II OSK 2187/21

II OSK 2187/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-06-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-09-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński /przewodniczący sprawozdawca/
Marta Laskowska - Pietrzak
Tomasz Zbrojewski
Symbol z opisem
6053 Obywatelstwo
Hasła tematyczne
Obywatelstwo
Sygn. powiązane
I OSK 2187/21 - Wyrok NSA z 2022-09-28
II SA/Bd 561/21 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2021-07-07
IV SA/Wa 152/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-07-02
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3, art. 138 § 1 pkt 2, art. 145 § 1 pkt 5, art. 151 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2020 poz 347
art. 30 ust. 1 pkt 1-7, art. 31 pkt 2
Ustawa z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim - t.j.
Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
art. 8, art. 34 ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Dz.U. 1993 nr 61 poz 284
art. 8 ust. 1 i 2, art. 15 ust. 2
Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzona w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmieniona następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełniona Protokołem nr 2.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski sędzia del. WSA Marta Laskowska-Pietrzak Protokolant referent stażysta Martyna Jendyk po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej C. E. T. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lipca 2021 r. sygn. akt IV SA/Wa 152/21 w sprawie ze skargi C. E. T. N. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 1 grudnia 2020 r. nr DOiR-I-6251-43/2020/DC w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej o uznaniu za obywatela polskiego oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 2 lipca 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 152/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę C. E. T. N. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 1 grudnia 2020 r., nr DOiR-I-6251-43/2020/DC w przedmiocie uchylenia ostatecznej decyzji o uznaniu za obywatela polskiego.
Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Decyzją z 9 kwietnia 2019 r. nr O-III.6121.28.2019 Wojewoda Podkarpacki, po rozpatrzeniu wniosku C. E. T. N., uznał ww. za obywatela polskiego.
Wydanie ww. decyzji poprzedzone zostało ustaleniem, że wnioskodawca spełnia przesłanki z art. 30 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o obywatelstwie, warunkujące uznanie za obywatela polskiego, a zatem oparte m. in. na informacji organów uprawnionych na mocy art. 36 ust. 2 ww. ustawy, że nabycie przez wnioskodawcę obywatelstwa polskiego nie stanowi zagrożenia dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Decyzja ta stała się ostateczna.
Postanowieniem 25 sierpnia 2020 r., nr O-III.6121.28.2019 Wojewoda Podkarpacki wznowił z urzędu zakończone ww. decyzją postępowanie wskazując, że przy piśmie z 14 sierpnia 2020 r. Sąd Okręgowy w Kielcach przesłał Wojewodzie Podkarpackiemu odpis wyroku tego Sądu z [...] i Sądu Apelacyjnego w Krakowie z [...]. Z dokumentów tych wynika, że w czasie wydania decyzji z 9 kwietnia 2019 r. w stosunku do skarżącego toczyło się postępowanie karne o przestępstwo z art. 299 § 1 K.p.a. (pranie pieniędzy), które zostało przezeń popełnione w 2017 r. A zatem jest to okoliczność, która nie była znana organowi w dniu podejmowania decyzji z 9 kwietnia 2019 r. o uznaniu za obywatela polskiego.
Postępowanie wznowieniowe zostało zakończone decyzją Wojewody Podkarpackiego z 22 września 2020 r., nr O-II.6121.57.2020 wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., którą uchylono decyzję własną z 9 kwietnia 2019 r. o uznaniu za obywatela polskiego C. E. T. N. i orzeczono o odmowie uznania ww. za obywatela polskiego.
Od ww. decyzji skarżący złożył odwołanie do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z 1 grudnia 2020 r., nr DOiR-I-6251-43/2020/DC utrzymał w mocy rozstrzygniecie organu I instancji.
Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji i uznając, że organ I instancji prawidłowo przeprowadził analizę informacji i dowodów zebranych w sprawie, ustalając właściwy stan prawny i niezbędne do rozstrzygnięcia fakty stanowiące podstawę do orzekania w niniejszej sprawie.
Minister stwierdził, że obowiązujące w sprawie przepisy przy szczególnym podkreśleniu, że postępowanie było prowadzone w trybie wznowienia postępowania a zatem w jednym z trybów nadzwyczajnych.
Minister wskazał, że organ I instancji prawidłowo po powzięciu informacji o popełnieniu przez skarżącego przestępstw w 2017 r. w konsekwencji czego zostały wydane stosowne wyroki karne, zainicjował postępowanie wznowieniowe, gdyż w dniu orzekania o uznaniu C. E. T. N. za obywatela polskiego organ nie miał wiedzy o istnieniu istotnych dla sprawy okoliczności, mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, którymi były przestępstwa popełnione przez wnioskodawcę przed złożeniem wniosku o uznanie go za obywatela polskiego. W ocenie organu odwoławczego analiza wyroków karnych wskazuje na istotne fakty i dowody nieznane Wojewodzie Podkarpackiemu, a mianowicie, że wnioskodawca został skazany za popełnienie przestępstw z art. 299 § 5 kk w zw. z art. 299 § 1 i § 6 K.k. w zw. z art. 12 K.k. wyrokiem Sądu Okręgowego w Kielcach [...], który to wyrok w wyniku rozpoznania od niego apelacji został przez Sąd Apelacyjny w Krakowie w dniu [...]r. utrzymany w zasadniczej części, a zmieniony w części dotyczącej orzeczonej kary pozbawienia wolności poprzez jej obniżenie do 2 lat i 3 miesięcy. Minister podkreślił również, że cudzoziemiec odbywa obecnie karę pozbawienia wolności w Zakładzie Karnym w R., której koniec przypada na dzień [...] r.
Dalej Minister podkreślił, podzielając w tym zakresie stanowisko organu I instancji, że fakt popełnienia przez ww. przestępstw, za które został skazany prawomocnym wyrokiem, kwalifikuje go, jako osobę stanowiącą zagrożenie dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, a w konsekwencji uniemożliwia uznanie za obywatela polskiego w żadnym z trybów, przewidzianych w art. 30 ust. 1 pkt 1-7 ww. ustawy. W ocenie organu odwoławczego, brak wiedzy o popełnieniu przez cudzoziemca przestępstw, uzasadniał wznowienie postępowania, a następnie uchylenie ostatecznej decyzji i wydanie nowego rozstrzygnięcia co do istoty sprawy.
Organ wskazał przy tym odwołując się do orzecznictwa sądowoadministracyjnego, że pojęcia zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego nie zostały zdefiniowane w ustawie o obywatelstwie polskim. Jednak zasadniczo przyjmuje się, że naruszeniem bezpieczeństwa i porządku publicznego jest postępowanie sprzeczne z powszechnie obowiązującymi normami prawa, skutkujące prawomocnym wyrokiem sądu karnego, który stwierdza winę oskarżonego. Podniesiono, iż w orzecznictwie podkreśla się, że ocena stanu zagrożenia wiąże się z ustaleniem dotychczasowej postawy cudzoziemca, a więc ustaleniem, czy dotychczasowe zachowanie skarżącego kolidowało z obowiązującym porządkiem prawnym i charakteru tej kolizji. W ochronę bezpieczeństwa i porządku publicznego godzi bowiem każde popełnione przestępstwo lub wykroczenie, niezależnie od jego rodzaju, gdyż stanowią zaprzeczenie poszanowania norm ustalających porządek prawny na terytorium państwa. A zatem wyrok skazujący nie jest konieczny dla oceny wystąpienia przesłanek negatywnych określonych w tym przepisie ( por. wyrok WSA z dnia 11 czerwca 2019r., IV SA/Wa 804/19; wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2016 r., II OSK 1251/16).
W ocenie organu II instancji, już sama wiedza o przeszłości wnioskodawcy i okoliczność toczącego się postępowania karnego przeciwko niemu, a następnie jego skazanie, bez konieczności rozważania wagi popełnionego czynu zabronionego, stanowi wystarczający powód do stwierdzenia, że nabycie przez niego obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Wnioskodawca działaniem swoim wykazał, że nie daje gwarancji na respektowanie obowiązującego w RP porządku prawnego. A zatem wydając decyzję o tak doniosłych skutkach prawnych i społecznych w ocenie organu jest on zobowiązany na mocy art. 7 i 77 K.p.a. do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sposób szczególnie wnikliwy z uwzględnieniem wszelkich okoliczności sprawy, w tym również ujawnionych po wydaniu decyzji, a które miały miejsce przed złożeniem wniosku.
Minister wskazał również, że państwo ma kompetencję do stanowienia zasad nabycia i utraty obywatelstwa polskiego oraz ich wykonywania, a w konsekwencji do określenia, kto może być jego obywatelem. Oznacza to, że o przynależności do grupy obywateli polskich mogą - w trybie wnioskowym - ubiegać się te osoby, które zapewniają stan bezpieczeństwa dla obronności, bezpieczeństwa państwa oraz porządku publicznego. Treść przepisu art. 31 pkt 2 ww. ustawy nie pozostawia żadnych wątpliwości, że nawet przy spełnieniu przesłanek określonych w art. 30 tej ustawy, cudzoziemiec nie uzyska obywatelstwa polskiego w trybie uznania za obywatela polskiego, jeżeli jego działanie stoi w kolizji z wartościami chronionymi tym przepisem. W ocenie Ministra, dla stwierdzenia, że nabycie przez wnioskodawcę obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, wystarczające jest ustalenie, że jego dotychczasowe działanie godziło w bezpieczeństwo lub porządek publiczny w Polsce, przez co przyjęcie go do grona obywateli polskich budzi uzasadnione podejrzenie co do obniżenia poziomu ochrony tych wartości u innych współobywateli. To w interesie społecznym oraz w interesie Polski leży, aby aplikujący o obywatelstwo polskie nie wzbudzali wątpliwości co do przestrzegania obowiązującego w RP porządku prawnego i nie zagrażali poczuciu bezpieczeństwa innych współobywateli.
Organ II instancji podniósł również, że Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej gwarantuje trwałość obywatelstwa, gdyż zgodnie z art. 34 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej obywatel polski nie może utracić obywatelstwa polskiego, chyba że sam się go zrzeknie. Oznacza to, że decyzja o uznaniu za obywatela polskiego powoduje w zasadzie nieodwracalne skutki. W stosunku do takiej decyzji mogą mieć zastosowanie wyłącznie tryby nadzwyczajne przewidziane w K.p.a. ze względu na jej poważną wadliwość procesową lub materialnoprawną. Ze względu na konstytucyjną trwałość obywatelstwa polskiego nie jest natomiast możliwe uchylenie decyzji z powodu powstałego po wydaniu decyzji zagrożenia dla bezpieczeństwa państwa albo porządku publicznego. W związku z tym należy stwierdzić, że ocena, czy nabycie przez cudzoziemca obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego (art. 31 pkt 2 ustawy o obywatelstwie polskim) wymaga uwzględnienia skutków nabycia przez cudzoziemca obywatelstwa polskiego i uwzględnienia konstytucyjnej ochrony trwałości nabytego obywatelstwa (art. 34 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej) .
W ocenie Ministra organ wydający decyzję w przedmiocie uznania za obywatela polskiego zobligowany jest do oceny dotychczasowej postawy cudzoziemca i dokonania prognozy na przyszłość w kontekście całokształtu informacji o wnioskodawcy. W przedmiotowej sprawie ujawnione nowe fakty i okoliczności z nich wynikające przemawiają za stwierdzeniem, że nabycie obywatelstwa polskiego przez wnioskodawcę stanowiło i nadal stanowi zagrożenie dla dóbr prawem chronionych na podstawie art. 31 pkt 2 ww. ustawy, gdyż niewątpliwie wnioskodawca swoim działaniem wszedł w kolizję z obowiązującym w Polsce porządkiem prawnym, co zaprzecza poszanowaniu norm prawnych regulujących porządek publiczny.
Minister stwierdził, że wobec niespełnienia wymogów, określonych w art. 30 ww. ustawy, organ nie ma innej możliwości jak tylko odmówić uznania za obywatela polskiego.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł C. E. T. N. podnosząc zarzuty naruszenia:
1. art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. poprzez jego nie zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji wydanej w skutek wznowienia postępowania administracyjnego, podczas, gdy prawidłowa kontrola decyzji organu I instancji powinna prowadzić do wniosku, że brak było podstaw do wznowienia postępowania, ponieważ nie została spełniona przesłanka wznowienia wskazana w przywołanym przepisie, gdyż w sprawie nie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję albowiem na dzień wydania przez Wojewodę Podkarpackiego decyzji o uznaniu strony za obywatela polskiego tj. 9 kwietnia 2019 r., skarżący był osobą niekaraną - nie skazaną prawomocnym wyrokiem sądu a tym samym obiektywnie brak jest istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów mogących stanowić podstawę do wznowienia postępowania a tym bardziej, że jako podstawę wznowienia postępowania powołano wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie wydany dnia [...] r. czyli ponad pół roku po wydaniu przez organ decyzji o uznaniu strony za obywatela polskiego, co więcej jest to wyrok skazujący stronę w dolnych granicach zagrożenia ustawowego za popełnione przestępstwo;
2. art. 31 pkt 2 ustawy o obywatelstwie w zw. z art. 34 ust. 2 i art. 8 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r (dalej: Konstytucja), poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie i nie wskazanie w jaki sposób nabycie przez stronę obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, a przez to naruszenie konstytucyjnej ochrony trwałości nabytego obywatelstwa; Minister w zaskarżonej decyzji wskazał bowiem w sposób dowolny i wbrew wyraźnemu obowiązkowi do wykazania tego związku wynikającego z treści przywołanego przepisu ustawy o obywatelstwie, że "już sama wiedza o przeszłości wnioskodawcy i okoliczność toczącego się postępowania karnego przeciwko Niemu, a następnie jego skazanie, bez konieczności rozważania wagi popełnionego czynu zabronionego, stanowi wystarczający powód do stwierdzenia, że nabycie przez niego obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego" podczas gdy organ winien wskazać wyczerpująco w jaki sposób nabycie obywatelstwa przez stronę implikuje owe zagrożenie, czego nie uczynił i utrzymał w mocy uchyloną w sposób arbitralny przez organ I instancji decyzję o uznaniu strony za obywatela, czym naruszył konstytucyjną ochronę trwałości nabytego obywatelstwa;
3. art. 80 K.p.a. w zw. z art. 7 i art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 31 pkt 2 ustawy o obywatelstwie poprzez dowolną ocenę dowodów w sprawie, w tym przede wszystkim wyjaśnień skarżącego z 31 sierpnia 2020 r. do których się nie odniósł oraz kluczowych dowodów w postaci wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia [...] oraz wydanego w skutek złożonej od niego apelacji wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia [...] r. sygn. akt [...]; prawidłowa analiza wyroków prowadzi do wniosku, że są one nieistotne zarówno pod kątem wystąpienia przesłanek do wznowienia postępowania, jak i dalszego uznania, że nabycie przez stronę obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Pomijając nawet okoliczność, że organy nieprawidłowo stosują przywołany przepis ustawy o obywatelstwie, nie wykazując związku jego nabycia obywatelstwa z zagrożeniem, to nawet gdyby uznać, że samo uznanie strony za zagrożenie stanowi podstawę do odmowy uznania za obywatela, to organ i tak nieprawidłowo ocenił w tym kontekście dowody w postaci wyroków skazujących:
─ z uwagi na datę uprawomocnienia się wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie skutkującego skazaniem strony, która miała miejsce wiele miesięcy po wydaniu ostatecznej decyzji o uznaniu za obywatela,
─ z uwagi na charakter przestępstwa za które strona w czasie wydawania decyzji o uznaniu za obywatela była nieprawomocnie skazana wyrokiem Sądu Okręgowego w Kielcach, bowiem nie jest to przestępstwo za które ściganie, a nawet skazanie może stanowić o automatycznym uznaniu, że nabycie przez stronę obywatelstwa polskiego stanowić będzie zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, a tym samym nawet waga - wyłącznie potencjalnie popełnionego przez stronę czynu na dzień wydania decyzji o uznaniu za obywatela polskiego - nie została poprawnie oceniona przez organ,
─ z uwagi na wymiar kary orzeczonej nieprawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Kielcach, w czasie wydania decyzji o uznaniu strony za obywatela polskiego, bowiem była ona orzeczona w granicach dolnego zagrożenia ustawowego,
─ z w uwagi na wymiar kary orzeczonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie, bowiem wyrokiem tym wymiar i tak niskiej kary orzeczonej wyrokiem Sądu Okręgowego w Kielcach został zmniejszony, co tym bardziej potwierdza, iż okoliczność nieprawomocnego skazania występującego w dniu wydania decyzji o uznaniu strony za obywatela polskiego, jest nieistotna z punktu widzenia poprawności decyzji o uznaniu strony za obywatela polskiego.,
4. art. 7 K.p.a. oraz art. 77 §1 K.p.a. poprzez zebranie niepełnego materiału dowodowego, a w szczególności niezebranie dodatkowych informacji na temat okoliczności wskazanych w wyjaśnieniach skarżącego z 31 sierpnia 2020 r., w których wskazywał on m.in. na posiadanie umowy o pracę, wieloletni legalny pobyt w Polsce, długotrwały związek małżeński, posiadanie małoletnich dzieci obywateli Polskich, które wychowuje wraz z matką obywatelką Polską, możliwości rozwoju kariery i stabilności zatrudnienia jakie daje mu obywatelstwo tj. okoliczności istotnych w kontekście obowiązku wyczerpującego wskazania przez organ w jaki sposób nabycie obywatelstwa przez skarżącego implikuje zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego;
5. art. 8 ust. 1 i 2 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji skutkującej nieproporcjonalnym i arbitralnym pozbawieniem strony obywatelstwa oraz naruszeniem jej prawa do życia rodzinnego i prywatnego, bowiem ingerencja ze strony organu w to prawo nastąpiła bez wzięcia pod uwagę, że strona prowadzi w Polsce życie rodzinne - m.in. przebywa w Polsce od 13 lat, ma tu dwójkę małoletnich dzieci (w wieku 9 i 6 lat), żonę (wszyscy są obywatelami polskimi) oraz stałą pracę a tym samym ingerencja ta - wzruszająca ostateczną i prawomocną decyzję - nie była uzasadniona, konieczna i proporcjonalna w kontekście wagi popełnionego przez stronę czynu, jak i okoliczności skazania strony (wiele miesięcy po wydaniu przez organ decyzji o uznaniu za obywatela polskiego), mając przy tym na uwadze całkowitą kompetencję do stanowienia zasad nabycia i utraty obywatelstwa;
6. art. 15 ust. 2 Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka poprzez arbitralne pozbawienie strony obywatelstwa.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym orzeczeniu.
Wyrokiem z dnia 2 lipca 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 152/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 1 grudnia 2020 r. w przedmiocie uchylenia ostatecznej decyzji o uznaniu za obywatela polskiego.
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. może mieć zastosowanie, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki. Po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody istotne dla sprawy są nowe. Po drugie, nowe okoliczności faktyczne lub dowody istnieją w dniu wydania decyzji ostatecznej. Po trzecie, nowe okoliczności faktyczne lub dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję.
Ujawnienie się tych okoliczności może być rezultatem przeprowadzenia dowodów (ujawnienia się dowodów) po wydaniu decyzji, o ile rzecz dotyczyła faktów, które są istotne dla sprawy, a nie były znane organowi w momencie jej podejmowania. Dowody i fakty muszą być nowe, tzn. nowo odkryte lub po raz pierwszy zgłoszone przez stronę, ujawnione. Muszą stanowić nowość w konkretnym postępowaniu. Musiały więc nie być znane organowi, przed którym toczyło się postępowanie. Nie jest przy tym istotne, czy nastąpiło to w wyniku zaniedbań tego organu czy też nie. Do okoliczności takich nie należy natomiast dokonanie przez organ oceny materiału dowodowego sprawy ani też zastosowanie w danym stanie faktycznym określonych przepisów prawa lub ich interpretacja. Okoliczności są traktowane jako nieznane np. gdy mimo zgłaszania przez stronę nie zostały objęte postępowaniem wyjaśniającym (por. M. Pułło, Nowe okoliczności..., s. 52 i n.; wyrok NSA w Warszawie z dnia 14 lutego 1990 r., IV SA 529/89, CBOSA). Barbara Adamiak (w: Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, 2016, s. 665) podkreśla, że pojęcie nowych okoliczności i pojęcie nowych dowodów należy rozumieć wąsko, zarówno jako dowody i okoliczności nowo odkryte, jak i po raz pierwszy zgłoszone przez stronę.
W świetle powyższego uznanie przez organy, że w niniejszej sprawie ujawnione zostały nowe okoliczności faktyczne nieznane Wojewodzie Podlaskiemu w dniu wydawania decyzji uznającej skarżącego za obywatela polskiego tj. w dniu 9 kwietnia 2019 r., Sąd uznał za prawidłowe. Nie budziło wątpliwości, że we wskazanej dacie organ nie miał wiedzy, o popełnieniu przez skarżącego przestępstw w 2017 r. na terenie Polski oraz skazaniu go nieprawomocnym wyrokiem sądu karnego za te przestępstwa (wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach z 30 kwietnia 2018r. sygn. akt II K 230/17). Okoliczności te niewątpliwie są nowe a wiedzę o nich organ powziął dopiero z ww. wyroków, które zostały mu przekazane przez Sąd Okręgowy w Kielcach przy piśmie z 14 sierpnia 2020 r. (wpływ do organu 19 sierpnia 2020r. – data prezentaty). Tym samym przesłanki formalne do wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie zostały spełnione (art. 149 § 2 K.p.a.), co oznacza, że organ był zobligowany do wydania postanowienia o wszczęciu postępowania i przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
Zdaniem Sądu, nie ulega również wątpliwości, iż w świetle przepisu art. 31 pkt 2 ustawy o obywatelstwie popełnienie przez skarżącego na terenie Polski przestępstwa określonego w art. 299 § 1 w zw. z § 5 k.k. ("pranie pieniędzy") jeszcze przed złożeniem wniosku o uznanie za obywatela polskiego, jest okolicznością istotną przy ocenie czy nabycie przez niego obywatelstwa polskiego nie stanowi zagrożenia dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego a w niniejszej sprawie ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Rację ma skarżony organ wskazując, że pojęcie "zagrożenia dla obronności lub bezpieczeństwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego nie zostało zdefiniowane w ustawie o obywatelstwie polskim. Sąd stwierdził, że reprezentuje jednak pogląd zaprezentowany w wyroku z 23 marca 2021r. sygn. akt IV SA/Wa 2685/20, że przez "zagrożenie dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego" należy rozumieć taką postawę cudzoziemca (sposób zachowania), która koliduje z obowiązującym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej porządkiem prawnym. Przy czym w kontekście art. 31 pkt 2 ustawy o obywatelstwie brak jest podstaw do analizowania wagi popełnionych przez cudzoziemca czynów karalnych, gdyż zagrożeniem dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego mogą być wszelkie postawy cudzoziemca i jego sposoby zachowania, które kolidują z obowiązującym w Polsce porządkiem prawnym. A zatem w świetle powyższego prawomocny wyrok skazujący nie jest konieczny dla oceny wystąpienia przesłanek negatywnych określonych w ww. przepisie, a wystarczająca w ocenie Sądu, jest okoliczność np. toczącego się postepowania karnego przeciwko cudzoziemcowi.
Ocena stanu zagrożenia, o którym mowa w art. 31 ust. 2 ustawy o obywatelstwie, niewątpliwie wiąże się z ustaleniem postawy cudzoziemca, poprzez ustalenie czy dotychczasowe zachowanie cudzoziemca kolidowało z obowiązującym w Polsce porządkiem prawnym. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym reprezentowany jest pogląd, który Sąd w całości podziela, że w ochronę bezpieczeństwa i porządku publicznego godzi każde popełnione przestępstwo lub wykroczenie, niezależnie od jego rodzaju, gdyż stanowią one niewątpliwie zaprzeczenie poszanowania norm ustalających porządek prawny na terytorium państwa a zatem prawomocny wyrok skazujący nie jest konieczny dla oceny wystąpienia przesłanek negatywnych określonych w ww. przepisie ustawy o obywatelstwie (v. wyrok WSA z 11 czerwca 2019r., IV SA/Wa 804/19; wyrok NSA z 15 grudnia 2016r., II OSK 1251/16).
W ocenie Sądu, orzekające organy wykazały, że postawa i sposób zachowania cudzoziemca kolidują z obowiązującym na terytorium RP porządkiem prawnym. Skarżący w sposób świadomy nie respektował polskiego prawa dopuszczając się w 2017 r. a zatem jeszcze przed złożeniem wniosku o uznanie za obywatela polskiego, czynów zabronionych, o których mowa w art. 299 § 1 k.k. Tym samym organy miały podstawy do uznania, że skarżący nie zasługuje na nabycie obywatelstwa polskiego, gdyż działaniem swoim wykazał on, że nie daje gwarancji respektowania obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej porządku prawnego.
Sąd podzielił pogląd wyrażony w wyroku WSA w Warszawie z 8 kwietnia 2015 r., sygn. IV SA/Wa 2573/14, w którym stwierdzono, że "naruszeniem bezpieczeństwa i porządku publicznego jest postępowaniem sprzecznym z powszechnie obowiązującymi normami prawa, którego skutkiem jest skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu karnego, stwierdzającym winę (...)". W niniejszej sprawie taki wyrok niewątpliwie zapadł i był on prawomocny w dacie orzekania przez organy po wznowieniu postępowania o odmowie uznania skarżącego za obywatela polskiego.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów zawartych w skardze, Sad stwierdził, że są one niezasadne. Sąd nie dopatrzył się naruszenia:
─ art. 80 K.p.a. w zw. z art. 7 i art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 31 pkt 2 ustawy o obywatelstwie ze względów wskazanych powyżej jak również w ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie doszło do dowolnej oceny dowodów, w tym przede wszystkim wyjaśnień skarżącego; po wznowieniu postępowania organ zobligowany jest do ustalenia wpływu zaistniałej przesłanki z art. 145 § 1 K.p.a. na wydane rozstrzygniecie, jak również dokonanie ponownej merytorycznej oceny sprawy z uwzględnieniem okoliczności nowych, które nie były mu znane; taką ocenę organ dokonał o czym świadczą chociażby zapisy na str. 6-7 zaskarżonej decyzji (4 akapit od góry); w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wprost wskazał, iż bez znaczenia jest fakt za popełnienie jakiego czynu skarżący został skazany albowiem organ nie dokonuje ponownej weryfikacji wyroków sądów karnych, a zatem istotne dla rozważenia zaistnienia przesłanki z art. 31 pkt 2 ustawy o obywatelstwie było jedynie ustalenie, że skarżący dopuścił się przestępstw, które doczekały się stosownego prawomocnego rozstrzygnięcia; bez znaczenia natomiast pozostawał: charakter, kwalifikacja i szkodliwość tych czynów oraz wymiar zasądzonej kary, te bowiem uprawniony był i oceniał sąd karny we właściwym postępowaniu;
─ art. 7 K.p.a. oraz art. 77 §1 K.p.a. – gdyż wskazywany przez skarżącego materiał dowodowy pozostawał bez znaczenia dla uznania czy nabycie obywatelstwa polskiego przez skarżącego nie stanowi zagrożenia dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego; materiał ten istotny byłby dla ustalenia czy skarżący spełnia przesłanki z art. 30 ust. 1 ustawy o obywatelstwie jednak spełnienie tych przesłanek nie było przez organ negowane; co więcej organ sam na str. 4 zaskarżonej decyzji (4 akapit od góry) wskazał, że określone we wskazanym przepisie przesłanki zostały spełnione przez skarżącego, a zatem wskazywana przez skarżącego jego sytuacja rodzinna i zawodowa pozostawała bez znaczenia dla sprawy szczególnie w kontekście zaistnienia okoliczności, o których mowa w art. 31 pkt 2 ustawy; popełnienie czynów zabronionych miało miejsce już wówczas gdy skarżący miał ustabilizowaną sytuację rodzinną (żona i 2 dzieci), co jednak nie przeszkodziło skarżącemu w naruszaniu obowiązującego w Polsce porządku prawnego;
─ art. 8 ust. 1 i 2 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz art. 15 ust. 2 Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka – gdyż na skutek wydania zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia poszanowania życia prywatnego i rodzinnego skarżącego, jego mieszkania i jego korespondencji oraz skarżący nie został pozbawiony obywatelstwa; fakt, iż zaskarżonym orzeczeniem po wznowieniu postępowania uchylono decyzję z 9 kwietnia 2019 r. o uznaniu skarżącego za obywatela polskiego oraz odmówiono mu tego uznania nie oznacza, że doszło do naruszenia ww. praw skarżącego oraz do pozbawienia go obywatelstwa; zaskarżona do sądu decyzja nie odbiera bowiem cudzoziemcowi żadnych uprawnień, a jedynie nie przyznaje ogółu praw związanych z uzyskaniem obywatelstwa, co w ocenie Sądu nie ma również wpływu na poszanowanie życia rodzinnego skarżącego.
Zdaniem Sądu, należy podkreślić na co słusznie wskazywał, już skarżony organ, że państwo ma całkowitą kompetencję do stanowienia zasad nabycia i utraty obywatelstwa polskiego oraz ich wykonywania, a w konsekwencji do określenia, kto może być jego obywatelem. Oznacza to, że o przynależności do grupy obywateli polskich mogą - w trybie wnioskowym - ubiegać się te osoby, które zapewniają stan bezpieczeństwa dla obronności, bezpieczeństwa państwa oraz porządku publicznego. Treść przepisu art. 31 pkt 2 ustawy nie pozostawia żadnych wątpliwości, że nawet przy spełnieniu przesłanek określonych w art. 30 tej ustawy, cudzoziemiec nie uzyska obywatelstwa polskiego w trybie uznania za obywatela polskiego, jeżeli jego działanie stoi w kolizji z wartościami chronionymi tym przepisem.
Również Konstytucja RP w art. 34 ust. 2 i art. 8 nie wyłącza stosowania nadzwyczajnych trybów wzruszania decyzji ostatecznych. W sytuacji zastosowania trybu wznowienia postępowania administracyjnego nie pozbawia się danej osoby obywatelstwa polskiego, ale dokonuje weryfikacji decyzji administracyjnej ze względu na kwalifikowane wady postępowania (v. wyrok NSA z 10 kwietnia 2019 r., II OSK 1263/17). W rozpoznawanej sprawie skarżący wadliwie nabył obywatelstwo polskie. Tym samym, w ocenie Sądu, nie może się on skutecznie powołać na zasadę ochrony praw nabytych, bowiem do nabycia obywatelstwa polskiego nie doszło zgodnie z prawem. Zasada względnej niezbywalności obywatelstwa ma bowiem zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy zostało ono nabyte zgodnie z prawem.
Mając powyższe na względzie oraz uwzględniając cały zebrany w sprawie materiał dowodowy, Sąd uznał, że w toku postępowania organy wnikliwie rozważyły i uwzględniły w swoich rozstrzygnięciach wszystkie istotne dla sprawy okoliczności (art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a.), dokonały oceny materiału zgromadzonego w sprawie w sposób zgodny z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 80 K.p.a., w konsekwencji prawidłowo rozpoznały sprawę - wydając decyzje z uzasadnieniem odpowiadającym wymogom określonym w art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 11 K.p.a.
Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną wniósł skargę C. E. T. N. podnosząc zarzuty naruszenia:
1. art. 31 pkt 2 ustawy z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim (dalej: ustawa o obywatelstwie) w zw. z art. 34 ust. 2 i art. 8 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (dalej: Konstytucja), poprzez ich błędną wykładnię, skutkującą uznaniem, że "w kontekście art 31 pkt 2 ustawy o obywatelstwie brak jest podstaw do analizowania wagi popełnionych przez cudzoziemca czynów karalnych, gdyż zagrożeniem dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego mogą być wszelkie postawy cudzoziemca i jego sposoby zachowania, które kolidują z obowiązującym w Polsce porządkiem prawnym" oraz że "w ochronę bezpieczeństwa i porządku publicznego godzi każde popełnione przestępstwo lub wykroczenie, niezależnie od jego rodzaju, gdyż stanowią one niewątpliwie zaprzeczenie poszanowania norm ustalających porządek prawny na terytorium państwa", podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów obliguje organy, a dalej sąd, do wykazania w jaki sposób nabycie przez stronę obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego; przy prawidłowej wykładni, organ winien wskazać wyczerpująco w jaki sposób nabycie obywatelstwa przez stronę implikuje owe zagrożenie, czego nie uczynił i utrzymał w mocy uchyloną w sposób arbitralny przez organ I instancji decyzję o uznaniu strony za obywatela, czym naruszył konstytucyjną ochronę trwałości nabytego obywatelstwa i czego nie dostrzegł Sąd oddalając skargę na decyzję organów;
2. art. 8 ust. 1 i 2 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka poprzez ich błędną wykładnię, skutkującą uznaniem, że oddalenie skargi, którego skutkiem jest utrzymanie w mocy decyzji organów pozbawiających stronę w nieproporcjonalny i arbitralny sposób obywatelstwa, nie powoduje naruszenia jej prawa do życia rodzinnego i prywatnego, podczas gdy organ I instancji wskazał w decyzji, utrzymanej w mocy w całości przez organ II instancji, że jej wydanie skutkuje nielegalnym pobytem strony w Polsce a tym samym celowa i świadoma ingerencja w to prawo ze strony organu nastąpiła w przedmiotowej sprawie i została zaaprobowana przez Sąd, bez obligatoryjnego obowiązku wzięcia pod uwagę, że strona prowadzi w Polsce życie rodzinne - m.in. przebywa w Polsce od 13 lat, ma tu dwójkę małoletnich dzieci (w wieku 9 i 6 lat), żonę (wszyscy są obywatelami polskimi) oraz stałą pracę zaś ingerencja ta - wzruszająca ostateczną i prawomocną decyzję - nie była uzasadniona, konieczna i proporcjonalna w kontekście wagi popełnionego przez stronę czynu, jak i okoliczności skazania strony (wiele miesięcy po wydaniu przez organ decyzji o uznaniu za obywatela polskiego), mając przy tym na uwadze całkowitą kompetencję do stanowienia zasad nabycia i utraty obywatelstwa;
3. art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 80 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 31 pkt 2 ustawy o obywatelstwie w sposób istotny dla sprawy poprzez niewłaściwą kontrolę legalności działalności administracji publicznej przez Sąd, skutkującą niezastosowaniem środka określonego w ustawie w postaci uchylenia decyzji, pomimo że organ dowolnie ocenił dowody w sprawie, w ty m przede wszystkim wyjaśnienia Skarżącego z dnia 31 sierpnia 2020 r. do których organ się nie odniósł oraz kluczowych dowodów w postaci wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia [...] oraz wydanego w skutek złożonej od niego apelacji wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia [...] r. sygn. akt [...]; prawidłowa analiza wyroków prowadzi do wniosku, że są one nieistotne zarówno pod kątem wystąpienia przesłanek do wznowienia postępowania, jak i dalszego uznania, że nabycie przez stronę obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego; pomijając nawet okoliczność, że organy nieprawidłowo stosowały przywołany przepis ustawy o obywatelstwie, nie wykazując związku jego nabycia obywatelstwa z zagrożeniem, co wadliwie zaaprobował Sąd, to nawet gdyby uznać, że samo uznanie strony za zagrożenie stanowi podstawę do odmowy uznania za obywatela, to organ i tak nieprawidłowo ocenił w tym kontekście dowody w postaci wyroków skazujących, czego Sąd także nie dostrzegł;
4. art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7 K.p.a. oraz art. 77 § 1 K.p.a. w sposób istotny dla sprawy poprzez niewłaściwą kontrolę legalności działalności administracji publicznej przez Sąd, skutkującą niezastosowaniem środka określonego w ustawie w postaci uchylenia decyzji, podczas gdy organy nie zebrały w sprawie pełnego materiału dowodowego, a w szczególności nie zebrały dodatkowych informacji na temat okoliczności wskazanych w wyjaśnieniach skarżącego z dnia 31 sierpnia 2020 r., w których wskazywał on m.in. na posiadanie umowy o pracę, wieloletni legalny pobyt w Polsce, długotrwały związek małżeński, posiadanie małoletnich dzieci obywateli polskich, które wychowuje wraz z matką obywatelką Polską, możliwości rozwoju kariery i stabilności zatrudnienia jakie daje mu obywatelstwo tj. okoliczności istotnych w kontekście obowiązku wyczerpującego wskazania przez organ w jaki sposób nabycie obywatelstwa przez skarżącego implikuje zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego,
5. art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. w sposób istotny dla sprawy poprzez niewłaściwą kontrolę legalności działalności administracji publicznej przez Sąd, skutkującą niezastosowaniem środka określonego w ustawie w postaci uchylenia decyzji, podczas gdy prawidłowa kontrola decyzji organów obu instancji powinna prowadzić do wniosku, że brak było podstaw do wznowienia postępowania, ponieważ nie została spełniona przesłanka wznowienia wskazana w przywołanym przepisie, gdyż w sprawie nie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję albowiem na dzień wydania przez Wojewodę Podkarpackiego decyzji o uznaniu strony za obywatela polskiego tj. 9 kwietnia 2019 r., strona była osobą niekaraną - nie skazaną prawomocnym wyrokiem sądu; tym samym obiektywnie brak było istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów mogących stanowić podstawę do wznowienia postępowania, czego Sąd również nie dostrzegł tym bardziej, że jako podstawę wznowienia postępowania powołano wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie wydany dnia [...] r. czyli ponad pół roku po wydaniu przez organ decyzji o uznaniu strony za obywatela polskiego, co więcej jest to wyrok skazujący stronę w dolnych granicach zagrożenia ustawowego za popełnione przestępstwo;
6. art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia w sposób uniemożliwiający prawidłową ocenę podstaw wydanego rozstrzygnięcia, gdyż uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera istotnego stanowiska co do stanu faktycznego dotyczącego uwarunkowań osobistych i więzi skarżącego w Polsce przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia - pomimo tego że skarżący powoływał te okoliczności w sposób szczegółowy w skardze na decyzję organu.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawione zostały argumenty mające, zdaniem skarżącego kasacyjnie, potwierdzać zasadność podniesionych zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz. U. z 2023 r,., poz 1634, dalej jako "P.p.s.a."), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez C. E. T. N. nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zaskarżony wyrok mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 31 pkt 2 ustawy z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim (dalej: ustawa o obywatelstwie) w zw. z art. 34 ust. 2 i art. 8 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Art. 31 pkt 2 ustawy z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim stanowi, że cudzoziemcowi odmawia się uznania za obywatela polskiego, w przypadku gdy: nabycie przez niego obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Z kolei z art. 34 ust. 2 Konstytucji RP wynika, że obywatel polski nie może utracić obywatelstwa polskiego, chyba że sam się go zrzeknie. Natomiast art. 8 Konstytucji RP stanowi, że Konstytucja jest najwyższym prawem Rzeczypospolitej Polskiej (ust. 1) oraz że przepisy Konstytucji stosuje się bezpośrednio, chyba że Konstytucja stanowi inaczej (ust. 2).
Zgodnie z treścią art. 34 ust. 1 Konstytucji RP obywatelstwo polskie nabywa się przez urodzenie z rodziców będących obywatelami polskimi zaś inne przypadki nabycia obywatelstwa polskiego określa ustawa. Skarżący kasacyjnie nie nabył obywatelstwa polskiego przez urodzenie tylko na mocy ustawy z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim w drodze decyzji administracyjnej. Skoro nabycie obywatelstwa następuje w drodze decyzji administracyjnej, to do decyzji tej stosuje się także przewidziane w porządku prawnym tryby nadzwyczajne ich wzruszania. Z przepisów ww. ustawy o obywatelstwie polskim nie wynika by w stosunku do decyzji o nadaniu obywatelstwa polskiego wyłączone były tryby nadzwyczajne wzruszania tych decyzji, takie jak wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją lub stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej. Możliwość utraty obywatelstwa polskiego wyniku uchylenia decyzji o nadaniu obywatelstwa wynika tym samym z treści art. 34 ust. 1 zd. 2 Konstytucji i nie ma do niej zastosowania zakaz utraty obywatelstwa, o którym mowa w art. 34 ust. 2 Konstytucji RP.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie można zgodzić się z poglądem wyrażonym przez organy administracji oraz Sąd I instancji, że karalność za jakiekolwiek przestępstwo automatycznie oznacza, że osoba ubiegająca się o nabycie obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Jednak w realiach niniejszej sprawy przestępstwa popełnione przez skarżącego kasacyjnie dają podstawy do przyjęcia, że skarżący kasacyjnie stanowi zagrożenie dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Skarżący kasacyjnie popełnił dwa czyny zabronione, z których każdy wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 299 § 5 K.k. w zw. z art. 299 § 1 K.k. Przestępstwo to zagrożone jest karą pozbawienia wolności od 1 roku do 10 lat pozbawienia wolności. Są to przestępstwa potocznie określane jako tzw. "pranie brudnych pieniędzy. Skarżącemu kasacyjnie wymierzono karę pozbawienia wolności w wymiarze 2 lat i 3 miesięcy pozbawienia wolności. Przestępstwo to skarżący kasacyjnie popełnił w czasie, gdy już miał żonę i dzieci. Popełnienie tego rodzaju przestępstwa samo w sobie daje uzasadnione podstawy do przyjęcia, że skarżący kasacyjnie stanowi zagrożenie dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Za niezasadny uznać również należy zarzut naruszenia art. 8 ust. 1 i 2 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Wznowienie postępowania administracyjnego i w efekcie odmowa nadania skarżącemu kasacyjnie obywatelstwa polskiego nie narusza jego prawa do poszanowania swojego życia prywatnego i rodzinnego (art. 8 ust. 1 Konwencji). Skarżący kasacyjnie miał możliwość prowadzenia życia prywatnego i rodzinnego przed uzyskaniem obywatelstwa polskiego, gdyż w tym celu wystarczające jest uzyskanie przez skarżącego prawa pobytu na terytorium Polski. Może to nastąpić chociażby poprzez uzyskanie prawa pobytu ze względów humanitarnych.
Uchylenie w postępowaniu wznowieniowym decyzji o nadaniu obywatelstwa polskiego nie może też być uznane za niedopuszczalną ingerencję w prawo do życia prywatnego i rodzinnego, gdyż z art. 8 ust. 2 Konwencji wprost wynika, że ingerencja taka jest dopuszczalna z uwagi na ochronę porządku i zapobieganie przestępstwom.
Nie kwestionując faktu, że skarżący kasacyjnie przebywa w Polsce od dłuższego czasu stwierdzić należy, że to sam skarżący kasacyjnie zdecydował się na popełnienie przestępstw, które w efekcie skutkowały uznaniem, że nabycie przez niego obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny zarzut naruszenia art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 80 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 31 pkt 2 ustawy o obywatelstwie polskim.
Wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej skarżącego kasacyjnie nastąpiło nie z powodu wydania wobec skarżącego kasacyjnie prawomocnego wyroku skazującego za przestępstwo i wymierzenia mu kary. Powodem wznowienia postępowania było wyjście na jaw istotnej dla sprawy nowej okoliczności faktycznej. Tą nową okolicznością faktyczną była informacja, że skarżący kasacyjnie popełnił przestępstwo. Popełnienie przestępstwa jest obiektywnie istniejącym faktem zaś wyrok sądu karnego, nawet nieprawomocny, w niniejszym postępowaniu był jedynie potwierdzeniem faktu o popełnieniu przestępstwa. Powodem odmowy nadania skarżącemu obywatelstwa polskiego nie było prawomocne skazanie za popełnienie przestępstwa, tylko wynikający z tego faktu wniosek, że nabycie przez niego obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Z analogicznych względów za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.
Nie znajduje również uzasadnienia zarzut naruszenia art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7 K.p.a. oraz art. 77 § 1 K.p.a.
Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia i nie wymagał uzupełnienia. Brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości oceny materiału dowodowego oraz dokonanych na podstawie tego materiału ustaleń faktycznych. Posiadanie umowy o pracę, wieloletni legalny pobyt w Polsce, długotrwały związek małżeński, posiadanie małoletnich dzieci obywateli polskich, które skarżący kasacyjnie wychowuje wraz z matką obywatelką Polską nie neguje faktu, że nabycie przez niego obywatelstwa polskiego stanowi zagrożenie ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, który to wniosek wynika z faktu popełnienia przez skarżącego kasacyjnie potwierdzonych wyrokiem sądowym przestępstw.
Za niezasadny, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznać należy zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 141 § 4 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Z przepisu tego nie wynika obowiązek odniesienia się przez sąd administracyjny do zarzutów skargi. Obowiązkiem sądu jest wskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Może to w praktyce oznaczać konieczność odniesienia się do zarzutów ale nie oznacza to, że sąd administracyjny musi szczegółowo w uzasadnieniu odnosić się do wszystkich zarzutów nawet jeśli są one oczywiście niezasadne lub niezwiązane ze sprawą. Wojewódzki Sąd Administracyjny sporządzając uzasadnienie wyroku nie naruszył wymogów wynikających z art. 141 § 1 P.p.s.a. Sąd ten wskazał podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia oraz ją wyjaśnił jak również odniósł się w wystarczający sposób do zarzutów skargi. Uzasadnienie wyroku pozwala na odtworzenie toku rozumowania Sądu I instancji oraz ocenę prawidłowości wydanego przez ten Sąd rozstrzygnięcia.
Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.