II OSK 2048/12

II OSK 2048/12 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2014-01-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-08-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz /przewodniczący/
Elżbieta Kremer
Małgorzata Miron /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II SA/Kr 1756/11 - Wyrok WSA w Krakowie z 2012-02-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2013 poz 267
art. 155
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2012 poz 270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
art. 61
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędzia del. WSA Małgorzata Miron (spr.) Protokolant asystent sędziego Justyna Rosińska po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Kr 1756/11 w sprawie ze skargi B.B. i E.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ustalającej warunki zabudowy oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Sygnatura akt II OSK 2048/12
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 29 lutego 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę B.B. i E.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ustalającej warunki zabudowy
Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. znak: [...] Wójt Gminy W., działając na podstawie art. 155 k.p.a., po rozparzeniu wniosku B. i E.B. odmówił zmiany decyzji z dnia [...] kwietnia 2009 r. znak: [...], ustalającej na wniosek B. i E.B. warunki zabudowy na budowę budynku garażowego na działce nr [...] w miejscowości W., wskazując, iż nie uzyskano zgody wszystkich stron na zmianę decyzji w zakresie geometrii dachu. Dotyczyło to jednej ze stron postępowania, tj. J.J., który w piśmie z dnia 27 czerwca 2011 r. oświadczył, iż nie wyraża zgody na zmianę decyzji ostatecznej o warunkach zabudowy z dnia [...] kwietnia 2009 r.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyli E. i B. B. twierdząc, iż w przypadku zmiany decyzji o warunkach zabudowy w oparciu o art. 155 k.p.a. nie jest wymagana zgoda wszystkich stron postępowania, gdyż zmiana geometrii dachu w żaden sposób nie powoduje naruszenia interesów osób trzecich. Podali, że J.J. nie jest stroną w postępowaniu o zmianę decyzji, nie wyjaśnił on powodów braku zgody na zmianę decyzji.
Decyzją z dnia [...] września 2011 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 155 k.p.a., utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu przedstawiono w sposób obszerny przebieg dotychczasowego postępowania, a odnosząc się do meritum sprawy wskazano, że decyzja o warunkach zabudowy czy też decyzja o lokalizacji celu publicznego są decyzjami, na mocy których strony nabyły prawo. Brak zgody wszystkich stron postępowania stanowiłby oczywiste naruszenia prawa. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że właściciel nieruchomości sąsiedniej ma interes prawny do uczestnictwa jako strona w postępowaniach administracyjnych, w wyniku których może zapaść decyzja kształtująca stosunki na sąsiedniej nieruchomości w taki sposób, że będzie to miało wpływ na wykonywanie prawa własności przez właściciela sąsiedniej nieruchomości. Biorąc powyższe pod uwagę organ wskazał, że interes prawny stron postępowania o ustalenie warunków zabudowy, którymi z reguły są właściciele bądź użytkownicy wieczyści działek sąsiednich, przejawia się w tym, że ustalenie warunków zabudowy będzie miało wpływ na wykonywanie przez nich prawa własności. Dzięki decyzji o warunkach zabudowy strony postępowania mają pewność co do tego, w jaki sposób zostanie zagospodarowana nieruchomość sąsiednia. Gdyby uznać pogląd odwołujących za słuszny, można by było wyobrazić sobie sytuację, gdy inwestor najpierw ustaliłby warunki zabudowy, które satysfakcjonowałyby wszystkie strony postępowania, a następnie mógłby, korzystając z art. 155 k.p.a., bez udziału innych podmiotów, dowolnie zmienić decyzję o warunkach zabudowy w zakresie parametrów zabudowy. Tak więc, biorąc pod uwagę treść art. 155 k.p.a. w powiązaniu z przepisami dotyczącymi ustalenia warunków zabudowy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. zaakceptowało utrwaloną w tej kwestii linię orzeczniczą sądów administracyjnych, stojąc na stanowisku, iż w przypadku zmiany decyzji w oparciu o art. 155 k.p.a. konieczna jest zgoda wszystkich stron postępowania. Z akt sprawy wynika, że organ w toku postępowania zwrócił się do stron o złożenie oświadczenia w zakresie zmiany decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] kwietnia 2009 r. Na zmianę tej decyzji zgody nie wyraził J.J. – współwłaściciel działki nr [...], która bezpośrednio graniczy z terenem inwestycji. W tej sytuacji organ zasadnie i odmówił zmiany decyzji ostatecznej.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję złożyli E. i B. B., podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację, iż w przypadku zmiany decyzji o warunkach zabudowy art. 155 k.p.a. nie wymaga zgody wszystkich stron postępowania, a jedynie inwestora. Skarżący powołali się przy tym na pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 5 sierpnia 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 596/08. Skarżący zarzucili także naruszenie art. 107 k.p.a. poprzez lakoniczność uzasadnienia decyzji skarżonego organu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację.
Oceniając legalność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że decyzja ta nie narusza prawa.
Przywołując treść art. 155 k.p.a. oraz powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych Sąd wojewódzki wskazał, że przesłanką do zastosowania art. 155 k.p.a., a ten przepis stanowił podstawę prawną rozstrzygnięcia, jest uzyskanie zgody strony na zmianę decyzji ostatecznej. Brak zgody strony lub wadliwość tej zgody prowadzi do rażącego naruszenia prawa. Zgoda ta musi być udzielona wprost i wyraźnie przez złożenie stosownego oświadczenia strony organowi administracji publicznej.
Z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, że J.J. był stroną postępowania administracyjnego zakończonego decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. ustalającą warunki zabudowy, na wniosek B. i E.B., na budowę budynku garażowego na działce nr [...]w miejscowości W. J.J. w piśmie z dnia 27 czerwca 2011 r. złożył do organu oświadczenie i osobiście je podpisał, że nie wyraża zgody na zmianę decyzji ostatecznej o warunkach zabudowy udzielonej skarżącym.
W tej sytuacji organ zasadnie odmówił zmiany przedmiotowej decyzji o warunkach zabudowy udzielonej inwestorom E. B. i B. B. wobec braku uzyskania zgody wszystkich stron tego postępowania.
Sąd ocenił, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, zgodnie z zasadami postępowania administracyjnego określonymi w przepisach art. 7 k.p.a. – zasadą ustalenia prawdy obiektywnej, art. 77 § 1 k.p.a. – zasadą zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie oraz art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi prawidłowo sporządzonego uzasadnienia, o czy mowa w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., ponieważ organ ustalił w sposób prawidłowy stan faktyczny sprawy, w oparciu o który dokonał ustaleń prawnych wskazując i wyjaśniając zastosowanie przepisu art. 155 k.p.a.
Sąd ocenił także jako niezasadny zarzut podniesiony w skardze, zmierzający do tego, że nie jest potrzebna zgoda J.J. do zmiany przedmiotowej decyzji, ponieważ nie powinien on być w ogóle stroną tego postępowania, gdyż nie nabył on żadnego prawa w związku z wydaniem decyzji o warunkach zabudowy, Przepis art. 155 k.p.a. nic nie mówi o tym, że tę zgodę musi wyrazić strona, która nabyła prawo. Przepis ten jasno i wyraźnie stanowi, że do zmiany ostatecznej decyzji konieczna jest zgoda wszystkich stron postępowania, które brały udział w tym postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji ostatecznej. Skoro J.J. był stroną postępowania w sprawie warunków zabudowy zakończonej decyzją ostateczną, to w ocenie Sądu nie budzi żadnej wątpliwości, iż musi on wyrazić zgodę na zmianę tej decyzji. Tym samym mając na uwadze powyższe okoliczności sprawy brak jest podstaw prawnych do uwzględnienia żądania skarżących. Natomiast odnośnie wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 5 sierpnia 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 596/08, to Sąd stwierdził, że stanowisko doktryny i orzecznictwa sądów jest jednolite jeśli chodzi o konieczność uzyskania zgody wszystkich stron na zmianę ostatecznej decyzji. Ponadto stanowisko WSA w Rzeszowie zostało wydane w indywidualnej innej sprawie i nie może wiązać Sądu w sprawie będącej przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
Zarzut lakoniczności uzasadnienia zaskarżonej decyzji również został uznany przez Sąd za nietrafny, ponieważ organ dokładnie ustalił okoliczności faktyczne sprawy, na podstawie których dokonał ustaleń prawnych. W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera wszystkie niezbędne elementy określone w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.
B. i E.B. złożyli skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 lutego 2012 r.
Powyższy wyrok zaskarżyli w całości i zarzucili naruszenie:
1) przepisów postępowania administracyjnego przez błędną ich wykładnię oraz uznanie, że organy obu instancji nie naruszyły przepisów: art. 6, art. 7, art. 9, art. 11, art. 77 § 1 i 4, art. 107 § 1 i art. 155 k.p.a., mimo że faktycznie doszło do ich naruszenia poprzez uznanie za prawidłową decyzji Wójta Gminy W. z dnia [...] kwietnia 2009 r. o warunkach zabudowy, która została wydana z rażącym naruszeniem wszystkich tych przepisów;
2) przepisu postępowania, tj. art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej: p.p.s.a.), gdyż Sąd nie przeprowadził dowodu uzupełniającego z szeregu dokumentów, a w szczególności z treści decyzji Wójta Gminy W. z dnia [...] kwietnia 2009 r., mimo iż było to niezbędne do wyjaśnienia sprawy,
3) art. 108 p.p.s.a., gdyż podczas nieobecności strony lub jej pełnomocnika na rozprawie przewodniczący lub wyznaczony przez niego sędzia sprawozdawca nie przedstawił należycie wniosków skarżących, ich twierdzeń i dowodów znajdujących się w aktach sprawy;
4) naruszeniu przepisów prawa materialnego przez błędną ich wykładnię oraz brak stwierdzenia, iż organy obu instancji w swoich decyzjach, niestosując: art. 4, art. 48 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. b, pkt 2 oraz art. 59a ust. 1 i 2 pkt 2 lit. c ustawy z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 1994 r. Nr 89 poz. 414, ze zm.), naruszyły te przepisy w swoich decyzjach. Tym samym WSA w Krakowie przedmiotowym wyrokiem naruszył prawa i obowiązki skarżących, które wprost wynikają z tych przepisów, a powinny być wykorzystane w decyzjach obu instancji w celu właściwego ukształtowania praw i obowiązków.
Wskazując na powyższe, skarżący wnieśli o:
1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania,
2) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał, że przyczyną złożenia skargi do WSA w Krakowie w celu wydania zaskarżonego wyroku była niekorzystna decyzja Wójta Gminy W. z dnia [...] kwietnia 2011 r., którą odmówiono zmiany decyzji Wójta Gminy W. z dnia [...] kwietnia 2009 r., ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla nieruchomości nr [...] w miejscowości W.
W ocenie autora skargi zarówno decyzja Wójta gminy W. z dnia [...] kwietnia 2009 r., jak i z dnia [...] kwietnia 2011 r., zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, gdyż przy ich wydawaniu naruszono art. 6 k.p.a. W obu decyzjach Wójta nie oparto się o art. 59a ust. 1 i 2 pkt 2 lit. c ustawy – Prawo budowlane, czym naruszono prawa skarżących, które im przysługują, a wynikają wprost z tego przepisu. Przepis ten stanowi, iż właściwy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, zwany dalej: PINB, przeprowadza, obowiązkową kontrolę budowy w celu stwierdzenia prowadzenia jej zgodnie z ustaleniami i warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę. W przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia z kontrolą zgodności pozwolenia na budowę z wybudowanym obiektem, jednak przepis ten jest dlatego istotny, że jako jedyny w ustawie - Prawo budowlane definiuje wymogi techniczne odnośnie bryły dachu, które mogą być określone w pozwoleniu na budowę, a wcześniej w decyzji o warunkach zabudowy. Przywołany przepis definiuje mianowicie pojęcie geometrii dachu, pod którym kryje się kąt nachylenia, wysokość kalenicy i układ połaci dachowych.
Wójt jako organ wydający decyzję o warunkach zabudowy powinien zastosować wymieniony przepis, gdyż jest on bardzo istotny przy rozstrzygnięciu przedmiotowej sprawy. Omawiany przepis definiuje kryteria, jakim podlega geometria dachu. W tej sytuacji w opinii skarżącego kasacyjnie decyzja Wójta Gminy W. z dnia [...] kwietnia 2009 r. nie powinna zawierać rozstrzygnięć, które nie mają oparcia w powszechnie obowiązujących przepisach prawa. Przepisy Prawa budowlanego czy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie uprawniają Wójta do tego, aby w swojej decyzja o warunkach zabudowy mógł tworzyć wymóg "symetryczności spadków" bryły dachu. Jest to nadmierny wymóg, który świadczy o wydaniu decyzji Wójta z naruszeniem art. 6 k.p.a., tj. bez podstawy i poza granicami prawa.
Organy administracji dopuściły się ponadto obrazy przepisu art. 107 § 1 k.p.a., przywołując wymienione tezy i wnioski dotyczące wybudowania dachu wbrew cechom określonym w decyzji o warunkach zabudowy, nie wykazując, na jakiej podstawie prawnej organy mogą takie cechy określać. Ponadto skutkiem wadliwych decyzji w przedmiocie warunków zabudowy jest niemożność legalizacji samowoli budowlanej. WSA w Krakowie w treści wyroku stwierdził, iż zaskarżona decyzja SKO nie narusza wszystkich tych wymienionych przepisów, jednak nie uzasadnił swojego stanowiska. Rozstrzygnięcie decyzji jest także sprzeczne z interesem społecznym, czy też słusznym interesem B. i E.B.
WSA w Krakowie, analizując stan sprawy, nie uwzględnił zarzutów skarżących czy też wymienionych naruszeń przepisów, przez co sam naruszył dokonując błędnej wykładni.
Ponadto, w ocenie skarżących kasacyjnie, organy obu instancji naruszyły art. 48 ust. 1 i 2 pkt 1 lit b oraz pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, gdyż w drodze swoich decyzji dały PINB-owi możliwość wydania decyzji o rozbiórce, mimo, że budowa ta jest zgodna z ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Podsumowując skarżący stwierdzili, iż skarga kasacyjna jest uzasadniona również z powodu naruszenia art. 4 ustawy – Prawo budowlane.
Wielokrotnie w treści decyzji z dnia [...] kwietnia 2009 r. oraz w treści zaskarżonego wyroku wskazywano na uprawnienie stron postępowania, tj. osób będących właścicielami nieruchomości sąsiadujących z przedmiotową nieruchomością, powołując się na art. 155 k.p.a. WSA w Krakowie dopuściło się w tych miejscach naruszenia prawa polegającego na błędnej wykładni, gdyż decyzja z dnia [...] kwietnia 2007 r., na mocy której strona nabyła prawo, wbrew opinii organu i Sądu nie wymagała dla swej zmiany lub uchylenia zgody sąsiada.
Dodatkowo skarżący kasacyjnie wskazali, że WSA w Krakowie w pierwszej kolejności powinno wskazać w wyroku na przepis szczególny, który sprzeciwia się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji, jeżeli uznał za właściwe oświadczenie SKO, że do zmiany nie mogło dojść.
W ocenie skarżących Sąd dopuścił się także rażącego błędu w wykładni, gdyż stwierdził, iż właściciel sąsiedniej nieruchomości względem nieruchomości zabudowanej ma status strony postępowania wedle tego przepisu. Otóż dokonując wykładni językowej omawianego przepisu można stwierdzić, iż chodzi w nim o stronę, która nabywa prawo w drodze decyzji, natomiast właściciel nieruchomości sąsiadującej z działką nr [...] w miejscowości W. nie nabył żadnego prawa w drodze decyzji o warunkach zabudowy, zatem jego zgoda lub sprzeciw są zbyteczne dla wydania decyzji zmieniającej decyzję o warunkach zabudowy dla działki [...].
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z przesłanek wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie wystąpiła, stąd też kontrola instancyjna ograniczała się do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.
Badając sprawę w takim zakresie należało uznać, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
W pierwszej kolejności wymaga podkreślenia, że zgodnie z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na dwóch podstawach: naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) oraz naruszeniu przepisów postępowania jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). A zatem aby skarga kasacyjna mogła być przedmiotem merytorycznego rozpoznania jej autor powinien wskazać konkretny przepis prawa materialnego lub procesowego naruszony przez sąd z podaniem na czym, w ocenie skarżącego, polegało to naruszenie. Jednocześnie wskazując konkretny przepis postępowania, który zdaniem skarżącego został naruszony, winien on wykazać, że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. I wreszcie wymaga przypomnienia, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd, że z istoty skargi kasacyjnej jako środka odwoławczego od orzeczeń sądów wojewódzkich wynika, że podstawą skargi kasacyjnej jest naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego jako tych, które stosuje sąd pierwszej instancji (tak NSA m.in. w wyroku z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt II OSK 1724/10, Lex 1152011).
Skarga kasacyjna przedstawiona Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu do rozpoznania w niniejszej sprawie nie spełnia powyższych wymogów.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów naruszenia przepisów postępowania wskazać należy, że autor skargi kasacyjnej upatruje wadliwości wyroku Sądu pierwszej instancji w nieprawidłowym uznaniu, że organy administracji nie naruszyły przepisów art. 6, 7, 9 11, 77 § 1 i 4 oraz 107 § 1 i 155 k.p.a. Skarga kasacyjna nie wymienia jednak żadnego przepisu postępowania stosowanego przez Sąd wojewódzki, który, zdaniem skarżących, został naruszony. Mając jednak na względzie treść uchwały pełnego składu NSA z dnia 26 października 2009 r. w sprawie I OPS 10/09 (LEX 524941), nakładającej na NSA obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych, wskazać należy, że zarzut naruszenia wskazanych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego jest nieusprawiedliwiony.
Po pierwsze należy podkreślić – czego zdaje się nie zauważać autor skargi kasacyjnej, że przedmiotem kontroli Sądu pierwszej instancji była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T., mocą której organ utrzymał w mocy decyzję o odmowie – na podstawie art. 155 k.p.a. – zmiany lub uchylenia decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. Postępowanie w sprawie zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej jest nowym postępowaniem w sprawie, a organ ma zadanie ustalić jedynie, czy zaistniały przesłanki umożliwiające uwzględnienie wniosku. Obowiązkiem zatem organu prowadzącego takie postępowanie nie jest ocena zgodności z prawem decyzji objętej wnioskiem (w tym wypadku decyzji Wójta Gminy W. z dnia [...] kwietnia 2008 r.), lecz zbadanie jaki charakter ma ta decyzja (czy na jej podstawie strony nabyły prawo), czy pozostałe strony wyrażają zgodę na zmianę lub uchylenie decyzji oraz czy przepisy szczególne nie sprzeciwiają się takiej zmianie (lub uchyleniu) i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Przesłanki te muszą być spełnione kumulatywnie
Takie postępowanie zostało przez organy administracji przeprowadzone w niniejszej sprawie. Organ uznał, że decyzja ustalająca warunki zabudowy jest decyzją, na mocy której strony nabyły prawo, a w konsekwencji zwrócił się do pozostałych stron postępowania o wyrażenie zgody na jej zmianę lub uchylenie. Wobec wyraźnego sprzeciwu ze strony J.J. organ odmówił wnioskodawcom uzwględnienia ich wniosku. Te jedynie przesłanki oceniane były przez Sąd wojewódzki. Tym samym nie znajdują oparcia w ustalonym stanie faktycznym oraz przepisach prawa zarzuty skarżących kasacyjnie odnoszące się do wadliwości decyzji Wójta Gminy W. z dnia [...] kwietnia 2007 r. oraz o wadliwości działań organów nadzoru budowlanego. Kwestie te nie były oceniane przez organy administracji ani Sąd pierwszej instancji, a stosowane przepisy prawa nie uzasadniały konieczności dokonywania takich ocen.
Tym samym nie można skutecznie zarzucić Sądowi pierwszej instancji, że wadliwie zaakceptował decyzję organów dotkniętą szeregiem wad postępowania.
W szczególności Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił stanowiska zawartego w skardze kasacyjnej, że Sąd wojewódzki wadliwie oddalił skargę, mimo że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 77 § 1 i 107 § 1 k.p.a. Po pierwsze prawidłowo Sąd uznał, że wszystkie przesłanki niezbędne do wydania decyzji w przedmiocie zmiany lub uchylenia decyzji w oparciu o art. 155 k.p.a. zostały przez organy wyjaśnione.
Po drugie, art. 107 § 1 k.p.a., który zdaniem skarżących został naruszony, przy akceptacji Sądu pierwszej instancji, przez organy administracji stanowi, że decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji lub, jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego, powinna być opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi. Decyzja będąca przedmiotem kontroli Sądu pierwszej instancji zawiera wszystkie te elementy.
W tym stanie rzeczy jako niezasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a., którego skarżący upatrują w odmowie przeprowadzenia przez Sąd dowodu uzupełniającego z szeregu dokumentów. Art. 106 § 3 p.p.s.a. stanowi, że sąd może przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, a nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Skoro – jak zostało wyżej wskazane – organy administracji wyjaśniły sprawę w sposób wystarczający do wydania decyzji, nie było potrzeby przeprowadzania uzupełniającego postępowania, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a., a tym samym zarzut naruszenia ww. przepisu nie jest zasadny.
Podobnie jako nieuzasadniony Sąd ocenił zarzut naruszenia art. 108 p.p.s.a., którego skarżący upatrują w nienależytym przedstawieniu przez sędziego sprawozdawcę (lub przewodniczącego) wniosków skarżących, ich twierdzeń oraz dowodów znajdujących się w aktach sprawy. Niezależnie od tego, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może zweryfikować prawdziwości tego zarzutu biorąc pod uwagę, że przepis ów nakazuje jedynie przedstawić wnioski i twierdzenia stron pod nieobecność strony lub pełnomocnika, bez wskazania stopnia szczegółowości tego sprawozdania, to autor skargi kasacyjnej nie uzasadnił nawet w najmniejszym stopniu ewentualnego wpływu tego naruszenia na wynik sprawy.
I wreszcie Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił zarzutów skargi co do wadliwej wykładni art. 155 k.p.a.
Po pierwsze, w orzecznictwie tego Sądu prezentowany jest w sposób jednolity pogląd, który w pełni podziela również Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, że art. 155 k.p.a. ma charakter materialnoprawny, albowiem określa przesłanki uchylenia decyzji ostatecznej (tak NSA m.in. w wyrokach: z dnia 4 czerwca 2008 r. w sprawie I OSK 920/07, Lex 493537 i z dnia 26 września 2013 r. w sprawie II OSK 119/12, dostępne na http://: orzecznictwo.nsa.gov.pl).
Po drugie – wbrew zarzutom autora skargi kasacyjnej, Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej wykładni tego przepisu. W orzecznictwie prezentowany jest bowiem jednolity pogląd co do tego, że decyzja podlegająca zmianie dotyczy interesu prawnego wszystkich stron postępowania mających przymiot strony w postępowaniu, w którym wydana została decyzja podlegająca zmianie. Nie może się ostać stanowisko, że jedynym podmiotem, który na mocy decyzji o warunkach zabudowy nabywa prawo, jest wnioskodawca (inwestor lub potencjalny inwestor). Nie może wszak ujść uwadze, że stroną w takim postępowaniu jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie. A zatem skoro właściciele działek sąsiednich w stosunku do działki inwestycyjnej, co nie jest sporne, posiadają przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., to znaczy, że przyjmuje się, że decyzja ta dotyka ich interesów prawnych. Wbrew natomiast stanowisku skarżących podmioty te, w niniejszej sprawie J.J., nabyły prawo do żądania takiego sposobu zagospodarowania działki sąsiedniej, która nie ingeruje w ich prawo własności. Dodatkowo wymaga podkreślenia, że J.J., jak wynika z akt sprawy, jest właścicielem działki sąsiadującej z nieruchomością skarżących, przy czym obiekt budowlany objęty wnioskiem o ustalenie warunki zabudowy, a następnie o zmianę tej decyzji, posadowiony jest przy granicy z ich działką. W tej sytuacji żadną miarą nie może się ostać zarzut o zbędności zgody tej strony postępowania na zmianę (uchylenie) decyzji.
Rację ma również Sąd pierwszej instancji, że nie był w niniejszej sprawie związaną oceną prawną przedstawioną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie z dnia 5 sierpnia 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 596/08. Stanowisko wyrażone w tym orzeczeniu wiąże jedynie w indywidualnej sprawie. Prawidłowo natomiast Sąd wojewódzki nie podzielił poglądu zawartego w tym rozstrzygnięciu.
I wreszcie nie ma racji autor skargi kasacyjnej, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisu prawa materialnego, to jest art. 4, 48 ust. 1 i 2 pkt 1 lit b i pkt 2 oraz 59a ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy – Prawo budowlane. Jak zostało wyżej wskazane jedynym przepisem prawa materialnego, którego prawidłowość zastosowania była przedmiotem oceny Sądu pierwszej instancji, był art. 155 k.p.a. w zw. z art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wskazane wyżej przepisy ustawy Prawo budowlane nie były stosowane przez Sąd pierwszej instancji i co więcej – okoliczności sprawy nie wskazują, ażeby Sąd naruszył prawo nie stosując tych norm.
Z tych względów, uznając, że zarzuty skargi kasacyjnej nie znajdują usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, działając w oparciu o art. 184 p.p.s.a., skargę kasacyjną oddalił.