Orzeczenie · 2025-04-09

II OSK 2182/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-04-09
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanezmiana sposobu użytkowaniasamowola budowlananakaz rozbiórkipostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSAWSAnadzór budowlanylegalizacja budowy

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną O. sp. z o.o. spółka komandytowa w L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który utrzymał w mocy decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Decyzja ta nakazywała spółce doprowadzenie pomieszczeń garażowych do stanu poprzedniego, ponieważ zmieniono ich sposób użytkowania z garażowego na wytwórnię emulsji asfaltowej. Spółka w skardze kasacyjnej zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA), w tym art. 7, 84, 77, 80, 107 § 3, 136, 138 § 1 pkt 1, 144 KPA. Zarzuty dotyczyły m.in. braku zebrania kompleksowego materiału dowodowego, błędnego ustalenia stanu faktycznego (np. definicji emulsji asfaltowej) oraz błędnego zakwalifikowania urządzeń jako budowli. Spółka argumentowała również, że powinna zostać zastosowana uproszczona procedura legalizacyjna. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bada jedynie nieważność postępowania. Sąd wskazał, że zarzuty skargi kasacyjnej zostały sformułowane wadliwie, ponieważ odnosiły się do przepisów KPA, które mają zastosowanie do postępowania przed organami administracji, a nie do postępowania sądowego przed WSA. Sąd I instancji ocenia działalność organów administracji, a nie ustala stan faktyczny. Ponadto, autor skargi kasacyjnej nie wykazał, jakie znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy miałyby wskazane przez niego okoliczności, ani nie zakwestionował kluczowych ustaleń faktycznych dotyczących samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego. NSA stwierdził, że przedmiotem postępowania była zmiana sposobu użytkowania obiektu, a nie jego budowa, co wyklucza zastosowanie procedury z art. 49f Prawa budowlanego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Wadliwe formułowanie zarzutów skargi kasacyjnej, rozróżnienie między budową a zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego w kontekście Prawa budowlanego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany sposobu użytkowania obiektu garażowego na produkcyjny; kluczowe jest prawidłowe określenie podstawy prawnej zarzutów w skardze kasacyjnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny są prawidłowo sformułowane?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty te są wadliwie sformułowane, ponieważ przepisy KPA dotyczą postępowania przed organami administracji, a nie postępowania sądowego przed WSA, który ocenia legalność działań organów.

Uzasadnienie

Sąd I instancji nie stosuje przepisów KPA w swoim postępowaniu, a jedynie ocenia, jak organ administracji wywiązał się z obowiązku wyjaśnienia sprawy. Zarzuty powinny odnosić się do przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Czy samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego może być legalizowana w trybie uproszczonej procedury przewidzianej dla budowy obiektu bez pozwolenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, procedura uproszczonej legalizacji z art. 49f Prawa budowlanego dotyczy budowy obiektu bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia, a nie samowolnej zmiany sposobu jego użytkowania.

Uzasadnienie

Przedmiotem postępowania była samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego, a nie jego budowa, odbudowa, rozbudowa lub nadbudowa. W związku z tym, zastosowanie procedury z art. 49f Prawa budowlanego było nieuzasadnione.

Czy sąd administracyjny jest zobowiązany do ponownego ustalania stanu faktycznego i przeprowadzania dowodów w postępowaniu kasacyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bada jedynie nieważność postępowania, nie jest uprawniony do ponownego ustalania stanu faktycznego.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a granice te wyznaczają wskazane w niej podstawy. Sąd bada, czy zarzuty naruszenia prawa materialnego lub procesowego przez sąd niższej instancji rzeczywiście zaistniały.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.b. art. 71a

Ustawa Prawo budowlane

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 84 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 136

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 193

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.b. art. 49f

Ustawa Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty skargi kasacyjnej odnosiły się do przepisów KPA, które nie mają zastosowania w postępowaniu przed sądem administracyjnym. • Samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego nie podlega uproszczonej procedurze legalizacyjnej przewidzianej dla budowy. • Skarga kasacyjna nie zakwestionowała kluczowych ustaleń faktycznych dotyczących zmiany sposobu użytkowania obiektu.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przez Sąd I instancji przepisów KPA (art. 7, 84, 77, 80, 107 § 3, 136, 138 § 1 pkt 1, 144 KPA). • Brak zebrania kompleksowego materiału dowodowego i błędne ustalenie stanu faktycznego. • Błędne zakwalifikowanie urządzeń jako budowli. • Konieczność zastosowania uproszczonej procedury legalizacyjnej (art. 49f Prawa budowlanego).

Godne uwagi sformułowania

Sąd I instancji nie mógł dopuścić się naruszenia wskazanych w nim przepisów, bowiem sąd administracyjny nie stosuje przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w swoim postępowaniu. • Autor skargi kasacyjnej powinien postawić zaskarżonemu wyrokowi zarzuty naruszenia przepisów, w oparciu, o które Sąd I instancji dokonał kontroli działalności organu administracji, tj. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. • Przedmiotem niniejszego postępowania była natomiast samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego.

Skład orzekający

Jerzy Stankowski

przewodniczący sprawozdawca

Roman Ciąglewicz

sędzia

Mirosław Gdesz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wadliwe formułowanie zarzutów skargi kasacyjnej, rozróżnienie między budową a zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego w kontekście Prawa budowlanego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany sposobu użytkowania obiektu garażowego na produkcyjny; kluczowe jest prawidłowe określenie podstawy prawnej zarzutów w skardze kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje typowe błędy proceduralne popełniane przy wnoszeniu skargi kasacyjnej, co jest cenne dla praktyków prawa administracyjnego.

Błąd w skardze kasacyjnej, który kosztował spółkę szansę na wygraną przed NSA.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst