II OSK 204/07

II OSK 204/07 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2007-06-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-02-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Leszek Leszczyński
Maria Czapska - Górnikiewicz /sprawozdawca/
Roman Hauser /przewodniczący/
Symbol z opisem
6159 Inne o symbolu podstawowym 615
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II SA/Po 1346/05 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2006-10-27
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargi kasacyjne
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Hauser Sędziowie Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz (spr.) Sędzia NSA Leszek Leszczyński Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych Parafii [...] w Poznaniu oraz Rady Miasta Poznań od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 października 2006 r. sygn. akt II SA/Po 1346/05 w sprawie ze skargi Parafii [...] w Poznaniu na uchwały Rady Miasta Poznań z dnia 27 września 2005 r. nr LXXVIII/861/IV/2005 27 września 2005 r. nr LXXVIII/862/IV/2005 27 września 2005 r. nr LXXVIII/863/IV/2005 w przedmiocie protestów do projektu planu miejscowego oddala obie skargi kasacyjne.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 27 października 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu sprawy ze skarg Parafii [...] w Poznaniu na uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 27 września 2005 r.
1) odrzucił skargi z dnia 25 października 2005 r.,
2) stwierdził, że § 1 ust. 11 uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 27 września 2005 r. nr LXXVIII/863/IV/2005 jest niezgodny z prawem,
3) oddalił skargi z dnia 30 listopada 2005 r. na uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 27 września 2005 r. nr LXXVIII/861/IV/2005 i nr LXXVIII/862/IV/2005.
Uzasadniając powyższy wyrok Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że w ramach procedury planistycznej prowadzonej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm. – dalej zwanej ustawą o zagospodarowaniu przestrzennym) - Parafia [...] w Poznaniu złożyła do Prezydenta Miasta Poznania pismo z dnia 11.07.2005 r. nazwane "zarzutami", kwestionujące ustalenia trzech projektów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla "terenu w rejonie węzła Antoninek-wschód - część [...]", "terenu w rejonie węzła Antoninek-wschód - część [...]" oraz "terenu w rejonie węzła Antoninek-wschód - część [...]".
Parafia domagała się odstąpienia od wymienionych projektów planów i przygotowania oraz uchwalenia jednego nowego projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla całego terenu obejmującego wszystkie trzy plany, pozostawiając stan zagospodarowania określony w poprzednim miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obowiązującym uprzednio na tym terenie.
W piśmie podniesiono, iż ustalenia wymienionych projektów planów naruszają interes prawny Parafii, bowiem należąca do niej nieruchomość znajduje się na terenie objętym projektem planu "Antoninek-wschód - część [...]" i została w nim przeznaczona na tereny zieleni publicznej. Takie przeznaczenie nieruchomości spowoduje, iż całkowicie niemożliwe będzie jej zagospodarowanie na cele przydatne dla potrzeb Parafii, a w praktyce zdaniem skarżącej spowoduje wywłaszczenie tej nieruchomości.
Zdaniem skarżącej uchwalenie wszystkich trzech planów spowoduje rozbudowę fabryki [A] znajdującej się w sąsiedztwie, na terenach objętych projektami planów "Antoninek-wschód - część [...]" i "Antoninek-wschód - część [...]", a utworzenie terenów zielonych na terenie należącym do Parafii jest spowodowane rozbudową fabryki.
Sąd pierwszej instancji wskazał, iż w dniu 27.09.2005 r. Rada Miasta Poznania podjęła trzy uchwały:
1) uchwałę nr LXXVIIl/861/IV/2005 w sprawie rozpatrzenia protestów wniesionych do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "terenu w rejonie węzła Antoninek-wschód - część [...]", w której w § 1 pkt 15 odrzuciła protest złożony przez Parafię [...],
2) uchwałę nr LXXVIII/862/IV/2005 w sprawie rozpatrzenia protestów wniesionych do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "terenu w rejonie węzła Antoninek-wschód - część [...]", w której w § 1 pkt 12 odrzuciła protest złożony przez Parafię [...],
3) uchwałę nr LXXVIII/863/IV/2005 w sprawie rozpatrzenia protestów wniesionych do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "terenu w rejonie węzła Antoninek-wschód - część [...]", w której w § 1 pkt 11 odrzuciła protest złożony przez Parafię [...].
W uzasadnieniu jednakowym dla wszystkich wymienionych trzech uchwał podniesiono m. in., iż na podstawie art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym pismo strony zatytułowane jako "zarzut" zostało zakwalifikowane jako protesty na wymienione w nim projekty planów miejscowych, bowiem strona nie wykazała naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. W uzasadnieniu powyższych uchwał Rada Miasta stwierdziła, iż kwestionowane projekty nie określają sposobu rozbudowy jakiegokolwiek konkretnego obiektu, w tym w szczególności fabryki Volkswagena w Poznaniu. Przedmiotem planu miejscowego jest jedynie ustalenie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu, a nie przesądzanie o tym, jakie inwestycje przemysłowe będą realizowane i przez jakich inwestorów.
W związku z nie wykazaniem przez stronę konkretnych przypadków ewentualnego naruszenia interesu prawnego Parafii, Rada Miasta rozpoznając protest dokonała jedynie oceny tych ogólnych uwag strony i stwierdziła, iż strona nie jest właścicielem nieruchomości położonej na terenie objętym projektami planu. Ustalenia tych projektów nie ingerują zatem w ocenie Rady w sposób bezpośredni w wykonywanie prawa własności przez stronę.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego opartą na art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym na opisane wyżej trzy uchwały wniosła Parafia [...] jednym pismem z dnia 25.10.2005 r.
Kolejną skargę z dnia 30.11.2005 r. Parafia wniosła do Sądu na trzy uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 27.09.2005 r. nr LXXVIII/861/IV/2005, nr LXXVIII/862/IV/2005, nr LXXVIII/863/IV/2005, wskazując jako podstawą prawną do ich wniesienia przepis art. 101 § 1 ustawy z dnia 08.03.1990 r. o samorządzie gminnym.
Skarżąca Parafia we wszystkich wymienionych wyżej skargach domagała się stwierdzenia nieważności zaskarżonych uchwał Rady Miasta Poznania, zarzucając im rażące naruszenie przepisów art. 12 ust. 1, art. 18 ust. 2 pkt 6 i 8, art. 23, art. 24 ustawy z dnia 07.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, art. 140 k.c. w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, art. 41 ust. 2 i 2a, art. 72, art. 73 ust. 3 i 4, art. 114 ustawy Prawo Ochrony Środowiska.
Rozpoznając powyższe skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że przedmiotowe postępowania planistyczne toczą się w oparciu o przepisy ustawy z dnia 07.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym w związku z przepisem art. 85 ust. 5 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Oceniając charakter prawny zaskarżonych uchwał Rady Miasta Poznania z dnia 27.09.2005 r. nr LXXVIIl/861/IV/2005, nr LXXVIII/862/IV/2005 nr LXXVIII/863/IV/2005 Sąd stwierdził, iż z ich treści wynika, że organy planistyczne potraktowały pismo Parafii z dnia 11.07.2005 r. jako protesty do trzech częściowych projektów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla terenu w rejonie węzła Antoninek-wschód. Zaskarżonymi uchwałami Rada Miasta odrzuciła wniesione przez Parafię zastrzeżenia, zakwalifikowane jako protesty.
W konsekwencji zdaniem Sądu skuteczne pod względem formalnym zaskarżenie powyższych uchwał do Sądu Administracyjnego nie mogło się odbyć w trybie przewidzianym w art. 24 ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, a wymagało spełnienia warunków określonych w art. 101 § 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Wniesienie do Sądu przez Parafię skarg zawartych w piśmie z dnia 25.10.2005 r. nie zostało poprzedzone obligatoryjną procedurą z przepisu art. 101 § 1 ustawy o samorządzie gminnym, tj. bezskutecznym wezwaniem Rady Miasta o usunięcie naruszenia prawa. Wezwanie takie skarżąca skierowała do organu dopiero pismem z dnia 25.10.2005 r., jednocześnie ze złożeniem do Sądu skarg z tej samej daty. W tej sytuacji skargi Parafii z dnia 25.10.2005 r. jako niedopuszczalne podlegały odrzuceniu w oparciu o przepis art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej zwanej p.p.s.a.)
Sąd stwierdził, iż skargi Parafii zawarte w piśmie z dnia 30.11.2005 r. wniesione zostały po prawidłowym wyczerpaniu trybu z art. 101 § 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Sąd pierwszej instancji wskazał, iż skarżąca Parafia jest właścicielem działki nr [...], o pow. [...] ha, przy ul. [...] w Poznaniu, położonej na obszarze objętym projektem planu dla terenu w rejonie węzła Antoninek-wschód - część [...]. Natomiast nieruchomości skarżącej nie są objęte projektami planów miejscowych dla terenu węzła Antoninek-wschód - część [...] i część [...].
Tym samym w odniesieniu do projektów planów "część [...]" i "część [...]", zdaniem Sądu nie może być mowy o naruszeniu czy ograniczeniu przysługującego skarżącej prawa własności do nieruchomości przy ul. [...]. Na skutek uchwalenia projektowanych planów "część [...]" i "część [...]" nie powstaje dla skarżącej Parafii jako właścicielki wskazanej nieruchomości nowa sytuacja prawna.
Z tego powodu wymienione wyżej projekty planów miejscowych "część [...]" i "część [...]" nie dotyczą interesu prawnego czy uprawnienia skarżącej chronionego przez art. 140 kodeksu cywilnego, czy art. 64 Konstytucji. Tym bardziej w ocenie Sądu nie może być mowy o ich naruszeniu.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji brak jest podstaw prawnych do traktowania trzech odrębnych projektów planów miejscowych, opracowanych dla trzech różnych - choć bezpośrednio ze sobą sąsiadujących - terenów jako jednego projektu planu miejscowego dla całości terenu w rejonie węzła Antoninek-wschód. Uchwała Rady Miasta nr XCVIII/1128/III/2002 z dnia 08.10.2002 r. w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu w rejonie węzła Antoninek-wschód w § 2 dopuszczała odrębne opracowywanie i uchwalanie dla poszczególnych fragmentów terenu częściowych planów miejscowych. Zapis tej uchwały nie został zmieniony, zmiany takiej w szczególności nie zawierają uchwały Rady z dnia 15.03.2005 r. nr LXV/691/IV/2005, LXV/692/IV/2005 i LXV/693/IV/2005, które dotyczyły uwzględnienia zarzutów zgłoszonych do poprzedniej wersji projektu planu i związanej z tym konieczności ponowienia procedury planistycznej.
Procedury planistyczne odnośnie każdego z kwestionowanych projektów planów przeprowadzone zostały odrębnie. W szczególności dla każdego z poszczególnych projektów planów opracowano odrębne prognozy oddziaływania na środowisko, każdy z nich był samodzielnie uzgadniany i opiniowany, odnośnie każdego projektu dokonano odrębnych wyłożeń do publicznego wglądu, osobno rozpatrywano zgłoszone do każdego z projektów zarzuty i protesty. Są to więc pod względem prawnym w pełni samodzielne i niezależne projekty planów miejscowych.
Zdaniem Sądu okoliczności mające w ocenie skarżącej wskazywać na naruszenie projektami planu "Antoninek-wschód - część [...]" i "Antoninek-wschód - część [...]" jej interesu prawnego i uprawnień, uprawniają wyłącznie do przyjęcia, że wniosła ona protesty do tych projektów, a nie zarzuty. Ograniczenia i zagrożenia, jakie skarżąca upatruje w wykonywaniu przez siebie prawa własności nieruchomości położonej poza terenem objętym tymi projektami planów miejscowych, w istocie nie stanowią naruszenia prawa materialnego, lecz wiążą się wyłącznie z interesem faktycznym strony.
Wobec powyższego organy gminy postąpiły prawidłowo przyjmując, że pismo skarżącej z dnia 11.07.2005 r., w zakresie w jakim zakwestionowano w nim projekty planów "Antoninek-wschód - część [...]" i "Antoninek-wschód - część [...]", ma w rzeczywistości charakter prawny protestu, a nie zarzutu.
Uchwały w odniesieniu do projektów planów "część [...]" i "część [...]" nr LXXVIII/861/IV/2005 i nr LXXVIII/862/IV/2005 nie naruszają interesu prawnego skarżącej w rozumieniu art. 101 § 1 ustawy o samorządzie gminnym, skoro interes ten nie został naruszony przez zapisy samych projektów planów, których dotyczyły protesty. W tym zakresie skargi należało oddalić.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odnosząc się do skargi dotyczącej projektu planu "Antoninek-wschód - część [...]" stwierdził, iż skarżąca jest właścicielką nieruchomości położonej na terenie objętym tym planem, nieruchomość ta w przedmiotowym projekcie znalazła się na obszarze oznaczonym symbolem "5ZL" o funkcji "tereny zieleni publicznej" i przeznaczonym w ramach tej funkcji do zalesienia. Skarżąca kwestionowała takie przeznaczenie swojej nieruchomości. Zapisy projektu planu "część [...]" bez wątpienia wkraczają zdaniem Sądu w sferę uprawnień właścicielskich skarżącej. Z tych względów pismo skarżącej Parafii odnośnie projektu planu "część [...]" stanowiło zarzut, a nie protest. Błędne zakwalifikowanie przez organy planistyczne środka wniesionego przeciwko projektowi planu stanowi naruszenie procedury określonej w przepisie art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Zdaniem Sądu zakwalifikowanie zarzutu jako protestu mogło mieć wpływ na treść uchwały Rady Miasta nr LXXVIII/863/IV/2005, bowiem stronę pozbawiono uprawnienia do wniesienia zarzutu przez co naruszono jej interes prawny.
Uchwała Rady Miasta Poznania nr LXXVIII/863/IV/2005 w zakresie rozstrzygnięcia o proteście Parafii (§ 1 ust. 11 uchwały) narusza więc interes prawny skarżącej, a także obowiązujący porządek prawny, stanowi w istotne naruszenie prawa.
W konsekwencji Sąd pierwszej instancji w oparciu o przepis art. 94 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym stwierdzić niezgodność z prawem powyższej uchwały w zakresie jej § 1 ust 11.
Skargi kasacyjne od powyższego wyroku wnieśli Parafia [...] w Poznaniu i Rada Miasta Poznania.
Parafia [...] w Poznaniu zaskarżyła punkt I i III wyroku i skargę kasacyjną oparła na zarzucie:
1) odnośnie pkt-u I zaskarżonego wyroku tj. w części, w jakiej Sąd I instancji odrzucił skargi skarżącej Parafii z dnia 25 października 2005 roku zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy - art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w związku z art. 24 ust. 1 i 4, w związku z art. 23 ust. 1, w związku z art. 18 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez błędne przyjęcie, iż:
- Prezydent Miasta Poznania oraz Rada Miasta Poznania mogły w sposób dowolny zakwalifikować pismo skarżącej z dnia 11 lipca 2005 r. i w sytuacji, gdy uznały, iż zarzut skarżącej stanowi de facto protest, w rozumieniu ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, prowadzić dalszą procedurę planistyczną w taki sposób, jakby wniesiony zarzut był protestem,
- skarżąca, która wniosła zarzut do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w sposób dowolny i sprzeczny z prawem zakwalifikowany przez Prezydenta Miasta Poznania i Radę Miasta Poznania, jako protest do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie może w trybie art. 24 ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wnieść skargi bezpośrednio do Sądu Administracyjnego, lecz musi wyczerpać procedurę określoną w art. 101 § 1 ustawy o samorządzie gminnym, a w konsekwencji, iż skarga wniesiona w trybie art. 24 ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu,
2) odnośnie pkt-u III zaskarżonego wyroku tj. w części, w jakiej Sąd I instancji oddalił skargi skarżącej Parafii z dnia 30 listopada 2005 roku, w części dotyczącej odrzucenia jej zarzutów odnośnie "miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Antoninek - wschód część [...]" oraz "miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Antoninek - wschód część [...]" - zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:
I. naruszenie prawa materialnego - art. 24 ust. 1 w związku z art. 23 ust. 1 w związku z art. 1 ust. 1 i 2, art. 3 pkt 2 oraz art. 42 ust. 1 pkt 5 (ten ostatni przez analogię) ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez ich błędną wykładnię i utożsamienie interesu prawnego w rozumieniu art. 24 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z dysponowaniem prawem własności nieruchomości położonej w obrębie projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
II. naruszenie przepisów postępowania mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy – art. 151 w związku z art. 145 § 2, w związku z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., w związku z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, poprzez niezasadne oddalenie skarg Parafii, w sytuacji, gdy zaskarżone uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 27 września 2005 roku nr LXXVIII/861/IV/2005 oraz nr LXXVIII/862/IV/2005 rażąco naruszały następujące przepisy:
- art. 140 kodeksu cywilnego w związku z art. 64 ust. 3 Konstytucji i art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP poprzez odrzucenie zarzutów skarżącej, gdy zaskarżone zarzutami uchwały nieproporcjonalnie ograniczają prawo własności skarżącej,
- art. 73 ust. 3 i 4 ustawy - Prawo ochrony środowiska, poprzez odrzucenie zarzutów skarżącej, gdy zaskarżone zarzutami uchwały bezprawnie umożliwiają rozbudowę zakładu [A] Sp. z o.o. w granicach miasta, w bliskim sąsiedztwie osiedli mieszkaniowych oraz w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości skarżącej,
- art. 12 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez odrzucenie zarzutu skarżącej, w sytuacji gdy projekty planu są niezgodne z uchwałą Rady Miasta Poznania w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu w rejonie węzła Antoninek- wschód,
- art. 18 ust. 2 pkt 6 i 8 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez odrzucenie zarzutów skarżącej mimo, iż przygotowane i wyłożone projekty planów są sprzeczne z obowiązującymi uchwałami nr LXV/691/IV/2005 i LXV/693/IV/2005 Rady Miasta Poznania z dnia 15 marca 2005 roku w sprawie ponownego rozpatrzenia zarzutów do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu w rejonie węzła Antoninek-wschód w Poznaniu oraz w sprawie zmian w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu w rejonie węzła Antoninek- wschód w Poznaniu,
- art. 72 i art. 114 ustawy - Prawo ochrony środowiska, poprzez odrzucenie zarzutów skarżącej, w sytuacji gdy projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie zawiera wymaganych tymi przepisami informacji.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca Parafia wniosła o:
1. uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania,
2. zasądzenie od Rady Miasta Poznania na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu wniesionej kasacji skarżąca Parafia wskazała, iż podziela stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że niezasadne, błędne i niezgodne z prawem zakwalifikowanie jej pisma, jako protestu, nie pozbawia go charakteru zarzutu wniesionego do planu. Zgodnie zatem z art. 24 ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, skarżąca mogła wnieść skargę co najmniej w tej części bezpośrednio do Sądu Administracyjnego, bez potrzeby uprzedniego wyczerpania procedury określonej art. 101 § 1 ustawy o samorządzie gminnym.
W ocenie skarżącej Parafii błędne jest stanowisko Sądu w zakresie oddalenia skarg na uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 27 września 2005 roku nr LXXVlII/861/IV/2005 oraz nr LXXVIII/862/IV/2005, bowiem legitymacja właścicieli nieruchomości sąsiadujących z planem wynika z art. 140 k.c., a także z art. 73 ust. 3 i 4 Prawa ochrony środowiska, chroniący właścicieli nieruchomości sąsiadujących przed bezprawnym posadowieniem w ich pobliżu zakładów przemysłowych stwarzających zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, a w szczególności zagrożenie wystąpienia poważnych awarii oraz art. 41, art. 72 i art. 114 ustawy stwarzające proceduralne gwarancje, pozwalające na weryfikację zagrożenia wynikającego z posadowienia zakładu przemysłowego w bezpośrednim otoczeniu nieruchomości.
Zdaniem skarżącej Parafii wszystkie trzy części planu były opracowywane łącznie, łącznie opiniowane, łącznie wyłożone. Te same podmioty sporządziły prognozy o oddziaływaniu inwestycji na środowisko. Wszystkie trzy części planu mają na celu rozbudowę jednego przedsięwzięcia - fabryki, której właścicielem jest spółka [A] Sp. z o.o. Rozpatrując wpływ inwestycji na prawo własności skarżąca Parafia stwierdziła, że każdy z planów, zarówno plan A, plan B, jak i C, jako części ustalające warunki dla przeprowadzenia jednej inwestycji, ograniczają prawo własności Parafii.
Parafia, jako właściciel nieruchomości objętej jedną z części miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, miała zatem w jej ocenie, interes prawny w złożeniu zarzutów do każdej z części planu.
Zdaniem skarżącej Parafii uznając, że przedmiotowe zarzuty były protestami w rozumieniu art. 23 ustawy zagospodarowaniu przestrzennym, organy Miasta Poznania, w szczególności Rada Miasta rażąco naruszyły art. 23 i 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Wojewódzki Sąd Administracyjny działając zgodnie z prawem, w tym z przepisami postępowania sądowo – administracyjnego winien był uznać, iż uchwały te zostały podjęte w sposób sprzeczny z prawem i uwzględnić skargi Parafii w tym zakresie.
Zdaniem skarżącej skarżone uchwały Rady Miasta wydane zostały z rażącym naruszeniem art. 140 kodeksu cywilnego w związku z art. 64 ust. 3 Konstytucji i art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP poprzez nieproporcjonalne ograniczenie prawa własności skarżącej przez przyjęcie projektowanych planów i odrzucenie zarzutów skarżącej do nich.
Uchwalenie przedmiotowych planów spowoduje rozbudowę fabryki znajdującej się w sąsiedztwie nieruchomości Parafii, na terenie objętym projektami miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego terenu w rejonie węzła Antoninek - wschód część [...] i część [...].
W konsekwencji uznać należy, zdaniem autora kasacji, że postanowienia projektów planów rażąco naruszają prawo własności Parafii, co uzasadnia uwzględnienie wniosków kasacji.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Parafii Rada Miasta Poznań wniosła:
1. o odrzucenie tejże kasacji w zakresie pkt-u I wyroku z uwagi na brak podstaw kasacyjnych, ewentualnie o oddalenie jako bezpodstawnej,
2. o oddalenie skargi kasacyjnej w pozostałym zakresie - w części dotyczącej punktu III wyroku Sądu I instancji,
3. zasądzenie na rzecz strony przeciwnej kosztów postępowania I i II instancji, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Skargę kasacyjną wniosła też od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Rada Miasta Poznania zaskarżając przedmiotowy wyrok w części objętej pkt-em II i IV.
Skarżąca Rada Miasta przedstawiła zarzuty:
1. naruszeniu przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj. na naruszeniu art. 94 ust. 2 ustawy z dnia 9 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) poprzez stwierdzenie, że istniały przesłanki do stwierdzenia nieważności § 1 ust. 11 zaskarżonej uchwały, a co za tym idzie poprzez wydanie orzeczenia, iż § 1 ust. 11 jest niezgodny z prawem,
2. naruszeniu prawa materialnego, tj. na naruszeniu art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zmianami) w zw. z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80 poz. 717 ze zm.) - poprzez jego błędną wykładnię.
Wskazując powyższe wady zaskarżonego wyroku Rada Miasta Poznań wniosła o:
1) uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej stwierdzenia niezgodności z prawem § 1 ust. 11 uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 27 września 2005 r. Nr LXXVIII/863/IV/2005 oraz zasądzającej od Rady Miasta Poznania na rzecz skarżącej kwotę 555 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, tj. w pkt IV sentencji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu,
2) zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania I i II instancji, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Uzasadniając kasację Rada Miasta wskazała, że Sąd I instancji w wyroku z dnia 27 października 2006 r. mylnie uznał, iż w postępowaniu planistycznym doszło do naruszenia interesu prawnego strony przeciwnej, a co za tym idzie że zostały wypełnione znamiona art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.
Na nieruchomości należącej do strony przeciwnej znajdują się samosiejki, a także nielegalne wysypisko śmieci. W projekcie planu miejscowego teren ten przeznaczony jest pod zieleń. Parafia nie zgłaszała, żadnego wniosku dotyczącego przeznaczenie jej nieruchomości. Powyższe skłania do wniosku, iż jej interes prawny nie został naruszony i co za tym idzie pismo strony przeciwnej należało zakwalifikować jako protest.
Wnosząca kasację Rada stwierdziła, iż jedynie naruszenie konkretnej normy prawnej dotyczącej uprawnień przysługujących Parafii dałoby podstawę do wytoczenia przedmiotowej skargi. Zdaniem Rady Miasta Poznania projekt planu miejscowego dla terenu w rejonie węzła Antoninek - wschód część [...] nie narusza interesu prawnego Parafii [...], mimo że jest ona właścicielem gruntu na terenie planu, co skutkowało zakwalifikowaniem pisma Parafii jako protestu.
Rada Miasta Poznania stwierdziła, iż swoje stanowisko szczegółowo uzasadniła od strony faktycznej i prawnej, czego art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wymaga tylko w odniesieniu do uchwały w sprawie odrzucenia zarzutów. Niezależnie od kwestii kwalifikacji pisma strony przeciwnej Rada Miasta uznała, iż z uwagi na konflikty społeczne istniejące w rejonie Zielińca odrzucenie protestu przez Radę Miasta Poznania ocenić trzeba merytorycznie. Co za tym idzie, nawet gdyby przyjąć, iż pismo Parafii było zarzutem to nie doszło do naruszenia zasad i trybu postępowania wskazanych w ustawie o zagospodarowaniu przestrzennym, bowiem uprawnienie do wnikliwego i starannego rozpatrzenia pisma skarżącej nie zostało naruszone.
Biorąc powyższe pod uwagę Rada stwierdziła, iż pkt II sentencji zaskarżonego wyroku został wydany również z naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zmianami) w zw. z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80 poz. 717 ze zm.) - poprzez jego błędną wykładnię. Sąd I instancji uznał bowiem, iż sam fakt posiadania prawa własności na terenie objętym projektem planu miejscowego powoduje obowiązek zakwalifikowania pisma właściciela jako zarzutu.
Jednakże, zdaniem Rady Miasta, aby pismo zakwalifikować jako zarzut musi również występować naruszenie projektem planu uprawnień właściciela do korzystania z nieruchomości w sposób inny niż dotychczasowy. Właściciel – Parafia [...] nie wykazała naruszenia jej obiektywnego interesu prawnego przez zapisy projektu planu. Obecne wykorzystanie terenu (samosiejki, nielegalne wysypisko śmieci) nie zostało przez projekt planu naruszone, projekt ten przewiduje bowiem, że teren ten ma zostać zadrzewiony. Parafia nie wskazała w jaki sposób zadrzewienie tego terenu narusza jej interes bądź uprawnienie. W szczególności Parafia nie wskazała, iż ma zamiar rozbudowywać swoje obiekty, bądź w jakikolwiek inny sposób zagospodarować teren na co nie pozwalałyby zapisy projektu planu. Dlatego też w niniejszej sprawie nie można mówić o naruszeniu interesu prawnego lub uprawnienia.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rady Miasta Poznania, Parafia [...] wniosła o oddalenie tejże kasacji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargi kasacyjne nie mają usprawiedliwionych podstaw i podlegają oddaleniu albowiem zaskarżony wyrok Sądu pierwszej instancji pomimo częściowo błędnego uzasadnienia jest zgodny z prawem.
Podkreślenia w niniejszej sprawie wymaga też to, że stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeśli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak, to Sąd związany jest granicami każdej z wniesionych w sprawie skarg kasacyjnych. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionych kasacjach.
Oceniając we wskazanych wyżej granicach zasadność poszczególnych kasacji należy odnieść się najpierw do kasacji, jako obszerniejszej, wniesionej przez Parafię [...].
I. Parafia [...] w Poznaniu kasację dotyczącą punktu I-go zaskarżonego wyroku oparła na zarzucie naruszenie przepisów postępowania t. j. art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w związku z art. 24 ust. 1 i 4 w związku z art. 23 ust. 1 w związku z art. 18 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym.
Odnosząc się do powyższego zarzutu stwierdzić należy, iż zaskarżone rozstrzygnięcie zawarte w punkcie I-wszym wyroku odpowiada prawu, pomimo błędnego w części jego uzasadnienia.
Podkreślić trzeba, iż skarżąca Parafia będąca dysponentem wniesionej skargi z dnia 25. 10. 2005 r. wniosła ją w oparciu o art. 23 i art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Przepisy art. 23 i 24 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) wprowadziły dwa rodzaje środków kwestionowania ustaleń zawartych w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Pierwszym środkiem był oparty na art. 23 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym protest. W odniesieniu do uchwały o odrzuceniu protestu ustawa nie przewidziała możliwości wniesienia skargi do Sądu i dlatego skarga na uchwałę odrzucającą protest podlegała odrzuceniu.
Jednakże o przynależności danego pisma do zarzutów lub protestów nie może decydować jego tytuł ani też bezpośrednia treść, albowiem jedynym kryterium rozróżnienia jest legitymacja do wniesienia któregoś z tych środków. Na tą okoliczność wskazano zarówno w zaskarżonym wyroku, jak i we wniesionej kasacji i pogląd ten należy oczywiście podzielić.
Trafnie wskazano też w zaskarżonym wyroku względy dla jakich w przedmiotowej sprawie należało przyjąć, iż pismo Parafii kwestionujące projekt miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla terenu w rejonie węzła Antoninek - wschód w odniesieniu do części [...] i części [...] należało przyjąć jako protest. W konsekwencji odrzucenie skargi z dnia 25. 10. 2005 r. dotyczącej uchwał Rady Miasta Poznania z dnia 27.09.2005 r. nr LXXVIIl/861/IV/2005 i nr LXXVIII/862/IV/20055 winno było nastąpić w oparciu o przepis art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. z uwagi na to, iż nie jest dopuszczalna skarga na uchwałę o odrzuceniu protestu, a nie z uwagi na to, iż nie wyczerpano trybu o jakim mowa w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Tak więc pogląd Sądu pierwszej instancji co do względów dla jakich nastąpiło odrzucenie wniesionej skargi uznać należy za błędny, ale z uwagi na trafność rozstrzygnięcia brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku w tym zakresie.
W odniesieniu natomiast do skargi na uchwałę nr LXXVIII/863/IV/2005, to zauważyć należy, iż Sąd pierwszej instancji przyjął i to trafnie, że pismo Parafii kwestionujące w odniesieniu do projektu planu zagospodarowania przestrzennego dotyczącego terenu w rejonie węzła Antoninek - wschód część [...] stanowiło zarzut, a nie protest. Zarzut kasacji w tym zakresie mógłby zostać w części dotyczącej uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 27 września 2005 r. nr LXXVIII/863/IV/2005 uznany za skuteczny, gdyby nie punkt II - gi zaskarżonego wyroku, stwierdzający niezgodność § 1 ust. 11 tej uchwały z prawem, a od którego to punktu wyroku Parafia nie wniosła skargi kasacyjnej. Właśnie bowiem z uwagi na bezzasadne zakwalifikowanie przez Radę pisma Parafii, jako protestu zamiast zarzutu Sąd pierwszej instancji wydał w tym zakresie rozstrzygnięcie wskazane w punkcie II-gim zaskarżonego wyroku.
II. Odnosząc się do kolejnych zarzutów kasacji dotyczących punktu III – go zaskarżonego stwierdzić trzeba, iż przytoczone zarzuty skargi kasacyjnej wniesionej przez Parafię [...] wyroku są chybione.
Nie jest zasadny zarzut naruszenia prawa materialnego t.j. "art. 24 ust. 1 w związku z art. 23 ust. 1 w związku z art. 1 ust. 1 i 2, art. 3 pkt 2 oraz art. 42 ust. 1 pkt 5" ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym.
Trafnie w zaskarżonym wyroku Sąd przyjął, że ustalenia projektów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczących "Antoninek-wschód - część [...]" i "Antoninek-wschód - część [...]", w stosunku do których skarżąca wniosła zastrzeżenia nazwane "zarzutami" nie naruszają jej interesów prawnych czy uprawnień i w konsekwencji pismo to zakwalifikowano jako protesty wniesione w trybie art. 23 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Nie sposób bowiem podzielić argumentacji zawartej w pismach procesowych skarżącej Parafii, że proponowana w tych projektach zmiana sposobu zagospodarowania objętych nimi obszarów spowoduje naruszenie lub ograniczenie interesu prawnego poprzez ograniczenie prawa do jej nieruchomości, co uprawnia do wniesienia zarzutu, o którym mowa w art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Wszystkie wskazywane przez skarżącą zagrożenia, które w jej ocenie mają prowadzić do ograniczenia prawa własności do nieruchomości są jedynie wyrazem obaw co do warunków korzystania z tego gruntu w przyszłości. Tymczasem stosownie do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego fakt sąsiedztwa z terenem objętym zmianami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie może być równoznaczny z automatycznym uznaniem, że zmiany te prowadzą do naruszenia jej prawnie chronionego interesu lub uprawnienia. Konieczne jest tu dokonanie niezbędnej konkretyzacji i indywidualizacji dobra prawnego zagrożonego zmianami planu, a nie powołanie się jedynie na potencjalne i hipotetyczne zagrożenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 grudnia 2003 r., II SA/Wr 423/03, nie publ.). Powoływana przez skarżącą okoliczność, że jej nieruchomość wchodzi w skład większego terenu sąsiadującego z obszarem objętym projektami planów nie może prowadzić tylko z tego względu do wniosku, że zmiana przeznaczenia gruntów w sposób w nich określony będzie oddziaływać także na jej działkę.
Zasadna jest zatem argumentacja zawarta w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że charakter zagrożeń powoływanych przez skarżącego, brak pewności co do ich wystąpienia w przyszłości i objęcia nimi nieruchomości stanowiącej własność skarżącej powoduje, że nie można mówić o naruszeniu jej interesu prawnego przez ustalenia zawarte w projektach planów. Stąd zarzut skargi kasacyjnej odnoszący się do pkt III–ciego zaskarżonego wyroku, w zakresie naruszenia art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym poprzez jego błędną wykładnię należy uznać za chybiony.
III. Nie jest zasadny zarzut skargi kasacyjnej Parafii dotyczący naruszenie art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, poprzez niezasadne, zdaniem skarżącej, oddalenie skargi o czym orzeczono w punkcie III-cim zaskarżonego wyroku.
Sąd pierwszej instancji w punkcie III–cim zaskarżonego wyroku oddalił opartą na art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) skargę na uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 27 września 2005 roku nr LXXVIII/861/IV/2005 oraz nr LXXVIII/862/IV/2005.
Stwierdzić należy, iż stosownie do treści art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym skargę na uchwałę Rady Gminy podjętą w sprawie z zakresu administracji publicznej, może wnieść do sądu administracyjnego każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą rady, jeśli wcześniej wezwie radę do usunięcia zarzucanego naruszenia i wezwanie to okaże się bezskuteczne - jak w niniejszym przypadku. Tak skonstruowany przepis art. 101 ustawy o samorządzie gminnym istotnie rzutuje na legitymację strony skarżącej. W przeciwieństwie do legitymacji w postępowaniu administracyjnym określonym przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, w którym stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie, uprawnionym do wniesienia skargi z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym może być jedynie ten podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Dopiero naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia otwiera drogę do jej merytorycznego rozpoznania (oceny). Ocena ta zaś dotyczy rodzaju naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego i w zależności od tego skarga może, ale nie musi być uwzględniona.
Tak więc w postępowaniu sądowoadministracyjnym z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym wnoszący skargę musi się wykazać nie tylko interesem prawnym lub uprawnieniem, ale jednoczesnym naruszeniem tego interesu lub uprawnienia. To zaś oznacza, że w postępowaniu z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym podmiotowość uczestnika tego postępowania jest kształtowana inaczej niż w postępowaniu administracyjnym toczonym w trybie przepisów k.p.a., obejmując nie tylko istnienie interesu prawnego lub uprawnienia, ale także jego naruszenie. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę na uchwałę organu gminy otwiera dopiero drogę do merytorycznego rozpoznania skargi. W tym też kierunku idzie orzecznictwo NSA ( por. wyrok z 3 września 2004 r., OSK 476/04).
W przedmiotowej sprawie Parafia zaskarżyła do Sądu Administracyjnego uchwały Rady (wskazane w pkt III-cim wyroku) odrzucające wniesione protesty do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a przytoczona przez Parafię argumentacja dotyczyła jej niewątpliwych interesów, ale faktycznych, i to takich, których naruszenia spodziewa się dopiero w przyszłości. W tej sytuacji nie można był podzielić wywodów, iż skarżone uchwały naruszyły interes prawny skarżącej Parafii.
Wnosząca kasację strona skarżąca uchybienie przepisom postępowania upatrywała w naruszeniu przez Sąd pierwszej instancji takim normom jak art. 140 kodeksu cywilnego w związku z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP i art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji R P, a także w naruszeniu art. 72, art. 73 ust. 3 i 4 i art. 114 ustawy Prawo ochrony środowiska oraz naruszeniu art. 12 ust. 1 i art. 18 ust. 2 pkt 6 i pkt 8 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Art. 64 ust. 3 Konstytucji RP stanowi, że własność może być ograniczona tyle, że tylko w drodze ustawy i tylko w takim zakresie w jakim nie narusza to istoty prawa własności, a więc poszanowaniem zasady proporcjonalności, tj. zakazem nadmiernej w stosunku do chronionej wartości ingerencji w sferę praw i wolności jednostki. Z kolei, stosownie do regulacji zawartej w art. 32 ust. 3 Konstytucji RP, ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, w tym prawa własności, mogą być ustanawiane tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i wolności publicznej albo wolności i praw innych osób. Ingerencja w sferę prawa własności musi zatem pozostawać w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do ww. celów, dla osiągnięcia których ustanawia się określone ograniczenia, przy czym ograniczenia te winny być dokonane wyłącznie w formie przepisów ustawowych. Takimi przepisami ustawowymi w niniejszej sprawie były regulacje zawarte w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Upoważniała ona gminy, tak jak to zresztą czyni aktualnie obowiązująca ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), do uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w których gminy ustalają przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenu (art. 2 ust. 1 ww. ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym), w konsekwencji ograniczając sposób wykonywania prawa własności. Ograniczenia te mają zatem swe źródło w ustawie, tak jak tego wymaga Konstytucja RP, a jeżeli tak – to ograniczenia wykonywania prawa własności wynikające z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego są prawnie dopuszczalne.
W świetle powyższego wywodu nie znajdują usprawiedliwionych podstaw, te zarzuty skargi kasacyjnej, które kwestionują prawo gminy do wprowadzania na jej obszarze określonych ograniczeń w wykonywaniu prawa własności poprzez ustalanie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu, oczywiście pod warunkiem, że ograniczenia te gmina wprowadza w odpowiedniej proporcji do celów koniecznych dla zapewnienia racjonalnej gospodarki przestrzennej, stanowiącej element szeroko rozumianego porządku publicznego. To, że gmina dysponuje zespołem uprawnień w tym zakresie określanym jako władztwo planistyczne nie oznacza oczywiście, że gmina może to władztwo wykonywać dowolnie, a jej samodzielność w tym zakresie jest nieograniczona. Uprawnienia gminy do ustalania przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu nie mogą być nadużywane. Prawnie wadliwymi będą zatem nie tylko te ustalenia planu, które naruszają przepisy prawa, ale także te, które będą wynikiem ewentualnego nadużycia przysługujących gminie uprawnień. W ten sposób właśnie należy rozumieć przepisy chroniące prawo własności tj. zarówno w Konstytucji RP (art. 31 ust. 3 i 64 ust. 3), Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (art. 1 Protokołu I), jak też przepisy kodeksu cywilnego (art. 140). Zaprezentowana interpretacja powyższych przepisów nie wskazuje na rozbieżności ze stanowiskiem zajętym przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym orzeczeniu.
Stwierdzić trzeba, iż ze względu na przytoczone wyżej, a odnoszące się do art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w odniesieniu do uchwał objętych zaskarżonym wyrokiem w punkcie III-cim uwagi, nie można podzielić zarzutów kasacji dotyczących naruszenia art. 12 ust. 1 i art. 18 ust. 2 pkt 6 i 8 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Z przytoczonych wyżej względów nie jest też zasadnym zarzut naruszenia wskazanych w kasacji przepisów Prawa ochrony środowiska (art. 72, art. 73 ust. 3 i 4 oraz art. 114), bowiem przepisy te nie były źródłem interesu prawnego Parafii. A wskazywanie naruszenia tych norm prawnych z uwagi na to, iż jak wywodzi kasacja "...zaskarżone zarzutami uchwały bezprawnie umożliwiają rozbudowę zakładu [A] Sp. z o.o. w granicach miasta, w bliskim sąsiedztwie osiedli mieszkaniowych oraz w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości skarżącej..." nie może być skuteczne zważywszy na przedmiot sprawy.
IV. Odnośnie zarzutów skargi kasacyjnej wniesionej przez Radę Miasta Poznania podkreślić należy, iż ta kasacja dotyczyła punktu II-go i IV - go zaskarżonego wyroku.
Chybiony jest zarzut naruszeniu art. 94 ust. 2 ustawy z dnia 9 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, poprzez błędne zdaniem strony wnoszącej kasację stwierdzenie, że istniały przesłanki do stwierdzenia nieważności § 1 ust. 11 zaskarżonej uchwały, jak i też zarzut naruszeniu prawa materialnego, tj. art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80 poz. 717 ze zm.) - poprzez jego błędną wykładnię.
Sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował przepis art. 24 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Jak słusznie wywiedziono w zaskarżonym wyroku zróżnicowanie możliwości obrony na drodze administracyjnej, jak i na drodze sądowej rozpoznania i rozstrzygnięcia zarzutów od protestów, uzasadnia przyjęcie stanowiska, że wadliwe zakwalifikowanie zarzutów jako protestów, powoduje, że uchwała rozpoznająca protest jest nieważna.
Oczywiście ustalenia w tej mierze mogą być w skardze kasacyjnej kwestionowane, ale żeby mogło to odnieść zamierzony skutek, trzeba byłoby zarzucić Sądowi pierwszej instancji naruszenie tych przepisów postępowania, które umożliwiłyby Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę dokonanych ustaleń faktycznych. Sąd kasacyjny może to bowiem czynić wówczas, gdy ma ku temu podstawy w skardze kasacyjnej. Wskazanie konkretnych przepisów postępowania, które naruszył Sąd pierwszej instancji jest obowiązkiem wnoszącego skargę kasacyjną. Obowiązku tego nie może zastąpić szeroki nawet wywód skargi kasacyjnej wraz z przytoczeniem obszernego orzecznictwa Sądu dotyczącego tego zagadnienia.
Zważywszy na przytoczone przez Radę Miasta zarzuty brak jest uzasadnionych podstaw do zakwestionowania punktu II-go zaskarżonego wyroku dotyczącego § 1 ust. 11 uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 27 września 2005 r. nr LXXVIII/863/IV/2005.
Z przedstawionych wyżej względów, wobec braku usprawiedliwionych podstaw kasacyjnych, obie skargi kasacyjne należało oddalić na mocy art. 184 p.p.s.a.