II OSK 1988/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na pozwolenie na użytkowanie budynku gospodarczo-garażowego, uznając, że zastosowanie miały przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. i legalizacja samowoli budowlanej była prawidłowa.
Skarga dotyczyła decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku gospodarczo-garażowego, który został wybudowany bez pozwolenia na budowę. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów i nieprawidłowe zastosowanie Prawa budowlanego z 1974 r. zamiast nowszej ustawy. Sąd uznał, że budynek istniał przed 1995 r., co uzasadniało zastosowanie przepisów z 1974 r. i procedury legalizacyjnej. Skoro decyzja nakazująca wykonanie prac legalizacyjnych nie została zaskarżona i została wykonana, a następnie wydano pozwolenie na użytkowanie, sąd oddalił skargę.
Sprawa dotyczyła skargi B. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. o pozwoleniu na użytkowanie budynku gospodarczo-garażowego. Budynek został wybudowany bez pozwolenia na budowę na działce należącej do K. C. Skarżąca podnosiła, że budynek został wzniesiony w 2003 r. bez pozwolenia, co powinno skutkować zastosowaniem przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. i nakazem rozbiórki. Organy administracji ustaliły jednak, na podstawie protokołu oględzin i mapy z 1992 r., że budynek istniał już wcześniej, co uzasadniało zastosowanie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. Zgodnie z tymi przepisami, w przypadku samowoli budowlanej, jeśli nie zachodziły przesłanki do rozbiórki (art. 37), organ mógł nakazać wykonanie zmian w celu legalizacji (art. 40), a następnie wydać pozwolenie na użytkowanie (art. 42). Decyzja nakazująca wykonanie prac legalizacyjnych nie została zaskarżona przez skarżącą i została wykonana przez inwestora. W związku z tym, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy prawidłowo zastosowały prawo, nie dopatrzył się naruszeń i oddalił skargę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Należy stosować przepisy Prawa budowlanego z 1974 r., jeśli budowa obiektu zakończyła się przed wejściem w życie ustawy z 1994 r. lub postępowanie zostało wszczęte przed tym dniem.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., do obiektów budowanych przed wejściem w życie tej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe, czyli z 1974 r.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (21)
Główne
u.p.b. z 1974 r. art. 37
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
u.p.b. z 1974 r. art. 40
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
u.p.b. z 1974 r. art. 42
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
Pomocnicze
u.p.b. art. 103 § ust. 2
Ustawa Prawo budowlane
u.p.b. art. 37
Ustawa Prawo budowlane
u.p.b. art. 40
Ustawa Prawo budowlane
u.p.b. art. 42
Ustawa Prawo budowlane
u.p.b. art. 48
Ustawa Prawo budowlane
u.p.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 16 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.b. z 1994 r.
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.p.u.s.a.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
rozp. ws. warunków technicznych
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zastosowanie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. do legalizacji samowoli budowlanej wzniesionej przed 1995 r. Prawidłowość procedury legalizacyjnej na podstawie art. 40 i 42 Prawa budowlanego z 1974 r. Ostateczność i brak zaskarżenia decyzji legalizacyjnej z 14 grudnia 2004 r.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. i nakaz rozbiórki obiektu. Niezgodność usytuowania obiektu z przepisami Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 r. Niewłaściwe ustalenie daty budowy obiektu.
Godne uwagi sformułowania
Sąd w stanie faktycznym oraz prawnym występującym w sprawie niniejszej nie dopatrzył się naruszenia przez organy administracyjne obu instancji przepisów prawa materialnego bądź prawa procesowego w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi. Od prawidłowego ustalenia tej okoliczności faktycznej zależała bowiem dopuszczalność oraz prawidłowość zastosowania trybu postępowania legalizacyjnego w oparciu o ustawę Prawo budowlane z 1974 lub z 1994 roku. Dlatego też organy administracji ustalając okres powstania przedmiotowej samowoli zasadnie powołały się na zapisy z mapy wpisanej do ewidencji przez Wojewódzki Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w S. pod nr 4/121.241.03-9 aktualnej na dzień 5 października 1992r., z której wynikało niezbicie, iż sporny obiekt gospodarczo-garażowy istniał już w roku 1992. W świetle przepisu art. 16 § 1 k.p.a., ustalającego zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnych, uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego lub ustawach szczególnych.
Skład orzekający
Ewa Markiewicz
przewodniczący-sprawozdawca
Anna Stępień
członek
Barbara Rymaszewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych Prawa budowlanego (1974 vs 1994) oraz zasada trwałości decyzji administracyjnych w kontekście legalizacji samowoli budowlanych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z datą budowy obiektu i zastosowaniem przepisów przejściowych. Orzeczenie opiera się na ustaleniach faktycznych dotyczących daty powstania obiektu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje złożoność przepisów przejściowych w prawie budowlanym i znaczenie ostateczności decyzji administracyjnych. Jest to typowy przykład sporu sąsiedzkiego dotyczącego samowoli budowlanej.
“Jak legalizować samowolę budowlaną sprzed lat? Sąd wyjaśnia, które przepisy mają zastosowanie.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 209/06 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2006-07-28 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-03-15 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Anna Stępień Barbara Rymaszewska Ewa Markiewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Sygn. powiązane II OSK 1988/06 - Wyrok NSA z 2008-02-01 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Markiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień, Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Protokolant Referendarz sądowy Małgorzata Kowalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2006 r. sprawy ze skargi B. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczo-garażowego oddala skargę. Uzasadnienie W dniu 8 stycznia 2003 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., na skutek interwencji właścicielki nieruchomości sąsiedniej B. P. wszczął postępowanie w sprawie wybudowania bez pozwolenia na budowę, na działce nr 22 położonej w miejscowości W. przy ul. A, należącej do K. C. zlokalizowanych na niej obiektów budowlanych w tym budynku garażowo-gospodarczego usytuowanego w granicy nieruchomości. W trakcie prowadzonych w dniu 24 stycznia 2003 roku czynności kontrolnych organ nadzoru budowlanego ustalił, iż na działce nr 22 przy ul. A przy granicy z sąsiednią nieruchomością nr 23 będącą własnością B. P. znajduje się m. in. budynek garażowo - gospodarczy o wymiarach 11.25 m x 3.80 m wykonany z płyt pełnych ogrodzeniowych. Zgodnie z oświadczeniem właściciela K. C. przedmiotowy budynek powstał na początku lat 70-tych i na jego wzniesienie inwestor nie posiadał pozwolenia. Zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego obecnie jak i przed rokiem 1981 przewidywały dla terenu ekstensywnej zabudowy mieszkaniowej, na którym powstał ten obiekt, możliwość prowadzenia usług nieuciążliwych lub z uciążliwością mieszczącą się w granicy działki. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia określonej dokumentacji technicznej w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Z obowiązku tego inwestor wywiązał się w dniu 14 grudnia 2004 roku. Wobec powyższego wydaną w oparciu o przepis art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) decyzją Nr [...] z tej samej daty organ nadzoru budowlanego I instancji nakazał K. C. wykonanie w wyznaczonym terminie określonych robót budowlanych – zmian i przeróbek objętych projektem budowlanym stanowiącym integralną część decyzji, w celu doprowadzenia spornego obiektu do stanu zgodnego z przepisami i Polskimi Normami i nałożył obowiązek zapewnienia objęcia kierownictwa nad prowadzonymi robotami przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane odpowiedniej specjalności, zaprowadzenia dziennika budowy i zarejestrowania go w organie oraz po wykonaniu zmian i przeróbek wystąpienia z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na użytkowanie. Wnioskiem z dnia 10 października 2005 roku inwestor zwrócił się do organu nadzoru budowlanego stopnia podstawowego o udzielenie pozwolenia na użytkowanie spornego obiektu budowlanego załączając jednocześnie Dziennik Budowy nr 24/2004 z dnia 15 grudnia 2004 roku, inwentaryzację geodezyjną powykonawczą oraz oświadczenie o wykonaniu obowiązków nałożonych decyzją z dnia [...] stwierdzające zdatność budynku do użytkowania. W dniu 3 listopada 2005 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. decyzją nr [...] wydaną na podstawie przepisu art. 42 ustęp 1 i 3 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane udzielił K. C. pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczo-garażowego znajdującego się na działce nr 22 przy ul. A 24 w W. Od decyzji powyższej odwołanie wniosła B. P. zarzucając, organowi I instancji błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż sporny budynek został wzniesiony w latach 70- tych, podczas gdy w rzeczywistości wybudowano go w roku 2003 i domagając się nakazania rozbiórki spornego obiektu zgodnie z obowiązującym stanem prawnym. Odwołująca się podkreśliła, iż obiekt ten wzniesiony został bez pozwolenia na budowę po 1 stycznia 1995 r. i z tego względu zastosowanie w sprawie powinny mieć przepisy ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994 r. (tekst jedn. z 2003, Nr 207, poz. 2016 ze zm.), a nie ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974 r. (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Na gruncie ustawy Prawo budowlane z 1994 r. sprawcy samowoli budowlanej groził bezwzględny nakaz rozbiórki, gdyż dopiero od 11 lipca 2003 r. (od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw, Dz. U. Nr 80, poz. 718) ustawa ta dopuszcza możliwość zalegalizowania obiektu budowlanego wzniesionego nielegalnie. Wskazała, iż w jej ocenie usytuowanie wzniesionego nielegalnie obiektu jest niezgodne z postanowieniami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690). Podkreśliła, iż działalność w branży motoryzacyjnej, która prowadzona jest w dzień i w nocy na działce K. C. jest dla niej bardzo uciążliwa. W jej ocenie nie jest to działalność nieuciążliwa, mieszcząca się w granicy działki, o czym stanowi miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Gminy i Miasta W. dla działek o nr ewid. [...] i[...] , zlokalizowanych przy ul. A. Ponadto nie zostały przeprowadzone żadne prace budowlano - inżynieryjne, mające na celu doprowadzenie tegoż obiektu do stanu zgodnego z prawem. Jedynie oddzielono papę dachową od ścian jej budynków gospodarczych, do których była przyklejona kawałkami blachy. Decyzją nr [...] z dnia [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż w świetle przepisów Prawa budowlanego - ustawy obowiązującej zarówno w latach 70-tych, późniejszych a także aktualnie, budowa garażu wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, którego inwestor nie posiadał. W celu określenia w oparciu o jakie przepisy prawa winno być prowadzone postępowanie dotyczące spornego obiektu należało w pierwszej kolejności określić datę jego budowy. Dokonując tych ustaleń organ I instancji oparł się zarówno na protokole z oględzin przeprowadzonych na nieruchomości przy ul. A 24 w dniu 23 stycznia 2003 roku, z którego wynika, że garaż wybudowano w latach 70-tych opatrzonym przez strony podpisem potwierdzającym taki stan rzeczny oraz na mapie znajdującej się w aktach sprawy, wpisanej do ewidencji przez Wojewódzki Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w S. pod nr 4/121.241.03-9 aktualnej na dzień 5 października 1992r. Powyższa mapa bezspornie wskazuje, iż budynek gospodarczo-garażowy istniał już w tym czasie na terenie działki nr [...] przy ul. A 24 w W. Słusznie zatem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. stosownie do przepisu art. 103 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t. j. Dz. U. Nr 207 z 2003 r., poz. 2016 z, ze zm.) uznał, iż w sprawie niniejszej zastosowanie mają przepisy ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974 roku. Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane z 1974 roku obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Skarbu Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony pod innego rodzaju zabudowę lub powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Uwzględniając istniejący w sprawie materiał dowodowy, należy stwierdzić, że sporny obiekt budowlany, w dacie jego budowy, nie naruszał przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego dla terenu, na którym został zrealizowany bowiem zapisy tego planu zarówno przed rokiem 1981 jak i obowiązującego obecnie nie wykluczały budowy takich obiektów. Przedmiotowy garaż nie powodował też niebezpieczeństwa dla mienia oraz niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, tak więc nie istnieją w sprawie okoliczności z art. 37 ustawy z 1974 r., zobowiązujące organ administracji do wydania nakazu przymusowej rozbiórki przedmiotowego obiektu. Słusznie zatem organ I instancji prowadził w oparciu o przepis art. 40 wskazanej ustawy procedurę legalizacyjną zmierzającą do doprowadzenia obiektu do stanu zgodzonego z przepisami. Po wykonaniu przez inwestora obowiązków nałożonych wydaną w oparciu o przepis art. 40 decyzją z dnia [...], dysponując materiałem dowodowym świadczącym o zdatności garażu do użytku wydaną na podstawie art. 42 Prawa budowlanego 1974 roku decyzją z dnia[...], organ I instancji zasadnie udzielił pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczo-garażowego. Odnosząc się do zarzutów odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wskazał, iż jak wynika z akt sprawy B. P. w dniu 13 lutego 2003 roku zapoznała się z aktami sprawy, a zwłaszcza protokołem oględzin z dnia 24 stycznia 2003 roku i składając swój podpis potwierdziła ustalony w nim stan faktyczny, nie kwestionując wskazanej w nim daty powstania spornego obiektu. Nietrafnie także strona w odwołaniu powołuje się na przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, bowiem zgodnie z przepisem art. 37 Prawa budowlanego z 1974 roku, który ma w sprawie zastosowanie, oceny prawidłowości wybudowania obiektu budowlanego dokonuje się w oparciu o przepisy obowiązujące w okresie jego budowy, a więc przepisy wskazanego przez stronę aktu prawnego w ogóle nie znajdują zastosowania w stanie faktycznym sprawy. W dniu 11 lutego 2006 roku B. P. wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu powtórzyła zarzuty podnoszone uprzednio w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. podtrzymał stanowisko oraz argumentację podnoszoną w toku dotychczasowego postępowania. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w dniu 14 lipca 2006 roku skarżąca wyjaśniła, iż nie odwoływała się w sposób prawnie skuteczny od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] i decyzja ta pozostaje w obrocie prawnym. Ponadto podała, iż "usługi motoryzacyjne", o których pisała w odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz w skardze do sądu polegały na handlu używanymi samochodami sprowadzanymi z zagranicy i działalność ta ustała w 2004 roku. Obecnie w spornym budynku są przechowywane dwa samochody właścicieli sąsiedniej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a." sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art.145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem kontroli Sądu w rozstrzyganej sprawie była ocena zgodności z prawem decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] udzielającą K. C. pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczo-garażowego zlokalizowanego na jego nieruchomości położonej w miejscowości W. przy ul. A 24. Badając zaskarżoną decyzję pod względem jej legalności tj. zgodności z przepisami postępowania administracyjnego oraz przepisami prawa materialnego, na podstawie których została wydana, Sąd w stanie faktycznym oraz prawnym występującym w sprawie niniejszej nie dopatrzył się naruszenia przez organy administracyjne obu instancji przepisów prawa materialnego bądź prawa procesowego w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi Na wstępie rozważań w przedmiotowej sprawie wskazać należy, iż warunkiem uznania prawidłowości przeprowadzonego postępowania w sprawie przedmiotowego samowolnie wzniesionego obiektu gospodarczo-garażowego było ustalenie, kiedy nastąpiła faktycznie budowa spornego obiektu, dokonana bez pozwolenia na budowę. Od prawidłowego ustalenia tej okoliczności faktycznej zależała bowiem dopuszczalność oraz prawidłowość zastosowania trybu postępowania legalizacyjnego w oparciu o ustawę Prawo budowlane z 1974 lub z 1994 roku. Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że sporny obiekt został zrealizowany przed dniem 1 stycznia 1995 r., a więc przed dniem wejścia w życie aktualnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. Nr 89, poz. 415 ze zm.). W ocenie Sądu rozstrzygającego sprawę niniejszą organy administracji obu instancji prawidłowo dokonały ustaleń dotyczących okresu wzniesienia spornego obiektu, przeprowadzając niezbędne czynności procesowe. Ustalenia te w początkowej fazie postępowania nie były kwestionowane przez samą skarżącą, o czym świadczy podpisanie przez nią jako zgodnego z rzeczywistością protokołu z oględzin, z którym to dowodem została zapoznana, jak bezspornie wynika z dokumentacji dołączonej do akt administracyjnych sprawy niemniejszej. Dopiero w kolejnych pismach do organów administracji oraz skardze do sądu administracyjnego skarżąca dość nieprecyzyjnie wskazuje co raz to inne daty wzniesienia spornego obiektu. Przykładowo, w piśmie z dnia 15 listopada 2004 roku skierowanym do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wskazuje, iż został on wzniesiony w 1998 roku, a w odwołaniu od decyzji organu I instancji wskazuje na rok 2003, zaś w skardze do sądu administracyjnego podaje, iż obiekt powstał po 1 stycznia 1995 roku nie przedstawiając jednak żadnych dowodów potwierdzających powyższą okoliczność. Dlatego też organy administracji ustalając okres powstania przedmiotowej samowoli zasadnie powołały się na zapisy z mapy wpisanej do ewidencji przez Wojewódzki Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w S. pod nr 4/121.241.03-9 aktualnej na dzień 5 października 1992r., z której wynikało niezbicie, iż sporny obiekt gospodarczo-garażowy istniał już w roku 1992. Słusznie zatem organy orzekające nie dały wiary gołosłownym twierdzeniom skarżącej przyjmując wiarygodne oświadczenie inwestora o wzniesieniu go w początku lat 70-tych XX w., co potwierdzają wyżej wymienione dokumenty. Zgodnie z ogólną zasadą prawa administracyjnego organy administracji stosują przepisy prawa materialnego obowiązujące w dniu wydania decyzji. Przepisy te mogą jednak decydować, iż w pewnym zakresie, w określonych sytuacjach organ winien zastosować przepisy dawniejsze (por. wyrok NSA z 21 grudnia 1999 roku w sprawie sygn. akt IV SA 2079/97, opubl. w Systemie Informacji Prawniczej LEX nr 48737). Stosownie do treści art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, do obiektów których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie tej ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, nie stosuje się przepisu art. 48 tej ustawy – zawierającego bezwzględny nakaz rozbiórki obiektów budowlanych wzniesionych samowolnie – lecz przepisy "dotychczasowe". Oznacza to zatem, iż do likwidacji samowoli budowlanych wzniesionych przed wejściem w życie cytowanej ustawy – Prawo budowlane z 1994 roku tj. przed 1 stycznia 1995 roku, należy stosować przepisy art. 37 bądź art. 40 i 42 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz. 229 ze zm.). W prawidłowo ustalonym przez organy administracji stanie faktycznym przedmiotowej sprawy jej rozstrzygnięcie winno mieć zatem oparcie w przepisach ustawy 1974 roku, które organ niewadliwie zastosował. Przepisy te przewidywały albo wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wzniesionego obiektu, ale tylko w wypadku spełnienia wszystkich przesłanek, o których mowa w przepisie art. 37 powołanej ustawy, albo "legalizację" samowoli poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie danego obiektu budowlanego wybudowanego niezgodnie z przepisami. Zgodnie z przepisem art. 40 powołanej ustawy w wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami. Z przepisu powyższego wynika, iż w przypadku samowoli budowlanej o ile nie zachodziły przesłanki przewidziane przepisem art. 37 tej ustawy istniała możliwość legalizacji tak wzniesionych obiektów, a w celu jej umożliwienia organ na podstawie przepisu art. 40 mógł nakazać wykonanie robót doprowadzających budynek do stanu zgodnego z prawem. Stosownie zaś do przepisu art. 42 Prawa budowlanego z 1974 roku inwestor, właściciel lub zarządca może przystąpić do użytkowania obiektu budowlanego, co do którego wydano przewidziany w art. 40 nakaz dokonania zmian lub przeróbek, dopiero po uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie. Tak więc w sytuacji, gdy obiekt spełnia już wszystkie wymogi prawa budowlanego właściwy organ wydaje pozwolenie na jego użytkowanie, które stanowi jednocześnie stwierdzenie zdatności do użytkowania samowolnie wykonanego obiektu (art. 42 ust. 3 Prawa budowlanego z 1974 r.). Wydanie tego rodzaju decyzji wymaga uprzedniego ustalenia przez organ orzekający, iż obiekt spełnia wszystkie wymogi wynikające z przepisów techniczno-budowlanych i Polskich Norm, od których uzależnione jest wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, stanowiące w istocie legalizację dokonanej samowoli. W przedmiotowej sprawie organ administracji I instancji decyzją z dnia [...] nałożył na inwestora na podstawie przepisu art. 40 ustawy z 1974 roku obowiązek wykonania określonych zmian i przeróbek w celu doprowadzenia spornego obiektu gospodarczo-garażowego do stanu zgodnego z przepisami i Polskimi Normami. Powyższa decyzja nie była kwestionowana przez skarżącą, pozostaje w obrocie prawnym, a nałożone nią obowiązki zostały przez inwestora prawidłowo wykonane. Trafnie zatem organy orzekające przyjęły, iż wykonanie nakazów nałożonych powyższą decyzją stanowiło podstawę do wydania inwestorowi, w trybie określonym w przepisie art. 42 Prawa budowlanego z 1974 roku pozwolenia na użytkowanie. Z dokumentacji zgromadzonej w aktach administracyjnych sprawy niniejszej wynika, też, że postępowanie wyjaśniające w tej sprawie, wbrew zarzutom skargi, zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, nakazującymi dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz zebranie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Organy I i II instancji dokonały oceny inwestycji także pod kątem ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Z zawartej w art. 8 k.p.a. zasady pogłębiania zaufania wynika dla organów administracji obowiązek prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli (por. np. wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 1999 r. IV SA 895/97, opublikowany w Systemie Informacji Prawnej LEX pod poz. 47186, wyrok z dnia 20 czerwca 1994 r. SA/Wr 98/94 - Przegląd Orzecznictwa Podatkowego 1996 r. nr l, poz. 3). Działając po myśli tej zasady organy administracji trafnie przyjęły, iż skoro skarżąca nie zakwestionowała w sposób prawnie skuteczny pozostającej w obrocie prawnym decyzji z 14 grudnia 2004 roku, to wobec prawidłowego wykonania tej decyzji przez inwestora zasadnym jest udzielenie inwestorowi pozwolenia na użytkowanie spornego garażu w trybie art. 42 ustawy Prawo budowlane z 1974 roku. Stanowisko to jest tym bardziej uzasadnione, iż inwestor wykonując powołaną decyzję ostateczną wydaną na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 roku, miał wszelkie podstawy do oczekiwania od organów orzekających dokonania legalizacji przedmiotowej samowoli budowlanej. W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a zaskarżona do sądu decyzja tylko wówczas podlega uchyleniu, jeżeli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy, albo naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia prawa administracyjnego (art. 145 p.p.s.a.). Stosownie do przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W sprawie niniejszej oznacza to, iż rozpoznając skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Sąd nie miał podstaw do oceny legalności decyzji z 14 grudnia 2004 roku, która na skutek braku zaskarżenia przez skarżącą stała się decyzją ostateczną i pozostaje w obrocie prawnym. W świetle przepisu art. 16 § 1 k.p.a., ustalającego zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnych, uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego lub ustawach szczególnych. Ze wskazanych powyżej względów uznać należało, iż decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] wydana została w zgodzie z obowiązującym prawem i dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI