II OSK 2315/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ). Sprawa dotyczyła uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla budowy stawu rekreacyjnego na działce nr [...] w gminie [...], położonej w granicach obszaru specjalnej ochrony ptaków Puszcza Piska, obszaru mającego znaczenie dla wspólnoty Ostoja Piska oraz zespołu przyrodniczo-krajobrazowego "Rzeka Babant i Jezioro Białe". Skarżący zarzucał Sądowi I instancji błędy w ustaleniach faktycznych, w tym bezpodstawne przyjęcie, że inwestycja spowoduje zmianę stosunków wodnych, umniejszanie znaczenia faktu uzgodnienia podobnej inwestycji na sąsiedniej działce oraz przyjęcie, że realizacja stawu wpłynie na walory przyrodnicze terenów polodowcowych. Podnosił również zarzuty naruszenia prawa materialnego, w tym § 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Wojewody Warmińsko-Mazurskiego, poprzez jego błędną wykładnię, a także naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisów Konstytucji RP dotyczących prawa własności i zasady równości. Naczelny Sąd Administracyjny, związany granicami skargi kasacyjnej, uznał, że zarzuty nie są uzasadnione. Sąd podkreślił, że przepis § 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia nie wymaga wskazywania konkretnych rozmiarów zmiany stosunków wodnych, a zakazuje dokonywania takich zmian, które nie służą ochronie przyrody. Stwierdził, że z akt sprawy wynika, iż realizacja planowanego stawu spowoduje zmianę stosunków wodnych, co jest niedopuszczalne w świetle przepisów chroniących zespół przyrodniczo-krajobrazowy. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące nierównego traktowania, wskazując, że każde zamierzenie inwestycyjne jest rozpatrywane indywidualnie, a prawidłowość wcześniejszych rozstrzygnięć nie przesądza o możliwości realizacji kolejnych inwestycji. Sąd oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżone postanowienie zostało podjęte zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących uzgadniania warunków zabudowy w obszarach chronionych, zwłaszcza w kontekście zakazu zmian stosunków wodnych i priorytetu ochrony przyrody nad interesem inwestora.
Dotyczy specyficznej sytuacji budowy stawu rekreacyjnego w obszarze chronionego zespołu przyrodniczo-krajobrazowego. Interpretacja § 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia może mieć szersze zastosowanie do innych inwestycji w podobnych obszarach.
Zagadnienia prawne (3)
Czy budowa stawu rekreacyjnego na działce położonej w granicach obszaru chronionego zespołu przyrodniczo-krajobrazowego, który może spowodować zmianę stosunków wodnych, jest dopuszczalna w świetle przepisów zakazujących dokonywania zmian stosunków wodnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, budowa stawu rekreacyjnego, który może spowodować zmianę stosunków wodnych, jest niedopuszczalna w obszarze zespołu przyrodniczo-krajobrazowego, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis zakazujący zmian stosunków wodnych w obszarze chronionym nie wymaga określania konkretnych rozmiarów tych zmian, a sama inwestycja w postaci budowy stawu rekreacyjnego na podmokłym terenie może prowadzić do zaburzenia naturalnych stosunków wodnych i zniszczenia charakterystycznej roślinności, co jest sprzeczne z celami ochrony zespołu przyrodniczo-krajobrazowego.
Czy odmowa uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla budowy stawu rekreacyjnego, ze względu na potencjalne naruszenie przepisów o ochronie przyrody, jest zgodna z prawem własności i zasadą proporcjonalności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odmowa uzgodnienia jest zgodna z prawem, ponieważ interes publiczny w zakresie ochrony środowiska ma pierwszeństwo przed indywidualnym interesem inwestora w tym przypadku.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że odmowa uzgodnienia nie narusza zasady proporcjonalności, ponieważ właściwie wyważa konkurujące ze sobą interesy inwestora i interes publiczny w ochronie przyrody. Podkreślono, że ochrona środowiska jest dobrem wspólnym, a zasada zrównoważonego rozwoju wyznacza granice dla działań inwestycyjnych.
Czy fakt uzgodnienia podobnej inwestycji na sąsiedniej działce stanowi podstawę do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy w niniejszej sprawie i czy jego brak świadczy o nierównym traktowaniu obywateli?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, fakt uzgodnienia innej inwestycji nie stanowi podstawy do uzgodnienia projektu decyzji w niniejszej sprawie, a każde zamierzenie inwestycyjne jest rozpatrywane indywidualnie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że każda sprawa jest rozpatrywana indywidualnie, a prawidłowość wcześniejszych rozstrzygnięć nie przesądza o możliwości realizacji podobnych inwestycji. Podkreślono, że nawet podobne zamierzenia mogą mieć miejsce w odmiennych warunkach, a wadliwa realizacja jednej inwestycji nie uzasadnia realizacji innej.
Przepisy (21)
Główne
u.p.z.p. art. 53 § ust. 4 pkt 8
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 60 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
rozporządzenie art. 3 § ust. 1 pkt 4
Rozporządzenie nr 26 Wojewody Warmińsko-Mazurskiego
Zakazuje dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli zmiany te nie służą ochronie przyrody albo racjonalnej gospodarce rolnej, leśnej, wodnej lub rybackiej. Nie wymaga wskazywania rozmiarów zmiany.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 106
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja RP art. 64 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 21 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 182 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Inwestycja polegająca na budowie stawu rekreacyjnego na działce położonej w obszarze chronionego zespołu przyrodniczo-krajobrazowego narusza zakaz dokonywania zmian stosunków wodnych, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Wojewody Warmińsko-Mazurskiego.
Odrzucone argumenty
Błąd w ustaleniach faktycznych poprzez bezpodstawne przyjęcie, że inwestycja spowoduje zmianę stosunków wodnych. • Umniejszanie znaczenia faktu uzgodnienia podobnej inwestycji na sąsiedniej działce. • Naruszenie prawa materialnego, w tym błędna wykładnia § 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia. • Naruszenie przepisów Konstytucji RP dotyczących prawa własności i zasady równości. • Naruszenie przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi.
Godne uwagi sformułowania
Zasadnicza kwestia sporna w tej sprawie sprowadza się zatem do tego, czy GDOŚ zasadnie uznał, iż skutkiem inwestycji ujętej w przedstawionym mu do uzgodnienia projekcie decyzji o warunkach zabudowy [...] będzie zmiana stosunków wodnych w obszarze chronionego zespołu przyrodniczo-krajobrazowego. • Zdaniem Sądu, wnioskowi GDOŚ przyjmującemu, że taki skutek nastąpi w wyniku lokalizacji stawu, nie można w sposób uprawniony zarzucić jakiejkolwiek wadliwości. • Zgodnie z tym przepisem, na obszarze zespołu przyrodniczo-krajobrazowego, o którym mowa w § 1, zabrania się dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli zmiany te nie służą ochronie przyrody albo racjonalnej gospodarce rolnej, leśnej, wodnej lub rybackiej. • Przytoczone unormowanie nie wymaga wskazywania rozmiarów zmiany stosunków wodnych. Zabrania bowiem dokonywania zmian stosunków wodnych nie nakazując ustalania i wykazywania ich rozmiarów, ani na czym konkretnie naruszenie to miałoby polegać. Istotą tego zakazu jest zapewnienie ochrony istniejących stosunków wodnych.
Skład orzekający
Andrzej Wawrzyniak
przewodniczący sprawozdawca
Marzenna Linska - Wawrzon
sędzia
Mirosław Gdesz
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uzgadniania warunków zabudowy w obszarach chronionych, zwłaszcza w kontekście zakazu zmian stosunków wodnych i priorytetu ochrony przyrody nad interesem inwestora."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy stawu rekreacyjnego w obszarze chronionego zespołu przyrodniczo-krajobrazowego. Interpretacja § 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia może mieć szersze zastosowanie do innych inwestycji w podobnych obszarach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem własności a ochroną przyrody, co jest tematem często pojawiającym się w kontekście planowania przestrzennego i inwestycji. Pokazuje, jak szczegółowe przepisy dotyczące ochrony środowiska mogą wpływać na realizację nawet pozornie niewielkich przedsięwzięć.
“Budowa stawu rekreacyjnego zablokowana przez ochronę przyrody. Czy prawo własności zawsze przegrywa z ekologią?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.