II OSK 2042/24

II OSK 2042/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-09-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Klotz
Jerzy Siegień /przewodniczący sprawozdawca/
Marzenna Linska - Wawrzon
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 2329/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-04-04
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędzia del. WSA Anna Klotz po rozpoznaniu w dniu 26 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 2329/23 w sprawie ze skargi J. D. na decyzję Wojewody [...] z dnia 23 sierpnia 2023 r., nr 622/OPON/2023 w przedmiocie udzielenia pozwolenia na rozbiórkę oraz na budowę oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 4 kwietnia 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 2329/23 oddalił skargę J. D. na decyzję Wojewody [...] z 23 sierpnia 2023 r., nr 622/OPON/2023 w przedmiocie udzielenia pozwolenia na rozbiórkę oraz pozwolenia na budowę.
Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Prezydent [...] [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy i uzupełnieniu przez inwestora na wezwanie organu materiału dowodowego, decyzją z 11 kwietnia 2023 r., nr 26/PB/2023, na podstawie art. 28, art. 30b ust. 2, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 oraz art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333, ze zm.), zatwierdził projekt rozbiórki i udzielił M. S. (dalej: "inwestor") pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego i instalacji gazowej na działce nr ew. [...] z obrębu [...], przy ul. [...] w W. w [...] [...] oraz zatwierdził projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, na działce nr ew. [...] z obrębu [...], przy ul. [...] w W. w [...] [...].
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł J. D. (dalej: "skarżący", "skarżący kasacyjnie") właściciel budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w W. w [...] [...].
Wojewoda [...], po rozpatrzeniu wniesionego odwołania, decyzją z 23 sierpnia 2023 r., nr 622/OPON/2023, utrzymał w mocy ww. decyzję Prezydenta [...] [...] z 11 kwietnia 2023 r.
Wojewoda za słuszne uznał stanowisko organu pierwszej instancji, że zlokalizowane na działkach nr ew. [...] i nr ew. [...] budynki mieszkalne jednorodzinne ze wspólną ścianą w granicy działek stanowiły dwa odrębne budynki, co potwierdzały zgromadzone w aktach sprawy archiwalne dokumenty wydane przez odpowiednie organy. Właścicielem budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] był inwestor – M. S., natomiast budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] J. D.. Prawo własności inwestora M. S. do działki nr ew. [...] z obrębu [...] potwierdzał przepis w księdze wieczystej [...].
Organ odwoławczy wskazał, że działka inwestycyjna o nr ew. [...] z obrębu [...], położona jest na terenie objętym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu [...] [...], zatwierdzonego uchwałą [...] Rady [...] [...] z dnia 30 maja 2019 r. (Dz. Urz. Woj. [...] z dnia 27 czerwca 2019 r., poz. 7919), na obszarze oznaczonym na rysunku planu symbolem 26 MN - zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna w formie zabudowy wolnostojącej lub bliźniaczej. Analiza projektu budowlanego nie wykazała, aby planowana inwestycja naruszała ustalenia ww. planu miejscowego. Inwestycja nie naruszała także obowiązujących linii zabudowy.
Zdaniem Wojewody inwestor wypełnił wszystkie obowiązki nałożone przepisem art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 ustawy – Prawo budowlane, a złożony przez niego projekt budowlany był zgodny z wymogami określonymi w art. 35 ust. 1 ww. ustawy. Inwestycja nie naruszała też interesów osób trzecich, w szczególności nie pozbawiała tych osób dostępu do drogi publicznej, możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i ciepłej wody, środków łączności, dopływu światła słonecznego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, nie generowała uciążliwości powodowanych przez hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne, promieniowanie, zalewanie wodami opadowymi terenów sąsiednich, zanieczyszczenia powietrza, wody ani gleby.
W ocenie Wojewody również projekt zagospodarowania terenu był zgodny z obowiązującymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Projektowana inwestycja nie naruszała § 13 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225), zgodnie z którym: kwestia nasłonecznienia została wyjaśniona w sposób zrozumiały, pozwalający na skontrolowanie przeprowadzonej analizy. Z projektu budowlanego wynikało też, że przepisy p. poż. zostały spełnione (ściana p.poż Rei 60 wzdłuż granicy oraz dach NRO).
Organ odwoławczy zauważył także, że w załącznikach do projektu budowlanego oraz w projekcie rozbiórki znajdowały się ekspertyzy techniczne sporządzone przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane.
Z ekspertyzy technicznej sporządzonej przez mgr inż. I. S. wchodzącej w skład projektu rozbiórki wynikało, że budynek na działce nr ew. [...] nadawał się do użytkowania, jednakże z uwagi na procent zniszczenia remont generalny byłby bardzo kosztowny i nieopłacalny. W ekspertyzie zwrócono uwagę na stan istniejących fundamentów, podnosząc, że brak izolacji przeciwwilgociowej fundamentów wpłynął niekorzystnie na stan techniczny ścian piwnic, zwłaszcza ściany wspólnej. Z kolei w przypadku istniejących stropów stwierdzono przekroczone stany graniczne nośności i użytkowalności (ugięcia). Problemem było również oparcie belek stropowych bezpośrednio na kominie. Natomiast odnośnie istniejącego dachu stwierdzono przekroczony stan graniczny nośności i użytkowalności. W powyższej ekspertyzie przedstawiono także sposób zabezpieczenia ściany wspólnej, umożliwiający bezpieczne przeprowadzenie procesu rozbiórki budynku na działce nr ew. [...]. Wskazano też, że przeprowadzenie robót budowlanych zgodnie ze wskazaniami w niniejszym opracowaniu technicznym pozwoliłoby na przeprowadzenie prac rozbiórkowych bez szkody dla obiektu sąsiadującego na działce nr ew. [...] i jego dalsze bezpieczne użytkowanie.
Z kolei do projektu budowlanego została włączona jako załącznik ekspertyza techniczna określająca wpływ projektowanego zamierzenia budowlanego na istniejący budynek mieszkalny jednorodzinny na działce ew. nr [...]. Ekspertyza techniczna została sporządzona przez mgr inż. W. J.. Z ekspertyzy tej wynikało, że dla oceny stanu technicznego budynku na ww. działce została wykorzystana ekspertyza pt.: "Ekspertyza techniczna dotycząca stanu technicznego budynku mieszkalnego zlokalizowanego przy ulicy [...] w W. w zabudowie bliźniaczej w związku z planowaną rozbiórką drugiej części budynku, która była zlokalizowana na sąsiedniej posesji przy ul. [...] w W." sporządzona 5 czerwca 2021 r. przez dr inż. R. D., przekazana przez właściciela budynku przy ul. [...].
A zatem zdaniem Wojewody, do wniosku w zakresie uzyskania pozwolenia na rozbiórkę inwestor załączył wszystkie, określone art. 33 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane, dokumenty, tj.: oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz projekt rozbiórki, w którym zawarto m.in. szkic usytuowania obiektu, opis obiektu przeznaczonego do rozbiórki, opis kolejności i sposobu prowadzenia prac rozbiórkowych, ekspertyzę konstrukcyjno-budowlaną oraz informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia (Projekt budowlany rozbiórki istniejącego budynku, tom II projektu budowlanego).
W ocenie organu odwoławczego z powyższego wynika więc, że inwestor wypełnił wszystkie obowiązki warunkujące uzyskanie pozwolenia na rozbiórkę istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej jak też uzyskanie pozwolenia na budowę nowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...].
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył J. D. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazanym na wstępie wyrokiem z 4 kwietnia 2024 r. oddalił skargę, uznając ją za niezasadną. Sąd podzielił w całości stanowisko organów obu instancji o spełnieniu przez inwestora przesłanek do udzielenia pozwolenia na rozbiórkę budynku jak też pozwolenia na budowę budynku.
Sąd stwierdził, że inwestor załączył do wniosku wszelkie wymagane dokumenty, takie jak cztery egzemplarze projektu budowlanego oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Również przedłożony projekt budowlany nie budzi zastrzeżeń w świetle art. 34 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane, w szczególności zawiera informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia (art. 20 ust. 1 pkt 1b pr. bud.), określenie obszaru oddziaływania obiektu budowlanego (art. 20 ust. 1 pkt 1c pr. bud.) oraz zaświadczenia o posiadanych uprawnieniach projektantów i przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego, w tym oświadczenia o zgodności z wymogami ustawy, wiedzy technicznej, przepisami techniczno-budowlanymi i Polskimi Normami (art. 20 ust. 1 pkt 1 pr. bud.). Sąd podkreślił także, że zakres uprawnień kontrolnych organu administracji architektoniczno-budowlanej w odniesieniu do projektu budowlanego został określony w art. 35 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane i tylko w takim zakresie, w przypadku stwierdzenia naruszeń, organ administracji może podjąć działania korygujące.
W ocenie Sądu organy słusznie przyjęły, że projekt budowlany jest zgodny z przepisami uchwały Nr [...] Rady [...] [...] z dnia 30 maja 2019 r. w sprawie planu zagospodarowania przestrzennego terenu [...] [...].
Jednocześnie mając na uwadze zarzuty skarżącego Sąd za trafne uznał stanowisko organów, że w rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z budynkami w zabudowie bliźniaczej, tj. dwoma odrębnymi budynkami przylegającymi do siebie jedną ze ścian, a nie z domem jednorodzinnym dwulokalowym. Tym samym za niezasadne uznał Sąd zarzuty skargi, że budynek w zakresie objętym wnioskiem o rozbiórkę stanowi współwłasność skarżącego oraz wnioskodawcy (wspólna ściana nośna oraz wspólne instalacje), a wobec tego (pomijając ww. zarzut przekroczenia granic działki skarżącego), nie było możliwości dokonywania jakiejkolwiek ingerencji w ścianę wspólną, bez zgody współwłaściciela lub udzielonego przezeń prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Sąd zauważył, że z załączonych do akt sprawy ekspertyz technicznych wynika, że przeprowadzenie robót budowlanych zgodnie ze wskazaniami w nich zawartymi pozwoli na przeprowadzenie prac rozbiórkowych bez szkody dla obiektu sąsiadującego na działce nr ew. [...] i jego dalsze bezpieczne użytkowanie. Powyższe zdaniem Sądu pozwala przyjąć, że wbrew zarzutom skargi nie doszło do naruszenia interesu osób trzecich, w tym skarżącego jako strony postępowania.
A zatem w ocenie Sądu spełnienie przesłanek określonych w art. 35 ust. 1 i art. 32 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane obligowało organ, z mocy art. 35 ust. 4 ww. ustawy, do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył J. D.. Zaskarżając wyrok Sądu pierwszej instancji w całości zarzucił mu naruszenie:
1) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na oddaleniu skargi oraz nieuchyleniu decyzji organu drugiej instancji, w szczególności poprzez:
- dokonanie oceny zebranego materiału dowodowego w sposób pobieżny i niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niezbędnego do załatwienia sprawy, w tym brak dokonania prawidłowej oceny ekspertyzy technicznej sporządzonej przez mgr inż. W. J., która miała określić wpływ budowy na sąsiednią część budynku, podczas gdy ekspertyza ta, pomimo że zawiera wskazanie o wykonaniu inwentaryzacji architektonicznej budynków na działkach [...] oraz [...] pomija, iż w rzeczywistości nie była ona wykona dla budynku na działce nr [...];
- dokonanie oceny zebranego materiału w sposób wybiórczy i zignorowanie faktu, że budynek inwestora, a także objęte zamierzeniem elementy i urządzenia stanowią część budynku oraz wyposażenia należącego do skarżącego kasacyjnie, bowiem posiadają wspólną ścianę, komin i fundamenty, co zostało uwidocznione na rzutach kondygnacji w projekcie złożonym przez inwestora;
- brak dokładnego wyjaśnienia przez organy obu instancji i zaakceptowanie tego stanu przez Sąd, w zakresie przekroczenia granicami nowoprojektowanego budynku, granicy działki ew. nr [...] należącej do skarżącego kasacyjnie;
- pominięcie wniosków płynących z ekspertyzy technicznej dotyczącej stanu technicznego budynku zlokalizowanego przy ul. [...] w zabudowie bliźniaczej w związku z planowaną rozbiórką drugiej części budynku, która zlokalizowana jest na sąsiedniej posesji przy ul. [...] w W. wykonanej dnia 5 czerwca 2021 r. przez dr inż. R. D., w której wskazano negatywny wpływ rozbiórki na budynek skarżącego kasacyjnie;
- brak odniesienia się do kwestii współwłasności nieruchomości, w tym braku zgody współwłaściciela nieruchomości, tj. skarżącego kasacyjnie na ingerencję w część wspólną na podstawie złożonego przez inwestora wniosku i projektu, pomimo że budynek w zakresie objętym wnioskiem stanowi część wspólną (ścianę nośną), a wobec tego brak jest możliwości dokonywania jakiejkolwiek ingerencji w ścianę wspólną, bez zgody współwłaściciela lub udzielonego przezeń prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane;
b) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli i wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku, polegające na braku analizy zarzutów podniesionych przez skarżącego kasacyjnie dotyczących w szczególności kwestii współwłasności wynikającej z istnienia wspólnej ściany łączącej część budynku skarżącego kasacyjnie z częścią budynku inwestora i w konsekwencji braku zgody współwłaściciela części budynku na rozbiórkę oraz na prace przy wspólnej ścianie;
2) przepisów prawa materialnego, tj.:
a) art. 30b, art. 35 ust. 1 i 4 oraz art. 32 ust. 4 ustawy – Prawo budowlane poprzez niewłaściwe zastosowanie i uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że organy administracyjne prawidłowo dokonały zatwierdzenia projektu rozbiórki i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego i instalacji gazowej oraz zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki i projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, na działce nr ew. [...], pomimo że została ona wydana bez oparcia o obowiązujące przepisy prawa materialnego, wyznaczające zarówno kompetencje organów administracji architektoniczno-budowlanej jak i zakres badania oraz rozstrzygnięcia w sprawie wywołanej wnioskiem o zatwierdzenie projektu budowlanego oraz udzielenie pozwolenia na rozbiórkę oraz na budowę;
b) art. 35 ust. 4 w zw. z art. 35 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do wydania decyzji, w sytuacji gdy przedłożona dokumentacja jest niekompletna i nierzetelna, bowiem oparta na ekspertyzie technicznej, która nie została sporządzona w oparciu o wizję na nieruchomości skarżącego kasacyjnie, a inwestycja może powodować zagrożenie dla nieruchomości skarżącego kasacyjnie, a co za tym idzie nie doszło tutaj do spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 ww. ustawy;
c) art. 35 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy – Prawo budowlane oraz § 204 ust. 5 i § 206 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że organy administracji architektoniczno-budowlanej oraz sądy administracyjne, w myśl art. 35 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy nie posiadają uprawnień do badania, oceny i rozstrzygania o zgodności projektu budowlanego (projektu architektonicznego) z przepisami techniczno-budowlanymi, a wyłączną odpowiedzialność w tym zakresie ponosi tylko projektant, zatem dołączenie oświadczeń projektantów i zaświadczeń zwalniał organy ze szczegółowego badania projektu;
d) art. 199 k. c. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy – Prawo budowlane oraz art. 32 ust. 1 i art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, poprzez ich niezastosowanie i oddalenie skargi oraz nieuchylenie decyzji organów obu instancji, pomimo że inwestor nie posiadał zgody skarżącego na dokonanie ingerencji oraz rozbiórki elementów wspólnych budynku – stanowiących niewątpliwie czynności przekraczające tzw. zwykły zarząd, do których podjęcia wymagana jest zgoda wszystkich współwłaścicieli, podczas gdy inwestycja polegająca na rozbiórce i budowie nowego budynku, obejmuje obiekt i urządzenia stanowiące współwłasność, zagraża konstrukcji nieruchomości skarżącego kasacyjnie, a ponadto jej prowadzenie zakłóci korzystanie z nieruchomości skarżącego kasacyjnie ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji administracyjnych, względnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Jednocześnie skarżący kasacyjnie w złożonym na wezwanie organu piśmie procesowym z 10 lipca 2024 r. zrzekł się rozprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny był związany granicami skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 30b, art. 35 ust. 1 i 4, art. 32 ust. 4 ustawy – Prawo budowlane oraz art. 199 k.c. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy – Prawo budowlane oraz art. 32 ust. 1 i art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji RP poprzez wydanie decyzji bez oparcia jej o obowiązujące przepisy prawa materialnego, jak też bez zgody skarżącego kasacyjnie jako współwłaściciela elementów wspólnych budynku. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że zgodnie z art. 30b ust. 1 ustawy – Prawo budowlane rozbiórkę można rozpocząć po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę. Decyzję o pozwoleniu na rozbiórkę wydaje na wniosek organ administracji architektoniczno-budowlanej (ust. 2). Natomiast zgodnie z art. 30b ust. 3 ww. ustawy do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę należy dołączyć: 1) zgodę właściciela obiektu budowlanego lub jej kopię; 2) szkic usytuowania obiektu budowlanego; 3) opis zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych; 4) opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia; 5) pozwolenia, uzgodnienia, opinie i inne dokumenty, których obowiązek dołączenia wynika z przepisów odrębnych ustaw, lub kopie tych pozwoleń, uzgodnień, opinii i innych dokumentów - nie dotyczy to uzgodnień i opinii uzyskiwanych w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000; 6) projekt rozbiórki lub jego kopię - w zależności od potrzeb. Przy czym wskazana w art. 30b ust. 3 pkt 1 zgoda właściciela obiektu budowlanego, dotyczy zgody właściciela obiektu podlegającego rozbiórce, która w niniejszej sprawie jest bezsporna, a nie zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości. A zatem, aby uzyskać pozwolenie na rozbiórkę inwestor nie musi legitymować się zgodą właściciela sąsiedniej nieruchomości, nawet jeśli obiekt przeznaczony do rozbiórki znajduje się w granicy działek czy też przylega do budynku, usytuowanego na sąsiedniej działce, a nawet jeśli miał ścianę wspólną z budynkiem usytuowanym na sąsiedniej działce, tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. A zatem wszelkie zagadnienia dotyczące wpływu projektowanych robót rozbiórkowych na budynek skarżącego kasacyjnie mogły być rozważane jedynie w kontekście opisu sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia (art. 30b ust. 3 pkt 4 ustawy - Prawo budowalne). Sąd pierwszej instancji słusznie uznał informację w tym zakresie, zamieszczoną w projekcie rozbiórki za wystraczającą. Projektant opisał bowiem dokładnie zarówno sposób wykonania rozbiórki jak i elementy budynku jej podlegające oraz wskazał jednoznacznie, że projektuje się całkowitą rozbiórkę części budynku na działce nr [...] z pozostawieniem w stanie nienaruszonym ściany wspólnej, kominów i fundamentów pod nimi z częścią na działce nr [...]. W projekcie wskazano także szczegółowo jakie prace zabezpieczające ścianę wspólną powinny być wykonane przed rozpoczęciem rozbiórki budynku na działce nr [...], których wykonanie pozwoli na przeprowadzenie prac rozbiórkowych bez szkody dla obiektu sąsiadującego na działce nr [...].
Podkreślić w tym miejscu należy, że wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie ze zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów wynika bezsprzecznie, że istniejące budynki mieszkalne jednorodzinne ze wspólną ścianą w granicy działek, zlokalizowane na działkach nr ew. [...] i nr ew. [...] stanowią dwa odrębne budynki. Właścicielem budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] (objętego projektem rozbiórki) jest inwestor, natomiast budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] skarżący kasacyjnie. Prawo własności inwestora do działki nr [...] potwierdza wpis w księdze wieczystej KW [...]. Istotne jest również, że zabudowy na działkach nr [...] i [...] powstały na przełomie lat 50/60 XX w. jako dwa odrębne budynki mieszkalne jednorodzinne ze wspólną ścianą konstrukcyjną w granicy działek. Takie rozwiązanie wynikało z przyjętych w tamtym czasie standardów projektowania i wykonywania budynków w zabudowie bliźniaczej lub szeregowej. A zatem wspólna ściana pomiędzy budynkami nie wyklucza odrębności budynków. Z przedłożonych przez inwestora projektów wynika, że ani rozbiórka ani pozwolenie na budowę nie dotyczyły ingerencji w ścianę wspólną. Ściana wspólna na granicy działek, jej fundament i jej ściana fundamentowa oraz komin nie podlegały rozbiórce ani przebudowie, nie było więc jakiejkolwiek ingerencji zmierzającej do rozbiórki ściany wspólnej. Jedyną ingerencją w ścianę wspólną były czynności zmierzające do jej tymczasowego zabezpieczenia przy dokonywaniu rozbiórki budynku na sąsiedniej działce. Przy czym zabezpieczenie ściany wspólnej przy dokonywaniu rozbiórki nie daje skarżącemu kasacyjnie jako właścicielowi nieruchomości sąsiedniej prawa do dysponowania nieruchomością właściciela działki nr [...]. Skarżący kasacyjnie może być tylko stroną postępowania, gdyż jego nieruchomość objęta jest obszarem oddziaływania obiektu i jak wynika z akt sprawy skarżącemu zapewniono wszelkie prawa strony z których korzystał w toku prowadzonego postępowania.
Ponadto za nieznajdujące potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym uznać należy też twierdzenia skarżącego kasacyjnie, że w niniejszej sprawie nie doszło do spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 ustawy – Prawo budowalne, gdyż przedłożona przez inwestora dokumentacja była niekompletna i nierzetelna, albowiem oparta na ekspertyzie technicznej, która nie została sporządzona w oparciu o wizję na nieruchomości skarżącego kasacyjnie. Z przedłożonych do akt sprawy projektów budowlanych rozbiórki oraz projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego wykonanych przez osoby legitymujące się uprawnieniami do ich sporządzenia wynika niewątpliwie, że zostały one sporządzone na podstawie: wizji lokalnej z 6 grudnia 2020 r., wyników odkrywek z dnia 26 stycznia 2021 r., inwentaryzacji architektonicznej wykonanej przez mgr inż. arch. B. A. w marcu 2021 r., "Ekspertyzy konstrukcyjno-budowlanej o stanie technicznym budynku mieszkalnego przy ul. [...] w W., [...] [....]" wykonanej w październiku 2022 r. przez I. A. S., a także na podstawie przekazanej przez właściciela budynku przy ul. [...] "Ekspertyzy technicznej dotyczącej stanu technicznego budynku mieszkalnego zlokalizowanego przy ul. [...] w W. w zabudowie bliźniaczej w związku z planowaną rozbiórką drugiej części budynku, która jest zlokalizowana na sąsiedniej posesji przy ul. [...] w W." wykonanej 5 czerwca 2021 r. przez dr inż. R. D.. Z powyższego wynika więc, że przedłożone przez inwestora projekty sporządzono w oparciu o wizję na nieruchomości skarżącego kasacyjnie, albowiem do ich sporządzenia wykorzystano przedłożoną przez skarżącego ekspertyzę dr inż. R. D., która wykonana została bezspornie na podstawie wizji lokalnej nieruchomości przy ul. [...]. Dokonywanie kolejnej wizji było więc zbyteczne, zwłaszcza że wizyta projektanta B. A. na nieruchomości przy ul. [...] w sierpniu 2021 r. potwierdziła informacje zamieszczone w ekspertyzie wykonanej 5 czerwca 2021 r. przez dr inż. R. D.. Ponadto do projektu budowlanego dotyczącego budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej na działce nr [...] załączono "Ekspertyzę techniczną wpływu budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej na działce nr [...] na istniejący budynek jednorodzinny w zabudowie bliźniaczej na działce nr [...]" wykonaną 10 marca 2023 r. przez mgr inż. W. J., która jest kompleksowym opracowaniem, biorącym pod uwagę wszystkie informacje uzyskane od stycznia 2021 r. zarówno o budynku na działce nr [...] jak i na działce nr [...]. W ekspertyzie tej stwierdzono, że po wykonaniu wszystkich wskazanych w niej elementów budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] przy granicy działek nr [...] i [...] jest bezpieczna dla pozostałej części istniejącej na działce nr [...]. A zatem zarzut skarżącego kasacyjnie, że żadne oględziny na jego nieruchomości nie miały miejsca jest niezasadny. Potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym nie znajdują także twierdzenia skarżącego kasacyjnie, że sporna inwestycja może powodować zagrożenie dla jego nieruchomości. Wręcz przeciwnie z przedłożonych projektów i ekspertyz wynika, że roboty naprawcze (zabezpieczające) podniosą wartość konstrukcyjną i użytkową ściany wspólnej. A pozostawiona po rozbiórce budynku konstrukcja będzie stabilna i nie będzie zagrażała bezpieczeństwu. Z kolei nowo projektowany budynek będzie miał ustrój konstrukcyjny zaprojektowany tak, aby nie obciążał ławy i ściany w granicy działek. Projektowany budynek będzie bowiem oddzielony od budynku na działce nr [...] projektowaną ścianą oddzielenia p. pożarowego REI 60 wysuniętą poza lico ściany min 30 cm.
Za niezasadny uznać należy także zarzut naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy – Prawo budowlane oraz § 204 ust. 5 i § 206 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez błędne przyjęcie, że organy administracji architektoniczno-budowlanej, w myśl art. 35 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy nie posiadają uprawnień do badania, oceny i rozstrzygania o zgodności projektu budowlanego (projektu architektonicznego) z przepisami techniczno-budowlanymi. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że zakres uprawnień kontrolnych organu administracji architektoniczno-budowlanej w odniesieniu do projektu budowlanego został określony w art. 35 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane i tylko w takim zakresie, w przypadku stwierdzenia naruszeń, organ administracji może podjąć działania korygujące. Przy ocenie przedłożonego projektu budowlanego organ nie ma prawa badać go pod kątem oczekiwań obywateli. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji słusznie stwierdził, że analiza akt kontrolowanej sprawy, dokonana przez pryzmat uregulowań zawartych w art. 35 ust. 1 i ust. 4 oraz art. 32 ust. 4 ustawy – Prawo budowlane, nie pozostawia wątpliwości co do tego, iż wymagania określone w powyższych przepisach – niezbędne do wydania pozwolenia na budowę – zostały przez inwestora spełnione. Inwestor przedłożył wymagane oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Projekt budowlany nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu [...] [...], zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady [...] [...] [...] z dnia 30 maja 2019 r. Teren jest oznaczony symbolem 26MN, którego przeznaczeniem jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna w formie zabudowy wolnostojącej lub bliźniaczej. Budowa projektowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego bezpośrednio przy granicy działki budowlanej ew. nr [...] z obrębu [...] jest zgodna z przepisem § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Projekty: projekt zagospodarowania działki, projekt architektoniczno-budowlany i projekt rozbiórki są kompletne i zostały sporządzone przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane. Obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane, zgodnie z informacją zawartą w projekcie budowlanym obejmuje działkę ew. nr [...] z obrębu [...].
Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd pierwszej instancji słusznie przyjął, że w rozpoznawanej sprawie, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, nie doszło do naruszenia interesu osób trzecich, w tym skarżącego kasacyjnie jako strony tegoż postępowania. W postępowaniu administracyjnym o udzielenie pozwolenia na budowę ocenie podlega badanie, czy dochodzi, względnie czy może dojść do naruszenia interesów osób trzecich, a więc i interesu właścicieli sąsiednich nieruchomości, jednakże wyłącznie w aspekcie ewentualnego naruszenia norm z zakresu prawa budowlanego i warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. Skoro zaś wymogi przewidziane tymi przepisami zostały zachowane, to nie mogą przynieść oczekiwanego rezultatu argumenty o naruszeniu interesów osób trzecich.
Spełnienie z kolei przesłanek określonych w art. 32 ust. 4 w zw. z art. 35 ust. 1 i 4 ustawy - Prawo budowlane obligowało organ do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Powyższe powoduje, że za niezasadne uznać należy też zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Sąd pierwszej instancji słusznie przyjął, że organy orzekające w niniejszej sprawie w sposób prawidłowy zgromadziły i oceniły zebrany materiał dowodowy. Wydanie zaskarżonej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia, które nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a.). Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie ekspertyza techniczna sporządzona przez mgr inż. W. J. w marca 2023 r. stanowiąca załącznik do projektu budowlanego budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej na działce nr ew. [...] sporządzona została z uwzględnieniem inwentaryzacji dokonanej na działce nr [...] (skarżącego kasacyjnie), albowiem do jej sporządzenia wykorzystano przekazaną przez skarżącego kasacyjnie "Ekspertyzę techniczną dotyczącą stanu technicznego budynku mieszkalnego zlokalizowanego przy ul. [...] w W. w zabudowie bliźniaczej w związku z planowaną rozbiórką drugiej części budynku, która jest zlokalizowana na sąsiedniej posesji przy ul. [...] w W." wykonaną 5 czerwca 2021 r. przez dr inż. R. D.. Ponadto zarówno orzekające w sprawie organy, jak i Sąd pierwszej instancji, wyjaśniły szczegółowo, że odrębne w sensie wieczystoksięgowym nieruchomości, na których usytuowane są budynki mieszkalne jednorodzinne, pozostają samodzielnymi niezależnie od technicznego sposobu wykonania oddzielenia pomiędzy nimi. Zwłaszcza, że budynki te wykonano w latach 50/60 XX w., a wymaganie wykonania na połączeniu dwóch budynków oddylatowanych ścian wprowadzono do ustawy – Prawo budowlane dopiero nowelizacją z 27 marca 2003 r. dodając art. 3 pkt 2a. Tym samym inwestor będący samodzielnym właścicielem nieruchomości nr [...] i znajdującego się na niej budynku nie musiał legitymować się zgodą skarżącego kasacyjnie na przeprowadzenie spornej inwestycji.
Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji sporządzając uzasadnienie wyroku nie naruszył wymogów wynikających z art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd ten wskazał podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia oraz ją wyjaśnił jak również odniósł się w wystarczający sposób do zarzutów skargi. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga bowiem szczegółowego odniesienia się do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego. Sam fakt braku wyraźnego odniesienia się przez Sąd pierwszej instancji do niektórych zarzutów skargi lub pominięcia w rozważaniach niektórych elementów stanu faktycznego sprawy, nie stanowi podstawy do uznania, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. Uzasadnienie wyroku pozwala na odtworzenie toku rozumowania Sądu pierwszej instancji oraz ocenę prawidłowości wydanego przez ten Sąd rozstrzygnięcia.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a., z którego wynika, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy.