II OSK 219/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA, utrzymując w mocy nakaz rozbiórki samowolnie wybudowanej wagi samochodowej i budynku wagowego.
Skarżący S. R. wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę wagi samochodowej, budynku wagowego i utwardzonego placu. Skarżący zarzucał naruszenie prawa materialnego, twierdząc, że obiekty te nie wymagały pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. NSA uznał jednak, że obiekty zostały wybudowane samowolnie bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia, co uzasadniało zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego i nakaz rozbiórki.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną S. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę skarżącego na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Decyzja ta, utrzymując w mocy nakaz Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nakazywała rozbiórkę wagi samochodowej wraz z budynkiem wagowym oraz utwardzonego placu na działce skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że obiekty te zostały wybudowane samowolnie w latach 2001-2002, a ich budowa wymagała pozwolenia na budowę lub zgłoszenia zgodnie z przepisami Prawa budowlanego, które obowiązywały w tamtym czasie. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewidywał zabudowę jednorodzinną, co było sprzeczne z realizowaną inwestycją. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie prawa materialnego, kwestionując konieczność uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia dla poszczególnych obiektów budowanych w różnym czasie. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał, że stan faktyczny ustalony przez WSA jest wiążący. Sąd podkreślił, że roboty budowlane rozpoczęto bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, co stanowiło naruszenie art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. W konsekwencji zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego, nakazującego rozbiórkę obiektu wybudowanego bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia, było uzasadnione. NSA oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną uzasadnionych podstaw.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, budowa tych obiektów wymagała pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, a ich realizacja bez tych formalności stanowiła samowolę budowlaną.
Uzasadnienie
Obiekty zostały wybudowane samowolnie bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, co stanowiło naruszenie art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. W związku z tym zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego, nakazującego rozbiórkę, było uzasadnione.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (9)
Główne
u.p.b. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Roboty budowlane można było rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i 30.
u.p.b. art. 48 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Pomocnicze
u.p.b. art. 30 § ust. 5
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Zgłoszenia należało dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych, a do wykonywania robót można było przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od doręczenia zgłoszenia organ nie wniósł sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu rozpoczęcia.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obiekty (waga samochodowa, budynek wagowy, utwardzony plac) zostały wybudowane samowolnie bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Budowa obiektów stanowiła naruszenie art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. Zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego, nakazującego rozbiórkę, było uzasadnione.
Odrzucone argumenty
Obiekty budowlane (waga, budynek, plac) nie wymagały pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 28 ust. 1 i art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.
Godne uwagi sformułowania
Granice skargi kasacyjnej wyznaczają między innymi wymienione w art. 176 P.p.s.a. podstawy kasacyjne... Z tego zaś stanu faktycznego wynika, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy uprawniał do stwierdzenia, że zakres, przedmiot i termin realizowanych robót budowlanych uzasadniał zastosowanie w przedmiotowej sprawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Skład orzekający
Jerzy Bujko
przewodniczący
Marek Gorski
członek
Maria Czapska - Górnikiewicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad stosowania art. 28 i 48 Prawa budowlanego w przypadku samowoli budowlanej, zwłaszcza gdy obiekty powstawały w różnym czasie."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w latach 2001-2002 i może być mniej bezpośrednio stosowalne po późniejszych zmianach przepisów, choć zasada samowoli budowlanej pozostaje aktualna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy typowego problemu samowoli budowlanej i konsekwencji prawnych, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego, ale nie zawiera nietypowych faktów czy przełomowych interpretacji.
“Samowola budowlana: kiedy nawet budowa wagi samochodowej może skończyć się nakazem rozbiórki?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 219/06 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2007-01-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-02-21 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jerzy Bujko /przewodniczący/ Marek Gorski Maria Czapska -Górnikiewicz /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budżetowe prawo Sygn. powiązane VII SA/Wa 399/05 - Wyrok WSA w Warszawie z 2005-11-24 II OZ 627/05 - Postanowienie NSA z 2005-08-05 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 1994 nr 89 poz 414 art. 28. art. 30 ust. 5, art. 48 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Jerzy Bujko Sędziowie NSA Maria Czapska-Górnikiewicz (spr.) Marek Gorski Protokolant Joanna Gołębiewska po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 listopada 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 399/05 w sprawie ze skargi S. R. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę kasacyjną Uzasadnienie II OSK 219 / 06 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 24 listopada 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S. R. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2004 r. utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] października 2004 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W., którą to decyzją nakazano dokonanie rozbiórki wagi samochodowej wraz z budynkiem wagowym oraz utwardzonego płytą betonową części placu na działce nr [...] we wsi K. W uzasadnieniu powyższego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że zaskarżoną decyzją na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207 poz. 2016 ze zm.), po ponownym rozpatrzeniu przez organy sprawy samowolnego wybudowania wagi samochodowej wraz z budynkiem wagowym oraz wykonania utwardzenia powierzchni gruntu płytą betonową na działce [...] położonej we wsi K. gm. W., nakazano właścicielowi nieruchomości S. R. rozbiórkę ww. obiektów. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że w niniejszej sprawie obiekty objęte zaskarżoną decyzją zostały wybudowane w latach 2001 (betonowy plac) i 2002 (waga samochodowa i budynek wagowy). Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie mamy do czynienia z budową obiektów budowlanych - wagi samochodowej wraz z budynkiem wagowym oraz utwardzoną płytą betonową częścią placu. Zgodnie z art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego przez obiekt budowlany należy rozumieć: budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, obiekt małej architektury. W ocenie Sądu pierwszej instancji wbrew zarzutom skargi dla rozstrzygnięcia sprawy nie jest istotnym, czy wybudowane obiekty stanowią techniczno - użytkową całość, czy też należałoby je traktować jako odrębne obiekty. Na budowę każdego z tych obiektów, nawet wówczas gdyby nie stanowiły całości inwestor powinien uzyskać pozwolenie na budowę lub z uwagi na charakter działki, zgłosić zamiar budowy właściwemu organowi (w oparciu o przepis art. 30 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). Skarżący nie wykazał, iż uzyskał takie pozwolenie na budowę lub zgłosił zamiar budowy. Trafnie zatem organy nadzoru budowlanego uznały przedmiotowe obiekty za wybudowane samowolnie. Nadto Sąd wskazał, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla obszaru inwestycji przestał obowiązywać z dniem 31 grudnia 2003 r. Plan ten przewidywał dla terenu objętego inwestycją zabudowę jednorodzinną, skupioną, mieszkaniową z komunikacją i zielenią osiedlową, parkingami, ciągami pieszymi, terenami zabaw dla dzieci. Zatem zupełnie inną niż zrealizowana inwestycja. Przedstawione wyżej okoliczności w ocenie Sądu pierwszej instancji uzasadniały wydanie decyzji o nakazie rozbiórki. Mając powyższe względy na uwadze, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł S. R. zaskarżając go w całości i opierając ją na zarzucie naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 28 ust 1 i art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr.207 poz. 2016 z późn. zm.) polegające na uznaniu, iż na wybudowanie trzech obiektów (utwardzenie placu, wagi samochodowej i kontenera) powstałych w różnym czasie wymagane było pozwolenie na budowę, a nadto gdyby przyjąć, iż skarżący nie zgłosił zamiaru budowy poszczególnych obiektów właściwemu organowi to nakazanie rozbiórki w oparciu o art. 48 ust. 1 powołanej ustawy nie znajduje oparcia w jego treści. Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania wraz z zasądzeniem kosztów postępowania według norm przepisanych. Uzasadniając swoją skargę kasacyjną S. R. wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając skargę nie ustosunkował się w sposób wnikliwy do jej zarzutów. Konsekwencją tego jest niejednoznaczne stanowisko Sądu, czy do postawienia przedmiotowych obiektów wymagane było pozwolenie na budowę, czy też zgłoszenie zamiaru budowy właściwemu organowi. Skarżący podkreślił, iż przedmiotem sporu z organami administracji budowlanej była kwestia, czy przedmiotowe obiekty traktować należy, jako całość budowlaną, co skutkowałby koniecznością uzyskania pozwolenia na budowę, czy też każdy z tych obiektów - jako powstały w różnym czasie i traktowany odrębnie - nie wymagał każdorazowego pozwolenia na budowę. Przyjęcie przez Sąd obowiązku zgłoszenia zamiaru budowy znaczyłoby uznanie zasadności argumentów skargi, bowiem podstawa prawna nakazania rozbiórki z art. 48 ust. 1 powołanej ustawy stanowiłaby rażące - naruszenie prawa materialnego. Powołany przepis pozwala, nakazać rozbiórkę obiektu, który wybudowany został bez wymaganego pozwolenia na budowę, a w tym wypadku pozwolenie nie było konieczne. Brak merytorycznej argumentacji Sądu co do charakteru tych obiektów uniemożliwia rzeczową, polemikę z poglądami Sądu. Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pełnomocnik uczestnika postępowania J. J. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej wskazując, iż skarżący wykorzystywał zrealizowane samowolnie obiekty dla prowadzenia złomowiska na terenie do tego nieprzeznaczonym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do postanowień art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej zwanej P.p.s.a. - Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki zostały określone w § 2 art. 183. Żadna z przesłanek nieważności postępowania wymienionych w art. 183 § 2 omawianej ustawy nie zachodzi w niniejszej sprawie. Zatem sprawa ta mogła być przez Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznana tylko w granicach zakreślonych skargą kasacyjną. Granice skargi kasacyjnej wyznaczają między innymi wymienione w art. 176 P.p.s.a. podstawy kasacyjne, które zgodnie z art. 174 P.p.s.a. mogą stanowić: 1/ naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2/ naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik spraw. Oceniając we wskazanych wyżej granicach zasadność wniesionej skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie trzeba stwierdzić, iż jest ona pozbawiona uzasadnionych podstaw. Przed odniesieniem się do zarzutu kasacji, jakim jest zarzut naruszenia prawa materialnego koniecznym jest podkreślenie, iż strona wnosząca skargę kasacyjną nie przedstawiła zarzutu naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.). Konsekwencją braku zarzutu naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.) i wskazywanego już na wstępie związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 P.p.s.a.) jest uznanie za wiążący w niniejszej sprawie ustalenie stanu faktycznego przedstawionego przez Sąd w zaskarżonym wyroku. Z tego zaś stanu faktycznego wynika, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy uprawniał do stwierdzenia, że zakres, przedmiot i termin realizowanych robót budowlanych uzasadniał zastosowanie w przedmiotowej sprawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 80 z 2003r. poz. 718 ze zm.). Stwierdzić trzeba, iż dla oceny legalności realizacji określonych obiektów koniecznym jest odniesienie się do tych przepisów, które obowiązywały w dacie realizacji tych obiektów. Przepis art. 28 ust. 1 obowiązującej od dnia 1 stycznia 1995 r. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity z 2000 roku Dz. U. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) stanowił, iż roboty budowlane można było rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30 tejże ustawy. Z kolei w myśl przepisu art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane zgłoszenia należało dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych, a do wykonywania robót budowlanych można było przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniósł w drodze decyzji sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. Z kolei art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym zarówno w 2001 roku, jak i w 2002 roku stanowił, że właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Zmianę tego przepisu wprowadziła ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718 ze zm.). Ustawodawca w tej ostatniej zmianie przepisów złagodził sankcje za samowolę budowlaną, rozszerzając zakres wyjątków od zasady, że w razie samowoli budowlanej właściwy organ wydaje nakaz rozbiórki obiektu. Wobec tego jednak, że strona skarżąca nawet nie kwestionuje faktu, iż dokonana w zaskarżonym wyroku ocena, iż przedmiotowe obiekty nie podlegają legalizacji z uwagi na brak zaistnienia warunków, o jakich mowa w przepisach ustawy Prawo budowlane, Naczelny Sąd Administracyjny nie był upoważniony do dokonania oceny zaskarżonego wyroku w tym zakresie. Kwestią istotną w przedmiotowej sprawie jest to, że inwestor rozpoczął roboty budowlane nie dysponując ani pozwoleniem na budowę, ani też nie dokonał stosownego zgłoszenia przed rozpoczęciem prac, a to stanowiło o tym, że obiekty wskazane w decyzji kontrolowanej przez Sąd pierwszej instancji, zrealizował z naruszeniem przytoczonego wyżej przepisu art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Konsekwencją zaś uchybienia tej normie prawnej było zastosowanie w odniesieniu do zrealizowanych obiektów dyspozycji przepisu art. 48 ustawy Prawo budowlane. Stąd bez znaczenia dla wyniku sprawy pozostają wywody skargi kasacyjnej dotyczące braku wskazania przez Sąd czy dla realizacji przedmiotowych obiektów konieczne było pozwolenie, czy też dokonanie zgłoszenia. Takie wskazanie bowiem nie wprowadzało zmiany w ocenie legalności zrealizowanych obiektów. Tak więc nie są zasadne zarzuty kasacji dotyczące naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 28 ust. 1 i art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr.207 poz. 2016 z późn. zm.). Ze wskazanych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną jako pozbawioną uzasadnionych podstaw oddalił na mocy art. 184 P.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI