Orzeczenie · 2025-04-10

II OSK 2167/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-04-10
NSAbudowlaneWysokansa
prawo budowlaneroboty budowlanenakaz rozbiórkistan poprzedniwspólnota mieszkaniowainwestorprawo rzeczowepostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej C. Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który oddalił jej skargę na decyzję Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Decyzja ta nakazywała doprowadzenie wykonanych robót budowlanych (przebudowy komina) do stanu poprzedniego. Skarżąca podnosiła szereg zarzutów, w tym naruszenie przepisów Konstytucji RP, Kodeksu postępowania administracyjnego, Prawa budowlanego i Kodeksu cywilnego. Kluczowe zarzuty dotyczyły błędnego uznania jej za inwestora i stronę postępowania, a także niemożności wykonania nałożonego obowiązku. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a., był związany oceną prawną zawartą w poprzednim wyroku WSA z dnia 16 maja 2019 r., który jednoznacznie przesądził, że skarżąca była inwestorem i nie posiadała zgody współwłaścicieli na wykonanie robót budowlanych dotyczących części wspólnych nieruchomości. Wobec tego, Sąd Wojewódzki prawidłowo oddalił skargę, a NSA nie mógł ponownie badać tych kwestii. Sąd wskazał również, że zarzuty dotyczące niewykonalności robót budowlanych są bezzasadne, a postępowanie miało charakter administracyjny, a nie cywilny. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych, w tym braku pouczeń i utrudniania dostępu do sądu, wskazując na prawidłowy tok postępowania, w tym przyznanie prawa pomocy i ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady związania sądu oceną prawną z poprzedniego wyroku w tej samej sprawie (art. 153 p.p.s.a.) oraz kwestii odpowiedzialności inwestora w przypadku braku prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z robotami budowlanymi na częściach wspólnych nieruchomości w kontekście wspólnoty mieszkaniowej i poprzedniego orzeczenia sądu.

Zagadnienia prawne (3)

Czy skarżąca, jako członek wspólnoty mieszkaniowej, mogła być uznana za inwestora robót budowlanych dotyczących części wspólnej nieruchomości (komin) i czy mogła być adresatem nakazu doprowadzenia tych robót do stanu poprzedniego, nie posiadając zgody wszystkich współwłaścicieli?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, skarżąca mogła być uznana za inwestora i adresata nakazu, ponieważ w poprzednim postępowaniu sądowym przesądzono, że nie posiadała prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane bez zgody współwłaścicieli.

Uzasadnienie

NSA oparł się na wcześniejszym wyroku WSA, który jednoznacznie ustalił, że skarżąca była inwestorem i nie posiadała wymaganej zgody na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane. W związku z tym, organy administracji i sąd były związane tym ustaleniem w kolejnym postępowaniu naprawczym.

Czy naruszenie przepisów proceduralnych przez organy administracji (np. błędne ustalenie strony, brak podstaw prawnych decyzji, niemożność wykonania decyzji) mogło skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji i uchyleniem zaskarżonego wyroku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty te okazały się bezzasadne, ponieważ postępowanie było prowadzone zgodnie z wytycznymi poprzedniego wyroku WSA, a kwestie cywilnoprawne nie wykraczały poza kompetencje organów administracji.

Uzasadnienie

NSA uznał, że postępowanie było prowadzone prawidłowo, a zarzuty dotyczące wadliwości decyzji i postępowania były już częściowo rozstrzygnięte lub nie miały wpływu na wynik sprawy w świetle wiążącej oceny prawnej z poprzedniego wyroku WSA.

Czy sąd administracyjny jest związany oceną prawną zawartą w poprzednim orzeczeniu sądu tej instancji w tej samej sprawie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd jest związany oceną prawną zawartą w poprzednim orzeczeniu sądu tej instancji zgodnie z art. 153 p.p.s.a.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że art. 153 p.p.s.a. nakłada na sądy obowiązek związania się oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w poprzednim orzeczeniu sądu tej instancji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który oddalił skargę na decyzję nakazującą doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu poprzedniego.

Przepisy (41)

Główne

Prawo budowlane art. 51 § 1 pkt 1

Ustawa Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 153

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § 1 pkt 2, 4, 5, 6 i 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo budowlane art. 51 § 1 pkt 2

Ustawa Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 51 § 7

Ustawa Prawo budowlane

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 170

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 171

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 6

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 56

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176 § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 31

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.p.a. art. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6-12

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 28-30

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 35-38

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 61

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 66a

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 73

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75-78

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80-81

Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo budowlane art. 51 § 1 pkt 2

Ustawa Prawo budowlane

k.c. art. 65 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 195

Kodeks cywilny

k.c. art. 200

Kodeks cywilny

k.c. art. 206-207

Kodeks cywilny

k.c. art. 353

Kodeks cywilny

k.c. art. 3581 § 1

Kodeks cywilny

u.w.l. art. 1 § 2

Ustawa o własności lokali

u.w.l. art. 3 § 2

Ustawa o własności lokali

u.w.l. art. 6

Ustawa o własności lokali

u.w.l. art. 12 § 2

Ustawa o własności lokali

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 31 Konstytucji RP, art. 1, 6-12, art. 28-30, art. 35-38, art. 61,66a, art. 73, art. 75-78 i art. 80-81 k.p.a., art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane., art. 65 § 1, art. 195, art. 200, art.206-207, art. 353, art. 3581 § 1 kodeksu cywilnego, art. 1 ust. 2 i art. 3 ust. 2, art. 6, art. 12 ust. 2 ustawy z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali. • Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 k.p.a. polegający na oddaleniu skargi oraz nieuchyleniu decyzji organów obu instancji pomimo tego, że okoliczności sprawy wprost potwierdzały tak rażące wady postępowania, że stanowiły podstawę do stwierdzenia nieważności obu zaskarżonych decyzji. • Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. polegający na wadliwym uzasadnieniu wyroku. • Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. skutkujące rozstrzygnięciem sprawy przez Sąd I instancji bez wszechstronnego rozważenia całokształtu materiału dowodowego. • Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 k.p.a. skutkujące rozstrzygnięciem sprawy przez Sąd I instancji bez wszechstronnego rozważenia całokształtu materiału dowodowego. • Zarzut naruszenia art. 6 p.p.s.a. polegające na pominięciu okoliczności podeszłego wieku, złego stanu zdrowia oraz nieporadności życiowej skarżącej. • Zarzut naruszenia art. 6 p.p.s.a. polegające na pominięciu okoliczności utrudniania skarżącej dostępu do sądu. • Zarzut naruszenia art. 56 p.p.s.a. […]

Godne uwagi sformułowania

Sąd Wojewódzki prawidłowo orzekł o oddaleniu skargi na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. • W poprzednim wyroku z 16 maja 2019 r. przesądzone zostały jednoznacznie dwie kwestie: po pierwsze, że inwestorem była skarżąca; po drugie, że żaden z członków wspólnoty mieszkaniowej nie udzielił zgody skarżącej na wykonanie przedmiotowych robót budowlanych, a tym samym nie posiadała ona prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. • Sąd Wojewódzki nie był zatem uprawniony do ponownego badania sprawy w całokształcie, jak tego odczekiwała skarżąca, gdyż stanowiłoby to naruszenie art. 153 p.p.s.a. • Wobec powyższego nie mogły być skuteczne zarzuty sformułowane w punktach 1,2,3,4 i 8 skargi kasacyjnej.

Skład orzekający

Andrzej Wawrzyniak

przewodniczący

Marzenna Linska - Wawrzon

sprawozdawca

Anna Szymańska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady związania sądu oceną prawną z poprzedniego wyroku w tej samej sprawie (art. 153 p.p.s.a.) oraz kwestii odpowiedzialności inwestora w przypadku braku prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z robotami budowlanymi na częściach wspólnych nieruchomości w kontekście wspólnoty mieszkaniowej i poprzedniego orzeczenia sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje złożoność postępowań budowlanych w kontekście wspólnot mieszkaniowych i podkreśla znaczenie zasady związania sądu poprzednimi orzeczeniami, co jest istotne dla praktyków prawa.

Wspólnota mieszkaniowa kontra członek: NSA rozstrzyga spór o remont komina i prawo do dysponowania nieruchomością.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst