II OSK 2282/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej B.G. i A.G. od wyroku WSA w Kielcach, który oddalił ich skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Chmielniku dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Regionalny Port Lotniczy Kielce – część wschodnia". Skarżący podnosili liczne zarzuty dotyczące naruszenia zasad i trybu sporządzania planu, w tym nieuwzględnienia złóż kopalin, wadliwości prognozy oddziaływania na środowisko oraz naruszenia prawa własności poprzez przeznaczenie ich nieruchomości na cele rolne, mimo posiadania pozwolenia na budowę domu jednorodzinnego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że kluczowe dla rozpatrzenia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym jest wykazanie naruszenia indywidualnego interesu prawnego skarżącego, a nie tylko obiektywnej wadliwości uchwały. W ocenie NSA, większość zarzutów skargi kasacyjnej dotyczyła terenów nienależących do skarżących i nie wykazywała związku z ich interesem prawnym. Sąd uznał, że interes publiczny związany z budową lotniska uzasadniał ograniczenie prawa własności skarżących, a rada gminy wyważyła interes publiczny i indywidualny. Zarzuty dotyczące wadliwości prognozy oddziaływania na środowisko uznano za nieuzasadnione, wskazując, że szczegółowe analizy środowiskowe będą przeprowadzane na dalszych etapach inwestycji. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń w zakresie tymczasowego zagospodarowania terenu pod kopalnię odkrywkową ani w procedurze uzgodnień.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie dopuszczalności ograniczenia prawa własności w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w interesie publicznym.
Dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu między prawem własności a realizacją inwestycji celu publicznego (lotnisko) oraz procedury planistycznej.
Zagadnienia prawne (4)
Czy naruszenie indywidualnego interesu prawnego skarżącego jest warunkiem koniecznym do uwzględnienia skargi na uchwałę organu gminy, nawet jeśli uchwała narusza obiektywny porządek prawny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, legitymacja skargowa jest powiązana z indywidualnym interesem prawnym skarżącego. Skarga może być uwzględniona, gdy naruszenie tego interesu wiąże się z naruszeniem konkretnych norm prawa materialnego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że skarga na uchwałę organu gminy nie ma charakteru actio popularis i wymaga wykazania przez skarżącego, w jaki sposób uchwała narusza jego konkretne, prawnie chronione prawa lub uprawnienia.
Czy interes publiczny związany z realizacją inwestycji celu publicznego (budowa lotniska) może uzasadniać ograniczenie prawa własności właściciela nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, realizacja zadań ogólnospołecznych, w tym inwestycji celu publicznego, może wymagać ograniczenia prawa własności jednostek, o ile nie narusza to istoty tego prawa i jest proporcjonalne do potrzeb.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że rada gminy wyważyła interes publiczny (budowa lotniska) i interes indywidualny skarżących, a ograniczenie prawa własności było uzasadnione, zwłaszcza w sytuacji, gdy skarżący wiedzieli o konflikcie planowanej inwestycji z ich nieruchomością.
Czy wadliwość prognozy oddziaływania na środowisko lub brak uwzględnienia wszystkich potencjalnych oddziaływań na środowisko może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli prognoza oddziaływania na środowisko zawiera informacje dostosowane do stopnia szczegółowości planu miejscowego, a szczegółowa problematyka oddziaływania na środowisko zostanie rozważona na dalszych etapach procesu inwestycyjnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że prognoza oddziaływania na środowisko sporządzona na potrzeby planu miejscowego spełniała wymagania, a dalsze, szczegółowe analizy będą przeprowadzane w ramach raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Czy tymczasowe zagospodarowanie terenu pod kopalnię odkrywkową, które trwale zmienia jego ukształtowanie, jest dopuszczalne w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, jeśli stanowi wstępną fazę realizacji inwestycji celu publicznego (budowy lotniska)?
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli takie tymczasowe zagospodarowanie służy przygotowaniu terenu do jego docelowego wykorzystania zgodnie z planem.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że eksploatacja wzgórza metodą odkrywkową była wstępnym warunkiem budowy lotniska i stanowiła tymczasowe zagospodarowanie terenu, które nie wykluczało jego docelowego przeznaczenia.
Przepisy (13)
Główne
u.s.g. art. 101 § ust. 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Warunek wykazania naruszenia indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego do zaskarżenia uchwały lub zarządzenia organu gminy.
u.p.z.p. art. 28 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Zasady sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Pomocnicze
u.s.g. art. 91 § ust. 4
Ustawa o samorządzie gminnym
Skutek stwierdzenia istotnego naruszenia prawa przez uchwałę lub zarządzenie organu gminy - stwierdzenie ich nieważności.
u.p.z.p. art. 15 § ust. 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Zakres projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
u.p.z.p. art. 3 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Obowiązek gmin w zakresie kształtowania polityki przestrzennej.
u.p.z.p. art. 6 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Kształtowanie sposobu wykonywania prawa własności nieruchomości przez miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego.
u.p.z.p. art. 4 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Rola miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego w rozmieszczaniu inwestycji celu publicznego.
u.p.z.p. art. 36 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Prawo właściciela do żądania odszkodowania lub wykupienia nieruchomości w związku z uchwaleniem planu miejscowego.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. § 4 § pkt 6
Parametry i wskaźniki kształtowania zabudowy i zagospodarowania terenu.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. § 4 § pkt 10
Sposób i termin tymczasowego zagospodarowania, urządzenia i użytkowania terenu.
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko art. art. 51
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko art. art. 52
Konstytucja RP art. 64 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenie prawa własności ustawą, o ile nie narusza to istoty tego prawa.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, w tym nieuwzględnienie udokumentowanych złóż kopalin. • Wadliwość prognozy oddziaływania na środowisko. • Naruszenie prawa własności poprzez przeznaczenie nieruchomości skarżących na cele rolne, mimo posiadania pozwolenia na budowę. • Naruszenie przepisów dotyczących parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy. • Naruszenie przepisów dotyczących tymczasowego zagospodarowania terenu. • Naruszenie przepisów dotyczących obszarów Natura 2000 i obszarów chronionego krajobrazu. • Naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących uzgodnień i opiniowania planu.
Godne uwagi sformułowania
każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. • nie ma charakteru tzw. actio popularis • interes publiczny uzasadniał ograniczenie prawa własności • tymczasowe zagospodarowanie terenu... stanowi wstępną fazę budowy lotniska
Skład orzekający
Jerzy Bujko
przewodniczący-sprawozdawca
Jerzy Stelmasiak
członek
Iwona Bogucka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności ograniczenia prawa własności w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w interesie publicznym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu między prawem własności a realizacją inwestycji celu publicznego (lotnisko) oraz procedury planistycznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem własności a interesem publicznym w kontekście planowania przestrzennego, co jest tematem często budzącym zainteresowanie.
“Czy interes publiczny może ograniczyć Twoje prawo własności? NSA rozstrzyga w sprawie planu zagospodarowania przestrzennego pod lotnisko.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.