II OSK 1957/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny (NSA) wyrokiem z dnia 20 sierpnia 2025 r. oddalił skargę kasacyjną K.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Rzeszowie z dnia 17 kwietnia 2024 r. Sprawa dotyczyła odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] w miejscowości [...]. Działka ta znajdowała się na terenie zarejestrowanego osuwiska aktywnego okresowo. WSA w Rzeszowie oddalił skargę K.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie, które utrzymało w mocy postanowienie Starosty Ł. o odmowie uzgodnienia. Sąd I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 53 ust. 4 pkt 5a ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (upzp) w związku z zasadą przezorności wyrażoną w art. 6 ust. 2 Prawa ochrony środowiska (Poś). Podkreślono, że organ uzgadniający nie musi badać aktualnej aktywności osuwiska, a sama jego obecność na działce jest wystarczającą podstawą do odmowy uzgodnienia, zgodnie z zasadą interpretowania wątpliwości na korzyść środowiska. W skardze kasacyjnej K.K. zarzucono naruszenie prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 53 ust. 4 pkt 5a upzp i art. 6 ust. 2 Poś, a także przepisów rozporządzenia w sprawie warunków geotechnicznych, wskazując na dopuszczalność zabudowy po wykonaniu odpowiednich badań. Zarzucono również naruszenie przepisów postępowania, w tym Kpa i Ppsa, poprzez nieuwzględnienie skargi i błędną interpretację dowodów, takich jak raport z monitoringu osuwiska czy karta rejestracyjna terenu. NSA uznał jednak wszystkie zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że zasada przezorności wymaga odmowy uzgodnienia, gdy istnieją racjonalne wątpliwości co do ryzyka negatywnego oddziaływania inwestycji na środowisko i bezpieczeństwo. Okoliczność okresowego braku aktywności osuwiska nie eliminuje samego zagrożenia, które może się reaktywować. Przepisy rozporządzenia dotyczące warunków geotechnicznych nie mogą być interpretowane jako nakazujące uzgodnienie inwestycji na terenie osuwiska, jeśli organ uzna ryzyko za zbyt wysokie na etapie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy. NSA potwierdził prawidłowość ustaleń faktycznych i materialnoprawnych dokonanych przez Sąd I instancji i organy administracji, w związku z czym oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zasady przezorności w kontekście uzgadniania warunków zabudowy dla inwestycji na terenach zagrożonych osuwiskami.
Dotyczy specyficznej sytuacji inwestycji na terenie osuwiska i procedury uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ uzgadniający projekt decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji na terenie osuwiska powinien badać aktualną aktywność osuwiska, czy wystarczy samo stwierdzenie jego istnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wystarczy samo stwierdzenie istnienia osuwiska na terenie działki, zgodnie z zasadą przezorności.
Uzasadnienie
Zasada przezorności wymaga interpretowania wątpliwości co do ryzyka negatywnego oddziaływania na środowisko na korzyść ochrony środowiska. Okresowy brak aktywności osuwiska nie eliminuje zagrożenia.
Czy przepisy rozporządzenia w sprawie warunków geotechnicznych dopuszczają możliwość realizacji inwestycji na terenie osuwiska, nakładając jedynie obowiązek wykonania badań geologiczno-inżynierskich, i czy mogą one być podstawą do nakazania uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przepisy te określają warunki techniczne dla projektu budowlanego i nie mogą być interpretowane jako nakazujące uzgodnienie każdego zamierzenia inwestycyjnego na terenie osuwiska, jeśli organ uzna ryzyko za zbyt wysokie na etapie uzgodnienia.
Uzasadnienie
Przepisy rozporządzenia dotyczą etapu pozwolenia na budowę i nie wyłączają uprawnienia organu do prewencyjnej odmowy uzgodnienia na wcześniejszym etapie, gdy ryzyko związane z lokalizacją jest zbyt wysokie.
Przepisy (19)
Główne
u.p.z.p. art. 53 § ust. 4 pkt 5a
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Poś art. 6 § ust. 2
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 64 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Poś art. 110a
Ustawa Prawo ochrony środowiska
rozporządzenie art. 6 § ust. 3
Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych
rozporządzenie art. 7 § ust. 2 i 3
Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych
Ppsa art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kpa art. 7
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Kpa art. 77
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Kpa art. 80
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Kpa art. 138 § § 1 pkt 2
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Kpa art. 144
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Ppsa art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 182 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 193
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 156 § § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zasada przezorności w prawie ochrony środowiska wymaga odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, gdy inwestycja ma być realizowana na terenie osuwiska, nawet jeśli nie wykazuje ono aktualnie wzmożonej aktywności. • Istnienie osuwiska na działce stanowi wystarczającą podstawę do odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, bez konieczności szczegółowego badania aktualnej dynamiki ruchów masowych. • Przepisy dotyczące warunków geotechnicznych nie wyłączają uprawnienia organu do prewencyjnej odmowy uzgodnienia na wcześniejszym etapie, jeśli ryzyko związane z lokalizacją jest zbyt wysokie.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 53 ust. 4 pkt 5a upzp i art. 6 ust. 2 Poś poprzez błędne przyjęcie, że rolą organu uzgadniającego jest jedynie zbadanie, czy działka znajduje się na terenie osuwiskowym, a nie ustalenie, czy osuwisko jest aktywne i czy parametry osuwiska wykluczają zabudowę. • Naruszenie art. 6 ust. 2 Poś poprzez błędne przyjęcie, że zachodziły wątpliwości co do ryzyka negatywnego oddziaływania inwestycji na środowisko. • Niezastosowanie § 6 ust. 3 oraz § 7 ust. 2 i 3 rozporządzenia, które dopuszczają możliwość realizacji inwestycji na terenie osuwiska po wykonaniu badań geologiczno-inżynierskich. • Naruszenie przepisów postępowania (Kpa, Ppsa) poprzez nieuwzględnienie skargi i nieuchylenie postanowienia SKO, pomimo błędnej interpretacji dowodów (raport z monitoringu, karta rejestracyjna osuwiska).
Godne uwagi sformułowania
przepis ten, w powiązaniu z art. 6 ust. 2 Poś, stanowi materializację zasady przezorności • organ uzgadniający w sytuacji istnienia racjonalnych wątpliwości co do ryzyka negatywnego oddziaływania inwestycji na środowisko, w tym na bezpieczeństwo ludzi i mienia, jest obowiązany interpretować te wątpliwości na korzyść ochrony środowiska • rolą organu uzgadniającego nie jest definitywne przesądzanie o technicznych możliwościach realizacji inwestycji, lecz ocena, czy planowane zamierzenie, w świetle istniejącego stanu wiedzy o zagrożeniach geologicznych, nie stwarza niedopuszczalnego ryzyka • Osuwiska, z natury rzeczy, mogą uaktywniać się okresowo, w szczególności w następstwie nasilonych opadów lub innej ingerencji w strukturę geologiczną.
Skład orzekający
Wojciech Mazur
przewodniczący
Mirosław Gdesz
sprawozdawca
Zdzisław Kostka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady przezorności w kontekście uzgadniania warunków zabudowy dla inwestycji na terenach zagrożonych osuwiskami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji inwestycji na terenie osuwiska i procedury uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu bezpieczeństwa budowlanego i ochrony środowiska, a także interpretacji zasady przezorności przez sądy administracyjne.
“Budowa na osuwisku? Sąd NSA wyjaśnia, kiedy inwestycja jest niedopuszczalna.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.