II OSK 22/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą pozwolenia na budowę, uznając projekt za zgodny z przepisami i decyzją o warunkach zabudowy, mimo obaw o stosunki wodne.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Szczecinie, który oddalił skargę na decyzję Wojewody o pozwoleniu na budowę ośmiu budynków mieszkalnych. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów Prawa budowlanego, w tym niezgodność projektu z decyzją o warunkach zabudowy i Prawem wodnym w zakresie stosunków wodnych oraz urządzeń melioracyjnych. NSA oddalił skargę, uznając, że projekt budowlany uwzględnia wymogi decyzji o warunkach zabudowy, nie ingeruje w urządzenia melioracyjne i nie spowoduje szkody dla gruntów sąsiednich, a kwestie ewentualnych przyszłych naruszeń należą do nadzoru budowlanego.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. K. – S. i A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który utrzymał w mocy decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę ośmiu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej. Skarżący podnosili zarzuty naruszenia przepisów Prawa budowlanego, w szczególności dotyczące zgodności projektu z decyzją o warunkach zabudowy, kwestii urządzeń melioracyjnych, stosunków wodnych oraz aktualności mapy do celów projektowych. NSA, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, nie znalazł podstaw do jej uwzględnienia. Sąd uznał, że projekt budowlany, mimo pewnych przekształceń stosunków wodnych na terenie inwestycji, nie spowoduje szkody dla gruntów sąsiednich, a przewidziane rozwiązania (zbiorniki retencyjne, mury oporowe) są zgodne z decyzją o warunkach zabudowy. Podkreślono, że projekt nie ingeruje w istniejące urządzenia melioracyjne, a ewentualne naruszenia przepisów w trakcie realizacji robót budowlanych będą przedmiotem kontroli organów nadzoru budowlanego. Sąd nie podzielił również zarzutów dotyczących braku pozwolenia wodnoprawnego, aktualności mapy do celów projektowych oraz prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, uznając je za bezzasadne w świetle przedstawionych dowodów i wyjaśnień projektanta. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, projekt budowlany jest zgodny z przepisami, ponieważ przewidziane rozwiązania nie spowodują szkody dla gruntów sąsiednich i nie ingerują w urządzenia melioracyjne.
Uzasadnienie
NSA uznał, że projekt budowlany uwzględnia wymogi decyzji o warunkach zabudowy dotyczące stosunków wodnych i urządzeń melioracyjnych. Rozwiązania projektowe, takie jak zbiorniki retencyjne i mury oporowe, zapobiegają szkodliwemu oddziaływaniu na sąsiednie nieruchomości, a inwestycja nie ingeruje w istniejące urządzenia melioracyjne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (20)
Główne
Pr. bud. art. 35 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa - Prawo budowlane
Organ sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu.
Pr. bud. art. 35 § 1 pkt 2
Ustawa - Prawo budowlane
Organ sprawdza także zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Pr. wodne art. 234 § 1 pkt 1
Ustawa - Prawo wodne
Właściciel gruntu nie może zmieniać kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych – ze szkodą dla gruntów sąsiednich.
Pr. bud. art. 34 § 3 pkt 1
Ustawa - Prawo budowlane
Projekt budowlany zawiera projekt zagospodarowania działki lub terenu sporządzony na aktualnej mapie do celów projektowych lub jej kopii.
Pomocnicze
Pr. bud. art. 34 § 3 pkt 1 lit. b
Ustawa - Prawo budowlane
Projekt budowlany zawiera projekt zagospodarowania działki lub terenu z uwzględnieniem istniejących obiektów budowlanych i sieci uzbrojenia terenu.
Pr. bud. art. 34 § 3 pkt 3 lit. e
Ustawa - Prawo budowlane
Pr. bud. art. 35 § 5 pkt 1
Ustawa - Prawo budowlane
Pr. bud. art. 4
Ustawa - Prawo budowlane
Pr. bud. art. 32 § 4 pkt 2
Ustawa - Prawo budowlane
Pr. wodne art. 389 § pkt 6
Ustawa - Prawo wodne
Pr. wodne art. 17 § 1 pkt 4
Ustawa - Prawo wodne
Pr. wodne art. 234
Ustawa - Prawo wodne
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 182 § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pr. bud. art. 84 § 1 pkt 1
Ustawa - Prawo budowlane
Pr. bud. art. 84a § 1 pkt 1
Ustawa - Prawo budowlane
Pr. bud. art. 5 § 1 pkt 9
Ustawa - Prawo budowlane
Pr. bud. art. 35 § 4
Ustawa - Prawo budowlane
Argumenty
Skuteczne argumenty
Projekt budowlany jest zgodny z decyzją o warunkach zabudowy w zakresie stosunków wodnych i urządzeń melioracyjnych. Nie zachodzi potrzeba uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na tym etapie postępowania. Mapa do celów projektowych jest aktualna, jeśli odzwierciedla stan faktyczny terenu.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 34 ust. 1 Pr. bud. poprzez brak zgodności projektu z decyzją o warunkach zabudowy. Naruszenie art. 34 ust. 3 pkt 1 lit. b Pr. bud. poprzez pominięcie w projekcie istniejących obiektów budowlanych oraz sieci uzbrojenia terenu. Naruszenie art. 34 ust. 3 pkt 3 lit. e i ust. 5 Pr. bud. poprzez pominięcie w projekcie innych opracowań projektowych. Naruszenie art. 4 oraz art. 32 ust. 4 pkt 2 poprzez udzielenie prawa zabudowy działki pomimo braku spełnienia wymogów oraz złożenie nieprawdziwego oświadczenia. Naruszenie art. 389 pkt 6 w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy – Prawo wodne, poprzez akceptację rozwiązania polegającego na likwidacji urządzenia melioracyjnego bez pozwolenia wodno-prawnego. Naruszenie art. 234 ustawy – Prawo wodne, poprzez udzielenie pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy przyjęte rozwiązanie projektowe powoduje zmianę kierunku i natężenia odpływu wód oraz odprowadzenie wód na tereny sąsiednie.
Godne uwagi sformułowania
Hipoteza przepisu art. 234 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego odnosi się do rzeczywistego szkodliwego oddziaływania na nieruchomości sąsiednie, a nie hipotetycznego. Aktualność mapy do celów projektowych nie zależy od daty jej opracowania, lecz od niezmienności stanu faktycznego na tej mapie odzwierciedlonego. Zastosowanie cytowanego przepisu uzależnione jest od wystąpienia skutku w postaci szkody, zatem pomiędzy zmianą stanu wody na gruncie, a szkodliwym oddziaływaniem musi istnieć związek przyczynowo - skutkowy.
Skład orzekający
Jerzy Siegień
przewodniczący sprawozdawca
Anna Żak
sędzia
Grzegorz Antas
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących zgodności projektu z warunkami zabudowy, stosunków wodnych, urządzeń melioracyjnych oraz aktualności map do celów projektowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i projektu budowlanego, choć przedstawia ogólne zasady interpretacji przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych i merytorycznych w procesie budowlanym, które są istotne dla praktyków prawa budowlanego i inwestorów.
“Budowa domu a stosunki wodne: NSA wyjaśnia, kiedy pozwolenie wodnoprawne nie jest konieczne.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 22/24 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-02-25 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-01-04 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Anna Żak Grzegorz Antas Jerzy Siegień /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Sygn. powiązane II SA/Sz 224/23 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2023-07-06 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Anna Żak Sędzia del. WSA Grzegorz Antas po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. K. – S. oraz A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 6 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Sz 224/23 w sprawie ze skargi A. K. – S. oraz A. S. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 3 stycznia 2023 r. nr AP-2.7840.234-2.2022.PZ w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 6 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Sz 224/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę A. K. – S. i A. S. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 3 stycznia 2023 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Decyzją z dnia 10 października 2022 r. Starosta P. na podstawie art. 35 ust. 5 pkt 1 w związku z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.), dalej jako "Pr. bud." odmówił zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz udzielenia pozwolenia na budowę ośmiu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej (oznaczonych w projekcie budowlanym jako budynki 1a, 1b, 2a, 2b, 3a, 3b, 4a, 4b) z zewnętrznymi instalacjami: wody, kanalizacji, sanitarnej kanalizacji deszczowej ze szczelnymi zbiornikami gazu, energii elektrycznej, budową muru oporowego i zagospodarowaniem terenu na działkach o nr ewidencyjnych: [...] położonych przy ul S. w W., gmina D. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że wnioskodawca nie usunął nieprawidłowości wskazanych w punkcie 1 postanowienia z dnia 22 sierpnia 2022 r., tj. nie dostarczył ostatecznej decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym na wykonanie przebudowy urządzenia wodnego - rowu melioracyjnego usytuowanego w południowo-wschodniej części działki nr ewid. [...]. Wojewoda Zachodniopomorski, decyzją z dnia 3 stycznia 2023 r., uchylił w całości zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji oraz zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę. Zdaniem organu odwoławczego, inwestor przedstawił organom budowlanym projekt budowlany zgodny z uzyskaną wcześniej decyzją Wójta Gminy D. z dnia 19 lutego 2021 r. o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie ośmiu budynków mieszkalnych w zabudowie bliźniaczej. Według Wojewody, analiza wszystkich zapisów dotyczących terenu prowadzi do wniosku, że zakresem prac budowlanych nie objęto działki o numerze ewidencyjnym [...], stanowiącej rów melioracyjny. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że inwestor przedłożył wymagane dokumenty i spełnił wszystkie warunki niezbędne do zatwierdzenia projektu budowalnego i udzielenia pozwolenia na budowę. Nietrafny, zdaniem Sądu pierwszej instancji, okazał się zarzut naruszenia art. 34 ust. 1 Pr. bud. Skarżący upatrują tego naruszenia w podniesieniu rzędnych terenu inwestycyjnego o 1,5 m, co spowoduje zmianę kierunku i natężenia odpływu wód opadowych i roztopowych. W odniesieniu do tak sformułowanego zarzutu Sąd podkreślił, że decyzja o warunkach zabudowy, wydana dla omawianej inwestycji, nie zawiera rozstrzygnięcia w przedmiocie podniesienia rzędnych terenu, jakkolwiek wynika z niej, że zmiana kierunku i natężenia odpływu wód opadowych i roztopowych ze szkodą dla gruntów sąsiednich jest niedopuszczalna. Z ustaleniami tymi korespondują rozwiązania przyjęte w projekcie budowlanym, w którym przewidziano wykonanie murów oporowych w zbliżeniu z działkami oznaczonym nr ew. [...], które usytuowane zostaną w granicach działki inwestycyjnej. Jednocześnie z projektu budowlanego wynika, że wody opadowe z dachów projektowanych budynków będą odprowadzane do zbiorników retencyjnych o pojemności 10 m3, przewidzianych odrębnie dla każdego budynku. Jednocześnie z uwagi na dużą przepuszczalność terenu nie przewidziano odprowadzania wód deszczowych z terenu. Rozwiązania te, w ocenie Sądu pierwszej instancji, są wystarczające do uznania, że nie dojdzie do zmiany stosunków wodnych w sposób wskazywany w skardze. Sąd nie podzielił również zarzutów naruszenia art. 34 ust. 3 pkt 1 lit. b Pr. bud. Zamierzona inwestycja - zgodnie z zatwierdzonym projektem, nie przewiduje likwidacji, przebudowy ani rozbudowy urządzenia melioracyjnego. Jak trafnie zauważył Wojewoda, z projektu budowlanego nie wynika, aby zakresem robót objęto urządzenia melioracyjne. Wbrew wywodom skarżących nie przewiduje się ich przebudowy, modernizacji, czy likwidacji. Z projektu wynika natomiast, że roboty budowlane przebiegać będą w oddaleniu od istniejących urządzeń melioracyjnych. Stąd też zasadnie uznał organ odwoławczy, że nie było, w realiach przedmiotowej sprawy, zasadne żądanie od inwestora zgody wodnoprawnej. Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że nie ma racji pełnomocnik skarżących wywodząc, iż skoro w projekcie budowlanym brak jest odniesienia do istniejących urządzeń melioracyjnych, to oznacza to, że inwestor zamierza je zlikwidować. Brak wskazania robót budowalnych związanych z urządzeniem melioracyjnym oznacza bowiem w tym wypadku jedynie to, że inwestor nie zamierza prowadzić robót budowlanych w miejscu jego posadowienia ani w bezpośrednim jego sąsiedztwie, co wynika wprost z projektu budowlanego. Sąd pierwszej instancji zaakcentował, że także zarzut naruszenia przysługującego skarżącym ograniczonego prawa rzeczowego polegającego na ingerencji w ustanowioną służebność nie zasługuje na uwzględnienie. Zatwierdzony projekt budowlany wskazuje, że realizacja zamierzonej inwestycji nie naruszy w żaden sposób wykonywania przysługującej służebności. Sąd Wojewódzki wskazał, że nie jest zasadny zarzut złożenia nieprawdziwego oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Jak wynika z wywodów skarżących dotyczy on gruntów sąsiednich, stanowiących własność gminy. Inwestor nie zamierza jednak prowadzić tam robót budowlanych, co wynika z projektu budowlanego, zatem uzyskanie zgody gminy na wykorzystanie jej terenu jest na tym etapie postępowania zbędne. Skargę kasacyjną od tego wyroku wnieśli skarżący, zarzucając naruszenie: 1) art. 34 ust. 1 Pr. bud. poprzez brak zgodności projektu z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, 2) art. 34 ust. 3 pkt 1 lit. b Pr. bud. poprzez pominięcie w projekcie zagospodarowania działki i terenu istniejących obiektów budowlanych oraz sieci uzbrojenia terenu, 3) art. 34 ust. 3 pkt 3 lit. e i ust. 5 Pr. bud. poprzez pominięcie w projekcie innych opracowań projektowych wymaganych odrębnymi przepisami, 4) art. 4 oraz art. 32 ust. 4 pkt 2 poprzez udzielenie prawa zabudowy działki pomimo braku spełnienia wymogów wynikających z odrębnych przepisów oraz złożenie nieprawdziwego oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane, 5) art. 389 pkt 6 w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy – Prawo wodne, poprzez akceptację rozwiązania polegającego na likwidacji urządzenia melioracyjnego bez uzyskania wymaganego przepisami pozwolenia wodno – prawnego, 6) art. 234 ustawy – Prawo wodne, poprzez udzielenie pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy przyjęte rozwiązanie projektowe powoduje zmianę kierunku i natężenia odpływu wód oraz odprowadzenie wód na tereny sąsiednie. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi pierwszej instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i zaskarżonej decyzji, zasądzenie kosztów postępowania oraz rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu natomiast bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., a zatem Naczelny Sąd Administracyjny był związany granicami skargi kasacyjnej. Zarzuty skargi kasacyjnej nie zawierają usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a Pr. bud., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. Stosownie do pkt 2 art. 35 ust. 1 pkt 1, sprawdzeniu przez organ administracji architektoniczno – budowlanej podlega także zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Istotą sporu w tej sprawie jest zgodność projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy w zakresie jej postanowień zakazujących prowadzenia prac budowlanych w sposób pogarszający stosunki wodne na gruntach sąsiadujących z inwestycją oraz kwestia ewentualnego wymogu legitymowania się przez inwestora pozwoleniem wodnoprawnym w postępowaniu w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Z warunków w zakresie ochrony środowiska i ludzi ustalonych w decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji wynika m.in., że prace budowlane należy prowadzić w taki sposób, aby nie spowodować pogorszenia stosunków wodnych na gruntach sąsiednich, zachować urządzenia melioracyjne, ich drożność oraz właściwy stan techniczny. Zgodnie z powołanym w decyzji art. 234 ustawy – Prawo wodne, właściciel gruntu nie może m.in. zmieniać kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych – ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Z decyzji o warunkach zabudowy wynika również, że w zależności od przyjętych rozwiązań technicznych wnioskowana inwestycja może wymagać uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Z decyzji tej wypływa wniosek, że nie zabrania ona dokonywania jakiejkolwiek zmiany stosunków wodnych w obrębie terenu inwestycji, lecz zakazuje ich przekształcenia ze szkodą dla gruntów z nim sąsiadujących, stosownie do wymogów Prawa wodnego. Naczelny Sąd Administracyjny podziela ocenę organu odwoławczego oraz Sądu pierwszej instancji, że rozwiązania zawarte w projekcie budowlanym zostały dostosowane do ww. wymogów decyzji o warunkach zabudowy. Z dokumentacji projektowej wynika wprawdzie, że układ stosunków wodnych zostanie przekształcony na gruncie inwestycyjnym, ale - co istotne - nie nastąpi to ze szkodą dla gruntów sąsiadujących z inwestycją. Z projektu budowlanego wynika bowiem, że projektuje się odprowadzanie wód opadowych z dachu każdego budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego w zabudowie bliźniaczej i wolnostojącej odrębnie – grawitacyjnie rurociągiem z rur litych kielichowych łączonych na uszczelkę gumową, do ośmiu zbiorników retencyjnych betonowych na deszczówkę o poj. czynnej min 10m3. Zalecono wyposażenie zbiorników w sygnalizator napełnienia. Faktyczną lokalizację tych zbiorników odzwierciedla plansza koordynacyjna załączona do dokumentacji projektowej. Z zasady zbiorniki te będą spełniać funkcję gospodarki wodą opadową. Projekt budowlany przewiduje, że po wykonaniu instalacji kanalizacji deszczowej przeprowadzona zostanie próba szczelności i drożności instalacji. W związku z faktem, że projektowane nawierzchnie są przepuszczalne, nie przewiduje się odprowadzania wód deszczowych z terenu. Inwestor wyjaśnił, że z uwagi na zniwelowanie terenu inwestycji z zastosowaniem gruntu przepuszczalnego, wody opadowe będą retencjonowane na działkach nr [...] oraz [..]. Ponadto projekt budowlany stanowi, że z uwagi na różnice w istniejącym ukształtowaniu terenu inwestycji i na działkach sąsiednich wzdłuż inwestycji od strony północno – zachodniej, północno – wschodniej oraz południowo – wschodniej zaprojektowane zostały mury oporowe. Mają one co do zasady pełnić rolę bariery uniemożliwiającej spływ wód opadowych na działki sąsiednie. Przy czym jak wynika z dokumentacji projektowej, lokalizacja muru oporowego nastąpi w granicach terenu inwestycji (działki [...] oraz [...]). Rację ma organ odwoławczy oraz Sąd pierwszej instancji, że z dokumentacji projektowej nie wynika natomiast, by zakresem inwestycji objęto roboty budowlane dotyczące likwidacji, przebudowy lub rozbudowy urządzenia melioracyjnego. Projekt budowlany stanowi, że roboty budowlane przebiegać będą w oddaleniu od istniejących urządzeń melioracyjnych. Z planszy podstawowej oraz rysunku przedstawiającego konstrukcję murów oporowych wynika, że lokalizacja muru oporowego od strony działki [...], przez którą przebiega rów melioracyjny, nastąpi z zachowaniem pasa szerokości 1,5 m od rowu melioracyjnego oraz w oddalaniu od korony istniejącego rowu melioracyjnego, na co zwrócił uwagę organ odwoławczy. Przywołać należy także wyjaśnienia projektanta z dnia 14 października 2022 r., w których wskazał, że skorygowano w projekcie budowlanym przebieg muru oporowego, wobec czego nie istnieje konieczność przebudowy rowu melioracyjnego, a co za tym idzie brak jest konieczności przedstawienia decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym na wykonanie przebudowy urządzenia wodnego. Projektant wyjaśnił, że budowa muru oporowego na działce nr ewid. [...] nie będzie powodowała ingerencji w działkę sąsiednią, ani prowadziła do przebudowy wskazanego rowu melioracyjnego. Planowana technologia prowadzenia prac, tj. z wykorzystaniem ścianki szczelnej, pozwala na bezkolizyjne zabezpieczenie terenu przy budowie muru oporowego, bez ingerencji w strukturę istniejącego rowu. Projektowany mur nie zakłóci przebiegu istniejącej kanalizacji deszczowej oraz drenażowej, nie doprowadzi także do zakłócenia stosunków wodnych na przedmiotowym terenie. Mając na względzie przebieg istniejących instalacji w projekcie budowlanym przewidziano zastosowanie przepustu w murze oporowym, który pozwoli na pozostawienie kanalizacji w obecnym stanie, nie zostanie również zasłonięty wylot wód deszczowych/gruntowych. Projekt budowlany uwzględnia poprowadzoną na działkach nr ewid. [...] i [...] wzdłuż granicy z działkami nr ewid. [...] kanalizację deszczowo – drenażową. Nie zachodzi w związku z tym ryzyko uszkodzenia istniejących instalacji w trakcie prowadzenia prac ziemnych. Z projektu budowlanego wynika, że przewody i sieci kolidujące z wykopem zostaną zabezpieczone przed zniszczeniem z uwzględnieniem warunków eksploatacji sieci. Projekt budowlany przewiduje obowiązek zachowania należytej staranności przy prowadzeniu robót ziemnych - wykopów, podsypki oraz zasypywania wykopu; w miejscach kolizji z uzbrojeniem podziemnym roboty będą prowadzone ręcznie z zachowaniem szczególnej ostrożności; podobnie ze szczególną ostrożnością zostaną wykonane skrzyżowania z istniejącymi przewodami. W świetle rozwiązań zawartych w projekcie budowlanym oraz wyjaśnień przedłożonych przez projektanta należy przyznać rację organowi odwoławczemu oraz Sądowi pierwszej instancji, że nie jest zasadny wymóg uzyskania zgody wodnoprawnej dla zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla wnioskowanej inwestycji. Istotne jest, że w świetle przepisów Prawa wodnego, w przypadku zmiany zamiarów inwestycyjnych w zakresie ingerencji w istniejące urządzenia melioracyjne, inwestor będzie zobowiązany uzyskać zmianę pozwolenia na budowę oraz dysponować zgodą wodnoprawną, niemniej jednak w obecnym stanie sprawy rację ma Sąd pierwszej instancji wskazując, że nie jest ona niezbędna. Rozwiązania przewidziane w projekcie budowlanym są wystarczające także do uznania, że wskutek projektowanych robót budowlanych nie dojdzie do przekształcenia stosunków wodnych na gruntach sąsiadujących z inwestycją w sposób wskazany w skardze kasacyjnej. Gdyby jednak inwestycja została faktycznie wykonana z naruszeniem wymogów decyzji o warunkach zabudowy, w tym w zakresie zakazu prowadzenia robót budowlanych powodujących pogorszenie stosunków wodnych na gruntach sąsiednich, kontrola stanu przeprowadzonych robót budowlanych oraz ich ewentualnych skutków dla terenów sąsiadujących z inwestycją pozostawać będzie w kompetencjach organów nadzoru budowlanego. Stosownie do art. 84 ust. 1 pkt 1 Pr. bud., do zadań organów nadzoru budowlanego należy kontrola przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego. Zgodnie z art. 84a ust. 1 pkt 1 Pr. bud., kontrola przestrzegania i stosowania prawa budowlanego przez organy nadzoru budowlanego obejmuje kontrolę zgodności wykonywania robót budowlanych z przepisami prawa budowlanego, projektem budowlanym lub warunkami określonymi w decyzji o pozwoleniu na budowę. Na obecnym etapie sprawy, która dotyczy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, przedłożona dokumentacja projektowa nie wykazuje nieprawidłowości, które zarzuca skarga kasacyjna. Uwzględnić należy, że hipoteza przepisu art. 234 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego odnosi się do rzeczywistego szkodliwego oddziaływania na nieruchomości sąsiednie, a nie hipotetycznego (por. wyr. NSA z dnia 26 sierpnia 2020 r., sygn. II OSK 1002/20, CBOSA). Zastosowanie cytowanego przepisu uzależnione jest od wystąpienia skutku w postaci szkody, zatem pomiędzy zmianą stanu wody na gruncie, a szkodliwym oddziaływaniem musi istnieć związek przyczynowo - skutkowy. Uwzględnić należy, że projektant jest osobą legitymującą się wymaganymi uprawnieniami budowlanymi, określonymi w przepisach dotyczących samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. Obowiązkiem podstawowym projektanta jest opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny z wymaganiami ustawy, ustaleniami określonymi w decyzjach administracyjnych dotyczących zamierzenia budowlanego, obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Projektant ponosi odpowiedzialność za przyjęte rozwiązanie architektoniczne. W świetle wyjaśnień projektanta, projekt budowlany przewiduje rozwiązanie w zakresie zewnętrznej instalacji kanalizacji deszczowej odprowadzającej wody opadowe z dachów budynków do projektowanych zbiorników retencyjnych, a projektowany mur oporowy nie zakłóci przebiegu istniejącej kanalizacji deszczowej, drenażowej, ani nie doprowadzi do zakłócenia stosunków wodnych na przedmiotowym terenie. Stanowisko prezentowane przez stronę skarżącą jest wyrazem obaw, co do wpływu inwestycji na tereny sąsiadujące, a nie rzeczywistych zagrożeń, które w przypadku tej inwestycji nie występują. Zasada ochrony interesów osób trzecich podlega ograniczeniom wynikającym z ustaw. Nie można bowiem dopuścić do sytuacji, w której uprawnienia właściciela nieruchomości sąsiedniej całkowicie ograniczałyby uprawnienia inwestora. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 Pr. bud., nie może sięgać tak daleko, by uniemożliwić inwestorowi realizację zamierzenia budowlanego, gdy jest ono zgodne z przepisami. Przyjęcie takiej konstrukcji prowadziłoby wprost do uchybienia normom z art. 4 i art. 35 ust. 4 Pr. bud., a przez to naruszenia konstytucyjnej zasady ochrony własności (por. wyroki NSA z dnia 14 listopada 2007 r. sygn. akt II OSK 1489/06; 8 marca 2011 r. sygn. akt II OSK 402/10; z dnia 11 marca 2011 r. sygn. akt II OSK 451/10; z dnia 24 lutego 2012 r. sygn. akt II OSK 2380/10- orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowy http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W związku z powyższym, bezzasadne są także zarzuty skargi kasacyjnej w zakresie, w jakim argumentuje się w nich, że inwestor nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie urządzeń melioracyjnych. Skoro przesądzono, że inwestycja nie ingeruje w istniejące urządzenia melioracyjne, inwestor nie jest zobowiązany posiadać do nich tytułu prawnego umożliwiającego przeprowadzenie robót budowlanych. W zakresie w jakim skarga kasacyjna zarzuca celowe załączenie do dokumentacji projektowej nieaktualnej mapy do celów projektowych, wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 34 ust. 3 pkt 1 Pr. bud., projekt budowlany zawiera projekt zagospodarowania działki lub terenu sporządzony na aktualnej mapie do celów projektowych lub jej kopii (...). Przepis ten nie precyzuje, co należy rozumieć pod pojęciem "aktualnej" mapy do celów projektowych. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego pojęcie, oznacza ono "obowiązujący w danej chwili", "dotyczący teraźniejszości". Należy zatem przyjąć, że mapa do celów projektowych spełniająca wymogi z art. 34 ust. 3 pkt 1 Pr. bud. powinna posiadać aktualne informacje dotyczące szczegółów terenowych. W konsekwencji należy stwierdzić, że mapa jest aktualna tak długo, jak długo odzwierciedla obecny (teraźniejszy) stan rzeczy istniejący na danym terenie. Zachowanie aktualności mapy nie zależy zatem bezpośrednio od daty jej opracowania, lecz od niezmienności stanu faktycznego na tej mapie odzwierciedlonego. Ani przepisy prawa, ani względy doświadczenia życiowego nie dają dostatecznych podstaw do konstruowania domniemania, że wyłącznie z uwagi na upływ określonego czasu (np. miesiąca, czy roku) mapa wykorzystana do celów projektowych traci aktualność. Przeciwnie, należy uznać, że dopóki nie uległ zmianie stan faktycznych odzwierciedlony na mapie, tak długo pozostaje ona mapą aktualną w rozumieniu art. 34 ust. 3 pkt 1 Pr. bud. (por. wyr. NSA z dnia 8 grudnia 2015 r., sygn. akt II OSK 909/14). Z powyższego wynika, że sam fakt, że aktualność mapy do celów projektowych została poświadczona na dzień 22 kwietnia 2021 r. nie znaczy, że nie spełnia ona wymogu z art. 34 ust. 3 pkt 1 Pr. bud. Z informacji zawartych na mapie wynika, że sporządzono ją z wykorzystaniem danych branżowych części uzbrojenia podziemnego oraz opracowanych geodezyjnie elementów planu zagospodarowania przestrzennego. Na mapie wykazano uzgodnione przez ZUDP projekty sieci uzbrojenia terenu. Kierownik jednostki wykonawstwa geodezyjnego poświadczył, że mapa została opracowana w wyniku prac geodezyjnych, których rezultaty zawiera operat techniczny pozytywnie zweryfikowany [....]. Z przedłożonej mapy wynika zatem, że odzwierciedla ona uzbrojenie terenu na potrzeby inwestycyjne. A ponadto jest istotne, że projekt budowlany zakłada, iż przed przystąpieniem do robót ziemnych wykonawca zobowiązany jest do uprzedniego zapoznania się z przebiegiem istniejącego i projektowanego uzbrojenia terenu. Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 p.p.s.a. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI