II OSK 198/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą legalności budowy budynku inwentarsko-składowego, potwierdzając prawidłowość interpretacji przepisów budowlanych dotyczących odległości od granicy działki.
Skarga kasacyjna dotyczyła wyroku WSA w Rzeszowie, który oddalił skargę na decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie robót budowlanych. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne ustalenie stanu faktycznego, niewłaściwą ocenę dowodów oraz błędną interpretację przepisów Prawa budowlanego i rozporządzeń dotyczących odległości budynków od granicy działki. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną, potwierdzając prawidłowość ustaleń faktycznych i prawnych dokonanych przez sąd niższej instancji oraz organy administracji.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej K. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który oddalił skargę na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie robót budowlanych. Skarżący podnosił zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 151 p.p.s.a. i art. 80 k.p.a., zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący kwalifikacji dwóch obiektów budowlanych jako jednego budynku. Kwestionował również naruszenie prawa materialnego, w tym art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego oraz § 12 rozporządzenia z 1980 r. dotyczącego odległości budynków od granicy działki. Naczelny Sąd Administracyjny, po analizie materiału dowodowego, uznał ustalenia organów i sądu pierwszej instancji za prawidłowe. Sąd stwierdził, że sporny budynek inwentarsko-składowy o wymiarach zewnętrznych 12,16 m x 8,16 m powstał w latach 1991-1995 w wyniku rozbudowy i wykorzystania elementów istniejącego wcześniej budynku. Sąd podkreślił, że działka sąsiednia (nr B) była zabudowana budynkiem magazynowym w dacie budowy spornego obiektu, co uzasadniało zastosowanie § 12 ust. 2 rozporządzenia z 1980 r. Pozwoliło to na zmniejszenie odległości budynku od granicy działki, przy jednoczesnym zachowaniu wymogu co najmniej 8 m odległości między budynkami. Sąd odwołał się również do zasady związania prawomocnym orzeczeniem (art. 170 p.p.s.a.), wskazując na wcześniejsze wyroki WSA i NSA dotyczące podobnych budynków na tej samej działce, które potwierdziły prawidłowość zastosowania przepisów. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną jako niezasadną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli są konstrukcyjnie i funkcjonalnie powiązane, stanowią jedną całość.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły, iż sporny obiekt powstał w wyniku rozbudowy i połączenia istniejących elementów, tworząc jedną bryłę o określonych wymiarach, co było podstawą do dalszej oceny zgodności z przepisami.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
rozporządzenie z 1980 r. art. 12 § 2
Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r.
Dopuszcza zmniejszenie odległości, o których mowa w ust. 1, przy istniejącej zabudowie na sąsiedniej działce w odległości większej niż 4 m od granicy działki, z tym że odległość między budynkiem istniejącym a projektowanym powinna wynosić co najmniej 8 m.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.b. art. 37 § 1
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane
rozporządzenie z 1980 r. art. 12 § 1
Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r.
u.p.b. art. 40
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane
rozporządzenie WT art. 271-273
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
p.p.s.a. art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, podczas gdy organy obu instancji naruszyły art. 80 k.p.a. poprzez niewłaściwą ocenę dowodów, co doprowadziło do błędu w ustaleniach faktycznych polegającego na przyjęciu, że dwa obiekty budowlane wybudowane w różnych okresach stanowią jeden budynek inwentarsko-składowy. Naruszenie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na braku nakazania rozbiórki budynku o wym. 9,01 m x 8,16 m, mimo że z akt sprawy wynika, iż przeznaczony do rozbiórki budynek inwentarsko-składowy o wymiarach 15 m x 4,9 m nie został rozebrany w całości, lecz jedynie częściowo, a następnie rozbudowany. Naruszenie § 286 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. poprzez zastosowanie przepisu § 12 tego rozporządzenia obowiązującego w okresie od 1.01.1981 r. do 2.04.1995 r. do budynku inwentarsko-składowego wybudowanego przed tym okresem, tj. w roku 1967, który to budynek w latach 90. XX wieku został jedynie rozbudowany. Naruszenie prawa materialnego, tj. § 12 ust. 2 rozporządzenia z 1980 r. przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przepis ten dopuszcza możliwość zmniejszenia odległości, o których mowa w § 12 ust. 1 rozporządzenia w sytuacji, gdy spośród dwóch działek sąsiednich należących do różnych właścicieli, tylko na jednej z tych działek istnieje zabudowa. Naruszenie prawa materialnego, tj. § 12 ust. 2 rozporządzenia z 1980 r. przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że odległość co najmniej 4 m budynku inwentarsko-składowego od granicy działki nr A mogła ulec zmniejszeniu, pomimo że w czasie budowy tego budynku sąsiednia działka nr B była działką niezabudowaną. Naruszenie prawa materialnego, tj. art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. -Prawo budowlane w zw. z § 271-273 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na braku nakazania właścicielowi działki nr ewid. A doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami, poprzez zamurowanie otworów okiennych.
Godne uwagi sformułowania
Przedmiotem postępowania jest budynek inwentarsko-składowy o wymiarach 9,01 m x 8,16 m wraz z częścią dobudowaną od strony północnej nad płytą gnojową ze ścianami zewnętrznymi drewnianymi (zachodnia i wschodnia) przykryty jednym dachem dwuspadowym o wspólnej kalenicy, stanowiący jedną bryłę o łącznej powierzchni 12,16 x 8,16 m, połączony konstrukcyjnie i funkcjonalnie za pomocą otworu drzwiowego. Ratio legis art. 170 p.p.s.a. polega na tym, że gwarantuje on zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy. Wobec tego stwierdzić należy, że stanowisko zawarte w ww. wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 12 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 1318/19, jak i powołanym wyroku NSA z dnia 11 października 2023 r., sygn. akt II OSK 1175/22 zostało wyrażone w sprawach, w których przedmiotem postępowania był budynek inwentarsko-składowy o wymiarach 15,20 x 8,10 m, położony na tej samej działce co budynek będący przedmiotem niniejszego postępowania, połączony z tym budynkiem, znajdujący się w takiej samej odległości od granicy działki. Istnieje zatem ścisły związek ww. spraw z niniejszą sprawą, a zatem uznać należy ocenę prawną wyrażoną w powyższych wyrokach za wiążącą w niniejszej sprawie.
Skład orzekający
Arkadiusz Despot - Mładanowicz
sprawozdawca
Grzegorz Rząsa
członek
Jacek Chlebny
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów Prawa budowlanego oraz rozporządzeń wykonawczych dotyczących odległości budynków od granicy działki, zwłaszcza w kontekście rozbudowy istniejących obiektów i zabudowy na działkach sąsiednich. Znaczenie zasady związania prawomocnym orzeczeniem (art. 170 p.p.s.a.) w sprawach administracyjnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów techniczno-budowlanych obowiązujących w przeszłości (rozporządzenie z 1980 r.) oraz konkretnego stanu faktycznego związanego z budynkami inwentarsko-składowymi. Interpretacja art. 170 p.p.s.a. ma szersze zastosowanie, ale wymaga analizy kontekstu konkretnej sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy praktycznych aspektów prawa budowlanego, które są istotne dla właścicieli nieruchomości i inwestorów. Wyjaśnia złożone kwestie interpretacji przepisów z przeszłości i ich stosowania w obecnych realiach, a także podkreśla znaczenie prawomocnych orzeczeń.
“Budowa na granicy działki: Jak stare przepisy budowlane wpływają na współczesne spory?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 198/23 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-04-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-01-27 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Arkadiusz Despot - Mładanowicz /sprawozdawca/ Grzegorz Rząsa Jacek Chlebny /przewodniczący/ Symbol z opisem 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601 Sygn. powiązane II SA/Rz 671/22 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2022-10-19 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz /spr./ sędzia del. WSA Grzegorz Rząsa po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 19 października 2022 r., sygn. akt II SA/Rz 671/22 w sprawie ze skargi K. L. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 21 kwietnia 2022 r. nr OA.7721.18.25.2021 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie robót budowlanych oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 19 października 2022 r., sygn. akt II SA/Rz 671/22 oddalił skargę K. L. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 21 kwietnia 2022 r. nr OA.7721.18.25.2021 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie robót budowlanych. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył K. L., zaskarżając wyrok w całości, zarzucając: 1) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, podczas gdy organy obu instancji naruszyły art. 80 k.p.a. poprzez niewłaściwą ocenę dowodów, co doprowadziło do błędu w ustaleniach faktycznych polegającego na przyjęciu, że dwa obiekty budowlane wybudowane w różnych okresach, tj. jeden około roku 1967 i drugi w latach 90. XX wieku stanowią jeden budynek inwentarsko-składowy o wymiarach zewnętrznych 12,16 m x 8,16 m, 2) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na braku nakazania rozbiórki budynku o wym. 9,01 m x 8,16 m (który Sąd kwalifikuje jako część budynku o wym. 12,16 m x 8,16 m), mimo że z akt sprawy wynika, iż przeznaczony do rozbiórki budynek inwentarsko-składowy o wymiarach 15 m x 4,9 m nie został rozebrany w całości, lecz jedynie częściowo (rozebrano tylko część drewnianą pozostawiając część murowaną), a następnie rozbudowany do obecnych rozmiarów 9,01 m x 8,16 m, 3) naruszenie prawa materialnego, tj. § 286 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. (Dz.U. z 1980 r., Nr 17, poz. 62), dalej: "rozporządzenie z 1980 r." poprzez zastosowanie przepisu § 12 tego rozporządzenia obowiązującego w okresie od 1.01.1981 r. do 2.04.1995 r. do budynku inwentarsko-składowego wybudowanego przed tym okresem, tj. w roku 1967, który to budynek w latach 90. XX wieku został jedynie rozbudowany. W razie nieuwzględnienia powyższych zarzutów, skarżący kasacyjnie zarzucił: 1) naruszenie prawa materialnego, tj. § 12 ust. 2 rozporządzenia z 1980 r. przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przepis ten dopuszcza możliwość zmniejszenia odległości, o których mowa w § 12 ust. 1 rozporządzenia w sytuacji, gdy spośród dwóch działek sąsiednich należących do różnych właścicieli, tylko na jednej z tych działek istnieje zabudowa, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że przepis § 12 ust. 2 rozporządzenia pozwala na zmniejszenie odległości, o których mowa w przepisie § 12 ust. 1 rozporządzenia tylko wtedy, gdy zabudowa istnieje na obu działkach sąsiednich należących do różnych właścicieli, 2) naruszenie prawa materialnego, tj. przepisu § 12 ust. 2 rozporządzenia z 1980 r. przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że odległość co najmniej 4 m budynku inwentarsko-składowego o wym. zewn. 12,16 m x 8,16 m od granicy działki nr A mogła ulec zmniejszeniu, pomimo że w czasie budowy tego budynku sąsiednia działka nr B była działką niezabudowaną, podczas gdy właściwe zastosowanie przepisu § 12 ust. 2 rozporządzenia prowadzi do wniosku, że odległość co najmniej 4 m budynku inwentarsko-składowego o wym. zewn. 12,16 m x 8,16 m od granicy działki nr A nie mogła ulec zmniejszeniu, ze względu na to, że sąsiednia działka nr B była działką niezabudowaną, 3) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. -Prawo budowlane w zw. z § 271-273 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na braku nakazania właścicielowi działki nr ewid. A położonej w miejscowości [...] doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami, poprzez zamurowanie otworów okiennych. Skarżący kasacyjnie wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uchylenie decyzji organów obu instancji, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, a ponadto zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Oświadczył, że zrzeka się rozprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie, organy sposób rzetelny ustaliły stan faktyczny sprawy, jak i dokonały prawidłowej oceny zgromadzonych w sprawie dowodów, nie naruszając art. 80 k.p.a. Przedmiotem postępowania jest budynek inwentarsko-składowy o wymiarach 9,01 m x 8,16 m wraz z częścią dobudowaną od strony północnej nad płytą gnojową ze ścianami zewnętrznymi drewnianymi (zachodnia i wschodnia) przykryty jednym dachem dwuspadowym o wspólnej kalenicy, stanowiący jedną bryłę o łącznej powierzchni 12,16 x 8,16 m, połączony konstrukcyjnie i funkcjonalnie za pomocą otworu drzwiowego. Podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 24 sierpnia 2018 r. ustalono, że na działce nr ewid. A położonej w miejscowości [...], gmina [...] znajduje się m.in. murowany budynek inwentarsko-składowy, o wymiarach zewnętrznych 15,20 m x 8,10 m, zrealizowany na podstawie pozwolenia na budowę wydanego przez Wójta Gminy [...] z dnia 4 marca 1991 r. nr UG.7351/B/17/91. Od strony południowej ww. obiektu budowlanego znajduje się drugi budynek inwentarsko-składowy o wymiarach zewnętrznych 9,01 m x 8,16 m, przy czym oba te budynki są zlokalizowane w odległości 3,18 m od istniejącego betonowego ogrodzenia po stronie wschodniej działki nr ewid. A oraz w odległości 3,38 m od ogrodzenia z siatki po stronie wschodniej ww. działki. W ścianie wschodniej mniejszego budynku znajdują się trzy otwory okienne. Oba te budynki są połączone ze sobą za pomocą zadaszenia posiadającego ściany zewnętrzne drewniane oraz dach dwuspadowy o konstrukcji drewnianej kryty blachą, który stanowi przedłużenie połaci dachowej obiektu o wymiarach zewnętrznych 9,01 m x 8,16 m i łączy się w kalenicy z dachem obiektu o wymiarach zewnętrznych 15,20 m x 8,10 m. Jak ustaliły organy, co prawidłowo zaakceptował Sąd I instancji, poprzedni właściciele działki nr A, po dokonanej rozbiórce budynku o wymiarach 15 m x 4,9 m przeprowadzili roboty budowlane, polegające na budowie nowego obiektu budowlanego - budynku inwentarsko-składowego z wykorzystaniem starych elementów po rozbiórce uprzedniego budynku. Inwestorzy, wykorzystując fragmenty ścian istniejącego uprzednio budynku, tj. ściany północnej, zachodniej oraz prawdopodobnie ściany wschodniej wraz z oknami, wybudowali nowy budynek, który realizowano etapami. Początkowo powstała część budynku o wymiarach 9,01 m x 8,16 m, następnie od strony północnej dobudowano nad płytą gnojową pozostałą część obiektu ze ścianami zewnętrznymi drewnianymi (zachodnia i wschodnia), a całość została przykryta jednym dachem dwuspadowym o wspólnej kalenicy. Dach posiada załamania nad częścią budynku o wymiarach 9,01 m x 8,16 m i nad płytą do składowania obornika. Wykonane od strony północnej zadaszenie stanowiące przedłużenie połaci dachowej obiektu o wymiarach zewnętrznych 9,01 m x 8,16 m łączy się w kalenicy z dachem obiektu o wymiarach zewnętrznych 15,20 m x 8,10 m. Budynek inwentarsko-składowy o wymiarach 9,01 m x 8,16 m wraz z częścią dobudowaną od strony północnej w wyniku wykonania przedmiotowej konstrukcji dachu o wspólnej kalenicy stanowią obecnie jedną bryłę i są konstrukcyjnie i funkcjonalnie ze sobą powiązane (za pomocą otworu drzwiowego). W wyniku tych robót budowlanych powstał nowy obiekt budowalny, tj. budynek inwentarsko- składowy o wym. zewn. 12,16 m x 8,16 m. Nowo powstały obiekt posiada inny układ ścian i dachu niż obiekt, który podlegał rozbiórce (tj. budynek inwentarsko-składowy o wymiarach 15 m x 4,9 m). Nie można podzielić stanowiska skarżącego kasacyjnie, że organy przyjęły, że dwa obiekty budowlane wybudowane w różnych okresach, tj. jeden około roku 1967 i drugi w latach 90. XX wieku stanowią jeden budynek inwentarsko-składowy o wymiarach zewnętrznych 12,16 m x 8,16 m. Z ustaleń organów wynika, że sporny obiekt powstał pomiędzy 1991 a 1995 r. Poprzednio istniejący budynek posiadający wymiary zewnętrzne 15 m x 4,9 m został posadowiony w 1967 r. jako drewniany budynek inwentarsko-składowy. Po stronie północnej ww. obiektu znajdowała się płyta do składowania obornika o szerokości 2,70 m. Usytuowanie obiektów wskazano na planie zagospodarowania działki nr A stanowiącym załącznik do decyzji Wójta Gminy [...] z dnia 4 marca 1991 r., nr UG.7351/B/17/91. Z decyzji wynikało, że wyżej wymieniony budynek został przeznaczony do rozbiórki. Zebrany w sprawie materiał dowodowy dowodzi, że poprzedni właściciele działki nr A po rozbiórce tego budynku przeprowadzili roboty budowlane, polegające na budowie nowego obiektu budowlanego, tj. budynku inwentarsko-składowego z wykorzystaniem starych elementów, w wyniku czego powstał sporny budynek. Świadczy o tym wyraźna różnica w poziomie posadzki stwierdzona podczas oględzin w dniu 17 lipca 2020 r. Zmierzona przez organ odległość pomiędzy widoczną różnicą w posadzce a ścianą północną wynosi 4,88 m co odpowiada szerokości istniejącego uprzednio budynku inwentarsko-składowego – 4,90 m, oraz o tym, że w miejscu tym istniała wcześniej ściana południowa obiektu posiadającego wymiary zewnętrzne 15 m x 4,90 m, a po przeciwległej stronie znajdowała się ściana północna, która istnieje nadal. Odnośnie daty realizacji obiektu R. G. podał, że roboty budowlane zostały wykonane do 1995 r., co zostało uprawdopodobnione dokumentacją fotograficzną i oświadczeniem dotyczącym wieku znajdującego się na niej chłopca. Twierdzeniom tym nie zaprzeczył także K. L., który stwierdził, że budynek ten powstał w okresie 3-5 lat od uzyskania pozwolenia na budowę budynku inwentarsko-składowego o wymiarach 15,20 x 8,10 m, tj. 1991 r. Powyższej oceny nie zmienia dołączony do akt przez K. L. wniosek dowodowy w postaci mapy dla celów projektowych z 1997 r., na której brak jest łącznika między budynkiem inwentarsko-składowym o wym. 9,01 x 8,16 m a budynkiem inwentarsko-składowym o wymiarach 15,20 x 8,10 m. Mapa, jak wskazano, została wydana dla celów projektowych inwestycji K. L. i nie może w związku z tym stanowić samodzielnego dowodu na okoliczność daty powstania łącznika. Postępowanie dowodowe wykazało, że w 1997 r. przedmiotowy budynek istniał w obecnej formie, co zostało uwidocznione na wydruku archiwalnego fotogrametrycznego zdjęcia lotniczego z dnia 24 kwietnia 1997 r. Wobec tego uznać należy, że ustalenia organów co do realizacji spornego budynku pomiędzy 1991 a 1995 r. znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Tym samym niezasadny jest zarzut co do zastosowania do spornego obiektu § 12 rozporządzenia z 1980 r. Wobec ustalenia, że dokonano rozbiórki budynku inwentarsko-składowego o wymiarach 15 m x 4,9 m, za nieusprawiedliwiony należało uznać również zarzut naruszenia art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane przez jego niewłaściwe zastosowanie. Zgodnie z § 12 ust. 1 rozporządzenia z 1980 r., budynki mieszkalne i gospodarcze na działkach zagrodowych w indywidualnych gospodarstwach rolnych oraz wolno stojące jednorodzinne domy mieszkalne o ścianach z materiałów niepalnych i o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych powinny być sytuowane w odległości co najmniej 4 m od granicy działki. Odległość ta może być zmniejszona do 3 m, jeżeli ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie ma otworów okiennych lub drzwiowych. Stosownie do § 12 ust. 2 ww. rozporządzenia, przy istniejącej zabudowie na sąsiedniej działce w odległości większej niż 4 m od granicy działki, odległości określone w ust. 1 mogą ulec zmniejszeniu, z tym że odległość między budynkiem istniejącym a projektowanym powinna wynosić co najmniej 8 m. Ze zgromadzonego przez organy materiału dowodowego, w tym protokołów kontroli przeprowadzonej przez PINB w Rzeszowie w dniu 20 sierpnia 2020 r. w sprawie stalowych wiat oraz budynków gospodarczo-składowych zlokalizowanych na działkach ewid. C i B oraz oświadczenia K. L.1 — uprzedniego współwłaściciela działek C i B wynika, że obiekt magazynowy w północnej części działki nr ewid. B został wybudowany około 1986 r. Do dnia dzisiejszego ze względu na znaczny upływ czasu, dokumenty odnośnie ww. obiektu się nie zachowały. Obiekt od początku swego istnienia do dnia dzisiejszego pełni funkcję magazynową, tj. w latach 1984-1998 jako magazyn zakładu tapicerskiego, 1998-2001 jako skład celny i od 2001 r. do dziś jako magazyn działalności gospodarczej polegającej na wytwarzaniu materaców z gotowych półproduktów. W świetle powyższego za prawidłowe należy uznać stanowisko organów, zaakceptowane przez Sąd I instancji, że działka nr B w [...] w dacie budowy spornego budynku była działką zabudowaną budynkiem magazynowym. Wobec tego możliwe było zastosowanie § 12 ust. 2 rozporządzenia z 1980 r., który to dopuszcza odstępstwo od odległości określonych w przepisie § 12 ust. 1. Odległość przedmiotowego budynku inwentarsko-składowego od sąsiedniego budynku magazynowego zlokalizowanego na działce nr B w [...] wynosi ponad 60 m czyli znacznie więcej niż odległość "co najmniej 8 m" określona w § 12 ust. 2 rozporządzenia z 1980 r. warunkująca możliwość zmniejszenia odległości między budynkami określonych w ust. 1. Skarżący kasacyjnie zmierza do zakwestionowania ww. stanowiska, wskazując że jego poprzednicy prawni – B. i K. L.1 byli właścicielami działki nr C od dnia 4 kwietnia 1989 r., zaś działki nr B od dnia 19 sierpnia 1991 r. Działalność gospodarczą K. L.1 rozpoczął w 1992 r. Wskazać wobec tego należy, że podniesione przez skarżącego ww. okoliczności nie przekreślają ustaleń organów, że działka nr B była działką zabudowaną budynkiem magazynowym w dacie budowy obiektu będącego przedmiotem postępowania, skoro obiekt ten powstał pomiędzy 1991 a 1995 r. i był realizowany etapowo. Nawet gdyby uznać, że działka nr B była działką niezabudowaną, to należy zauważyć, że WSA w Rzeszowie w prawomocnym wyroku dnia 12 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 1318/19 wydanym w sprawie, w której przedmiotem postępowania był budynek inwentarsko-składowy o wymiarach 15,20 x 8,10 m przyjął, że przepis § 12 ust. 2 rozporządzenia z 1980 r. wymaga jedynie, aby działka sąsiednia względem działki, na której zrealizowano obiekt w odległościach mniejszych niż określonych w § 12 ust. 1 tego rozporządzenia, była zabudowana. Treść ww. regulacji nie wymaga, aby zabudowa ta istniała w bezpośrednim sąsiedztwie i niejako "na wysokości" takiego obiektu. Istotne jest bowiem jedynie istnienie zabudowy na działce sąsiedniej oraz zachowanie minimalnej odległości 8 m pomiędzy budynkami. Oznacza to, że możliwe jest zastosowanie § 12 ust. 2 ww. rozporządzenia także w przypadku, gdy na działce sąsiedniej nie występuje zabudowa bezpośrednio na wysokości ocenianego obiektu budowlanego. Sąd zwrócił przy tym uwagę, że na działce nr C zlokalizowany jest budynek mieszkalny jednorodzinny. Jak zauważył NSA w wyroku z dnia 11 października 2023 r., sygn. akt II OSK 1175/22, wydanym również w sprawie dotyczącej obiektu o wymiarach 15,20 x 8,10 m, ww. wyrokiem z dnia 12 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 1318/19 WSA w Rzeszowie uchylił decyzje nakazujące zamurowanie otworów okiennych budynku inwentarskiego R. G. o wymiarach 15,20 x 8,10 m właśnie dlatego, że zidentyfikował w sąsiedztwie ([...]) budynek mieszkalny istniejący w dacie budowy ww. budynku inwentarskiego. Budynek ten znajduje się wprawdzie na innej działce C, lecz w realiach terenowych może być uznany także za zabudowę na działce sąsiedniej (działka nr C przylega do działki A, podobnie jak działka nr B, tyle że na nieco innym odcinku). Tak budynek mieszkalny postrzegał Sąd w wyroku z dnia 12 lutego 2020 r. Wskazania Sądu dotyczyły wobec tego braku konieczności "równoległości" zabudowy na sąsiadujących działkach oraz badania odległości z § 12 ust. 2 rozporządzenia. Zakładały zarazem, że zabudowa na sąsiedniej nieruchomości istnieje. NSA zwrócił uwagę, że przytoczony wywód Sądu jest istotny dla sprawy. Gdyby bowiem w wyroku z dnia 12 lutego 2020 r. Sąd przyjął ocenę okoliczności sprawy taką jak przekonuje skarżący, to jest, że w stosunku do spornego obiektu budowlanego "sąsiednią" w rozumieniu § 12 ust. 2 rozporządzenia jest tylko działka nr B, która nie była zabudowana (w dacie budowy ww. budynku inwentarskiego), a budynek mieszkalny nie ma znaczenia, to oddaliłby skargę. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Ratio legis art. 170 p.p.s.a. polega na tym, że gwarantuje on zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy (zob. wyroki NSA: z dnia 21 sierpnia 2018 r., sygn. akt I FSK 1227/16; z dnia 19 maja 1999 r., sygn. akt IV SA 2543/98, orzeczenia.nsa.gov.pl). Podzielić należy pogląd wyrażony przez NSA w wyroku z dnia 24 listopada 2020 r., sygn. akt II FSK 1014/19 (orzeczenia.nsa.gov.pl), że jakkolwiek związanie prawomocnym wyrokiem wiąże tylko w danej sprawie, może odnosić się do innych postępowań w zakresie, w jakim w wyroku tym rozstrzygnięta została określona kwestia prawna, która ma znaczenie dla rozstrzygnięcia w innej sprawie jako zagadnienie wstępne, czy też dalszy element kształtujący proces stosowania prawa przez sąd. Skoro moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 p.p.s.a. oznacza, że podmioty wymienione w tym przepisie muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu, zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana (zob. B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. II, Lex/el 2021, art. 170). Wobec tego stwierdzić należy, że stanowisko zawarte w ww. wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 12 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 1318/19, jak i powołanym wyroku NSA z dnia 11 października 2023 r., sygn. akt II OSK 1175/22 zostało wyrażone w sprawach, w których przedmiotem postępowania był budynek inwentarsko-składowy o wymiarach 15,20 x 8,10 m, położony na tej samej działce co budynek będący przedmiotem niniejszego postępowania, połączony z tym budynkiem, znajdujący się w takiej samej odległości od granicy działki. Istnieje zatem ścisły związek ww. spraw z niniejszą sprawą, a zatem uznać należy ocenę prawną wyrażoną w powyższych wyrokach za wiążącą w niniejszej sprawie. W powołanych sprawach, jak i w sprawie niniejszej kwestię sporną stanowiła wykładnia i zastosowanie § 12 ust. 2 rozporządzenia z 1980 r. i przesądzono w nich, że przepis ten wymaga, aby jedna działka sąsiednia była zabudowana. Stąd też nie można podzielić wykładni zaprezentowanej przez skarżącego kasacyjnie, według której przepis § 12 ust. 2 rozporządzenia z 1980 r. pozwala na zmniejszenie odległości, o których mowa w § 12 ust. 1 rozporządzenia tylko wtedy, gdy zabudowa istnieje na obu działkach sąsiednich należących do różnych właścicieli. Na działce nr C, sąsiadującej z działką A w dacie realizacji spornego obiektu zlokalizowany był budynek mieszkalny jednorodzinny, co nie jest kwestionowane przez skarżącego kasacyjnie. Tym samym zastosowanie znalazło odstępstwo od § 12 ust. 1 rozporządzenia. W świetle powyższego, zarzuty skarżącego kasacyjnie związane z niewłaściwym zastosowaniem i błędną wykładnią § 12 ust. 2 rozporządzenia z 1980 r. nie mogły odnieść zamierzonego rezultatu. Skoro działka sąsiednia od strony wschodniej w dacie budowy spornego budynku na działce nr A była zabudowana, a odległość ściany wschodniej budynku na działce nr A od zabudowań na działce sąsiedniej przekracza 8 m (jak wynika z map znajdujących się w aktach sprawy), to zbliżenie budynku do granicy działki uznać należy za nienaruszające przepisów techniczno-budowlanych obowiązujących w dacie jego budowy. W konsekwencji, za nieusprawiedliwiony należało uznać również zarzut naruszenia art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane w zw. z § 271-273 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na braku nakazania właścicielowi działki nr A położonej w miejscowości [...] doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami, poprzez zamurowanie otworów okiennych. Mając powyższe na względzie, uznając podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty za niezasadne, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI