II OSK 2011/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-11-13
NSAbudowlaneWysokansa
wstrzymanie wykonaniarozbiórkabudynek gospodarczyprawo budowlanepostępowanie administracyjnesądy administracyjneskarga kasacyjnanieodwracalne skutki

NSA wstrzymał wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego, uznając, że jej wykonanie przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej może spowodować trudne do odwrócenia skutki.

NSA rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego, która została utrzymana w mocy przez WSA. Sąd uznał, że wykonanie nakazu rozbiórki przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej może wiązać się z trudnymi do odwrócenia skutkami, takimi jak zniszczenie mienia i potencjalna konieczność odbudowy. W związku z tym, NSA wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał wniosek P. J. o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego. Decyzja ta została utrzymana w mocy wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, a skarżący wnieśli skargę kasacyjną. Wnioskodawca argumentował, że wykonanie nakazu rozbiórki przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej może spowodować nieodwracalne szkody i naruszyć jego prawa. NSA, powołując się na art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznał, że instytucja wstrzymania wykonania ma na celu ochronę przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami wykonania aktu przed jego prawomocnym zbadaniem. Sąd podkreślił, że w orzecznictwie NSA utrwalił się pogląd, iż rozbiórka obiektu budowlanego przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy z reguły wiąże się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, zwłaszcza gdy istnieje możliwość, że decyzja o nakazie rozbiórki była wadliwa. W związku z tym, NSA uwzględnił wniosek i wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji, co oznacza, że również decyzja organu pierwszej instancji nie podlega wykonaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego przed prawomocnym rozpoznaniem skargi kasacyjnej może wiązać się z powstaniem trudnych do odwrócenia skutków.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że rozbiórka obiektu budowlanego przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej z reguły wiąże się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, ponieważ w razie uwzględnienia skargi może okazać się, że decyzja była wadliwa, a jej wykonanie prowadzi do zniszczenia mienia i potencjalnej konieczności odbudowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 61 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Na skutek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji również decyzja organu pierwszej instancji nie podlega wykonaniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej może spowodować trudne do odwrócenia skutki i nieodwracalne szkody.

Godne uwagi sformułowania

Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłoby dla strony wywołać jego wykonanie, zanim zostanie zbadany przez sąd administracyjny pod kątem jego legalności. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że rozbiórka obiektu budowlanego przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W sprawach rozbiórki, trwałe skutki wykonania decyzji administracyjnych są zatem w zasadzie nieuniknione.

Skład orzekający

Andrzej Jurkiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wstrzymanie wykonania decyzji o rozbiórce ze względu na nieodwracalne skutki."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy istnieje realne niebezpieczeństwo znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy administracyjne chronią strony przed nieodwracalnymi skutkami decyzji, zanim sprawa zostanie w pełni rozstrzygnięta, co jest istotne dla zrozumienia mechanizmów ochrony prawnej.

NSA wstrzymał rozbiórkę: Ochrona przed nieodwracalnymi skutkami decyzji administracyjnych.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 2011/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-11-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
II SA/Ol 242/24 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2024-05-07
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Wstrzymano wykonanie decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 61, 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku P. J. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej P.J. i K. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 7 maja 2024 r. sygn. akt II SA/Ol 242/24 w sprawie ze skargi P. J. i K.G. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki budynku gospodarczego postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 7 maja 2024 r. sygn. akt II SA/Ol 242/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę P.J. i K.G. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki budynku gospodarczego.
Skargą kasacyjną P.J. i K.G. zaskarżyli powyższy wyrok.
Pismem z dnia 1 października 2024 r. P. J. wniósł o wstrzymanie wykonania utrzymanej zaskarżoną decyzją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki podnosząc, że ma ona charakter nieodwracalny i jej wykonanie przed zakończeniem postępowania kasacyjnego mogłoby spowodować nieodwracalne szkody, w tym zniszczenie mienia. Ponadto jej wykonanie przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej mogłoby naruszyć zasadę dwuinstancyjności postępowania i pozbawić skarżącego możliwości obrony jego praw przed sądem kasacyjnym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy (art. 61 § 3 p.p.s.a.).
Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłoby dla strony wywołać jego wykonanie, zanim zostanie zbadany przez sąd administracyjny pod kątem jego legalności. Ma chronić by w okresie do rozpatrzenia skargi strona, z uwagi na skutki jakie może wywołać wykonanie zaskarżonego aktu, nie poniosła znacznej szkody lub nie wystąpiły trudne do odwrócenia skutki.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wykonanie zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Giżycku z dnia 11 sierpnia 2023 r. nakazującą skarżącym rozbiórkę budynku gospodarczego o konstrukcji drewnianej o wymiarach 4,55 x 5,01 m i wysokości 5,22 m wraz z zamocowanym do niego masztem o wysokości 9,55 m, położonego na dz. nr [...]obręb [...] gm. [...] przy granicach działek [...], [...]obręb [...] gm. [...], może wiązać się z powstaniem po stronie skarżącego trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że rozbiórka obiektu budowlanego przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W razie uwzględnienia skargi może okazać się bowiem, że decyzja o nakazie rozbiórki była wadliwa, a wobec tego może powstać kwestia powrotu do stanu, który istniał przed wykonaniem tej decyzji. W sprawach rozbiórki, trwałe skutki wykonania decyzji administracyjnych są zatem w zasadzie nieuniknione. Wykonanie rozbiórki obiektu budowlanego najczęściej prowadzi bowiem do zniszczenia co najmniej części użytych do jego budowy materiałów budowlanych. Rozbiórka obiektu może pociągnąć za sobą także niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w związku z koniecznością jego odbudowy, jeżeli okazałoby się, że w wyniku uwzględnienia skargi decyzja nakładająca obowiązek rozbiórki zostałaby uchylona. Przedstawione powyższe okoliczności przemawiają za zasadnością wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., uwzględnił wniosek i wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Przy czym zwrócenia uwagi wymaga, że na skutek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji również decyzja organu pierwszej instancji nie podlega wykonaniu (por. postanowienie NSA z dnia 12 września 2018 r., sygn. akt II OSK 1957/18).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI