II OSK 2035/21

II OSK 2035/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-10-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-09-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński
Jerzy Stankowski
Paweł Miładowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II SA/Kr 16/21 - Wyrok WSA w Krakowie z 2021-03-30
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargi kasacyjne
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 256
art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 par. 1, art. 80, art. 81a par. 1, art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1333
art. 5 ust. 1 pkt 9, art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2020 poz 283
art. 72 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Dz.U. 2019 poz 1065
par. 13, par. 21 ust. 1 pkt 1 i 2, par. 60, par. 104 ust. 3
Rozporządzenie Miniistra Infrastruktury  z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.
Dz.U. 2020 poz 908
art.12 ust.1 i 2, art. 75 ust. 2
Ustawa z dnia 11 stycznia 2018 r. o elektromobilności i paliwach alternatywnych - t..j.
Dz.U. 2019 poz 1839
par. 3 pkt 58
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znaczącą oddziaływać na środowisko
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Grzegorz Czerwiński sędzia del. NSA Jerzy Stankowski Protokolant: inspektor sądowy Monika Ciura po rozpoznaniu w dniu 12 października 2022 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych Wspólnoty Mieszkaniowej [...] oraz S. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 marca 2021 r. sygn. akt II SA/Kr 16/21 w sprawie ze skarg S. S. oraz Wspólnoty Mieszkaniowej [...] na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 22 października 2020 r., znak: WI-I.7840.5.50.2020.JL w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowalnego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargi kasacyjne.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 30 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Kr 16/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargi S. S. oraz Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w Krakowie na zaskarżoną decyzję Wojewody Małopolskiego, utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 22 maja 2020 r., Nr 736/6740.1/2020. Wskazaną decyzją Prezydent Miasta Krakowa zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. spółce komandytowej z siedzibą w K. pozwolenia na budowę inwestycji pn. "Budowa budynku biurowo-usługowego z częścią hotelową, garażem podziemnym, wewnętrznymi instalacjami wod.-kan,, c.o., kanalizacją deszczową ze zbiornikiem retencyjnym, PPOŻ, wentylacyjnymi, elektrycznymi, instalacją odgromową, zewnętrznym odcinkiem kanalizacji sanitarnej wraz z przebudową odcinka kanalizacji sanitarnej wraz z przebudową odcinka istniejącego kabla energetycznego kolidującego z projektowanym garażem podziemnym, likwidacją nieczynnego odcinka kabla energetycznego i przebudową istniejącej stacji transformatorowej, dz. nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], przy ul. [...] w K.".
Skargi kasacyjne od powyższego wyroku wnieśli ww. Wspólnota Mieszkaniowa oraz S. S.r, opierając je na przesłankach z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.".
Wspólnota Mieszkaniowa w swojej skardze kasacyjnej wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 81a § 1 i art. 7 K.p.a. przez rozstrzygnięcie powstałych w sprawie wątpliwości na niekorzyść strony, co doprowadziło do przyjęcia, że okres nasłonecznienia dla obu równonocy spełnia wymogi rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, podczas gdy powołane przepisy wprost nakazują wszelkie powstałe wątpliwości rozstrzygać na korzyść strony;
- art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a., polegające na wadliwym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie i w konsekwencji niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, tj. ustalenia zasadności lub dopuszczalności realizacji inwestycji, z uwzględnieniem jej wpływu na pozostałe nieruchomości graniczące z terenem przedmiotowej nieruchomości;
- art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 6 i art. 8 K.p.a. przez akceptację przez Wojewódzki Sąd Administracyjny działania organów administracyjnych z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej i praworządności, także poprzez działanie w sposób podważający zaufanie obywateli do władzy publicznej, tj. udzielenie pozwolenia budowlanego bez przeprowadzenia stosownej analizy projektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi.
Ponadto zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj.
- art. 35 ust. 1 pkt 1-2 ustawy – Prawa budowlanego, zwanej dalej "P.b.", przez wydanie pozwolenia na budowę inwestycji niespełniającej wymagań zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego, a także zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi, w szczególności z ww. rozporządzeniem z 2002 r.;
- art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. przez wydanie decyzji pozwolenia na budowę z naruszeniem interesów skarżącej kasacyjnie, z uwagi na dopuszczenie do realizacji inwestycji, która w istotny sposób oddziałuje na jej nieruchomość.
S. S. w swojej skardze kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Ponadto zawnioskował na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a., o dopuszczenie i przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentu w postaci: analizy możliwości zabudowy dla działek nr [...] i [...] sporządzonego przez biuro architektoniczne S. sp. z o.o., ponieważ jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości dotyczących ograniczenia możliwości zabudowy na działce skarżącego i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj.
- art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego nie stanowiło naruszenia ww. przepisu, w sytuacji w której realizacja projektowanego budynku w kształcie zatwierdzonym w projekcie doprowadzi do powstania budynku oddziałującego na nieruchomość należącą do skarżącego w sposób znacznie utrudniający lub nawet wyłączający w praktyce możliwość jej zabudowy zgodnie z przeznaczeniem;
- art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisku i jego ochronie, zwanej dalej "ustawą środowiskową", w zw. z § 3 pkt 58 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, poprzez jego niezastosowanie, a to poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, pomimo braku przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia, w sytuacji istnienia takiego wymogu dla planowanej inwestycji, co stanowi rażące naruszenie prawa oraz poprzez jego niewłaściwą wykładnię polegającą na przyjęciu, że powierzchnia przeznaczona na komunikację nie podlega doliczeniu do powierzchni całości garaży, podczas gdy korzystanie z ww. garaży nie jest możliwe w oderwaniu od tej powierzchni;
- art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b. w zw. z § 60 ww. rozporządzenia z 2002 r. przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na zatwierdzeniu projektu budowlanego bez rzetelnej weryfikacji wymogów minimalnego czasu nasłonecznienia pomieszczeń w budynkach sąsiadujących z inwestycją w dniach równonocy, w szczególności poprzez sporządzenie analizy zacieniania wyłącznie w jednym dniu i nieokreślenia dla którego dnia równonocy analiza ta została sporządzona, pomimo dostrzeżenia w uzasadnieniu wyroku, że analiza czasu nasłonecznienia pomieszczeń powinna opierać się na zaprezentowaniu czasu nasłonecznienia dla obu dni równonocy, która to wadliwość w ocenie skarżącego miała wpływ na wynik sprawy, albowiem brak jest podstaw do apriorycznego uznania niepopartego analizą, że okres nasłonecznienia każdego z pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi będzie wynosił ponad 3 h;
- art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b. w zw. z § 13 ww. rozporządzenia z 2002 r. przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na zatwierdzeniu projektu budowlanego pomimo wadliwie sporządzonej analizy przesłaniania, w której nie wskazano sposobu określenia wysokości przesłaniania oraz pomimo braku czytelności tej analizy, która uniemożliwia weryfikację jej wyników;
- art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia z 2002 r. przez zatwierdzenie projektu budowlanego, który narusza obowiązujące przepisy techniczno-budowlane w zakresie długości miejsca parkingowego na kondygnacji -2 (4,80 m zamiast wymaganych 5,00 m), do którego to zarzutu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w ogóle się nie odniósł;
- art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia z 2002 r. w zw. z § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego przez potwierdzenie przez Sąd I instancji prawidłowości zatwierdzenia projektu budowlanego, bez weryfikacji czy narusza on obowiązujące przepisy techniczno-budowlane w zakresie długości i szerokości miejsc parkingowych na kondygnacji -1, albowiem wielkości te nie zostały oznaczone na rzucie kondygnacji -1, w sytuacji w której wbrew twierdzeniom Sądu I instancji oznaczenie odległości między słupami konstrukcyjnymi odległości 5,20 m, nie stanowi podstawy do uznania, że szerokość miejsca parkingowego odpowiada prawu, chociażby ze względu na treść § 104 ust. 3 ww. rozporządzenia z 2002 r.;
- art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. w zw. z § 19 ust. 4 lit. e oraz ust. 3 lit. d uchwały Nr ClII/1578/14 Rady Miasta Krakowa z dnia 23 kwietnia 2014 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" przez potwierdzenie przez Sąd I instancji prawidłowości zatwierdzenia projektu budowlanego, w którym nie wykazano zgodności zamierzenia inwestycyjnego z dopuszczalnym wskaźnikiem intensywności zabudowy w części nieruchomości znajdującej się w obszarze U/MW.7 (działka [...]), dla której wskaźnik ten jest inny, iż w pozostałej części inwestycji znajdującej się w obszarze U6, a w ocenie Sądu I instancji zarzut ten jest oczywiście bezzasadny, z czym skarżący kasacyjnie się nie zgadza;
- art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 11 stycznia 2018 r. o elektromobilności i paliwach alternatywnych przez wadliwe uznanie, że zapewnienie przez podmiot dostarczający energię w sposób ogólny o zapewnieniu energii elektrycznej wymaganej dla planowanego obiektu stanowi wykazanie w projekcie budowlanym spełnienia wymogu zaprojektowania stanowisk postojowych w sposób zapewniający moc przyłączeniową pozwalającą wyposażyć stanowiska w punkty ładowania o mocy nie mniejszej niż 3,7 kW, podczas gdy spełnienie tego wymogu powinno wynikać wprost z projektu budowlanego jako wymóg rangi ustawowej.
Ponadto zarzuciła naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
- art. 1 § 2 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, zwanej dalej "p.u.s.a.", w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a. przez nieprawidłowe sprawowanie kontroli nad administracją publiczną polegające na niezasadnym uznaniu, że organy administracji dokonały prawidłowej wykładni zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i dokonały przekonującego i pełnego uzasadnienia decyzji;
- art. 1 § 2 i art. 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 6 i art. 8 oraz art. 11 K.p.a. przez nieprawidłowe sprawowanie kontroli nad administracją publiczną polegające na niezasadnym uznaniu, że organy obu instancji działały w zgodzie z zasadą prawdy obiektywnej i praworządności, co doprowadziło do sprzecznego z prawem utrzymania decyzji o pozwoleniu na budowę, a w konsekwencji działanie w sposób podważający zaufanie obywateli do władzy publicznej i sprzeczny z zasadą przekonywania;
- art. 1 § 2 i art. 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. przez nieprawidłowe sprawowanie kontroli nad administracją publiczną polegające na niezasadnym uznaniu, że organy obu instancji w sposób prawidłowy i kompletny uzasadniły swoje decyzje, podczas gdy uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia jest zbyt skrótowe i brak w nim odniesienia się do wszystkich okoliczności podnoszonych przez strony postępowania;
- art. 1 § 2 i art. 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 K.p.a. przez nieprawidłowe sprawowanie kontroli nad administracją publiczną polegające na utrzymaniu w mocy decyzji, która podlegała uchyleniu;
- art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. przez wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku, nieodpowiadające wymogom art. 141 § 4 p.p.s.a., polegające na lakonicznym, niewystarczającym wskazaniu i rozwinięciu motywów jakimi kierował się Sąd uznając, że organy obu instancji właściwie oceniły stan faktyczny sprawy i zastosowały do niego przepisy odpowiadające temu stanowi faktycznemu przepisy prawa, m.in. nieodniesienie się w zaskarżonym wyroku do zarzutu dotyczącego niespełniania wymogów długości miejsca parkingowego, a wyłącznie szerokości miejsca parkingowego w garażu podziemnym.
W odpowiedzi na skargi kasacyjne uczestnik postępowania – ww. Spółka wniosła o oddalenie obu skarg kasacyjnych; oddalenie wniosków dowodowych wskazanych w skardze kasacyjnej S. S.; oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skargi kasacyjne nie zasługiwały na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.
Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargami kasacyjnymi wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami obu skarg kasacyjnych.
Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadne uznał zarzuty obu skarg kasacyjnych naruszenia prawa procesowego i materialnego.
W pierwszej kolejności ocenie podlegają zarzuty skargi kasacyjnej skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej.
Wbrew twierdzeniom Wspólnoty Mieszkaniowej brak jest podstaw do stwierdzenia, że Sąd I instancji rozstrzygnął powstałe w sprawie wątpliwości na niekorzyść strony odnośnie wymogu zapewnienia nasłonecznienia w okresie dwóch równonocy, tj. wiosennej i jesiennej. W tym zakresie Sąd I instancji jednoznacznie stwierdził, że sporządzona analiza nasłonecznienia przedstawia okres nasłonecznienia tylko dla jednej równonocy, co stanowi uchybienie, które nie miało wpływu na wynik sprawy. W tym zakresie Sąd I instancji przedstawił na podstawie akt sprawy ocenę prawną, której skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa nie podważyła skutecznie. Wspólnota bowiem w tym zakresie oparła się wyłącznie na zasadach postępowania (art. 7 K.p.a. – zasada prawdy obiektywnej; art. 81a § 1 K.p.a. – zasada rozstrzygania wątpliwości faktycznych na korzyść strony), jednak w omawianym zakresie Sąd I instancji nie miał wątpliwości, że uwzględniając ustalony dla jednej równonocy okres nasłonecznienia minimum 3 godz. 20 min., przy uwzględnieniu wysokości projektowanego budynku i jego odległości od istniejącej sąsiedniej zabudowy (§ 13 ww. rozporządzenia), różnic kilkuprocentowych czasu nasłonecznienia pomiędzy dwoma równonocami (w tym różnicami pomiędzy poszczególnymi latami) i nawet gdyby przyjąć, że dla drugiej równonocy okres nasłonecznienia byłyby krótszy, to i tak nadal będzie wynosił przynajmniej nieco ponad 3 godziny, a więc będzie spełniony wymóg z § 60 ust. 1 ww. rozporządzenia. W tych warunkach Sąd I instancji niewadliwie stwierdził, że mimo uchybienia dokumentacji projektowej i błędnego poglądu przedstawionego przez organ II instancji, jakoby nie miała znaczenia wiedza, dla którego dnia równonocy analiza ta została wykonana, w realiach niniejszej sprawy stwierdzona przez Sąd wadliwość nie miała istotnego wpływu na wynik sprawy. Stanowisko skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej w omawianym zakresie ma wyłącznie charakter polemiczny, ponieważ nie zawiera argumentacji, która wskazywałaby na błędną ocenę Sądu co do niewielkich różnic procentowych pomiędzy nasłonecznieniem dwóch równonocy, tj. wiosennej i jesiennej. Dlatego na aktualnym etapie postępowania sadowoadministracyjnego samo odwołanie się do braków sporządzonej analizy nasłonecznienia nie jest wystarczające dla wykazania istnienia wady prawnej, która miałaby wpływ na wynik sprawy. Na co zasadnie zwrócił uwagę Sąd I instancji, dla podważenia kwestii dotyczących nasłonecznienia potrzebne jest przedstawienie wyliczeń, czy też kontranaliz, co mogłoby uprawdopodobnić ustalenia odmienne, niż poczynił to uprawniony projektant w projekcie budowlanym. Ponadto jeżeli na podstawie akt sprawy dało się wyprowadzić określone wnioski i ocenę, to nie można skutecznie zarzucić Sądowi I instancji, że ten powinien oprzeć się na dodatkowej specjalistycznej opinii. Jeżeli skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa twierdzi, że ocena Sądu I instancji w oparciu o akta sprawy była błędna co do wymagań nasłonecznienia, to sama powinna przedstawić taką specjalistyczną opinię, która mogłaby podważać ocenę Sądu I instancji. Takiej jednak najpóźniej przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej nie przedstawiła. Ponadto wyjaśnienia wymaga, że na podstawie art. 106 § 5 p.p.s.a. Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do powoływania w sprawie biegłego. Przepis ten należy odczytywać łącznie z art. 106 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów. Oznacza to, że tylko w sytuacji przedstawienia Sądowi dowodu z dokumentu możliwe jest przeprowadzenie takiego dowodu w postepowaniu sadowoadministracyjnym. Dlatego zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 81a § 1 i art. 7 K.p.a. nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Odnośnie akcentowanego w skardze kasacyjnej wpływu projektowanej inwestycji na sąsiednie nieruchomości Sąd I instancji na doszukał się naruszenia prawa. Planowana zabudowa w formie tarasowej z uskokami w elewacji i odsunięcie zabudowy na odległość 4,5-6 m od granicy działki stanowi wyraz uwzględnienia uzasadnionych interesów osób trzecich (art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b.), którym przysługuje prawo własności do sąsiednich nieruchomości. Ocena w tym zakresie związana jest także ze stwierdzonym brakiem naruszenia norm nasłonecznienia, co nie potwierdza stanowiska skarżącej Wspólnoty jakoby w sprawie nie wyjaśniono zasadności lub dopuszczalności realizacji inwestycji, z uwzględnieniem jej wpływu na pozostałe nieruchomości graniczące z terenem przedmiotowej nieruchomości. Ponadto zasadniczo o możliwości realizacji omawianej inwestycji i jej wielkości zdecydowano w planie miejscowym, przy sporządzeniu, którego musiały być brane pod uwagę różne interesy indywidualne (prywatne), nawet jeżeli były to sprzeczne interesy (tu: kwestia zagęszczenia zabudowy z uwagi na dopuszczony w planie miejscowym wskaźnik gęstości zabudowy, czy napowietrzenia terenu, czy też przesłaniania widoku na panoramę Zamku Królewskiego na Wawelu). Jeżeli w planie miejscowym przesądzono w odniesieniu do tych grup interesów i jeżeli – jak trafnie wskazał Sąd I instancji – przepisy prawa budowlanego umożliwiają realizacje przedmiotowej inwestycji w zaprojektowanym kształcie (brak negatywnego oddziaływania na interesy Wspólnoty naruszającego przepisy techniczno-budowlane i inne), to brak jest podstaw do stwierdzenia, że zostały naruszone interesy innych osób. W prawie administracyjnym nie wystarczy powołać się na jakiekolwiek naruszenie interesu strony postępowania. Musi to być "interes prawny", a więc oparty na przepisach prawa materialnego. Same ogólne twierdzenia w tym zakresie są niewystarczające, ponieważ wymagane jest przywołanie konkretnych norm prawa materialnego, z którym można by wywieść, że zostało naruszone uprawnienie, które np. przysługuje skarżącej Wspólnocie Mieszkaniowej. Chodzi tu bowiem o ponadnormatywny i nieakceptowalny z punktu widzenia obiektywnie obowiązującego porządku prawnego wpływ (oddziaływanie) inwestycji na tzw. uzasadnione interesy osób trzecich. Inne rozumienie tego rodzaju zagadnienia mogłoby prowadzić do anarchii prawnej, destabilizującej pewność obrotu prawnego jako jednego z wyznaczników demokratycznego państwa prawnego. Jeżeli np. skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa przesłanianie widoku na Wawel łączy z naruszenie planu miejscowego i obniżeniem wartości nieruchomości, to powinna wykazać, które konkretnie z przepisów planu miejscowego zostały naruszone i czy istnieją w ogóle przepisy prawa, które z uwagi na obniżenie wartości sąsiedniej nieruchomości pozwalałyby na deprecjonowanie legalności wydanego pozwolenia na budowę. Jeszcze raz podkreślenia wymaga, że o możliwości realizacji w określonym miejscu i o określonych dopuszczalnych parametrach zabudowy w głównej mierze decyduje plan miejscowy. Brak przywołania konkretnych przepisów prawa materialnego uniemożliwia stwierdzenie wskazywanego przez Wspólnotę naruszenia jej "interesu". W tym też zakresie Sąd I instancji swoje stanowisko trafnie oparł na ugruntowanym orzecznictwie sądowoadministracyjnym (patrz: wyroki NSA: z 24 września 2015 r., II OSK 182/14; z 11 marca 2011 r., II OSK 451/10) oraz akceptowanym stanowisku doktryny (por. Prawo budowlane. Komentarz pod red. M. Wierzbowskiego, A. Plucińskiej-Filipowicz, Warszawa 2014) – także w odniesieniu do późniejszej możliwości zabudowy sąsiedniej nieruchomości (patrz: wyroki NSA: z 19 grudnia 2019 r., II OSK 3377/18; z 24 lutego 2015 r., II OSK 1772/13) – które to poglądy w pełni akceptuje skład orzekający Naczelnego Sadu Administracyjnego. Dlatego zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. oraz art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. nie zawierają usprawiedliwionych podstaw.
W żadnym razie nie można zgodzić się z twierdzeniami skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej jakoby w sprawie udzielono pozwolenia budowlanego bez przeprowadzenia stosownej analizy projektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi. W zasadzie przedstawiona powyżej ocena temu przeczy, ponieważ wynika z niej przeciwny wniosek, że takiej analizy dokonano w oparciu o art. 35 ust. 1 i art. 32 ust. 4 pkt 2 P.b. z uwzględnieniem zasad postępowania wynikających z art. 6, art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 oraz art. 107 § 1 i 3 K.p.a., ponieważ Sąd I instancji w odniesieniu do podnoszonych w skardze kwestii dokonał analizy projektu nie doszukując się naruszenia przepisów prawa co do: wysokości zabudowy, jej gęstości, powierzchni biologicznie czynnej, dopuszczonej funkcji zabudowy, odległości od granicy i sąsiedniej zabudowy, analizy nasłonecznienia, widoku, zgodności z planem miejscowym, sumowania powierzchni garaży, parkingów, zespołów parkingowych oraz towarzyszącej im infrastruktury, wymiarów miejsc parkingowych i wymaganej ilości miejsc parkingowych, elektromobilności, a także dysponowanie nieruchomością na cele budowlane. Poza tym Sąd I instancji wskazał, że organ odwoławczy dokonał rzetelnej analizy dokumentacji projektowej, co nie potwierdza stanowiska skarżącej Wspólnoty jakoby w spawie udzielono pozwolenia budowlanego bez przeprowadzenia stosownej analizy projektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi. Oceniono też , że nie potwierdziły się zarzuty skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej dotyczące naruszenia prawa we wskazanym powyżej zakresie. Dlatego zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 6 i art. 8 K.p.a., a także art. 35 ust. 1 pkt 1-2 P.b. nie zawierają usprawiedliwionych podstaw.
Przechodząc do zarzutów skargi kasacyjnej S. S. należy stwierdzić, że także i te zarzuty nie zawierają usprawiedliwionych podstaw.
W oparciu o argumentację zawartą w skardze kasacyjnej S. S. oraz przedstawioną w związku z tą argumentacją "analizą możliwości zabudowy dla działek nr [...] i [...]" należy wskazać, że brak jest podstaw do stwierdzenia, że przedmiotowa inwestycja uniemożliwi w przyszłości zagospodarowanie działek należnych do skarżącego. Działki te zgodnie z planem miejscowym znajdują się na terenie o symbolu "U.6" – tereny zabudowy usługowej, na którym to terenie w planie miejscowym ustanowiono stosowne wskaźniki zabudowy jako możliwe do zrealizowania na działach skarżącego, na co trafnie wskazał organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, wyjaśniając, że tych wskaźników nie odnosi się do terenu U.6 jako całości, lecz do poszczególnych nieruchomości. Jeżeli dla przykładu powierzchnia działki nr [...] wynosi 790 m2 to przy uwzględnieniu wskaźnika intensywności zabudowy na poziomie 3,3 możliwe będzie na tej działce zrealizowanie obiektu o łącznej powierzchni 2607 m2, co przy uwzględnieniu 6 kondygnacji powoduje zajęcie pod zabudowę 434,5 m2 powierzchni działki, ale np. przy uwzględnieniu 25% terenu biologicznie czynnego umożliwia już realizację obiektu o powierzchni zabudowy 592,5 m2, a więc obiektu tylko o wysokości do 4,4 kondygnacji. Jak trafnie oceniono w okolicznościach niniejszej sprawy, to na podstawie planu miejscowego przysługuje skarżącemu prawo do zabudowy jego działek. Na podstawie zaś twierdzeń skarżącego i dołączonej do skargi kasacyjnej ww. "analizy" brak jest podstaw do stwierdzenia, że przedmiotowy budynek objęty ww. pozwoleniem na budowę uniemożliwi zagospodarowanie nieruchomości skarżącego na podstawie planu miejscowego. Dla tej oceny nie ma znaczenia wskazywana przez skarżącego wysokość 6 kondygnacji, którą planuje do realizacji na swojej działce. Możliwość realizacji określonej zabudowy jest bowiem uzależniona od spełnienia wszystkich parametrów zabudowy, a także koniecznością spełnienia warunków zawartych w przepisach prawa budowlanego, w tym przepisach techniczno-budowlanych dotyczących wymogów przesłaniania pomieszczeń na pobyt ludzi w sąsiedniej zabudowie. Wymaga to zatem ustalenia dokładnej lokalizacji nowej zabudowy na nieruchomości skarżącego i jej wielkości, a także ustalenia w związku z treścią § 13 ust. 1 pkt 1 lit. a ww. rozporządzenia, które otwory okienne znajdujące się w sąsiedniej zabudowie dotyczą pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, tak aby możliwym było w ogóle ustalenie wysokości przesłaniania w odniesieniu do obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m (w niniejszej sprawie o wysokości obiektu do 21 m), która to "wysokość przesłaniania" co do zasady nie stanowi wysokości obiektu przesłaniającego, bo liczona jest od płaszczyzny poziomej, jaki wyznacza wierzchołek kąta dla danego okna. Walorów takiej oceny pozbawiona jest argumentacja skarżącego wywodzona na podstawie ww. "analizy", z której nie wynikają żadne konkrety, w tym dotyczące pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, jak i, co najistotniejsze, wysokości przesłaniania jaka konkretnie powinna wynosić dla tych pomieszczeń, co determinuje zachowanie właściwej odległości pomiędzy istniejącą, a przyszłą zabudową. W skardze kasacyjnej skarżący nie podważył zatem skutecznie oceny Sądu I instancji, zgodnie z którą ograniczenia w zagospodarowaniu działki inwestora nie mogą wynikać z okoliczności deklarowania przez właściciela sąsiedniej nieruchomości ewentualnych – zresztą bliżej niesprecyzowanych – przyszłych zamierzeń inwestycyjnych. Brak jest tym samym podstaw do stwierdzenia, że udzielone pozwolenie na budowę narusza uzasadnione interesy osób trzecich w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. Dlatego zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Trudno w zasadzie polemizować z kolejnym zarzutem skargi kasacyjnej, a dotyczącym naruszenia art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej w zw. z § 3 pkt 58 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Garaż podziemny został zaprojektowany na dwóch podziemnych kondygnacjach, co wynika z projektu budowlanego. W tych warunkach Sąd I instancji zasadnie wskazał na konieczność zsumowania powierzchni dwóch kondygnacji -2 i -1 gdzie znajduje się garaż (odpowiednio 750,7 m2 i 764,0 m2, razem 1514,7 m2; a po obrysie zewnętrznym rzutu poziomego obiektu budowlanego – odpowiednio 860 m2 i 890 m2, co daje łącznie powierzchnię 1750 m2, a więc w tym z istniejącą tam infrastrukturą). Niezależnie więc od przyjętej metody liczenia powierzchni garażu jego powierzchnia jest mniejsza niż 0,2 ha wskazane w § 3 pkt 58 ww. rozporządzenia z 2019 r. Ponadto przepis ten odnosi się do garażu wraz z towarzyszącą mu infrastrukturą, ale w odniesieniu do powierzchni użytkowej, co w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego umożliwia zaliczenie tylko tych ciągów komunikacyjnych, które wchodzą w skład garażu jako określonej części użytkowej, ale budynku. Inna wykładnia ww. przepisu rozporządzenia mogłaby prowadzić do stwierdzenia, że głównym determinantem kwalifikacji garażu jako inwestycji znacząco oddziałującej na środowisko miałyby się stać wszystkie inne ciągi komunikacyjne zaprojektowane na potrzeby konkretnej inwestycji, w tym te poza budynkiem garażu, który przecież stanowi określoną (niejako odrębną) częścią użytkową inną od części np. usługowej, biurowej i hotelowej. Dlatego w okolicznościach niniejszej sprawy na akceptację zasługuje uwzględnienie maksymalnych wymiarów powierzchni pod zabudowę dwóch kondygnacji garażu podziemnego znajdujących się w budynku, które to ustalenie potwierdza legalność oceny w zakresie braku wymagalności dla planowanej inwestycji uprzedniego uzyskania decyzji środowiskowej na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej. Zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej w zw. z § 3 pkt 58 ww. rozporządzenia z 2019 r. nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Co do podnoszonej w skardze kasacyjnej wadliwości analizy nasłonecznienia i przesłaniania w odniesieniu do równonocy i zapewnienia co najmniej 3 godzin nasłonecznienia, problematyka prawna w tym zakresie została już wyżej omówiona przy rozpoznaniu odpowiednich zarzutów skargi kasacyjnej skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej i stanowi wystarczającą podstawę do stwierdzenia, że zarzuty skargi kasacyjnej S. S. dotyczące naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b. w zw. z § 60 ww. rozporządzenia z 2002 r. oraz art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b. w zw. z § 13 ww. rozporządzenia z 2002 r. nie zawierają usprawiedliwionych podstaw.
Nie potwierdza też stanowiska skarżącego powoływanie się na treść § 21 ust. 1 pkt 2 i § 104 ust. 3 ww. rozporządzenia z 2002 r. w odniesieniu do wymaganych wymiarów zaprojektowanych miejsc postojowych. W tym zakresie Sąd I instancji ocenił w odniesieniu do długości miejsca parkingowego na kondygnacji -2, że miejsca parkingowe zostały prawidłowo zwymiarowane na rysunku A1 (str. 125). Natomiast podnoszony w skardze wymiar 4,80 m naniesiony przy stanowisku parkingowym na rysunku A-2 (str. 126) obrazuje odległość między słupami konstrukcyjnymi, a nie długość miejsca parkingowego. Nie jest więc prawdą jakoby Sąd I instancji nie odniósł się do wskazywanej przez skarżącego wielkości 4,80 m. W tych warunkach powoływana w skardze kasacyjnej wielkość miejsca parkingowego jako 4,80 m opiera się na niezrozumieniu oceny Sądu, jak i błędnym odczytywaniu treści projektu budowlanego. Ponadto Sąd wyjaśnił, że naniesione na rysunkach w projekcie wymiary pozwalają na wystarczającą weryfikację spełnienia obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych w zakresie długości i szerokości miejsc parkingowych. Należy zgodzić się z Sądem I instancji, że jeżeli pomiędzy słupami konstrukcyjnymi w miejscu zaplanowanym na dwa stanowiska wykazano odległość 5,20 m, to oczywiste jest, że każde z tych stanowisk spełnia wymaganą minimalną szerokość 2,50 m. Takie zaś odległości pomiędzy słupami umożliwiają doliczenie do każdego z miejsc o szerokości 2,50 wymaganej odległości od słupa 0,1 m, co w przypadku dwóch miejsc postojowych o szerokości 2,50 m daje łącznie 5,20 m, a więc właśnie zaprojektowaną w niniejszej sprawie odległość pomiędzy słupami. Ponadto twierdzeń skarżącego nie potwierdza wskazanie, że jego stanowisko opiera się wyłącznie na domysłach. Dlatego zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia z 2002 r. nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Jeżeli na podstawie treści projektu budowlanego możliwym było zwymiarowanie miejsc parkingowych i ocena ich prawidłowości, o czym wyżej była mowa, tym samym brak jest podstaw do stwierdzenia, że projekt budowlany zawiera takie wady, które miałyby kwalifikowany wpływ na wynik sprawy. Dlatego także zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia z 2002 r. w zw. z § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Odnośnie kwestii dotyczącej wskaźnika intensywności zabudowy na działce nr [...], która znajduje się w obszarze U/MW.7, w sprawie oceniono, że brak jest podstaw do odnoszenia wskaźnika intensywności zabudowy dla tej działki skoro planowana inwestycja na tej działce polega na realizacji podziemnego garażu, nad którym zaplanowano powierzchnię biologicznie czynną. Dlatego Sąd I instancji zasadnie stwierdził, że zarzucany brak wykazania ww. zgodności dla działki nr [...] jest oczywiście bezpodstawny, bowiem na działce tej zaplanowano garaż podziemny, a na poziomie terenu powierzchnię biologicznie czynną (100% powierzchni). W tych warunkach Sąd I instancji ma rację, że nie naruszono ani przewidzianego w planie miejscowym ograniczenia wielkości zabudowy, ani nakazanego wskaźnika powierzchni biologicznie czynnej. Dlatego zarzut skargi kasacyjnej naruszeni art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. w zw. z § 19 ust. 4 lit. e oraz ust. 3 lit. d uchwały Nr ClII/1578/14 Rady Miasta Krakowa z dnia 23 kwietnia 2014 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Kolejny zarzut skargi kasacyjnej dotyczy wymogu z art. 12 ust. 1 ustawy o elektromobilności i paliwach alternatywnych. Zgodnie z tym przepisem budynki mieszkalne wielorodzinne, usytuowane w gminach, o których mowa w art. 60 ust. 1, oraz związane z nimi wewnętrzne i zewnętrzne stanowiska postojowe, projektuje się i buduje, zapewniając moc przyłączeniową pozwalającą wyposażyć te stanowiska w punkty ładowania o mocy nie mniejszej niż 3,7 kW. Przepis ten dotyczy więc zapewnienia mocy przyłączeniowej. Jednak tego rodzaju prawny parametr powinien zostać ustalony w drodze rozporządzenia, o czym stanowi art. 12 ust. 2 tej ustawy. W dacie zaś wydania pozwolenia na budowę, jak i w dacie wydania zaskarżonej decyzji Wojewody, takiego rozporządzenie nie zostało wydane. Niemożliwym było więc wywiązanie się przez inwestora z ww. wymogu, skoro prawodawca nie ustalił wymaganej minimalnej mocy przyłączeniowej. Dopiero rozporządzeniem Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 7 maja 2021 r. w sprawie sposobu ustalania minimalnej mocy przyłączeniowej dla wewnętrznych i zewnętrznych stanowisk postojowych związanych z budynkami użyteczności publicznej oraz budynkami mieszkalnymi wielorodzinnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 892), które weszło w życie 29 maja 2021 r. uregulowano tą kwestę, co nie ma znaczenia dla oceny legalności wydanych w niniejszej sprawie decyzji administracyjnych. Należy wskazać, że Sąd Administracyjny ocenia legalność decyzji administracyjnej na datę jej wydania. Skoro w niniejszej sprawie nie istniał w dniu wydania decyzji stosowny przepis, który określałby minimalne wymagania dla mocy przyłączeniowej pozwalającej wyposażyć stanowiska postojowe w punkty ładowania o mocy nie mniejszej niż 3,7 kW, to brak jest prawnych podstaw do stwierdzenia, że przedmiotowy projekt budowlany narusza prawo. Taką też ocenę zasadniczo potwierdza wskazywana przez Sąd I instancji treść art. 75 ust. 2 ustawy o elektromobilności i paliwach alternatywnych, zgodnie z którym przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 12 ust. 2 nie stosuje się do zamierzeń budowlanych, dla których wniosek o wydanie decyzji o pozwolenie na budowę albo odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego złożono przed dniem wejścia w życie tych przepisów wykonawczych – a właśnie z taką sytuacją mamy do czynienia w okolicznościach niniejszej sprawy. Dlatego zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 12 ust. 1 ustawy o elektromobilności i paliwach alternatywnych nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
W konsekwencji przedstawionej powyżej oceny nie znajdują także potwierdzenia pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej, a dotyczące naruszenia prawa procesowego. Brak jest bowiem podstaw do przyjęcia naruszenia zasad postępowania administracyjnego wyrażonych art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3, art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 K.p.a. W trakcie postępowania zostały wyjaśnione wszystkie podnoszone okoliczności przez strony postępowania; zaś w ramach art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zawarł ocenę co do wymogu odnoszącego się do miejsc parkingowych, o czym wyżej była już mowa. Dlatego wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego, tj. art. 1 § 2 i art. 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a.; art. 1 § 2 i art. 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 6 i art. 8 oraz art. 11 K.p.a.; art. 1 § 2 i art. 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.; art. 1 § 2 i art. 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 K.p.a.; art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. – nie zawierają usprawiedliwionych podstaw.
Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Nie orzeczono o kosztach na rzecz uczestnika postępowania – A. spółki komandytowej z siedzibą w K., do którego nie znajdują zastosowania art. 203 i art. 204 p.p.s.a. W tym zakresie ma miejsce zastosowanie ogólna reguła postępowania sądowoadministracyjnego wynikająca z art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.