II OSK 232/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną E. C. i C. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił ich skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sprawa dotyczyła nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego przy ul. [...] w P. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów postępowania, w tym zasad ustalania stanu faktycznego i dwuinstancyjności, a także naruszenie prawa materialnego, w tym przepisów dotyczących warunków technicznych budynków i planu zagospodarowania przestrzennego. Twierdzili, że wynajem pokoi nie stanowi zmiany funkcji na zamieszkanie zbiorowe, a jedynie minimalną część działalności. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że stan faktyczny został wnikliwie ustalony przez organy nadzoru budowlanego. Sąd podkreślił, że użytkowanie pomieszczeń jako kwater pracowniczych stanowi zmianę sposobu użytkowania na zamieszkanie zbiorowe, co istotnie wpływa na warunki higieniczno-sanitarne i przeciwpożarowe. W takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania na podstawie art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego. NSA stwierdził również, że decyzje zostały skierowane do właściwych podmiotów (właścicieli nieruchomości) i nie doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, w szczególności rozróżnienie między funkcją mieszkalną jednorodzinną a zamieszkaniem zbiorowym w kontekście wynajmu pokoi.
Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego na zamieszkanie zbiorowe (kwatery pracownicze) i zastosowania przepisów Prawa budowlanego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wynajem pokoi w budynku mieszkalnym jednorodzinnym dwulokalowym, nawet jeśli jest to znacząca część działalności, stanowi zmianę sposobu użytkowania na zamieszkanie zbiorowe, wymagającą zgłoszenia i potencjalnie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wynajem pomieszczeń przeznaczonych na okresowy pobyt osób i wynajmowanych jako kwatery pracownicze oznacza przeznaczenie budynku do zamieszkania zbiorowego, co stanowi zmianę sposobu użytkowania istotnie wpływającą na warunki higieniczno-sanitarne i przeciwpożarowe.
Uzasadnienie
NSA uznał, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zinterpretowały przepisy Prawa budowlanego. Użytkowanie budynku jako zamieszkania zbiorowego (kwatery pracownicze) jest zmianą sposobu użytkowania, która wymaga zgłoszenia, a jej brak uzasadnia nakaz przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania.
Czy organ odwoławczy, rozpatrując sprawę na skutek skargi, narusza zasadę dwuinstancyjności, jeśli opiera się na stanie faktycznym ustalonym przez organ pierwszej instancji i nie przeprowadza ponownego postępowania dowodowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy ma obowiązek merytorycznego rozpatrzenia sprawy w granicach zaskarżonej decyzji, oceniając prawidłowość rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, co nie narusza zasady dwuinstancyjności.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że zasada dwuinstancyjności oznacza ponowne, merytoryczne rozpatrzenie sprawy przez organ drugiej instancji, który ocenia prawidłowość decyzji organu pierwszej instancji w świetle przepisów prawa materialnego i procesowego, co nie wymaga odrębnego postępowania dowodowego, jeśli stan faktyczny został już prawidłowo ustalony.
Czy decyzja nakazująca przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego może być skierowana do właścicieli nieruchomości, nawet jeśli zmiana sposobu użytkowania wynikała z działań podnajemcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, decyzja taka może być skierowana do właścicieli obiektu budowlanego, zgodnie z art. 61 Prawa budowlanego.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że adresatem nakazów w Prawie budowlanym jest właściciel lub zarządca obiektu, a ponieważ skarżący byli właścicielami nieruchomości, decyzje skierowane do nich były prawidłowe.
Przepisy (15)
Główne
u.p.b. art. 71 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części.
u.p.b. art. 71a § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Wstrzymanie użytkowania obiektu budowlanego lub jego części w przypadku samowolnej zmiany sposobu użytkowania.
u.p.b. art. 71a § 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Nakaz przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części.
u.p.b. art. 61
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Adresatem nakazów w Prawie budowlanym może być właściciel lub zarządca obiektu budowlanego.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ przedstawia przyjęty w sprawie stan faktyczny w decyzji.
k.p.a. art. 156 § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Nieważność decyzji, gdy została skierowana do osoby, która nie jest stroną postępowania.
rozp. MI ws. warunków technicznych art. 3 § pkt 5 i 9
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Definicja budynku zamieszkania zbiorowego i jego warunków.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
u.u.t. art. 35 § 3
Ustawa o usługach turystycznych
Definicja innych obiektów świadczących usługi hotelarskie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uznanie, że wynajem pokoi w budynku mieszkalnym jednorodzinnym dwulokalowym stanowi zmianę sposobu użytkowania na zamieszkanie zbiorowe, która istotnie wpływa na warunki higieniczno-sanitarne i przeciwpożarowe. • Potwierdzenie prawidłowości ustaleń stanu faktycznego przez organy nadzoru budowlanego. • Stwierdzenie, że decyzje zostały skierowane do właściwych podmiotów (właścicieli).
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77, 80 k.p.a.) poprzez oddalenie skargi, podczas gdy budynek zachował głównie funkcję mieszkalną i nadal służy do prowadzenia dwóch samodzielnych gospodarstw domowych. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77, 80 k.p.a.) poprzez oddalenie skargi, podczas gdy organy administracyjne nie stwierdziły, czy powierzchnia pomieszczeń pomocniczych przekracza 1/3 ogólnej powierzchni budynku. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77, 80 k.p.a.) poprzez oddalenie skargi, podczas gdy organy administracyjne zaniechały sprawdzenia, czy właściciele złożyli dokumentację o zgodę na zmianę sposobu użytkowania. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 15 k.p.a.) poprzez oddalenie skargi, podczas gdy doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77, 80 k.p.a.) poprzez oddalenie skargi, podczas gdy organy administracyjne doszły do błędnego przekonania, że nastąpiła zmiana funkcji użytkowania budynku. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.) poprzez oddalenie skargi, podczas gdy decyzja została skierowana do osoby, która nie jest stroną postępowania. […]
Godne uwagi sformułowania
Użytkowanie pomieszczeń przeznaczonych na okresowy pobyt osób i wynajmowanych jako kwatery pracownicze oznacza przeznaczenie budynku do zamieszkania zbiorowego. • W takiej sytuacji, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję na podstawie art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego, nie dysponując w tym zakresie uznaniem administracyjnym. • NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że strona wnosząca ten środek odwoławczy, zarzucając naruszenie konkretnych przepisów prawa w określonej formie, sama wyznacza obszar kontroli kasacyjnej.
Skład orzekający
Roman Ciąglewicz
przewodniczący
Grzegorz Czerwiński
członek
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, w szczególności rozróżnienie między funkcją mieszkalną jednorodzinną a zamieszkaniem zbiorowym w kontekście wynajmu pokoi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego na zamieszkanie zbiorowe (kwatery pracownicze) i zastosowania przepisów Prawa budowlanego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu zmiany sposobu użytkowania nieruchomości i interpretacji przepisów budowlanych, co jest istotne dla właścicieli nieruchomości i praktyków prawa budowlanego.
“Wynajem pokoi to nie zawsze tylko 'dodatkowe zajęcie'. Kiedy przekształca budynek mieszkalny w zamieszkanie zbiorowe?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.