kombatanckieustawa o kombatantachpostępowanie administracyjneNSAsłużba wojskowaKBWUPAWehrwolf

NSA oddalił skargę kasacyjną w sprawie pozbawienia uprawnień kombatanckich, uznając, że służba w KBW w latach 1948-1950 nie uzasadnia ich zachowania.

Sprawa dotyczyła pozbawienia A. S. uprawnień kombatanckich przyznanych w 1977 r. Decyzja opierała się na art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach, wskazując, że uprawnienia uzyskano z tytułu działalności w latach 1944-1956 w celu utrwalenia władzy ludowej. A. S. twierdził, że brał udział w walkach z bandami UPA i grupami Wehrwolfu. Sąd pierwszej instancji oraz NSA oddaliły skargę, uznając, że służba w KBW w okresie po 1945 r. nie daje podstaw do zachowania uprawnień, a twierdzenia o walce z bandami UPA i Wehrwolfem nie znalazły potwierdzenia.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. S. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił jego skargę na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Kierownik Urzędu pozbawił A. S. uprawnień kombatanckich, przyznanych pierwotnie w 1977 r., na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach. Podstawą było stwierdzenie, że uprawnienia uzyskano wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944–1956 w celu utrwalenia władzy ludowej. A. S. twierdził, że w latach 1948-1950, podczas służby wojskowej w KBW, brał udział w walkach z bandami UPA i jednostkami Wehrwolfu. WSA oddalił skargę, wskazując, że służba wojskowa po 1947 r. nie kwalifikuje do uprawnień, a twierdzenia o walce z Wehrwolfem były nieuzasadnione, gdyż grupy te już nie istniały, a KBW nie brała udziału w walkach z UPA. NSA, rozpatrując skargę kasacyjną, uznał, że zarzuty naruszenia prawa materialnego nie mają podstaw. Sąd podkreślił, że służba w KBW w latach 1948-1950, jako żołnierza z poboru, nie daje prawa do zachowania uprawnień kombatanckich w świetle art. 1 ust. 2 pkt 5 ustawy o kombatantach, a ustalony stan faktyczny odpowiada hipotezie art. 25 ust. 2 pkt 2, uzasadniając pozbawienie uprawnień. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, służba w KBW w latach 1948-1950 nie daje podstaw do zachowania uprawnień kombatanckich w świetle przepisów ustawy o kombatantach, a twierdzenia o walce z UPA i Wehrwolfem nie znalazły potwierdzenia.

Uzasadnienie

NSA uznał, że art. 1 ust. 2 pkt 5 ustawy o kombatantach wyklucza przyznanie uprawnień za służbę w KBW w tym okresie, a ustalony stan faktyczny odpowiada hipotezie art. 25 ust. 2 pkt 2, uzasadniającej pozbawienie uprawnień.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (3)

Główne

ustawa o kombatantach art. 25 § ust. 2 pkt 2

Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

Dotyczy sytuacji, gdy uprawnienia uzyskano z tytułu działalności w latach 1944–1956 w charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej.

ppsa art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

ustawa o kombatantach art. 1 § ust. 2 pkt 5

Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Skarżący podtrzymywał, że w okresie pełnienia służby wojskowej w 2 Brygadzie KBW brał udział w walkach z bandami UPA i grupami Wehrwolfu, co miało uzasadniać wniesienie skargi kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

nie pozbawia się uprawnień kombatanckich w myśl art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach, żołnierzy z poboru, którzy pełnili służbę wojskową w Wojsku Polskim w okresie od 10 maja 1945 r. do 30 czerwca 1947 r. nie mógł walczyć z grupami Wehrwolfu, gdyż w tych latach już nie istniały. 2 Brygada KBW, w której w latach 1948–1950 skarżący pełnił służbę wojskową, nie brała udziału w walkach z bandami UPA. służba w jednostce wojskowej KBW jako żołnierz z poboru, jednak to w świetle przepisów ustawy o kombatantach, a w szczególności art. 1 ust. 2 pkt 5 tej ustawy, nie daje skarżącemu prawa do zachowania uprawnień kombatanckich.

Skład orzekający

Andrzej Gliniecki

sprawozdawca

Henryk Dolecki

członek

Wojciech Chróścielewski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o kombatantach dotyczących uprawnień przyznanych za służbę w okresie powojennym, w szczególności w KBW, oraz kryteriów pozbawienia tych uprawnień."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu służby (1948-1950) i konkretnych jednostek (KBW), a także interpretacji przepisów sprzed nowelizacji lub w kontekście historycznym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii uprawnień kombatanckich i ich utraty, co może być interesujące dla osób związanych z tematyką kombatancką oraz prawników zajmujących się prawem administracyjnym.

Czy służba w KBW w latach powojennych pozbawia uprawnień kombatanckich?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 233/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-11-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-02-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Gliniecki /sprawozdawca/
Henryk Dolecki
Wojciech Chróścielewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Kombatanci
Sygn. powiązane
II SA/Po 3971/01 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2004-06-21
Skarżony organ
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędziowie NSA Protokolant Wojciech Chróścielewski Henryk Dolecki Andrzej Gliniecki (spr.) Łukasz Celiński po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2005 r. na rozprawie w Wydziale II Izby Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 czerwca 2004 r. sygn. akt 4/II SA/Po 3971/01 w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 25 września 2001 r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich l)oddala skargę kasacyjną 2)zasądza od Skarbu Państwa - kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na rzecz adwokata B. K. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 21 czerwca 2004 r. sygn. akt 4/II SA/Po 3971/01 oddalił skargę A. S. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, zwanego dalej Kierownikiem Urzędu, z dnia 25 września 2001 r. Nr [...]
Jak wynika z akt sprawy Kierownik Urzędu decyzją z dnia 16 maja 2001 r. Nr [...] pozbawił A. S. uprawnień kombatanckich w oparciu o art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 z późn. zm.), powołanej dalej jako ustawa o kombatantach.
A. S. w latach od 1948 do 1950 r. pełnił służbę z poboru w KBW i z tego tytułu decyzją ZBoWiD w Poznaniu z dnia 25 stycznia 1977 r. nabył uprawnienia kombatanckie. Pozbawienie uprawnień kombatanckich A. S. nastąpiło z powodu, że uzyskał uprawnienia te wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944–1956 w "charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej".
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy A. S. wskazał, iż w czasie służby wojskowej "brał udział w walkach z różnego rodzaju uzbrojonymi grupami" na terenie powiatów Suwałki, Augustów, Ostrołęka i Łomża.
Kierownik Urzędu po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia 25 września 2001 r. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 16 maja 2001 r.
Na ww. decyzję z dnia 25 września 2001 r. A. S. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu (pismo z dnia 23 października 2001 r.), wnosząc o jej uchylenie. Skarżący nie zgadza się z tym, że uzyskał uprawnienia kombatanckie jedynie z tytułu walki o utrwalenie władzy ludowej, gdyż w czasie pełnienia służby wojskowej w latach 1948–1950, brał udział w walkach z bandami UPA i jednostkami Wehrwolfu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalając skargę wyrokiem z dnia 21 czerwca 2004 r. w uzasadnieniu między innymi wskazał, że nie pozbawia się uprawnień kombatanckich w myśl art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach, żołnierzy z poboru, którzy pełnili służbę wojskową w Wojsku Polskim w okresie od 10 maja 1945 r. do 30 czerwca 1947 r. Skarżący pełnił służbę wojskową po tym terminie i nie mógł walczyć z grupami Wehrwolfu, gdyż w tych latach już nie istniały. Z informacji Centralnego Archiwum Wojskowego wynika zaś, że 2 Brygada KBW, w której w latach 1948–1950 skarżący pełnił służbę wojskową, nie brała udziału w walkach z bandami UPA. Z powyższych względów Sąd pierwszej instancji, nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi.
Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 czerwca 2004 r. A. S., reprezentowany przez adw. B. K., wniósł skargę kasacyjną, zarzucając:
– rażące naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 1 ust. 2 pkt 5 i art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach.
W związku z powyższym wnosi o:
1. zmianę zaskarżonego wyroku i orzeczenie, że skarżący A. S. zachował uprawnienia kombatanckie przyznane mu przez ZW ZBoWiD,
ewentualnie:
2. uchylenie zaskarżanego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Skarżący podtrzymuje, jak wcześniej, że w okresie pełnienia służby wojskowej w 2 Brygadzie KBW, brał udział w walkach z bandami UPA i grupami Wehrwolfu i w związku z tym wniesienie skargi kasacyjnej jest uzasadnione.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zarzuty naruszenia wymienionych na wstępie przepisów ustawy o kombatantach, nie mają umocowania w materiałach sprawy. Faktem jest, że skarżący w latach 1948–1950 pełnił służbę w jednostce wojskowej KBW jako żołnierz z poboru, jednak to w świetle przepisów ustawy o kombatantach, a w szczególności art. 1 ust. 2 pkt 5 tej ustawy, nie daje skarżącemu prawa do zachowania uprawnień kombatanckich. Natomiast stan faktyczny ustalony w sprawie, odpowiada hipotezie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach, co uzasadnia pozbawienie A. S. uprawnień kombatanckich przyznanych decyzją z dnia 25 stycznia 1977 r.
Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ppsa, orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI