II OSK 2073/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA zawiesił postępowanie w sprawie rejestracji małżeństwa osób tej samej płci zawartego za granicą, oczekując na odpowiedź TSUE w sprawie zgodności z prawem UE odmowy uznania takiego związku.
Naczelny Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie w sprawie skargi kasacyjnej dotyczącej rejestracji portugalskiego aktu małżeństwa osób tej samej płci w polskim rejestrze stanu cywilnego. Sąd uznał, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od odpowiedzi Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej na pytanie prejudycjalne dotyczące prawa obywateli UE do swobodnego przemieszczania się i pobytu w sytuacji, gdy prawo państwa przyjmującego nie uznaje małżeństw jednopłciowych.
Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) postanowił zawiesić postępowanie w sprawie skargi kasacyjnej wniesionej przez H. B. i K. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sprawa dotyczyła odmowy rejestracji portugalskiego aktu małżeństwa osób tej samej płci w polskim rejestrze stanu cywilnego, mimo że małżeństwo zostało zawarte zgodnie z prawem Portugalii. WSA wcześniej oddalił skargę skarżących na decyzję Wojewody Mazowieckiego. NSA, powołując się na art. 125 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadnił zawieszenie koniecznością oczekiwania na rozstrzygnięcie przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE). Wcześniej NSA skierował do TSUE pytanie prejudycjalne dotyczące tego, czy przepisy UE o swobodnym przemieszczaniu się obywateli UE stoją na przeszkodzie odmowie uznania i transkrypcji aktu małżeństwa osób tej samej płci zawartego w innym państwie członkowskim, jeśli polskie prawo nie przewiduje takich małżeństw. Sąd uznał, że wynik postępowania przed TSUE będzie miał kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Sąd zawiesił postępowanie do czasu uzyskania odpowiedzi na pytanie prejudycjalne skierowane do TSUE.
Uzasadnienie
Rozstrzygnięcie sprawy o rejestrację zagranicznego aktu małżeństwa osób tej samej płci zależy od interpretacji przepisów prawa UE przez TSUE w kontekście prawa do swobodnego przemieszczania się i pobytu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (6)
Główne
p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Zależność ta powinna być realna i faktyczna.
Pomocnicze
TFUE art. 20 § ust. 2 a
Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej
TFUE art. 21 § ust. 1
Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej
KPP art. 7
Karta Praw Podstawowych Unii Europejskiej
KPP art. 21 § ust. 1
Karta Praw Podstawowych Unii Europejskiej
Dyrektywa 2004/38/WE art. 2 § pkt 2
Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie prawa obywateli Unii i członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i pobytu na terytorium państw członkowskich
Argumenty
Skuteczne argumenty
Konieczność zawieszenia postępowania ze względu na zależność od rozstrzygnięcia TSUE w sprawie pytania prejudycjalnego.
Godne uwagi sformułowania
Zależność, o której mowa w powołanym przepisie oznacza, że związek między postępowaniami powinien być realny i faktyczny. rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania, jeśli orzeczenie, które zapadnie w tym drugim postępowaniu, będzie stanowić podstawę rozstrzygnięcia w zawieszonym postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Skład orzekający
Małgorzata Miron
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie zawieszenia postępowania w sprawach zależnych od orzecznictwa TSUE, zwłaszcza w kontekście praw obywateli UE i uznawania zagranicznych aktów stanu cywilnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prawem UE i uznawaniem małżeństw jednopłciowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii praw człowieka, prawa UE i praw osób LGBT+, a także procedury zadawania pytań prejudycjalnych do TSUE, co jest istotne dla prawników i szerokiej publiczności zainteresowanej praworządnością i prawami obywatelskimi.
“Czy polski sąd może odmówić rejestracji małżeństwa zawartego za granicą? Sprawa czeka na rozstrzygnięcie TSUE.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 2073/23 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2025-09-22 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-09-29 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Małgorzata Miron /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6052 Akty stanu cywilnego Hasła tematyczne Zawieszenie/podjęcie postępowania Sygn. powiązane VII SA/Wa 2384/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2023-04-14 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Zawieszono postępowanie Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 125 § 1 pkt 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 22 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Warszawie Iwony Krysy-Skwiecińskiej sprawy ze skargi kasacyjnej H. B. i K. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2023 r. sygn. akt VII SA/Wa 2384/22 w sprawie ze skargi H. B. i K. S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 9 września 2022 r. nr WSO-I.6231.1.16.2022 w przedmiocie rejestracji w polskim rejestrze stanu cywilnego portugalskiego aktu małżeństwa postanawia zawiesić postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Uzasadnienie Wyrokiem z 14 kwietnia 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę H. B. i K. S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z 9 września 2022 r. w przedmiocie rejestracji w polskim rejestrze stanu cywilnego portugalskiego aktu małżeństwa. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyły skarżące. Prokurator Prokuratury Okręgowej w Warszawie wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Zależność, o której mowa w powołanym przepisie oznacza, że związek między postępowaniami powinien być realny i faktyczny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 maja 2007 r., sygn. akt II OSK 694/06). W orzecznictwie przyjmuje się również, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania, jeśli orzeczenie, które zapadnie w tym drugim postępowaniu, będzie stanowić podstawę rozstrzygnięcia w zawieszonym postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 14 września 2018 r., sygn. akt I OSK 1023/16, CBOSA). Wskazać należy, że postanowieniem z 8 listopada 2023 r., sygn. akt: II OSK 216/21 Naczelny Sąd Administracyjny postanowił skierować do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej następujące pytanie prejudycjalne: "Czy przepisy art. 20 ust. 2 a i art. 21 ust. 1 TFUE odczytywane w związku z art. 7 i art. 21 ust. 1 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 2 pkt 2 dyrektywy 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie prawa obywateli Unii i członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i pobytu na terytorium państw członkowskich, zmieniającej rozporządzenie (EWG) nr 1612/68 i uchylającej dyrektywy 64/221/EWG, 68/360/EWG, 72/194/EWG, 73/148/EWG, 75/34/EWG, 75/35/EWG, 90/364/EWG, 90/365/EWG i 93/96/EWG należy interpretować w ten sposób, że stoją na przeszkodzie temu, by właściwe organy państwa członkowskiego, którego przynależność państwową posiada obywatel Unii, który zawarł małżeństwo z innym obywatelem Unii (osobą tej samej płci) w jednym z państw członkowskich zgodnie z ustawodawstwem tego państwa, mogły odmówić uznania i przeniesienia w drodze transkrypcji do krajowego rejestru stanu cywilnego tego aktu małżeństwa, uniemożliwiając tym osobom przebywanie w tym państwie w takim stanie cywilnym i pod tym samym nazwiskiem rodowym, z tej przyczyny, że prawo państwa przyjmującego nie przewiduje małżeństwa osób tej samej płci?". Należało zatem uznać, że w rozpoznawanej sprawie powstała zależność o jakiej mowa powyżej, a co za tym idzie powstaje konieczność zawieszenia postępowania. Tym samym w rozpoznawanej sprawie wystąpiła przesłanka z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uprawniająca sąd do zawieszenia niniejszego postępowania. Rozstrzygnięcie sprawy rozpoznawanej zależeć bowiem będzie od wyniku postępowania przed TSUE w sprawie o udzielenie odpowiedzi na powyższe pytanie prejudycjalne. W tych okolicznościach, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI