II OSK 2126/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny odrzucił wniosek o ustalenie skutków prawnych uchylonych decyzji, uznając go za niedopuszczalny na etapie postępowania kasacyjnego.
Strona złożyła wniosek o ustalenie, że uchylone decyzje administracyjne wywołują skutki prawne do czasu uprawomocnienia się wyroku WSA, powołując się na naruszenie art. 152 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uznał wniosek za niedopuszczalny, wskazując, że sąd pierwszej instancji nie orzekł o tym w wyroku, a NSA nie jest uprawniony do rozstrzygania tej kwestii przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej.
Wniosek M. W. dotyczył ustalenia, że decyzje administracyjne w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na roboty budowlane wywołują skutki prawne do momentu uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który uchylił te decyzje. Strona argumentowała, że WSA naruszył art. 152 § 1 p.p.s.a. przez zaniechanie takiego rozstrzygnięcia. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając wniosek na posiedzeniu niejawnym, postanowił go odrzucić. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 152 § 1 p.p.s.a., w przypadku uwzględnienia skargi, uchylone akty nie wywołują skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej. W niniejszej sprawie WSA nie skorzystał z tej możliwości. NSA podkreślił, że to sąd pierwszej instancji jest uprawniony do zamieszczenia takiego postanowienia w wyroku, a Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do orzekania w tej kwestii przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej, gdyż mogłoby to wpłynąć na kontrolę instancyjną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do orzekania w przedmiocie skutków prawnych uchylonych decyzji administracyjnych na etapie postępowania kasacyjnego, gdyż jest to kwestia należąca do wyłącznej kompetencji sądu pierwszej instancji w wyroku uwzględniającym skargę, a ewentualne rozstrzygnięcie NSA w tym zakresie przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że art. 152 § 1 p.p.s.a. przyznaje kompetencję do postanowienia o skutkach prawnych uchylonych decyzji sądowi pierwszej instancji. NSA nie może modyfikować tej zasady ani orzekać w tej kwestii przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej, ponieważ mogłoby to wpłynąć na kontrolę instancyjną.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 152 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej.
p.p.s.a. art. 58 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd odrzuca wniosek lub skargę, jeżeli ustawa stanowi inaczej.
p.p.s.a. art. 64 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 6, przewodniczący lub referendarz sądowy wydaje zarządzenie o zwrocie wniosku lub skargi.
p.p.s.a. art. 193 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wniosek o wszczęcie postępowania wpadkowego może być złożony w każdym czasie trwania postępowania głównego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 152 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepisu § 1 nie stosuje się do aktów prawa miejscowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o ustalenie skutków prawnych uchylonych decyzji jest niedopuszczalny na etapie postępowania kasacyjnego, gdyż kompetencja do takiego rozstrzygnięcia przysługuje sądowi pierwszej instancji w wyroku uwzględniającym skargę.
Odrzucone argumenty
Argumentacja strony, że WSA naruszył art. 152 § 1 p.p.s.a. przez zaniechanie rozstrzygnięcia o skutkach prawnych uchylonych decyzji, co uzasadniałoby wniosek do NSA.
Godne uwagi sformułowania
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku M. W. w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji W myśl art. 152 § 1 p.p.s.a. to wojewódzki sąd administracyjny w wyroku uwzględniającym skargę uprawniony jest zamieścić dodatkowe orzeczenie określające kwestię wykonania uchylonego nieprawomocnie aktu lub czynności. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej wykluczona jest możliwość orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny w przedmiocie wykonania zaskarżonego aktu na podstawie art. 152 § 1 p.p.s.a.
Skład orzekający
Marzenna Linska - Wawrzon
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 152 p.p.s.a. w kontekście postępowania kasacyjnego i kompetencji NSA do orzekania o skutkach prawnych uchylonych decyzji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdy WSA nie skorzystał z możliwości art. 152 § 1 p.p.s.a., a strona próbuje uzyskać takie rozstrzygnięcie od NSA przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z wykonywaniem decyzji administracyjnych po ich uchyleniu przez sąd, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“NSA: Kto decyduje o skutkach prawnych uchylonych decyzji? Kluczowa rola sądu pierwszej instancji.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 2126/24 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2024-11-07 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-09-03 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Marzenna Linska - Wawrzon /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Wstrzymanie wykonania aktu Sygn. powiązane II SA/Kr 1581/23 - Wyrok WSA w Krakowie z 2024-02-09 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Odrzucono wniosek Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 152, art. 58 § 1 pkt 6, art. 64 § 3, art. 193 § 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku M. W. w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 lutego 2022 r. w sprawie ze skargi kasacyjnej M. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Kr 1581/23 w sprawie ze skargi T. W. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 25 września 2023 r., nr 404/2023, znak: WOB.7721.167.2022.KJAS w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wykonanie robót budowlanych postanawia: odrzucić wniosek. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 9 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Kr 1581/23, po rozpoznaniu sprawy ze skargi T. W. na decyzję nr 404/2023 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 25 września 2023 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wykonanie robót budowlanych (I.) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; (II.) zasądził zwrot kosztów postępowania. M. W. wywiódł skargę kasacyjna od powyższego wyroku. Skarżący kasacyjnie reprezentowany przez pełnomocnika, pismem z dnia 10 września 2024 r. skierowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł "na podstawie art. 152 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako: "p.p.s.a.") w zw. z art. 193 p.p.s.a. o ustalenie przez Naczelny Sąd Administracyjny, iż Decyzja Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie nr 404/2023 z dnia 25 września 2023 roku, znak sprawy: WOB.7721.167.2022.KJAS (dalej jako: "Decyzja II instancji") oraz decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr 90/2022 z dnia 11 lutego 2022 roku, znak sprawy: ROIK 1.5160.206.2019.GTE (dalej jako: "Decyzja I Instancji"), których dotyczy niniejsze postępowanie, wywołują skutki prawne do momentu uzyskania prawomocności przez wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (dalej jako: "WSA") z dnia 9 lutego 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 1581/23 (dalej jako: "Wyrok")." W uzasadnieniu wniosku wskazano, że jednym z zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej jest zarzut naruszenia przez WSA art. 152 § 1 p.p.s.a. przez zaniechanie rozpoznania i podjęcia jakiegokolwiek rozstrzygnięcia w zakresie złożonego przez skarżącą kasacyjnie wniosku o ustalenie przez WSA w wyroku, że Decyzja II instancji oraz Decyzja I instancji (których dotyczy niniejsze postępowanie) wywołują skutki prawne do momentu uzyskania prawomocności przez wyrok. Aktualnie, w ocenie skarżącego kasacyjnie z uwagi na wydanie przez WSA wyroku uwzględniającego skargę złożoną przez skarżącego i brak wyrzeczenia co do dalszych skutków decyzji II instancji i decyzji I instancji, weryfikacja przeprowadzonych przez skarżącą kasacyjnie prac budowlanych nie jest możliwa. W odpowiedzi na powyższy wniosek M. W. wniósł o odrzucenie wniosku jako niedopuszczalnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wskazać, że przepis art. 152 p.p.s.a. stanowi: W razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej (§ 1). Przepisu § 1 nie stosuje się do aktów prawa miejscowego (§ 2). W niniejszej sprawie Sąd Wojewódzki w wyroku nie orzekł w trybie art. 152 § 1 p.p.s.a. o tym, że uchylone decyzje wywołują skutki prawne do chwili uprawomocnienia się wyroku. W rezultacie stosownie do zasady wyrażonej w tym przepisie przedmiotowe decyzje uchylone wyrokiem nie wywołują skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku. Podkreślić trzeba, że w myśl art. 152 § 1 p.p.s.a. to wojewódzki sąd administracyjny w wyroku uwzględniającym skargę uprawniony jest zamieścić dodatkowe orzeczenie określające kwestię wykonania uchylonego nieprawomocnie aktu lub czynności. Tymczasem w niniejszej sprawie strona wniosła aby Naczelny Sąd Administracyjny, modyfikując zasadę wynikającą z art. 152 § 1 p.p.s.a. ustalił, że uchylone wyrokiem WSA decyzje wywołują skutki prawne, przy czym jednocześnie z akt wynika, iż w złożonej skardze kasacyjnej zawarto zarzut naruszenia art. 152 § 1 p.p.s.a. W takim stanie prawnym należało zatem przyjąć, że złożony wniosek jest niedopuszczalny. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej wykluczona jest możliwość orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny w przedmiocie wykonania zaskarżonego aktu na podstawie art. 152 § 1 p.p.s.a. Przyjmuje się bowiem, że skoro rozstrzygnięcie sądu o skorzystaniu z uprawnienia przewidzianego w art. 152 § 1 p.p.s.a. jest elementem sentencji orzeczenia, to niedopuszczalne jest, by Naczelny Sąd Administracyjny przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej wypowiadał się w postępowaniu wpadkowym w kwestii, która została już przesądzona w zaskarżonym do tegoż Sądu wyroku – nawet, jeśli ocena Sądu Wojewódzkiego w zakresie kwestii procesowej, jaką jest wstrzymanie wykonania decyzji, przybiera postać braku rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 152 § 1 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji w przedmiocie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności na podstawie art. 152 § 1 p.p.s.a. może być przedmiotem kontroli merytorycznej Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpoznającego skargę kasacyjną, o ile mieści się to w granicach przez nią wyznaczonych (por. postanowienie NSA z 25 stycznia 2024 r. II OSK 2047/23, postanowienie NSA z 18 kwietnia 2024 r. II GSK 574/24). Wobec powyższego należało przyjąć, że złożony przez stronę wniosek nie jest dopuszczalny na etapie postępowania kasacyjnego, gdyż jego ewentualne uwzględnienie spowodowałoby uchylenie skutków prawnych wyroku Sądu Wojewódzkiego przed kontrolą instancyjną w związku ze złożoną skargą kasacyjną. W konsekwencji wniosek podlegał odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 64 § 3 i art. 193 § 2 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI