II OSK 2193/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki, uznając za prawidłowe stanowisko WSA, że organ pierwszej instancji wadliwie odmówił wznowienia postępowania bez należytego wyjaśnienia kwestii pełnomocnictwa.
Spółka złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił jej skargę na postanowienie Wojewody Małopolskiego odmawiające wznowienia postępowania w sprawie rozbiórki. WSA uznał, że organ pierwszej instancji (Starosta) wadliwie odmówił wznowienia, nie wyjaśniając do końca kwestii pełnomocnictwa adwokata T.B. i nie wzywając wszystkich stron do uzupełnienia braków formalnych. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki I. sp. z o.o. sp. k. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który oddalił skargę spółki na postanowienie Wojewody Małopolskiego odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie rozbiórki. Spółka wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Starosty N. z 2018 r. Starosta odmówił wznowienia, uznając wniosek za złożony po terminie. Wojewoda Małopolski uchylił postanowienie Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na naruszenie przepisów K.p.a. przez Starostę, który nie wyjaśnił wszystkich okoliczności, w tym kwestii pełnomocnictwa adwokata T.B. WSA w Krakowie oddalił skargę spółki na postanowienie Wojewody, uznając, że Starosta wadliwie odmówił wznowienia postępowania, nie wzywając wszystkich stron do uzupełnienia braków formalnych. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną spółki, oddalił ją, uznając, że WSA prawidłowo ocenił postępowanie organu pierwszej instancji. NSA podkreślił, że w sytuacji, gdy pełnomocnictwo wygasło, organ powinien wzywać strony bezpośrednio do uzupełnienia braków formalnych wniosku, a nie do pełnomocnika, który nie był już umocowany.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organ pierwszej instancji wadliwie odmówił wznowienia postępowania, nie wyjaśniając do końca kwestii pełnomocnictwa adwokata i nie wzywając wszystkich stron do uzupełnienia braków formalnych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że w sytuacji, gdy pełnomocnictwo wygasło, organ powinien wzywać strony bezpośrednio do uzupełnienia braków formalnych wniosku, a nie do pełnomocnika, który nie był już umocowany. Przesłanie wezwania do wiadomości stron nie było skuteczne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (15)
Główne
k.p.a. art. 64 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Ppsa art. 174 § pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 193 § zd. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 149 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 148
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 148 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 40
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
WSA prawidłowo ocenił, że organ pierwszej instancji naruszył art. 64 § 2 K.p.a. poprzez wadliwe wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku o wznowienie postępowania, nie wzywając wszystkich stron bezpośrednio po wygaśnięciu pełnomocnictwa. Organ pierwszej instancji nie zbadał, czy wszystkie strony potwierdzają czynność pełnomocnika dokonaną w ich imieniu, co było konieczne po wygaśnięciu pełnomocnictwa.
Odrzucone argumenty
Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie art. 64 § 2 K.p.a. przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, podczas gdy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił naruszenie tego przepisu przez organ administracji. Zarzut naruszenia art. 40 K.p.a. nie został sformułowany w sposób jednoznaczny i nie podlegał kontroli.
Godne uwagi sformułowania
W sytuacji, gdy pełnomocnictwo wygasło, organ powinien wzywać strony bezpośrednio do uzupełnienia braków formalnych wniosku, a nie do pełnomocnika, który nie był już umocowany. Przesłanie wezwania do wiadomości wnioskujących o wznowienie nie miało żadnego znaczenia prawnego.
Skład orzekający
Jerzy Siegień
przewodniczący
Robert Sawuła
sprawozdawca
Tomasz Zbrojewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów K.p.a. dotyczących wzywania do uzupełnienia braków formalnych wniosku w przypadku wygaśnięcia pełnomocnictwa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z wznowieniem postępowania administracyjnego i kwestią pełnomocnictwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym, takich jak prawidłowe wzywanie stron i znaczenie pełnomocnictwa, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Kiedy pełnomocnictwo wygasa? NSA wyjaśnia, jak prawidłowo wzywać strony w postępowaniu administracyjnym.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 2193/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-08-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-09-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Siegień /przewodniczący/
Robert Sawuła /sprawozdawca/
Tomasz Zbrojewski
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
III OSK 2193/21 - Postanowienie NSA z 2021-02-16
II SA/Kr 1385/20 - Wyrok WSA w Krakowie z 2021-02-04
II SA/Łd 358/19 - Wyrok WSA w Łodzi z 2019-09-10
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 64 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień Sędziowie Sędzia NSA Robert Sawuła (spr.) Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Protokolant starszy asystent sędziego Anna Górska po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 lutego 2021 r. sygn. akt II SA/Kr 1385/20 w sprawie ze skargi I. sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w K. na postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia 23 września 2020 r. znak: WI-I.7840.29.5.2020.MA w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 4 lutego 2021 r., II SA/Kr 1385/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) w Krakowie oddalił skargę A sp. z o.o. sp. k. z/s w K. ("Spółka") na postanowienie Wojewody Małopolskiego z 23 września 2020 r., znak: WI-I.7840.29.5.2020.MA, w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie rozbiórki. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Jak wynika z ustaleń sądu wojewódzkiego, Starosta N. postanowieniem z 14 lutego 2020 r., znak: BUD.6740.3030.2019, na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 148 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2018, poz. 2096 ze zm., K.p.a.), po rozpatrzeniu wniosku z 9 grudnia 2019 r. o wznowienie postępowania, odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty [...] nr 2205/2018 z 5 listopada 2018 r. w przedmiocie rozbiórki, przebudowy i rozbudowy budynków ze zmianą sposobu użytkowania na jeden budynek bazy noclegowo-pobytowej z funkcją hotelową na działkach nr [...], [...] położonych w obrębie G., gm. G., wydaną dla Spółki. W uzasadnieniu swego postanowienia organ powiatowy podał, że W.R., T.R., T.B., W.S., K.P., E.O., M.O., K.K., T.K., L.S. oraz P.S., reprezentowani przez pełnomocnika adw. T.B., na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., wnieśli o wznowienie postępowania zakończonego w/w decyzją. Z twierdzeń wnioskodawców wynika, że o wydanej decyzji dowiedzieli się w dniu 7 listopada 2019 r., a zatem – w ocenie Starosty – złożony w dniu 9 grudnia 2019 r. wniosek nie zachowuje terminu jednego miesiąca, o którym mowa w art. 148 § 1 K.p.a., co prowadziło do odmowy wznowienia postępowania.
Wyrokując w sprawie II SA/Kr 1385/20 kolejno wskazano, że na w/w postanowienie zażalenie złożyli: T.R., W.R., K.K., T.K., W.S., K.P., L.S., P.S. oraz T.K. i W.K.. Żalący się wywodzili, że miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania został zachowany.
Następnie sąd pierwszej instancji wskazał, że Wojewoda Małopolski powołanym na wstępie postanowieniem z 23 września 2020 r., na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. uchylił postanowienie Starosty w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu swego postanowienia organ II instancji przedstawił przebieg postępowania. Wskazał, że wniosek o wznowienie postępowania złożony został w dniu 9 grudnia 2019 r. przez adw. T.B., jako pełnomocnika wnioskujących. W dniu 8 stycznia 2020 r. Starosta N. wezwał adw. T.B. do uzupełnienia braków formalnych wniosku przez podanie właściwej daty decyzji, której dotyczył wniosek wznowieniowy oraz przedłożenia dokumentów potwierdzających prawo do reprezentowania wnioskodawców w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Pełnomocnik wnioskodawców wezwanie odebrał w dniu 27 stycznia 2020 r., a zatem termin upływał w dniu 3 lutego 2020 r. Pismem z 10 stycznia 2020 r. adw. T.B. poinformował Starostę [...], że ze skutkiem na dzień 11 stycznia "2019 r." wypowiedział wszystkie pełnomocnictwa udzielone mu przez wnioskodawców do reprezentowania ich w sprawie o wznowienie postępowania zakończonego decyzją nr 2205/2018 z 5 listopada 2019 r. W związku z powyższym pismem z 23 stycznia 2020 r. (na 4 dni przed doręczeniem adw. T.B. wezwania organu z 8 stycznia 2020 r.), Starosta N. wezwał pełnomocnika wnioskodawców do wyjaśnienia daty wypowiedzenia pełnomocnictw wskazanego w piśmie z 10 stycznia 2020 r., wyjaśniając, że wskazana data skuteczności wypowiedzenia pełnomocnictwa (11 stycznia "2019 r.") oznaczałaby, że w dniu złożenia wniosku o wznowienie adw. T.B. nie był już pełnomocnikiem wnioskujących o wznowienie. Pismo to, przesłane do wiadomości wszystkim wnioskodawcom, zawierało pouczenie, że nieuzupełnienie podania o wznowienie zgodnie z wezwaniem z 8 stycznia 2020 r., spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia. Adw. T.B. nie odebrał korespondencji. W reakcji na powyższe wnioskodawcy: L.S., P.S., W.R., T.R., K.K., T.K., K.P., sprecyzowali jakiej konkretnie decyzji dotyczył wniosek oraz oświadczyli, że zatwierdzają czynności dokonane w ich imieniu przez adwokata T.B.. Natomiast wnioskodawcy: T.B., W.S., E.O. i M.O., nie podjęli żadnych działań.
Dalej w wyroku przywołano, że organ II instancji zarzucił, że Starosta N. nie wziął pod uwagę, że część osób wnioskujących o wznowienie nie zajęła stanowiska w sprawie wznowienia. Nadto, organ powiatowy nie wyjaśnił w jakiej dacie adw. T.B. przestał być pełnomocnikiem wnioskodawców. Gdyby wskazana przez adwokata data 11 stycznia 2019 r. była prawidłowa, to mogłoby to oznaczać, że w dniu składania wniosku o wznowienie (9 grudnia 2019 r.) adw. T.B. nie był uprawniony do dokonania tej czynności. Wojewoda Małopolski podkreślił, że na wezwanie z 23 stycznia 2020 r., adresowane do adw. T.B. oraz skierowane do wiadomości wszystkich wnioskodawców odpowiedziała tylko część z nich. Wszyscy, którzy udzielili odpowiedzi, zachowali termin wyznaczony dla adw. T.B. Biernymi pozostali natomiast: T.B., W.S., M.O. i E.O. W takiej sytuacji organ I instancji winien zwrócić się bezpośrednio do tych wnioskodawców o potwierdzenie czynności dokonanych przez pełnomocnika adw. T.B. Bez wyjaśnienia, czy w dacie złożenia wniosku o wznowienie adw. T.B. był umocowany do tej czynności przez T.B., W.S., M.O. i E.O. oraz czy zatwierdzają oni czynności procesowe adw. T.B., nieprawidłowym było skierowanie zaskarżonego postanowienia do wszystkich wnioskodawców.
Zdaniem Wojewody braki te świadczyły o naruszeniu przepisów art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ wojewódzki nakazał Staroście uwzględnić powyższe okoliczności, ustalić wnoszących skargę o wznowienie postępowania oraz zbadać i wyjaśnić wszystkie zarzuty żalących.
Dalej w wyroku II SA/Kr 1385/20 przywołano, że skargę na postanowienie Wojewody Małopolskiego wniosła Spółka.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj.:
- art. 7 K.p.a. przez jego niewłaściwą interpretację, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym uznaniu, że Starosta [...] nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, podczas gdy Starosta prawidłowo podjął czynności wyjaśniające w sprawie, wyczerpująco i dostatecznie ustalił stan faktyczny w zakresie pozwalającym na rozstrzygnięcie sprawy, tj. prawidłowo ocenił, że obowiązek przedłożenia pełnomocnictwa ciążył na pełnomocniku wnioskodawców, zaś wniosek co do zasady nie mógł zostać rozpoznany jako wniesiony z uchybieniem określonego przepisami prawa terminu,
- art. 77 § 1 K.p.a. przez jego niewłaściwą interpretację, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym uznaniu, że Starosta nie zebrał i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego, podczas gdy w toku postępowania Starosta zgromadził materiał dowodowy w sposób kompleksowy i pozwalający na rozstrzygnięcie sprawy, oraz prawidłowo ocenił i rozpatrzył zgromadzony materiał dowodowy, m.in. dążąc do wyjaśnienia okoliczności błędów formalnych wniosku związanych z brakiem umocowania pełnomocnika oraz poprawnie wskazując na uchybienie terminu do wniesienia wniosku,
- art. 138 § 2 K.p.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji błędne uznanie, że decyzja Starosty była wydana z naruszeniem przepisów postępowania, zaś konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, podczas gdy Starosta podjął prawidłową decyzję zgodnie z przepisami postępowania, nie naruszając przy tym żadnego z przepisów, szeroko wyjaśniając okoliczności sprawy w ten sposób, że jej zakres był wystarczający do wydania ostatecznej decyzji bez konieczności dalszego wyjaśniania.
Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i rozstrzygnięcie co do meritum sprawy. W uzasadnieniu skargi wywodzono, że istotną w tej sprawie okolicznością jest fakt, że w dniu, w którym organ powiatowy zwrócił się do pełnomocnika adw. T.B., tj. 8 stycznia 2020 r., dalej był on zobowiązany do działania w imieniu wnioskodawców. Jak wynika z pisma pełnomocnika z 14 stycznia 2020 r. wypowiedział on pełnomocnictwa ze skutkiem na dzień 11 stycznia 2020 r., przy czym należy podkreślić, że o dacie wypowiedzenia pełnomocnictwa decyduje data jego doręczenia. Zatem był on w pełni zobowiązany do ustosunkowania się do wezwania organu niezależnie od faktu, czy w chwili odebrania wezwania pełnomocnictwo obowiązywało czy też nie. Starosta [...] nie miał obowiązku zwracania się do wnioskodawców w celu potwierdzenia czynności pełnomocnika. Wskutek braku podjęcia działań przez pełnomocnika złożony wniosek winien zostać pozostawiony bez rozpoznania.
W odpowiedzi na skargę, Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
Opisanym na wstępie wyrokiem WSA w Krakowie skargę oddalił.
W motywach tego wyroku sąd pierwszej instancji zauważył, że zgodnie z ustaleniami organu wojewódzkiego część wnioskodawców potwierdziła czynności dokonane przez pełnomocnika, a także podała właściwe oznaczenie objętej wnioskiem o wznowienie decyzji o pozwoleniu na budowę. Podano, że treść złożonych oświadczeń wskazuje, że osoby je składające udzieliły pełnomocnictwa adw. T.B. do złożenia w ich imieniu wniosku o wznowienie postępowania. Osoby te wyjaśniły zatem wątpliwości organu. Nie było przeszkód do wezwania ich o przedłożenie pełnomocnictw. Natomiast wnioskujący o wznowienie T.B., W.S., M.O. i E.O. nie złożyli żadnych oświadczeń w tym przedmiocie. Sąd pierwszej instancji uznał zatem, że braki formalne wniosku nie zostały uzupełnione. Dlatego też – zdaniem WSA w Krakowie – wydanie w takim stanie sprawy postanowienia o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty [...] nr 2205/2018 z 5 listopada 2018 r., przed wezwaniem tych osób o uzupełnienie braków formalnych podania, było przedwczesne. Sąd wojewódzki stwierdził, że w takich okolicznościach sprawy, bez uzupełnienia braków formalnych podania procedowanie wniosku o wznowienie postępowania było wadliwe. Zdaniem tegoż sądu organ I instancji naruszył w ten przepis art. 64 § 2 K.p.a. Sąd pierwszej instancji nie podzielił tym samym stanowiska strony skarżącej, że wezwanie z 8 stycznia 2020 r. było skuteczne, a pełnomocnik - mimo wygaśnięcia pełnomocnictwa - był zobowiązany do dalszego działania za strony. W jego ocenie nie ulegało wątpliwości, że w dacie odebrania wezwania, tj. w dniu 27 stycznia 2020 r., adw. T.B. nie posiadał już umocowania do podejmowania jakichkolwiek czynności w sprawie, stąd brak zadośćuczynienia wezwaniu organu nie mógł spowodować ujemnych skutków procesowych dla wnioskodawców.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła Spółka – zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika – zaskarżając to orzeczenie w całości.
Zaskarżonemu wyrokowi w trybie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm., Ppsa) Spółka zarzuca naruszenie:
- art. 64 § 2 K.p.a. poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie przez uznanie, iż Starosta [...] winien zwrócić się bezpośrednio do wnioskujących o wznowienie postępowania jako stron postępowania, podczas gdy działały one przez pełnomocnika i organ prawidłowo zwrócił się do profesjonalnego pełnomocnika celem wyjaśnienia wątpliwości co do ważności jego umocowania do działania w sprawie,
- art. 40 K.p.a. po przez jego niezastosowanie, a w konsekwencji błędne uznanie, iż Starosta winien zwrócić się bezpośrednio do wnioskodawców jako stron postępowania, podczas gdy w ich imieniu pismo zostało wniesione przez profesjonalnego pełnomocnika,
- art. 7 K.p.a. przez jego niewłaściwą interpretację, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym uznaniu, iż Starosta nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia czy w dacie złożenia wniosku o wznowienie adw. T.B. był umocowany do tej czynności przez T.B., W.S., M.O. i E.O., podczas gdy Starosta zwrócił się do pełnomocnika, który wniósł wniosek o wznowienie, a przedmiotowa korespondencja została wysłana do wiadomości wszystkich wnioskodawców, celem wyjaśnienia powyższych wątpliwości.
Spółka wnosi o zmianę zaskarżonego wyroku w całości przez orzeczenie o uwzględnieniu skargi w całości oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie. Ponadto, wnosi o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
Zdaniem skarżącej kasacyjnie Spółki ustalenie, iż wypowiedzenie pełnomocnictwa było ze skutkiem na dzień 11 stycznia 2020 r. miałoby istotne znaczenie, gdyż z powyższego wynikałoby, że adw. T.B. był zobowiązany działać w imieniu wnioskodawców co najmniej do 25 stycznia 2020 r. W chwili, w której organ powiatowy zwracał się do adw. T.B. był on zobowiązany do działania w imieniu wnioskodawców i winien odpowiedzieć na wezwanie organu. Wezwanie zostało wystosowane w dniu 23 stycznia 2020 r., zatem jeszcze w dacie, w której pełnomocnik byłby zobowiązany do działania w imieniu wnioskodawców. Organ zwrócił się o wyjaśnienie wątpliwości dotyczących reprezentacji do podmiotu profesjonalnego, który zgodnie z treścią wniosku występował jako pełnomocnik wnioskodawców, został on wezwany w sposób poprawny i to w stosunku do niego aktualizował się obowiązek odpowiedzi na wezwanie organu. Nie dochował należytej staranności i gorliwości nie ustosunkowując się do wezwania organu, czego konsekwencją było, że należało uznać, iż wniosek został złożony przez osobę nieuprawnioną, gdyż działającą bez umocowania do dokonania tej czynności. W ocenie Spółki potwierdzenie czynności dokonanych w niniejszej sprawie leżało w gestii pełnomocnika, który winien przedstawić organowi umocowanie do wniesienia wniosku o wznowienie, nie można było zaś przyjąć, że to na wnioskodawcach spoczywał ten obowiązek. W konsekwencji Spółka podnosi, iż w zaskarżonym wyroku błędnie wskazano, że czynności podejmowane przez organ I instancji po wpłynięciu pisma adw. T.B. były wadliwe, gdyż jak wynika z powyższego stanowiły prawidłowe działanie znajdujące swoje oparcie w przepisach prawa.
W piśmie z 12 kwietnia 2022 r. pełnomocnik uczestników: M.O., E.O., P.S., L.S., T.R., i W.R., wnosił o oddalenie skargi kasacyjnej.
Na wyznaczoną rozprawę nikt się nie stawił.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa (Dz. U. 2023, poz. 259) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W myśl art. 174 Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Nie dopatrzywszy się w niniejszej sprawie żadnej z wyliczonych w art. 183 § 2 Ppsa przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, będąc związany granicami skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do rozpatrzenia jej zarzutów.
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, a zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej (art. 193 zd. 2 Ppsa).
A. W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że powoływane w skardze kasacyjnej przepisy art. 64 § 2 i art. 7 K.p.a. są przepisami prawa procesowego. Zatem ich naruszenie – czego profesjonalny pełnomocnik w złożonym środku zaskarżenia sam nie precyzuje powołując się jednocześnie na pkt 1 i 2 art. 174 Ppsa – nie może stanowić naruszenia prawa materialnego, a naruszenie przepisów postępowania. Stwierdzić należy, że podnosząc w/w przepisy autor skargi kasacyjnej nie powiązał naruszenia tych przepisów z naruszeniem przez sąd pierwszej instancji odpowiednich przepisów Ppsa. W doktrynie postępowania sądowoadministracyjnego oraz w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest – podzielany przez skład orzekający w niniejszej sprawie – pogląd, zgodnie z którym istotą postępowania zainicjowanego skargą kasacyjną w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania (por. H. Knysiak-Molczyk, Skarga kasacyjna w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Warszawa 2009, s. 238 - 240; np. wyrok NSA z 15 lipca 2005 r., FSK 2706/04, LexPolonica nr 418822 czy wyrok NSA z 13 lutego 2007 r., II FSK 329/06, LEX nr 314951). Samodzielną podstawę zarzutów kasacyjnych w przypadku kontroli kasacyjnej postępowania, które doprowadziło do wydania zaskarżonego wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego stanowić będą więc jedynie te przepisy, które w przypadku postępowania sądowoadministracyjnego regulują jego przebieg. Wojewódzki sąd administracyjny prowadzi postępowanie bowiem na podstawie przepisów Ppsa, a nie przepisów K.p.a. Zatem sąd ten nie może naruszyć samodzielnie przepisów K.p.a., a jedynie wadliwie ocenić ich ewentualne naruszenie przez organ administracji publicznej przy nieodpowiednim zastosowaniu, w efekcie tej kontroli, przepisów regulujących postępowanie sądowoadministracyjne (por. wyrok NSA z 8 lutego 2007 r., II FSK 216/06, LEX nr 307505). Modelowo zatem zarzut naruszenia przepisów postępowania stosowanych przez organy administracji może być zatem na gruncie art. 174 pkt 2 Ppsa zarzutem skutecznym jedynie wówczas, gdy zostanie jednocześnie powiązany z naruszeniem odpowiednich przepisów regulujących postępowanie sądowoadministracyjne (por. wyrok NSA z 19 października 2005 r., I FSK 109/05, LEX nr 187815). Jednocześnie, mając na względzie uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego w pełnym składzie z 26 października 2009 r., I OPS 10/09 (ONSAiwsa 2010/1/1) należy uznać, że brak powiązania w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przez sąd pierwszej instancji przepisów K.p.a. z naruszeniem stosowanych przez ten sąd przepisów Ppsa nie dyskwalifikuje samej skargi kasacyjnej i nie może prowadzić do nierozpoznania merytorycznego jej zarzutów (por. ONSAiwsa 2010/1/1). W przedmiotowej sprawie zarzuty naruszenia przepisów regulujących postępowanie administracyjne, mimo że nie zostały powiązane z zarzutem naruszenia odpowiednich przepisów regulujących postępowanie sądowoadministracyjne, powinny być zatem w świetle powyższego potraktowane jako zarzuty braku właściwej kontroli zastosowania wskazanych przepisów K.p.a. przez sąd pierwszej instancji.
B. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej nie można skutecznie zarzucić sądowi pierwszej instancji naruszenia art. 64 § 2 K.p.a. polegającego na "błędnej wykładni", a w konsekwencji niewłaściwego zastosowania przez uznanie, że Starosta [...] winien zwrócić się bezpośrednio do wnioskujących o wznowienie postępowania jako stron postępowania. Z przepis art. 64 § 2 K.p.a. wynika, że jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. O ile Starosta podjął starania w celu wyjaśnienia kwestii aktualności pełnomocnictwa udzielonego adw. T.B., w dniu składania wniosku o wznowienie postępowania, to nie zbadał, czy wszystkie strony potwierdzają czynność pełnomocnika dokonaną w ich imieniu, tylko uznał, że wszyscy wnioskodawcy tę czynność potwierdzają. Wprawdzie Starosta prawidłowo w dniu 8 stycznia 2020 r. (w trybie art. 64 § 2 K.p.a.) wezwał adw. T.B. do uzupełnienia braków formalnych wniosku przez podanie właściwej daty decyzji nr 2205/2018 oraz do przedłożenia dokumentów potwierdzających prawo do reprezentowania wnioskodawców – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, to jednak – jak trafnie zauważył sąd pierwszej instancji – czynności podejmowane przez organ I instancji już po wpłynięciu (w dniu 14 stycznia 2020 r.) pisma adw. T.B. z 10 stycznia 2020 r., zawierającego informację o dokonanym przez niego wypowiedzeniu pełnomocnictw udzielonych mu przez wnioskodawców ze skutkiem na dzień 11 stycznia 2019 r., były wadliwe.
W związku z powyższym brak było podstaw prawnych do kierowania w dniu 23 stycznia 2020 r. jakiegokolwiek wezwania do adw. T.B. nie będącego już pełnomocnikiem osób wnioskujących o wznowienie, albowiem począwszy od 14 stycznia 2020 r. należało o wszelkie braki formalne wniosku wzywać same strony. Rację ma sąd pierwszej instancji, że przesłanie tego wezwania "do wiadomości" wnioskujących o wznowienie nie miało żadnego znaczenia prawnego. Nie mogło bowiem spowodować skutku pozostawienia wniosku o wznowienie bez rozpoznania, gdyż to nie wnioskodawców organ wzywał o uzupełnienie wniosku. Tym niemniej, wszyscy, którzy udzielili odpowiedzi na wezwanie sądu wojewódzkiego z 23 stycznia 2020 r., zachowali termin wyznaczony dla adw. T.B. Biernymi pozostali natomiast T.B., W.S., M.O. i E.O. W tej sytuacji, jak trafnie przyjął sąd pierwszej instancji (s. 9 uzasadnienia wyroku), wymagało rozważenia czy Wojewoda Małopolski zasadnie zarzucił, że organ I instancji winien wyjaśnić, czy w dacie złożenia wniosku o wznowienie adw. T.B. był umocowany do tej czynności przez T.B., W.S., M.O. i E.O. oraz czy zatwierdzają oni czynności procesowe adw. T.B.. Gdyby organ miał wątpliwości, czy w dacie wniesienia wniosku o wznowienie adw. T.B. miał umocowanie do działania w imieniu osób wnioskujących o wznowienie, winien zwrócić się, zgodnie z zasadą wynikającą z art. 40 § 2 zd. pierwsze K.p.a., bezpośrednio do tych osób – w trybie art. 64 § 2 K.p.a. – z wezwaniem o wyjaśnienie, czy w dniu 9 grudnia 2019 r. adw. T.B. był ich pełnomocnikiem, a w przypadku, gdyby pełnomocnictwa mu nie udzielili, o podpisanie wniosku z 9 grudnia 2019 r. oraz o sprecyzowanie wniosku przez określenie właściwej daty kwestionowanej decyzji – w terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Usunięcie braku formalnego wniosku polegałoby na jego podpisaniu przez osoby wnioskujące o wznowienie. W sytuacji, gdyby osoby te udzieliły pełnomocnictwa adw. T.B., nie było konieczności zatwierdzania jego czynności (wniesienia podania), gdyż była ona skuteczna. Prawidłowo zatem sąd pierwszej instancji stwierdził również, że organ powiatowy mógł także przyjąć, że udzielone pełnomocnictwo wygasło przed wniesieniem podania o wznowienie postępowania. Wówczas winien zwrócić się bezpośrednio do osób wnioskujących o wznowienie z wezwaniem o uzupełnienie braków formalnych podania przez podpisanie wniosku. Tym samym fakt, że kilka osób pisemnie sprecyzowało jakiej decyzji dotyczy ten wniosek oraz podtrzymało czynności procesowe adw. T.B., nie zwolniło organu I instancji od zbadania tego zagadnienia względem T.B., W.S., M.O. oraz E.O., którzy nie złożyli żadnych oświadczeń w tym przedmiocie. Zatem twierdzenie skarżącej kasacyjnie jakoby organ prawidłowo zwrócił się do profesjonalnego pełnomocnika celem wyjaśnienia wątpliwości co do ważności jego umocowania do działania w sprawie stoi w sprzeczności z ustalonym stanem faktycznym sprawy. Tym samym także i zarzut naruszenia art. 7 K.p.a. w sposób opisany w skardze kasacyjnej nie zasługiwał na uwzględnienie.
C. Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należy, że brak było podstaw do stwierdzenia, by sąd pierwszej instancji dokonał wadliwej kontroli zakwestionowanego aktu i co za tym idzie brak było podstaw do zastosowania przez sąd art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa i uchylenia zaskarżonego postanowienia, albowiem – co już wyżej wykazano – sąd wojewódzki nie dopuścił się naruszenia art. 64 § 2 K.p.a. oraz art. 7 K.p.a.
D. Co zaś tyczy się zarzutu naruszenia 40 K.p.a., to nie poddaje się on kontroli, gdyż autor skargi kasacyjnej nie dostrzegł, że dzieli się na kilka paragrafów, zatem podstawy kasacyjnej nie sformułowano w sposób jednoznaczny. Wobec związania Sądu Naczelnego podstawami skargi kasacyjnej to zaniechanie strony wnoszącej środek odwoławczy uniemożliwia rozpoznanie go w tej części.
E. Skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionej podstawach podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 Ppsa.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI